background image

OWSIK LUDZKI

OWSIK LUDZKI

Enterobius vermicularis

background image

Występowanie owsika 

ludzkiego

 

Kosmopolityczny 

pasożyt człowieka

zasiedla głównie 

okrężnicę, jelito 

ślepe, wyrostek 

robaczkowy, jelito 

cienkie, odbyt

Głównie u dzieci 3-14 

lat, przebywających w 

określonym środowisku

(przedszkole, szkoła, 

dom dziecka, internat)

background image

Występowanie owsika 

ludzkiego c.d.

Znacznie częściej 

występuje u rasy 

białej

Pospolity 

zwłaszcza w 

strefie klimatu 

umiarkowanego

Dorośli zarażają 

się rzadziej 

(nauczyciele, 

rodzice dzieci 

zarażonych)

background image

Budowa

Drobny nicień

Biała barwa

Otwór gębowy otoczony 

3 wargami, każda ma 

po 2 brodawki

Torebka gębowa mała, 

brak ząbków

Oskórek przedniej 

części ciała tworzy 

pęcherzykowate 

nabrzmienie

Gardziel tworzy w 

tylnej części kuliste 

rozszerzenie

background image

Budowa samicy

Ciało samicy (około 

1cm)trzykrotnie 

większe od samca

Tylny koniec ciała 

przezroczysty, 

zakończony ostro

Parzyste jajniki, 

jajowody i macice 

wpadają do pochwy 

otwierającej się w 

szparze sromowej, 

leżącej przy końcu 

1/3 ciała

background image

Budowa samca

2,5-5mm długości

Zgięty brzusznie ogon 

wyposażony w 2 boczne 

skrzydełka

W okolicy stekowej 5 

par brodawek, 

pierwsza i ostatnia 

największa

Pojedyncze jądro, 

nasieniowód i przewód 

wytryskowy uchodzą do 

steku.

Obecność szczecinki 

kopulacyjnej

background image

Jaja owsika ludzkiego

Owalne, 

asymetryczne, 

lekko spłaszczone 

z 1 strony

składane przez 

samicę w okolicach 

odbytu żywiciela w 

liczbie 8000-12000

Skorupka jaja 

dwuwarstwowa 

chitynowo-lipidowa

Zarodki 

prześwitują przez 

skorupkę 

background image

Cykl rozwojowy cz.1

Warunki panujące w okolicach odbytu 

(wilgotność i ciepło ok.37stopni) 

zapewniają larwom osiągnięcie zdolności 

inwazyjnej w ciągu 4-8h

nacisk wywierany przez dojrzewające jaja 

w macicy pasożyta powoduje oderwanie się 

samicy od ściany jelita i wędrówkę w 

okolice odbytu (ruch ten powoduje świąd 

i drapanie się żywiciela)

Ciężarna samica wydostaje się na 

zewnątrz przez otwór odbytowy, zwykle w 

godzinach wieczornych (zmniejszenie 

napięcia zwieraczy)

background image

Cykl rozwojowy cz.2

Czynny ruch 

pasożyta jak i 

drapanie, powoduje 

uwolnienie jaj 

otoczonych kleistą 

substancją

Wiele jaj dostaje 

się do ust dziecka 

za pośrednictwem 

zanieczyszczonych 

rąk

background image

Cykl rozwojowy cz.3

Z połkniętego jaja 

wylęga się w 

jelicie cienkim 

larwa, która 

wędruje do jelita 

grubego i po 3 

linieniach 

przekształca się w 

dorosłego osobnika

Po odbytej 

kopulacji samce 

giną.

background image
background image

Drogi inwazji

Autoegzoinwazja – samozarażenie 

zewnętrzne, np. za pośrednictwem 

brudnych rąk (ręce-usta)albo drogą 

inhalacyjną (przez kurz zawieszony w 

powietrzu)

Retroinwazja – rodzaj autoegzoinwazji, 

wnikanie części larw wylegających się w 

okolicy odbytu do jelita grubego

Autoendoinzwazja – przy dłużej trwającym 

zaparciu, samica nie może przedostać 

się do odbytu i składa jaja w okrężnicy

background image

Epidemiologia

Powszechność zarażania 

wynika z właściwości 

biol. jaj, które w stanie 

przesuszonym, zachowują 

zdolność do inwazji przez 

kilka tygodni!

Jaja przyczepiają się do 

powierzchni pościeli, 

prześcieradeł, ubrań, 

klamek, desek 

klozetowych, wanien…

Jaja owsika bywają 

zanieczyszczone warzywa i 

owoce rosnące przy ziemi

background image

Chorobotwórczość - 

Enterobioza

Enterobioza (owsica) ma 

charakter choroby 

przewlekłej.

Objawy: świąd okolicy 

odbytu, bezsenność, 

obniżenie łaknienia i masy 

ciała, zgrzytanie zębami, 

trudności w koncentracji, 

zmiany wypryskowe 

spowodowane drapaniem.

Powikłania: zapalenie 

pochwy, macicy, 

jajowodu,zapalenie 

wyrostka robaczkowego

NIEKIEDY ZARAŻENIE 

OWSIKIEM PRZEBIEGA 

BEZOBJAWOWO!

background image

Profilaktyka

Przestrzeganie 

higieny osobistej i 

czystości w 

mieszkaniu

 

Regularna(codzienna)

zmiana bielizny

Mycie rąk po wyjściu 

z toalety

background image

Wykrywanie

Samice owsika można 

wykryć oglądając 

okolicę odbytu 

śpiącego dziecka, 

również można dostrzec 

je na stolcu

Główną metodą 

diagnostyczną są 

wymazy z okolicy 

odbytu wykonywane 3 

krotnie (zawsze po 

defekacji) wymazy 

wykonuje się za pomocą 

taśmy celofanowej 

nawiniętej na szklaną 

pałeczkę (NIH)

background image

DZIEKUJE ZA 

UWAGĘ :)


Document Outline