Choroby infekcyjne, grzybicze i pasożytnicze przewodu pokarmowe

Zatrucia pokarmowe,

inwazje pasożytnicze

Klinika Chorób Zakaźnych

Uniwersytetu Medycznego w Łodzi

Biegunki



W przewodzie pokarmowym następuje

resorpcja i wydzielanie płynów.



W ciągu doby przechodzi przez

przewód pokarmowy 9-10 litrów

płynu, wydala się z przwidłowym

stolcem 100-200ml.



8,5 litra zostaje wchłoniętych w jelicie

cienkim, około 1 litra w jelicie grubym

Biegunka

- to oddawanie co najmniej 3

luźnych stolców w ciągu doby

lub
jednego stolca z domieszką śluzu, krwi,

ropy

Biegunka ostra-

do 14 dni

Biegunka przewlekła

– powyżej 14 dni

Mechanizm działania patogenów

Wytwarzanie toksyn:
-Neurotoksyny: Clostridium botulinum,

Staphylococcus aureus, Bacillus cereus

-Enterotoksyny: Vibrio cholerae, inne

przecinkowce, E.Coli, Salmonella,

Klebsiella, Clostrudium perfringens,

Shigella dysenteriae, B.cereus

-Cytotoksyny: Shigella, C.perfringens,

Vibrio parahaemoliticus, S.aureus,

Clostridium difficile, E.coli

Mechanizm działania patogenów



Zdolność do wiązania się z błoną

śluzową i jej kolonizacji: E.coli ETEC



Zdolność do niszczenia komórek

błony śluzowej: Shigella, Entamoeba

histolytica

Biegunki bakteryjne



Przeniesienie bakterii od chorego



Zjedzenie pokarmów zawierających

bakterie



Zjedzenie pokarmów zawierających

jady bakteryjne

E.coli przyczyną bakteryjnego

zapalenia żołądka i jelit

(biegunka podróżnych)



Szczepy enterotoksyczne ETEC



Szczepy enteropatogenne EPEC



Szczepy enteroinwazyjne EIEC



Szczepy enterokrwotoczne EHEC
(zespół hemolityczno-uremiczny
HUS)

Salmonellozy niedurowe

Ostra choroba biegunkowa
2300 serotypów
10 serotypów stanowi 2/3 bakterii

chorobotwórczych

3/5 chorób jest wywołane przez:
S.typhimurium
S.enteritidis
S.heidelberg
S.newport

S.enteritidis – najczęstrzy serotyp,

przyczyna pandemii zwierzęcej z

zakażonymi jajami kurzymi

Wiele zwierząt domowych stanowi rezerwuar

Objawy kliniczne:

gorączka, biegunka

kurczowe bóle brzucha

Rozpoznanie:

posiew kału

obecność leukocytów w kale

Leczenie:

uzupełnienie płynów i elektrolitów

              antybiotyki ampicylina
              cefalosporyny III generacji
              chinolony

Czerwonka Bakteryjna

Dysenteria bacillaris

Shigella dysenteriae, Shigella flexneri,

Shigella Boydi, Shigella sonnei

Epidemiologia:

140 mln zachorowań rocznie

600 tyś zgonów u dzieci  5 lat

Objawy:

biegunka z domieszką krwi

silne parcia
kurczowe bóle brzucha

Czerwonka Bakteryjna cd.

Diagnostyka:

badanie endoskopowe - zmiany

krwotoczne, ogniskowe owrzodzenia

posiew bakterii z kału

Leczenie:

wyrównanie gospodarki wodno-

elektrolitowej

leki zapierające
Biseptol, Ampicylina, Fluorochnolony

Zapobieganie:

brak szczepionki

Cholera

Ostra choroba biegunkowa doprowadzająca

do postępującego odwodnienia i śmierci

Etiologia:

Vibrio cholera odpowiedzialny

jest za 7 pandemii, 140 serogrup,
2 biotypy: Klasyczny i ElTor

Drogi zakażenia:

woda i żywność

zanieczyszczona bakterią

Cholera cd.

7 pandemia – pierwsza związana z ElTor

rozpoczęła się

1961

roku – Indonezja

Lata 70-te

Afryka, obozy w Rwandzie

1995 r

- Rumunia, wybrzeże Morza Czarnego

1991r

- Ameryka Łacińska 400 000 zachorowań

1994r

– ponad milion zachorowań

1992r

- Madras, nowy szczep Vibrio cholerae 100

000 zachorowań

1994r

- Pakistan, Nepal, Chiny, Tajlandia, Malaje

szczep nazwano V. Cholerae 0139 Bengal

(nowy antygen somatyczny O)

1993r

- szczep 0139 Bengal wyparł szczep ElTor

1994r

- szczep ElTor odzyskał dominację w

Bangladeszu

Cholera cd.

Patogeneza:

rola toksyn (toksyna choleryczna)

Objawy:

wodnista biegunka, wymioty, wstrząs

hipowolemiczny kurcze mięśniowe

Badania biochemiczne:

podwyższony hematokryt,

leukocytoza, wzrost stężenia mocznika i kreatyniny,
spadek dwuwęglanów

Rozpoznanie:

Objawy kliniczne, obecność bakterii w kale

Leczenie:

Szybkie uzupełnienie płynów i elektrolitów p.o.

