background image

 

 

OBRZĘK MÓZGU

background image

 

 

FIZJOLOGIA CIŚNIENIA 

WEWNĄTRZCZASZKOWEGO

(=ICP)

background image

 

 

FIZJOLOGIA CIŚNIENIA 

WEWNĄTRZCZASZKOWEGO

(=ICP)

• Mózg pozostaje wysoce elastyczny 

(glikoproteolipidy), a jego podatność 
zmienia się w zależności od ilości 
wody w tkankach

• Mechanizmy kompensacyjne zależą 

od płynu mózgowo – rdzeniowego 
(=CSF) oraz krwi

background image

 

 

FIZJOLOGIA CIŚNIENIA 

WEWNĄTRZCZASZKOWEGO

(=ICP)

• Gdy średnie RR (=MAP) pozostaje 

ustabilizowane:

– mózgowy przepływ krwi (=CBF) zmienia 

się ze zmianą pCO2 <20;80> mmHg – ze 

zmniejszeniem pCO2 z 40 do 30mmHg 

1200g mózgu otrzyma o 4,8ml krwi MNIEJ 

(=wzrost ICP z 20 do 40mmHg)

– W normalnych granicach pO2 – CBF = 

const., ale gdy pO2 <50mmHg CBF 

maleje GWAŁTOWNIE

background image

 

 

FIZJOLOGIA CIŚNIENIA 

WEWNĄTRZCZASZKOWEGO

(=ICP)

• Gdy pCO2 i pO2 pozostają const., z 

zmianie ulega MAP:

– CBV pozostaje const. W granicach MAP 

<50;150>mmHg

background image

 

 

CIŚNIENIE PERFUZJI MÓZGU

(=CPP)

CPP = MAP – ICP gdzie:

MAP = 1/3SBP + 2/3 DBP

background image

 

 

SPIRALA ŚMIERCI

Zmniejszenie

Podatności 

tkanek mózgu

Zmniejszenie

CPP

Proces patologiczny

Poszerzenie 

średnicy

Arterioli 

mózgowia

Zwiększenie CBV

Zwiększenie 

ICP

(powstanie fali Plateau)

background image

 

 

ZMIANY ICP W CZASIE 

(=FALE ICP)

background image

 

 

OBRZĘK MÓZGU

Patologiczna akumulacja płynu w 

obrębie parenchymy mózgu 

powodująca powiększenie objętości 

tkanek mózgu

background image

 

 

TYPY OBRZĘKU MÓZGU

• Naczyniopochodny
• Cytotoksyczny
• Mieszany

background image

 

 

OBRZĘK NACZYNIOPOCHODNY

• Akumulacja płynu w przestrzeni 

międzykomórkowej

• Bezpośrednią przyczyną pozostaje 

zwiększenie przepuszczalności 
bariery krew – mózg (=BBB)

background image

 

 

OBRZĘK NACZYNIOPOCHODNY

Równanie Starlinga:

Ruch płynu = Lp(Pc-Pi) + Σσ(πi-πc), gdzie:

Lp – przewodnictwo hydrauliczne ścian kapilar
Pc – Ciśnienie hydrostatyczne w kapilarach
Pi - Ciśnienie hydrostatyczne w przestrzeni 

międzykomórkowej

σ – charakterystyczny dla roztworu współczynnik 

przenikania przez kapilary

Πc – Ciśnienie onkotyczne w kapilarze
Πi – ciśnienie onkotyczne w przestrzeni m/komórkowej

background image

 

 

OBRZĘK NACZYNIOPOCHODNY

• Lp(Pc-Pi) – jest równoznaczne z BP, W mózgu Lp 

jest niskie bo wynika z transportu przez AQP4, 

zwiększenie Lp, Pc, a zmniejszenie Pi – zwiększa 

przepływ wody prowadząc do OBRZĘKU

Na zmniejszenie Lp wpływają:
Bradykinina, serotonina, histamina, ATP, ADP, AMP, 

PAF, kwas arachidowy, PG, LT, IL – 1, IL – 2, MIP – 1 i 

2, C3a – derArg, NO, trombina, które aktywują 

zależne od Ca kanały błonowe otwierając tigh – 

junctions.

• Σσ(πi-πc) – charakteryzuje CAŁKOWITE CIŚNIENIE 

ONKOTYCZNE

Substancje łatwo dyfundujące posiadają σ bliski 0

background image

 

 

OBRZĘK CYTOTOKSYCZNY

Patofizjologia

Zmniejszenie 

produkcji ATP

Zahamowanie 

pompy Na/K ATP 

zależnej

Zmniejszenie 

metabolizmu 

komórek

background image

 

 

OBRZĘK CYTOTOKSYCZNY

Patofizjologia

AQP4

background image

 

 

WKLINOWANIA

background image

 

 

Monitoring ICP - WSKAZANIA

• Ciężki uraz głowy (GCS 

<8)

– Z zaburzeniami w CT
– Z „normalnym”CT oraz >2 z:

• Wiek >40
• SBP<90mmHg
• Prężenia w bad. Neur.

