background image

Układ 

nerwowy

background image

Układ nerwowy 

dzielimy na:

• Ośrodkowy
• Obwodowy 

background image

Układ nerwowy 

ośrodkowy to: 

• mózgowie, na które 

składają się: 

• mózg, móżdżek, pień 

mózgu i rdzeń kręgowy. 

background image

Do układu 

nerwowego 

obwodowego zalicza 

się: 

• nerwy czaszkowe (12 

par) i nerwy rdzeniowe 
(31 par) wraz ze 
zwojami, splotami i 
nerwami układu 
autonomicznego, 
zwanego też układem 
wegetatywnym. 

background image

Kolor czerwony

 – ośrodkowy układ nerwowy

Kolor niebieski

 – obwodowy układ nerwowy

background image

Poszczególne nerwy czaszkowe:
• I - nerwy węchowe 
• II - nerw wzrokowy 
• III - 

nerw okoruchowy 

• IV - nerw bloczkowy 
• V - nerw trójdzielny 
• VI - nerw odwodzący 
• VII - nerw twarzowy 
• VIII - nerw przedsionkowo-

ślimakowy 

• IX - nerw językowo-gardłowy 
• X - nerw błędny 
• XI - nerw dodatkowy 
• XII - nerw podjęzykowy 

background image
background image

Komórka nerwowa 

(neuron)

background image

W obrębie komórki 

nerwowej wyróżnia 

się 

• ciało komórki
• dwa rodzaje wypustek: 

wypustkę długą (akson) 
i liczne wypustki 
krótkie (dendryty). 

background image

Aksony:

• przenoszą informacje z 

ciała komórki do innych 
komórek nerwowych lub 
narządów wykonawczych 
(efektorów) 

background image

Dendryty:

• przekazują pobudzenia 

do ciała komórki 
nerwowej 

background image

Neurony różnią 

się między sobą:

•  wielkością,
•  kształtem,
•  liczbą wypustek.

background image

RDZEŃ 

KRĘGOWY

• Rdzeń kręgowy odgrywa 

dwie role:

• przetwarzanie informacji 

nerwowych,

• drogi przewodzącej 

bodźce nerwowe do i od 
mózgu.

background image

Rdzeń kręgowy

background image

Rdzeń kręgowy-

odcinki

background image

Rdzeń w kanale 

kręgowym

background image

Rdzeń kręgowy w 

oponie twardej

background image
background image

Rdzeń kręgowy:

• Na przekroju 

poprzecznym rdzenia 
kręgowego widoczne są 
skupiska komórek 
nerwowych (istota 
szara
), które zajmują 
centralną część rdzenia. 
Istota szara ułożona jest 
w kształcie litery "H", 
tworząc rogi tylne 
(grzbietowe) i rogi 
przednie (brzuszne). 

background image

Przekrój 

poprzeczny rdzenia 

kręgowego

background image

Rogi grzbietowe

• dochodzą do nich 

korzenie grzbietowe, 
które pośredniczą w 
przekazywaniu pobudzeń 
czuciowych 

background image

Rogi przednie:

• zgrupowane są tu neurony 

ruchowe, których wypustki 
unerwiają komórki 
mięśniowe.

background image

RDZEŃ 

PRZEDŁUŻONY

background image

Rdzeń przedłużony 

stanowi:

• skupienie ośrodków nerwowych 

dla wielu czynności 

odruchowych, które są 

związane z odchodzącymi od 

niego nerwami czaszkowymi. 

• do odruchów odbywających się 

przy udziale rdzenia 

przedłużonego należą takie 

czynność jak: ssanie, żucie, 

połykanie, wymioty, kichanie, 

kaszel, mruganie powiek, ruchy 

oddechowe, regulacja czynności 

serca, rozszerzanie naczyń 

krwionośnych, wydzielanie potu 

a także regulowanie przemiany 

materii.

background image

Mózgowie – 

kresomózgowie

background image

Mózgowie to:

• Mózg (kresomózgowie, 

międzymózgowie),

• Pień mózgu i móżdżek.

Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego 

Funduszu Społecznego w ramach Sektorowego Programu 

Operacyjnego

Rozwój Zasobów Ludzkich

Projekt: Kobieta pracująca w zawodzie 

kosmetyczki

background image

Opona twarda

background image

Opona twarda

background image

Mózgowie

background image

Mózgowie - 

podstawa

background image

Rezonans 

magnetyczny

background image

Rezonans 

magnetyczny

background image

Kora mózgu 

(istota szara):

• Jest świadomą częścią 

mózgu

• Jest punktem wyjścia 

wielu nieświadomych 
zachowań

• Miejscem gromadzenia 

wszystkich świadomych 
wrażeń zmysłowych

background image

W korze mózgowej można 

wyróżnić cztery płaty 

zewnętrze które pełnią 

funkcje:

• - płat czołowy – intelekt i 

kontrola ruchu,

• - płat skroniowy - 

percepcja i interpretacja 
dźwięku,

• - płat ciemieniowy – 

ogólna percepcja czuciowa 
i jego interpretacja,

• - płat potyliczny – odbiór 

bodźców wzrokowych i ich 
interpretacja.

background image

Ciało modzelowate

Przekazuje informacje pomiędzy prawą i lewą 

półkulą mózgu

background image

Kresomózgowie 

(dwie półkule)

• Połączone są spoidłem 

wielkim zwanym inaczej 
ciałem modzelowatym

background image

Komory boczne

background image

Komory mózgowia

background image

Komory mózgowia

Układ komorowy (łac. systema ventricularis) - zbiór 
czterech przestrzeni wewnątrz mózgowia, w których 
wytwarzany jest płyn mózgowo-rdzeniowy i z których 
następnie wydostaje się do przestrzeni 
podpajęczynówkowej, gdzie krąży, otaczając cały 
ośrodkowy układ nerwowy. Płyn ten wytwarzany jest 
z osocza krwi przez splot naczyniówkowy.
Wyróżnia się:
dwie komory boczne (ventriculi laterales
komorę III (ventriculus tertius
komorę IV (ventriculus quartus

background image

PŁYN MÓZGOWO-

RDZENIOWY

• Jest to ciecz wypełniająca 

komory mózgu oraz 
przestrzenie 
podpajęczynówkowe 
mózgowia i rdzenia 
kręgowego. Objętość płynu 
u człowieka dorosłego 
wynosi 100-250 ml. 

Płyn jest:

• przejrzysty,
• bezbarwny,

background image

MÓŻDŻEK

• Jest zbudowany z dwóch 

półkul połączonych robakiem, 
z zewnątrz pokrytych korą 
móżdżku. Móżdżek leży z tyłu 
pnia mózgu i jest połączony z 
większą częścią mózgu i 
rdzeniem kręgowym  przez 
konary móżdżku , którymi 
biedną drogi afferentne 
(dośrodkowe)  i efferentne 
(odśrodkowe). Móżdżek ma 
decydujące znaczenie w 
kontroli ruchu. 

background image

Móżdżek

background image

Móżdżek

background image

UKŁAD 

NERWOWY 

AUTONOMICZNY

• Układ nerwowy 

autonomiczny (bez 
udziału świadomości) 
kontroluje czynności 
narządów wewnętrznych. 

• Składa się z dwóch 

przeciwstawnych części: 
współczulnej 
(sympatycznej) i 
przywspółczulnej 
(parasympatycznej). 

background image

• w ciągu dnia, dominuje 

jego część współczulna - 
z apogeum w godzinach 
popołudniowych. 

• w nocy kontrolę nad 

pracą narządów 
przejmuje układ 
przywspółczulny 

background image

Ukł. autonomiczny


Document Outline