background image

 

 

 

 

Karta obiegu

Karta obiegu

System gromadzenia 

System gromadzenia 

faktów

faktów

Wybrane techniki 

Wybrane techniki 

interpretacji

interpretacji

Monika Jagielska

Monika Jagielska

background image

 

 

 

 

karta obiegu 

karta obiegu 

dokumentu,

dokumentu,

 

 

Karta obiegu 

Karta obiegu 

dokumentu  jest 

dokumentu  jest 

opracowywana dla 

opracowywana dla 

dokumentacji objętej 

dokumentacji objętej 

przedmiotem 

przedmiotem 

badania

badania

 

 

background image

 

 

 

 

Karta obiegu

Karta obiegu

Pozwala na rejestrację zmian jakim 

Pozwala na rejestrację zmian jakim 

poddawany jest dokument i w tym 

poddawany jest dokument i w tym 

celu wykorzystuje dodatkowe 

celu wykorzystuje dodatkowe 

symbole: emisja (wystawienie w 

symbole: emisja (wystawienie w 

określonej liczbie egzemplarzy), 

określonej liczbie egzemplarzy), 

numeracja, parafowanie, podpisanie, 

numeracja, parafowanie, podpisanie, 

odczytanie treści, przemieszczenie na 

odczytanie treści, przemieszczenie na 

dalszą odległość (poczta, goniec, itp.), 

dalszą odległość (poczta, goniec, itp.), 

oczekiwanie (stan bezczynności), 

oczekiwanie (stan bezczynności), 

składowanie, likwidacja Karty obiegu 

składowanie, likwidacja Karty obiegu 

dokumentów dają wszechstronny 

dokumentów dają wszechstronny 

obraz procesu i pozwalają na ukazanie 

obraz procesu i pozwalają na ukazanie 

wszystkich jego istotnych momentów. 

wszystkich jego istotnych momentów. 

background image

 

 

 

 

Karta obiegu

Karta obiegu

Charakteryzuje się przejrzystym i 

Charakteryzuje się przejrzystym i 

jednoznacznym sposobem zapisu, 

jednoznacznym sposobem zapisu, 

dlatego są wygodnym narzędziem 

dlatego są wygodnym narzędziem 

do rejestracji prac biurowych. Jako 

do rejestracji prac biurowych. Jako 

uzupełnienie dla nich można 

uzupełnienie dla nich można 

stosować wykresy obiegu w formie 

stosować wykresy obiegu w formie 

kolumnowej lub przestrzennej oraz 

kolumnowej lub przestrzennej oraz 

schematy obiegu, które wskazują 

schematy obiegu, które wskazują 

oprócz czynności wykonywanych 

oprócz czynności wykonywanych 

na dokumencie również drogę jaką 

na dokumencie również drogę jaką 

musi on pokonać w organizacji

musi on pokonać w organizacji

background image

 

 

 

 

obieg dokumentu

obieg dokumentu

Analiza poszczególnych 

Analiza poszczególnych 

elementów obiegu dokumentu 

elementów obiegu dokumentu 

pozwala na stwierdzenie czy 

pozwala na stwierdzenie czy 

rzeczywisty obieg ma kształt 

rzeczywisty obieg ma kształt 

zgodny z postulowanym w 

zgodny z postulowanym w 

zasadach prawidłowego obiegu 

zasadach prawidłowego obiegu 

dokumentów. Zasady te 

dokumentów. Zasady te 

przewidują między innymi aby 

przewidują między innymi aby 

obieg dokumentu

obieg dokumentu

:

:

background image

 

 

 

 

obieg dokumentu

obieg dokumentu

był szybki (eliminacja czynności zbędnych 

był szybki (eliminacja czynności zbędnych 

oraz zmniejszenie okresu oczekiwania na 

oraz zmniejszenie okresu oczekiwania na 

poszczególne czynności),

poszczególne czynności),

umożliwiał kontrolę stanu załatwienia danej 

umożliwiał kontrolę stanu załatwienia danej 

sprawy w każdej fazie obiegu,

sprawy w każdej fazie obiegu,

odpowiadał potrzebom związanym z 

odpowiadał potrzebom związanym z 

załatwieniem danej sprawy, był zgodny z 

załatwieniem danej sprawy, był zgodny z 

trybem załatwiania ujętym w odpowiednich 

trybem załatwiania ujętym w odpowiednich 

przepisach oraz obejmował tylko te 

przepisach oraz obejmował tylko te 

stanowiska, które są zainteresowane 

stanowiska, które są zainteresowane 

załatwieniem danej sprawy,

załatwieniem danej sprawy,

zapewniał najkrótszą drogę dokumentu (na 

zapewniał najkrótszą drogę dokumentu (na 

danym stanowisku tylko jeden raz).