• Urazy wielonarządowe
• Ostra niewydolność 

wątroby z INR>1,5 i III/IV 
st śpiączki

background image

 

 

LECZENIE OBRZĘKU MÓZGU

• Leczenie w sytuacji gdy ICP>20mmHg
• Unikanie agresywnej płynoterapii i 

amin presyjnych by utrzymać 
CPP<70mmHg (ryzyko ARDS)

• Unikanie CPP<50mmHg
• Kraniektomia dekompresyjna – w 

przypadku IC – HTN, którego nie można 
opanować metodami zachowawczymi

background image

 

 

LECZENIE OBRZĘKU MÓZGU

OBRZĘK MÓZGU

•CT głowy

•Brak efektu 
masy

•Brak 
wklinowania

•GCS>8

•Utrzymuj normo lub 
hyperwolemię

•Utrzymuj normonatremię

•Monitoruj Na co 6 – 12h

•Diuretyki osmotyczne

•Roztwory hipertoniczne soli

•Utrzymuj normoglikemię i 
normotermię

•Lekka sedacja (lorazepam 1 
– 2mg i.v. co 4h

background image

 

 

LECZENIE OBRZĘKU MÓZGU

OBRZĘK MÓZGU

•CT głowy

•Efekt masy

•Wklinowanie

GCS>8

GCS<8

background image

 

 

LECZENIE OBRZĘKU MÓZGU

GCS>8

Bez monitoringu ICP

•Monitoruj GCS

•Utrzymuj normo – lub hyperwolemię

•Utrzymuj normotensję

•Płynoterapia

•Na 145 – 155mEq/l

•Monitoruj Na co 4 – 6h

•Diuretyki pętlowe

background image

 

 

LECZENIE OBRZĘKU MÓZGU

GCS<8

Monitorin

g ICP

ICP<2

0mmH

g

Monitoruj GCS

Utrzymuj normo – lub 

hyperwolemię

Utrzymuj normotensję

Płynoterapia

Na 145 – 155mEq/l

Monitoruj Na co 4 – 6h

Diuretyki pętlowe

Utrzymuj CPP>60mmHg

ICP>20mmH

g

Lub 

Objawy 

wklinowania

•CSF drenaż

•pCO2 25 – 30mmHg

•Utrzymuj normotensję

•Płynoterapia

•Na 145 – 155mEq/l

•Monitoruj Na co 2 - 4h

•Diuretyki pętlowe

•Utrzymuj 
CPP>60mmHg

•Mannitol 0,5 – 1,0g/kg 
i. v.

•Bolus 23,4%NaCl i.v.

•Celem jest 
osmolarność 300 – 
320mOsm/l

•Śpiączka 
barbituranowa

background image

 

 

LECZENIE OBRZĘKU MÓZGU

Postępowanie doraźne

• Drenaż 3 – 5ml CSF
• Mannitol 1g/kg i.v. w bolusie / 10 – 20 

ml 23,4%NaCl

• Hiperwentylacja do pCO2 >25mmHg 

KRÓTKO

• Pentobarbital 100mg i.v. POWOLI / 

Thiopental 2,5mg/kg i.v. przez 10min

background image

 

 

LECZENIE OBRZĘKU MÓZGU

Mannitol – mechanizm 

działania

• Obniżanie ICP

– Poprawia właściwości reologiczne RBC 

(zwiększa plastyczność błon 
komórkowych), redukuje HCT, co 
zwiększa CBF i dostarczanie O2

– Efekt osmotyczny (rozpoczyna się po 15 

– 30min, trwa 1,5 – 6h)

• Poprawia mikrokrążenie

background image

 

 

LECZENIE OBRZĘKU MÓZGU

Mannitol

• Wskazania:

– Objawy wklinowania przeznamiotowego
– Objawy pogarszającego się stanu 

neurologicznego

• Należy uzupełniać płyny i.v., cewnik 

Foley’a – NIEZBĘDNY

• Osmolarność <320mOsm/l (grozi 

niewydolnością nerek)

background image

 

 

LECZENIE OBRZĘKU MÓZGU

Mannitol

• Bolusy wykazują większą 

skuteczność niż ciągła infuzja 
(początek działania po 1 – 5min, czas 
działania 20 – 60min)

• Efektywne dawki – 0,25 – 1g/kg
• Należy unikać BP<90mmHg

background image

 

 


Document Outline