Zwiększona podaż sodu – 90 mmol/l

W zaawansowanym odwodnieniu płyny podaje się i.v.

płyn Ringera zawierający mleczany

Całkowity niedobór płynów powinien być uzupełniany przez

pierwsze 4 godziny, połowa w trakcie pierwszej godziny

Campylobacter

Campylobacter jejuni 80-90% chorób

Campylobacter coli

Drobnoustroje obecne w przewodzie pokarmowym ptactwa

domowego, bydła, owiec i świń

Zakażenie przez spożycie:

Niedogotowanego mięsa

Surowego mleka

Ciężki przebieg u osób z hipogammaglobulinemią

Objawy:

biegunka, kurczowe bóle brzucha, gorączka

Powikłania:

bakteremia, zapalenie pęcherzyka żółciowego

Rozpoznanie:

posiew kału

Leczenie:

uzupełnienie niedoborów wodno-elektrolitowych

Antybiotyki: Erytromycyna 4x250mg
chinolony, makrolidy

Jersinioza

Yersinia enterocolitica

Serotypy: 03, 09 –Europa

08 – Ameryka północna

Rezerwuar:

Świnia, zwierzęta domowe, gryzonie

Dzieci:

ostre zapalenie jelit, gorączka, biegunka ze

śluzem i krwią

Dorośli:

zapalenie węzłów chłonnych krezkowych,

jelita krętego,gorączka, duża leukocytoza

PRZYPOMINA ZAPALENIE WYROSTKA

ROBACZKOWEGO I OBJAWY ”OSTREGO BRZUCHA”

Yersinia pseudotuberculosis

Zapalenie węzłów chłonnych krezkowych,

przerzutowe ogniska zakażenia

PRZYPOMINA CHOROBĘ CROHNA LUB

ZAPALENIE WYROSTKA

ROBACZKOWEGO

Rozpoznanie:

posiew kału, badania

serologiczne

Leczenie:

fluorochinolony, aminoglikozydy,

cefalosporyny III generacji, tetracykliny

Rotawirusy

rodzina: Reoviridae RNA

Występuje na całym świecie

Sezonowość:

chłodne miesiące zimowe, w tropiku

występuje

przez cały rok

Chorują niemowlęta i małe dzieci
Wirus zakaża i zabija komórki szczytów kosmków jelita

cienkiego

Biegunka:

osmotyczna

Rozpoznanie:

antygen rotawirusowy w kale, PCR

Leczenie:

uzupełnienie niedoborów wodno-

elektrolitowych

Zapobieganie:

Szczepionka (Atenuowany wirus)

Szczepienia niemowląt 6, 10,14 tydzień

Wirus Norvalk

Zapalenie żołądkowo – jelitowe

Okres wylęgania:

18 – 72 godziny

Objawy:

kurczowe bóle brzucha,

wymioty, biegunka
bóle głowy i mięśni

Rozpoznanie:

Test ELISA, PCR

Leczenie:

Nawodnienie doustne( ewentualnie

dożylnie)

Zakażenia grzybicze

Kandydoza – drożdżyca



Candida albicans



Candida tropicalis



Candida parapsilosis



Candida guilliermondi



Candida glabrata



Candida crusei

Zarażenia pasożytnicze

Pierwotniaki

– organizmy

jednokomórkowe

Robaki

– organizmy wielokomórkowe

Pierwotniaki

Giardia lamblia intestinalis

Powszechnie występują w strefie

klimatu

umiarkowanego.

Droga zakażenia –

fekalno–oralna

Źródło zakażenia –

człowiek nosiciel, dzikie

zwierzęta

Pasożyt zamieszkuje jelito cienkie

Występuje jako trofozoit i cysta

Pierwotniaki cd.

Badanie mikroskopowe próbki stolca
Treść z dwunastnicy
Badanie serologiczne
Enterotest

Leczenie: Metronidazol

Furazolidon u dzieci
Tynidazol

Pełzakowica

Pełzak czerwonki Entamoeba

histolytica

Źródła zakażenia:

człowiek wydalający cysty pasożyta

Wrota zakażenia:

przewód pokarmowy

Okres wylęgania:

od 8 dni do miesiąca

Powszechna wrażliwość na zakażenie
Zachorowania 40 –50 mln rocznie, 40 tyś – 110 tyś

zgonów

Postać jelitowa, postać pozajelitowa

Leczenie swoiste:

Dioksanid,

Paromomycyna (postać jelitowa)

Metronidazol, Dehydroemetyna (postać pozajelitowa)

Obowiązek zgłoszenia, rejestracji i leczenia

Robaki pasożytnicze

Robaki obłe:

Glista ludzka zasiedla jelito cienkie

Występowanie powszechne

Drogi zarażenia:

jaja pasożyta połknięte wraz

warzywami lub wodą

Objawy kliniczne:

•

Przejściowe śródmiąższowe zapalenie płuc

•

Nudności i wymioty

Diagnostyka laboratoryjna:

•

Obecność jaj w kale

•

Badanie radiologiczne –kontrastowe

Leczenie: Pirantel, Mebendazol

Robaki płaskie (tasiemce)



Tasiemiec nieuzbrojony (bydło)



Tasiemiec uzbrojony (świnie)



Tasiemiec bąblowcowy



Bruzdogłowiec szeroki

Document Outline