danym stanowisku tylko jeden raz).

background image

 

 

 

 

analiza dużej liczby 

analiza dużej liczby 

dokumentów

dokumentów

 

 

analiza dużej liczby dokumentów 

analiza dużej liczby dokumentów 

występujących w procesie za 

występujących w procesie za 

pomocą karty obiegu dokumentu 

pomocą karty obiegu dokumentu 

nie pozwala

nie pozwala

 na wystarczająco 

 na wystarczająco 

przejrzyste wskazanie zależności 

przejrzyste wskazanie zależności 

między nimi. Dlatego konieczne 

między nimi. Dlatego konieczne 

staje się zastosowanie narzędzia 

staje się zastosowanie narzędzia 

ogólniejszego, jednak bardziej 

ogólniejszego, jednak bardziej 

szczegółowego od 

szczegółowego od 

karty 

karty 

procesu

procesu

 

 

background image

 

 

 

 

Karta procesu

Karta procesu

jest sporządzana dla zobrazowania 

jest sporządzana dla zobrazowania 

całości przebiegu pracy, a Jej 

całości przebiegu pracy, a Jej 

zadaniem jest wykazanie 

zadaniem jest wykazanie 

kluczowych elementów pracy oraz 

kluczowych elementów pracy oraz 

problemów występujących w skali 

problemów występujących w skali 

całego procesu. Na karcie 

całego procesu. Na karcie 

zaznacza się tylko dwa rodzaje 

zaznacza się tylko dwa rodzaje 

czynności: operacje (np. emisja 

czynności: operacje (np. emisja 

lub potwierdzenie dokumentu) 

lub potwierdzenie dokumentu) 

oraz kontrole (merytoryczne lub 

oraz kontrole (merytoryczne lub 

formalne sprawdzenie zawartości 

formalne sprawdzenie zawartości 

background image

 

 

 

 

Narzędziem pomocnym w 

Narzędziem pomocnym w 

analizie większej ilości 

analizie większej ilości 

dokumentów jest 

dokumentów jest 

wykres Clarka

wykres Clarka

 , który 

 , który 

umożliwia określenie ile razy 

umożliwia określenie ile razy 

poszczególne komórki 

poszczególne komórki 

organizacyjne i stanowiska 

organizacyjne i stanowiska 

pracy realizujące daną 

pracy realizujące daną 

procedurę otrzymują 

procedurę otrzymują 

dokumenty, a także 

dokumenty, a także 

wskazuje na zbędne 

wskazuje na zbędne 

przepływy informacji 

przepływy informacji 

background image

 

 

 

 

Wykres Clarka 

Wykres Clarka 

Wykres Clarka może być wykorzystywany 

Wykres Clarka może być wykorzystywany 

zarówno w etapie zbierania informacji o 

zarówno w etapie zbierania informacji o 

dotychczasowym przebiegu procedury, jak i w 

dotychczasowym przebiegu procedury, jak i w 

etapie prac projektowych. Można go również 

etapie prac projektowych. Można go również 

używać w charakterze prostej, łatwej do 

używać w charakterze prostej, łatwej do 

zrozumienia i syntetycznej instrukcji informującej 

zrozumienia i syntetycznej instrukcji informującej 

petentów o sposobie załatwiania określonych 

petentów o sposobie załatwiania określonych 

spraw w urzędach. W przypadku tego drugiego 

spraw w urzędach. W przypadku tego drugiego 

zastosowania nie ma potrzeby szczegółowego 

zastosowania nie ma potrzeby szczegółowego 

informowania o czynnościach realizowanych 

informowania o czynnościach realizowanych 

przez poszczególne podmioty. Wystarczy gdy 

przez poszczególne podmioty. Wystarczy gdy 

ograniczymy się do krótkiej informacji jaką 

ograniczymy się do krótkiej informacji jaką 

sprawę w ramach całej procedury należy 

sprawę w ramach całej procedury należy 

załatwić w danej komórce lub u danego 

załatwić w danej komórce lub u danego 

urzędnika i jakie dokumenty są niezbędne do 

urzędnika i jakie dokumenty są niezbędne do 

załatwienia tej sprawy. Instrukcje takie mogą być 

załatwienia tej sprawy. Instrukcje takie mogą być 

wywieszane na tablicach ogłoszeń , a także 

wywieszane na tablicach ogłoszeń , a także 

może je otrzymywać petent pytający o sposób 

może je otrzymywać petent pytający o sposób 

załatwienia złożonej sprawy.

