background image

Transport wewnątrzzakładowy  

 

Techniczne bezpieczeństwo pracy
2008

background image

Podstawowe ogólne zasady 
bezpieczeństwa przy obsłudze 
urządzeń transportowych

Pracodawca powinien zapewnić zastosowanie 
odpowiednich rozwiązań organizacyjnych i 
technicznych, zwłaszcza w zakresie wyposażenia 
technicznego, w celu wyeliminowania potrzeby 
ręcznego przemieszczania ciężarów.

Jeśli nie ma możliwości wyeliminowania  ręcznego 
przemieszczania ciężarów, należy podjąć 
odpowiednie przedsięwzięcia, w tym wyposażyć 
pracowników w niezbędne środki w celu 
zmniejszenia uciążliwości i zagrożeń związanych z 
wykonywaniem tych czynności.

background image

Ręczne  przemieszczanie  i  przewożenie  ciężarów  o 

masie  przekraczającej  ustalone  normy  jest 

niedopuszczalne.

Masa  ładunków  przemieszczanych  przy  użyciu 

środków  transportowych  nie  powinna  przekraczać 

dopuszczalnej  nośności  lub  udźwigu  danego 
środka transportowego

Ładunek 

powinien 

być 

zabezpieczony 

szczególności  przed  upadkiem,  przemieszczeniem 

i zsypywaniem się ze środka transportu.

background image

Przy  obsłudze  urządzeń  transportu  zmechanizowanego 

mogą  być  zatrudniane  tylko  osoby  o  kwalifikacjach 

właściwych do obsługi określonego urządzenia.

Pracodawca  jest  obowiązany  zapewnić  opracowanie 

zasad 

ruchu 

na 

drogach 

wewnątrzzakładowych, 

zgodnych  z  przepisami  prawa  o  ruchu  drogowym,  ze 

szczególnym  uwzględnieniem  maksymalnych  prędkości 

środków 

transportu 

komunikacji 

na 

drogach 

wewnątrzzakładowych  oraz  w  pomieszczeniach  zakładu 

pracy, w zależności od szerokości dróg, natężenia ruchu, 

widoczności itp.

Drogi  powinny  być  oznakowane  znakami  drogowymi 

zgodnymi z przepisami prawa o ruchu drogowym.

background image

Transport wewnątrzzakładowy

 

podstawowe zasady

Transport 

jest 

zespołem 

czynności 

związanych  z  przemieszczaniem  masy 
towarowej  przy  udziale  odpowiednich 
środków.  W  zależności  od  miejsca  ,  w 
którym  to  przemieszczanie  się  odbywa, 
oraz 

powiązania 

zakładem 

przemysłowym,  rozróżnia  się  transport 
zewnętrzny i wewnętrzny.

background image

Zasadniczym  wymaganiem,  któremu  musi 
odpowiadać  transport  wewnątrzzakładowy,  jest 
bezpieczne  przemieszczanie  masy  towarowej 
przy najniższych kosztach transportu

background image

Wymagania dotyczące transportu 
wewnętrznego

Przemieszczanie materiałów i wyrobów lub innych 
ładunków zależy od specjalizacji zakładu i metod 
produkcji oraz masy, objętości i stanu fizycznego 
materiałów i wyrobów. 
Ma ono wpływ na :

    bezpieczeństwo pracy

rytmiczność produkcji
wielkość produkcji
wysokość kosztów produkcji

background image

Zasadnicze wymaganie stawiane transportowi 
wewnątrzzakładowemu to bezpieczne przemieszczanie 
materiałów i wyrobów przy jak najniższych kosztach, co 
można uzyskać poprzez:
- skracanie dróg transportowych;
-  tworzenie  jednostek  ładunkowych  (np..układanie           
towarów na paletach;
- wyeliminowanie zbędnych operacji transportowych;

szybkie 

przemieszczanie 

towarów 

sposób 

zmechanizowany;
-eliminowanie 

czynności 

przeładowywania 

masy 

towarowej lub ich ograniczanie;

background image

-

Zmechanizowanie transportu między 

stanowiskami pracy;

-

Dobór i stosowanie właściwych środków 

transportowych;

-

Opracowanie dokumentacji transportowej 

w zakresie bezpieczeństwa transportu;

-

Nadzór nad pracami transportowymi;

-

Utrzymanie w należytym stanie 

technicznym środków transportowych;

-

Stworzenie odpowiedniego komfortu 

pracy

background image

Podstawowe zasady bezpieczeństwa przy 
obsłudze  urządzeń transportowych

Wymagane jest, aby:
- Przy obsłudze urządzeń transportu 

zmechanizowanego były zatrudniane tylko 

osoby o kwalifikacjach właściwych do 

obsługi określonego urządzenia;

- Masa ładunków przemieszczanych przy 

użyciu środków transportowych nie 

przekraczała dopuszczalnej nośności lub 

udźwigu danego środka transportowego;

background image

-

Masa i rozmieszczenie ładunku na środkach 
transportowych zapewniały bezpieczne warunki 
przewozu i przeładunku;

-

Ładunek był zabezpieczony w szczególności przed 
upadkiem, przemieszczeniem i zsypywaniem się ze 
środka transportu;

-

Stosowane do załadunku i rozładunku pomosty i rampy 
były odpowiednie do wymiarów i masy ładunków 
przeznaczonych do transportu;

-

Na pomost i rampę prowadziło co najmniej jedno wejście

background image

Bezpieczeństwo pracy w transporcie 
wewnątrzzakładowym zależy od:

-

Wzajemnego usytuowania budynków, wydziałów, 

stanowisk, placów składowych i obiektów 

magazynowych;

-

Rodzaju i jakości tras transportowych;

-

Mechanizacji i automatyzacji czynności 

transportowych;

-

Natężenia ruchu ludzi i środków transportowych 

na trasach przemieszczania;

-

Oświetlenia tras transportowych;

-

Oznakowania przestrzeni transportowych;

-

Komfortu pracowników transportu

background image

Zadaniem służby bhp jest doradzanie pracodawcy co do 
sposobów zorganizowania transportu w sposób 
bezpieczny. Służba bhp spełnia również funkcję 
kontrolną, która polega na prowadzeniu kontroli 
doraźnych ( problemowych ) i kontroli kompleksowych 
stanu bezpieczeństwa i higieny pracy, które maja na celu 
stwierdzenie stanu faktycznego przestrzegania 
przepisów bhp.

Analiza wniosków wynikających z kontroli służby bhp 
powinna umożliwić poprawę stanu bhp co spowoduje 
zmniejszenie liczby wypadków przy pracy, a także 
zmniejszenie liczby zdarzeń potencjalnie wypadkowych.

background image

Ręczne przemieszczanie ładunków , 
przedmiotów lub materiałów

Ręcznymi pracami transportowymi jest każdy 

rodzaj transportowania lub podtrzymywania 

przedmiotów, ładunków bądź materiałów przez 

jednego lub więcej pracowników, w tym 

przemieszczanie ich poprzez:

- unoszenie
- podnoszenie
- układanie
- pchanie
- ciągnięcie
- przenoszenie, przesuwanie, przetaczanie i  

przewożenie

background image

Obowiązki pracodawcy

Pracodawca ma obowiązek stosować 

odpowiednie rozwiązania techniczne i 

organizacyjne zmierzające do wyeliminowania 

ręcznych prac transportowych. W razie braku 

możliwości wyeliminowania ręcznych prac 

transportowych pracodawca, w celu 

zmniejszenia uciążliwości i zagrożeń 

związanych z wykonywaniem czynności, ma 

obowiązek odpowiednio organizować pracę i 

wyposażać pracowników w niezbędny sprzęt 

pomocniczy oraz środki ochrony 

indywidualnej.