załatwienia złożonej sprawy.

background image

 

 

 

 

Wykres Clarka

Wykres Clarka

background image

 

 

 

 

Gromadzenie faktów

Gromadzenie faktów

Czynności i procesy 

Czynności i procesy 

polegające na 

polegające na 

systematycznym 

systematycznym 

gromadzeniu ich 

gromadzeniu ich 

przetwarzaniu oraz analizie 

przetwarzaniu oraz analizie 

w celu okreslenia problemu i 

w celu okreslenia problemu i 

wykreowaniu rozwiązań

wykreowaniu rozwiązań

background image

 

 

 

 

system gromadzenia 

system gromadzenia 

faktów

faktów

Do przygotowania decyzji konieczne 

Do przygotowania decyzji konieczne 

s

s

ą odpowiednie informacje, gdyż 

ą odpowiednie informacje, gdyż 

dobra informacja prowadzi do dobrej 

dobra informacja prowadzi do dobrej 

decyzji. Błędne decyzje są przeważnie 

decyzji. Błędne decyzje są przeważnie 

skutkiem niedoceniania informacji 

skutkiem niedoceniania informacji 

albo jej braku. Toteż przed podjęciem 

albo jej braku. Toteż przed podjęciem 

jakiejkolwiek decyzji należy ustalić 

jakiejkolwiek decyzji należy ustalić 

jakie informacje będą potrzebne, 

jakie informacje będą potrzebne, 

gdzie należy je zdobyć, kto je 

gdzie należy je zdobyć, kto je 

opracowuje i na ile są one kompletne, 

opracowuje i na ile są one kompletne, 

aktualne i wiarygodne, oraz 

aktualne i wiarygodne, oraz 

użyteczne dla określonej decyzji. 

użyteczne dla określonej decyzji. 

background image

 

 

 

 

Nadmiar informacji jest 

Nadmiar informacji jest 

niepożądany tak, jak jej 

niepożądany tak, jak jej 

niedostatek.

niedostatek.

background image

 

 

 

 

Gromadzenie faktów- 

Gromadzenie faktów- 

najczęstsze błędy

najczęstsze błędy

gromadzi się informacje, 

gromadzi się informacje, 

których w ogóle się nie 

których w ogóle się nie 

wykorzystuje;

wykorzystuje;

gromadzi się informacje, 

gromadzi się informacje, 

które w niewielkim stopniu 

które w niewielkim stopniu 

dotyczą problemu, jedynie 

dotyczą problemu, jedynie 

odciągają uwagę 

odciągają uwagę 

decydenta .

decydenta .

background image

 

 

 

 

System gromadzenia 

System gromadzenia 

faktów

faktów

System gromadzenia faktów istotnych 

System gromadzenia faktów istotnych 

dla rozwiązania problemu, powinien 

dla rozwiązania problemu, powinien 

przejawiać się w udzieleniu odpowiedzi 

przejawiać się w udzieleniu odpowiedzi 

na  zasadnicze pytania takie jak:

na  zasadnicze pytania takie jak:

jakie czynności są wykonywane i 

jakie czynności są wykonywane i 

dlaczego tak?

dlaczego tak?

gdzie czynności są wykonywane i 

gdzie czynności są wykonywane i 

dlaczego tam?

dlaczego tam?

kto je wykonuje i dlaczego akurat 

kto je wykonuje i dlaczego akurat 

ta osoba?

ta osoba?

kiedy i jak często są wykonywane i 

kiedy i jak często są wykonywane i 

dlaczego wtedy?

dlaczego wtedy?

background image

 

 

 

 

Techniki służące eliminacji 

Techniki służące eliminacji 

zbędnych informacji:

zbędnych informacji:

analiza „wejść i wyjść”

analiza „wejść i wyjść”

 – proponuje się 

 – proponuje się 

pewien punkt wyjścia – swoiste 

pewien punkt wyjścia – swoiste 

spojrzenie na całość organizacji – a 

spojrzenie na całość organizacji – a 

następnie  rozpatruje  konkretny 

następnie  rozpatruje  konkretny 

problem, na tle tego, co się dzieje w całej 

problem, na tle tego, co się dzieje w całej 

organizacji, Organizację można 

organizacji, Organizację można 

postrzegać jako  system dokonywania 

postrzegać jako  system dokonywania 

przekształceń „wejść” w „wyjścia ‘ tzn.  