background image

Sposoby ograniczania wysiłku fizycznego przy 
ręcznych pracach transportowych

Organizacja ręcznych prac transportowych ( w tym 

stosowanie metody pracy ) powinna zapewnić w 

szczególności :
- ograniczenie długotrwałego wysiłku fizycznego, w 

tym zapewnienie odpowiednich przerw w pracy na 

odpoczynek;
- wyeliminowanie nadmiernego obciążenia układu 

mięśniowo-szkieletowego pracownika, a zwłaszcza 

urazów kręgosłupa, związanego z rytmem pracy , 

wymuszonym procesem pracy;
- ograniczenie do minimum odległości ręcznego 

przemieszczania przedmiotów;
- uwzględnienie wymagań ergonomii

background image

Wymagania ergonomii powinny być związane z 
koniecznością przenoszenia przemieszczanych 
przedmiotów jak najbliżej ciała.
Sposoby ręcznego przemieszczania 
przedmiotów powinny eliminować ryzyko 
urazów i wykluczać w szczególności 
przemieszczanie przedmiotów, jeżeli:

- czynności te mogą być wykonywane tylko za pomocą 
skrętu tułowia,
- istnieje możliwość wystąpienia nagłych ruchów 
przemieszczanego przedmiotu,
- ciało pracownika znajduje się w niestabilnej pozycji,
- pochylenie tułowia pracownika przekracza 45

0

background image

Przemieszczany ręcznie przedmiot nie 
powinien ograniczać pola widzenia 
pracownika.
Niedopuszczalne jest ręczne 
przemieszczanie przedmiotów przez 
pomieszczenia, schody, korytarze albo 
drzwi zbyt wąskie w stosunku do 
rozmiarów tych przedmiotów, jeżeli 
stwarza to zagrożenia wypadkowe

background image

W razie braku możliwości wyeliminowania 

ręcznych prac transportowych 

pracodawca ma obowiązek odpowiednio 

organizować pracę i wyposażać 

pracowników w niezbędny sprzęt 

pomocniczy oraz środki ochrony 

indywidualnej. Sprzęt pomocniczy 

powinien być odpowiednio dobrany do 

wielkości, masy i rodzaju 

przemieszczanych materiałów, 

produktów lub przedmiotów i zapewniać 

bezpieczne i dogodne wykonywanie 

pracy.

background image

Wykaz sprzętu pomocniczego przy ręcznych 
pracach transportowych

-

Pasy

- uchwyty

-

Liny

- nosze

-

Łańcuchy

- kosze

-

Zawiesia - legary

-

Dźwignie- ręczne 

wciągarki

-

Chwytaki- ręczne 

wciągniki

-

Rolki

- krążki linowe

-

Kleszcze - taczki i wózki

background image

Normy ręcznego przemieszczania towarów

Ręczne przemieszczanie i przewożenie przez 
pracowników ciężarów o masie przekraczającej 
ustalone normy jest niedopuszczalne

.  

Przenoszenie
Masa przedmiotów przenoszonych przez jednego 
pracownika nie może przekraczać:
30 kg- przy pracy stałej
50 kg- przy pracy dorywczej

background image

Dla kobiet ustalono niższe dopuszczalne 
normy masy przenoszonych 
przedmiotów:

-

12 kg – przy pracy stałej

-

20 kg – przy pracy dorywczej

Dla kobiet w ciąży lub karmiących piersią 
maksymalna dopuszczalna masa 
przenoszonych przedmiotów wynosi:

-

3 kg – przy pracy stałej

-

5 kg – przy pracy dorywczej

background image

Pracownicy młodociani są także chronieni :
Młodociane dziewczęta obowiązują 

następujące normy dopuszczalnej masy 

przenoszonych przedmiotów:

-

8 kg – przy pracy stałej

-

14 kg – przy pracy dorywczej

Młodociani chłopcy natomiast:

-

12 kg – przy pracy stałej

-

20 kg – przy pracy dorywczej

Odległość przenoszenia przedmiotu przez 

młodocianych nie może być większa niż 

25 m.

background image

Niedopuszczalne jest ręczne 

przenoszenie przedmiotów o masie 
przekraczającej 30 kg na wysokość 
powyżej 4 m lub na odległość 
przekraczającą 25 m

( norma ta dotyczy mężczyzn)

background image

Pchanie lub ciągnięcie

Podczas oburęcznego przemieszczania 
przedmiotów siła użyta przez pracownika, 
niezbędna do zapoczątkowania ruchu przedmiotu, 
nie może przekraczać wartości:
- 300 N – przy pchaniu
- 250 N – przy ciągnięciu

 1 N = 0,102 kG = 103 dyn.

Prac takich nie mogą wykonywać kobiety i 
młodociani.

background image

Ręczne przetaczanie przedmiotów

Dopuszczalne jest ręczne przetaczanie 

przedmiotów o kształtach okrągłych ( w 

szczególności beczek, rur o dużych średnicach) 

pod warunkiem zachowania wartości sił 250 i 300 

N a ponadto przy spełnieniu następujących 

wymagań:
- masa ręcznie przetaczanych przedmiotów po 

terenie poziomym nie może przekraczać 300kg na 

jednego pracownika;
- masa przedmiotów wtaczanych ręcznie na 

pochylnie przez jednego pracownika nie może 

przekraczać 50 kg.

background image

Zespołowe przenoszenie przedmiotów

Organizując zespołowe wykonywanie czynności 
przenoszenia przedmiotów, osoby za to 
odpowiedzialne powinny zapewnić:
- dobór pracowników pod względem wzrostu, 
wieku i płci oraz nadzór pracownika 
doświadczonego w zakresie stosowania 
odpowiednich sposobów ręcznego 
przemieszczania przedmiotów i organizacji pracy, 
wyznaczonego w tym celu przez pracodawcę;
- odstępy pomiędzy pracownikami co najmniej 
0,75 m oraz stosowanie odpowiedniego sprzętu 
pomocniczego.

background image

Przenoszenie przedmiotów długich i o dużej 
masie powinno odbywać się przy zastosowaniu 
sprzętu pomocniczego, pozwalającego na 
transport takich przedmiotów z możliwie 
najmniejszym unoszeniem ich ponad poziom 
podłoża.

Przedmioty długie i o dużej masie przenoszone 
mogą być na ramionach pracowników.

background image

Przemieszczanie materiałów szkodliwych i 
niebezpiecznych

Organizując  prace  związane  z  ręcznym 
przemieszczaniem  materiałów  mogących 
stwarzać  zagrożenia  w  związku  z  ich 
właściwościami  (  żrących,  trujących, 
pylących),  powinno  się  eliminować  lub 
ograniczać  te  zagrożenia.  Dotyczyć  to 
może  przenoszenia  kwasów  i  innych 
substancji 

niebezpiecznych 

pojemnikach szklanych.

background image

 

Materiały  pylące  są  pakowane  w  szczelne 

opakowania, 

ale 

przypadku 

ich 

sprzedaży  detalicznej  może  występować 

sytuacja,  kiedy  są  one  przesypywane  w 

mniejsze 

opakowania. 

Stosowanie 

niewłaściwego  opakowania  i  konieczność 

przenoszenia  w  nim  substancji  pylącej 

może powodować emisję pyłu

background image

Nie wolno dopuszczać do przenoszenia przez jednego 

pracownika materiałów ciekłych – gorących, żrących 

albo o właściwościach szkodliwych dla zdrowia, których 

masa wraz z naczyniem i uchwytem przekracza 25 kg

Organizując przemieszczanie balonów szklanych z 

kwasami lub innymi cieczami żrącymi , powinno się 

pamiętać o konieczności przewożenia ich na 

specjalnych wózkach.
W przypadku braku możliwości wjazdu wózka w 

miejsce, gdzie balony mają zostać przemieszczone, 

dozwolone jest przeniesienie ich przez dwóch 

pracowników w odpowiednio wytrzymałych koszach z 

uchwytami

background image

Zabronione jest przenoszenie 

szklanych balonów z kwasami lub 

innymi cieczami żrącymi na plecach 

lub przed sobą

background image

Wózki poruszane ręcznie oraz taczki

Jako środek pomocniczy do prac 

transportowych może być wykorzystany 

wózek lub taczka.