przekształceń „wejść” w „wyjścia ‘ tzn.  

występują  pewne procesy i coś opuszcza 

występują  pewne procesy i coś opuszcza 

organizację, coś co weszło w innej 

organizację, coś co weszło w innej 

postaci (np. ludzie, pieniądze, maszyny, 

postaci (np. ludzie, pieniądze, maszyny, 

technologie, zasoby). Organizacja 

technologie, zasoby). Organizacja 

przekazuje coś otoczeniu: produkty 

przekazuje coś otoczeniu: produkty 

finalne, półfabrykaty, ludzie, pieniądze…) 

finalne, półfabrykaty, ludzie, pieniądze…) 

trzeba zrozumieć cały ten system, aby 

trzeba zrozumieć cały ten system, aby 

zrozumieć problem.

zrozumieć problem.

background image

 

 

 

 

Analizę „ wejść i wyjść ‘’ 

Analizę „ wejść i wyjść ‘’ 

można podzielić na 3 

można podzielić na 3 

etapy:

etapy:

identyfikuje się „wejścia i 

identyfikuje się „wejścia i 

wyjścia”, które dotyczą danego 

wyjścia”, które dotyczą danego 

problemu

problemu

identyfikuje się źródła „wejść” i 

identyfikuje się źródła „wejść” i 

przeznaczenia „wyjść”

przeznaczenia „wyjść”

trzeba zrozumieć wymagania 

trzeba zrozumieć wymagania 

odbiorców obsługiwanych przez 

odbiorców obsługiwanych przez 

„wyjścia” i wymagana 

„wyjścia” i wymagana 

dostawców, którzy obsługują 

dostawców, którzy obsługują 

„wejścia”

„wejścia”

background image

 

 

 

 

Karta przebiegu

Karta przebiegu

systematyczne gromadzenie 

systematyczne gromadzenie 

faktów: opracowuje się 

faktów: opracowuje się 

system pytań, potem zbiera 

system pytań, potem zbiera 

się odpowiedzi. Karta to ciąg 

się odpowiedzi. Karta to ciąg 

pytań formułowanych tak, 

pytań formułowanych tak, 

aby odpowiadać „tak” lub 

aby odpowiadać „tak” lub 

„nie”. Dopiero po udzieleniu 

„nie”. Dopiero po udzieleniu 

odpowiedzi wyciąga się 

odpowiedzi wyciąga się 

wnioski, które są podstawą 

wnioski, które są podstawą 

działania organizacji.

działania organizacji.

background image

 

 

 

 

Wybrane techniki 

Wybrane techniki 

interpretacji faktów

interpretacji faktów

wykres korelacji

wykres korelacji

 – dane (informacje) umieszcza się w 

 – dane (informacje) umieszcza się w 

układzie współrzędnych. Powstaje wykres i patrzy się czy 

układzie współrzędnych. Powstaje wykres i patrzy się czy 

jest jakiś związek między zbiorem danych, czy nie. Te 

jest jakiś związek między zbiorem danych, czy nie. Te 

zależności muszą być potwierdzane wielokrotnie – czy te 

zależności muszą być potwierdzane wielokrotnie – czy te 

zależności się powtarzają (np. pora dnia a liczba klientów 

zależności się powtarzają (np. pora dnia a liczba klientów 

w sklepie dla ustalenia zapotrzebowania na pracowników 

w sklepie dla ustalenia zapotrzebowania na pracowników 

wykres przyczyn i skutków

wykres przyczyn i skutków

 – wykres „rybnej ości”, 

 – wykres „rybnej ości”, 

ustala się przyczyny problemu, sporządzając wykres w 4 

ustala się przyczyny problemu, sporządzając wykres w 4 

etapach:

etapach:

-

-

sformułowanie problemu decyzyjnego. Analizuje się 

sformułowanie problemu decyzyjnego. Analizuje się 

problem zaczynając od skutku. Skutek to np. informacja 

problem zaczynając od skutku. Skutek to np. informacja 

o niezadowoleniu klientów ze świadczonych sług (na 

o niezadowoleniu klientów ze świadczonych sług (na 

podstawie zgromadzonych danych);

podstawie zgromadzonych danych);