Dopuszczalna masa ładunku 

przemieszczanego na wózku po terenie 

płaskim o twardej nawierzchni nie może 

przekraczać 450 kg na jednego 

pracownika – łącznie z masą wózka

background image

Przy przemieszczaniu ładunku na wózku 
po nachyleniach większych niż 5%masa 
ładunku, łącznie z masą wózka nie może 
on przekraczać 350 kg.

Niedopuszczalne jest ręczne 
przemieszczanie ładunków na wózkach po 
powierzchni nachylonej więcej niż8%  oraz 
na odległość większą niż 200m.

background image

Masa ładunku przemieszczanego na 

taczce, łącznie z masą taczki nie 
może przekraczać:

-

100 kg – przy przemieszczaniu po 
nawierzchni twardej

-

75 kg – przy przemieszczaniu po 
nawierzchni nieutwardzonej

background image

Wciągarki i wyciągarki

Wciągarki i wyciągarki stosowane w procesach 

pracy powinny być przymocowane do podłoża w 

sposób zabezpieczający przed ich 

przemieszczaniem podczas pracy. Powinny 

także mieć sprawne hamulce oraz urządzenia 

uniemożliwiające ruch wsteczny wału lub bębna.
Podnoszenie lub opuszczanie ładunków w 

miejscu przebywania pracowników powinno być 

poprzedzone sygnałem ostrzegawczym. 

Przebywanie pracowników pod zawieszonym 

ładunkiem jest niedopuszczalne.

background image

Wykorzystanie drabin w transporcie ręcznym

Drabiny używane w procesach pracy :
- Muszą być tak ustawione, aby zapewniały 

stateczność w trakcie użytkowania;

-

Przenośne muszą opierać się na stabilnym, 

trwałym podłożu, posiadającym odpowiednie 

wymiary, nieruchomym podłożu w taki sposób, 

aby szczeble pozostawały w pozycji poziomej oraz 

były zabezpieczone przed przemieszczaniem 

zanim będą użytkowane;

-

Zawieszane muszą być zaczepione w bezpieczny 

sposób, tak aby zapobiec ( z wyjątkiem drabin 

linowych) ich przemieszczaniu lub bujaniu.

background image

-

Wieloczęściowe łączone lub 
wysuwane muszą być używane w 
taki sposób, aby zapobiec 
przemieszczaniu się ich różnych 
części względem siebie;

-

Przejezdne przed ich użyciem 
muszą być pewnie unieruchomione

background image

Przy użytkowaniu drabin przenośnych niedopuszczalne 
jest w szczególności

:

-

Stosowanie drabin uszkodzonych;

-

Stosowanie drabiny jako drogi stałego transportu, a także do 
przenoszenia ciężarów o masie powyżej 10 kg;

-

Używanie drabiny niezgodnie z jej przeznaczeniem;

-

Używanie drabiny rozstawnej jako przystawnej;

-

Ustawianie drabiny na niestabilnym podłożu;

-

Opieranie drabiny przystawnej o śliskie płaszczyzny, obiekty lekkie lub 
wywrotne albo o stosy materiałów nie zapewniające stabilności 
drabiny;

-

Stawianie drabiny przed zamkniętymi drzwiami, jeżeli nie są one 
zamknięte na klucz od strony ustawienia drabiny;

-

Ustawianie drabiny w bezpośrednim sąsiedztwie maszyn i innych 
urządzeń;

-

Wchodzenie i schodzenie z drabiny plecami do niej;

-

Przenoszenie drabiny o długości powyżej 4 m przez 1 osobę


Document Outline