-

zdefiniowanie głównych kategorii możliwych przyczyn 

zdefiniowanie głównych kategorii możliwych przyczyn 

problemu 

problemu 

-

ustalenie możliwych przyczyn problemu w obrębie 

ustalenie możliwych przyczyn problemu w obrębie 

głównych kategorii 

głównych kategorii 

-

Należy tu unikać sformułowań niejasnych, szukać tych 

Należy tu unikać sformułowań niejasnych, szukać tych 

informacji, które są sprawdzone lub wielce 

informacji, które są sprawdzone lub wielce 

prawdopodobne. Trzeba wyróżnić przyczyny główne i te 

prawdopodobne. Trzeba wyróżnić przyczyny główne i te 

mniej ważne

mniej ważne

background image

 

 

 

 

Wybrane techniki 

Wybrane techniki 

interpretacji faktów

interpretacji faktów

analiza Parelo

analiza Parelo

 – opiera się o wykorzystanie matematyki – 

 – opiera się o wykorzystanie matematyki – 

tylko niewielki odsetek przyczyn powoduje skutki (20% 

tylko niewielki odsetek przyczyn powoduje skutki (20% 

przyczyn wywołuje aż 80% skutków). To reguła 80/20. Są 

przyczyn wywołuje aż 80% skutków). To reguła 80/20. Są 

przyczyny bardziej i mniej istotne – ważna jest hierarchia 

przyczyny bardziej i mniej istotne – ważna jest hierarchia 

przyczyn, szuka się więc tylko podstawowych przyczyn. 

przyczyn, szuka się więc tylko podstawowych przyczyn. 

Proponuje się 

Proponuje się 

podział przyczyn na 3 grupy

podział przyczyn na 3 grupy

:

:

-przyczyny najważniejsze,

-przyczyny najważniejsze,

-przyczyny dość ważne,

-przyczyny dość ważne,

-przyczyny o marginalnym znaczeniu.

-przyczyny o marginalnym znaczeniu.

analiza ABC”

analiza ABC”

 – określa się obszar, na którym decydent 

 – określa się obszar, na którym decydent 

ma kontrolować wysiłki dla skutecznego rozwiązania 

ma kontrolować wysiłki dla skutecznego rozwiązania 

problemu

problemu

analiza ekspansywna

analiza ekspansywna

 – oparta też na zasadzie 

 – oparta też na zasadzie 

wyszukiwania przyczyn głównych, potem bardziej 

wyszukiwania przyczyn głównych, potem bardziej 

szczegółowych. Ustala przyczyny problemu decyzyjnego. 

szczegółowych. Ustala przyczyny problemu decyzyjnego. 

Formułuje się problem najpierw. Do wykresu wpisuje się 

Formułuje się problem najpierw. Do wykresu wpisuje się 

problem i się go opisuje. Zadaje się pytania o jego główne 

problem i się go opisuje. Zadaje się pytania o jego główne 

przyczyny.

przyczyny.

Następnie zastanawiamy się nad każdą przyczyną – 

Następnie zastanawiamy się nad każdą przyczyną – 

dlaczego ta bezpośrednia przyczyna tu jest, czy ona ma 

dlaczego ta bezpośrednia przyczyna tu jest, czy ona ma 

inne swoje przyczyny. Np. przyczyna 3 ma dwie swoje 

inne swoje przyczyny. Np. przyczyna 3 ma dwie swoje 

przyczyny itp. Tzw. „analiza dlaczego – dlaczego”

przyczyny itp. Tzw. „analiza dlaczego – dlaczego”

background image

 

 

 

 

Bibliografia:

Bibliografia:

Burdziński E., Metody i techniki 

Burdziński E., Metody i techniki 

organizacji pracy, Akademia 

organizacji pracy, Akademia 

Ekonomiczna w Katowicach, Katowice 

Ekonomiczna w Katowicach, Katowice 

1982 

1982 

Lisiński M., Martyniak Z., Analiza 

Lisiński M., Martyniak Z., Analiza 

wartości organizacji, Wydawnictwo 

wartości organizacji, Wydawnictwo 

Książka i Wiedza, Warszawa 1981 

Książka i Wiedza, Warszawa 1981 

Techniki organizatorskie. Zastosowania 

Techniki organizatorskie. Zastosowania 

w organizowaniu prac administracyjno-

w organizowaniu prac administracyjno-

biurowych, pod red. Z. Martyniaka, 

biurowych, pod red. Z. Martyniaka, 

Akademia Ekonomiczna w Krakowie, 

Akademia Ekonomiczna w Krakowie, 

Kraków 1985 

Kraków 1985 

www.google.pl

www.google.pl

background image

 

 

 

 


Document Outline