background image

Masoneria – 
fikcja literacko-
filmowa czy 
otaczająca nas 
rzeczywistość

Dúllek Bolesław

background image

Nazwa

• Masoneria:

francuskie maçon 
angielskie mason
niemieckie maurer
Oznacza murarza, kamieniarza

• Wolnomularstwo:

właściwie byłoby wolne murarstwo
wolnomurarstwo

• Chodzi o cech murarzy, kamieniarzy, 

ogólnie budowlańców

background image

HISTORIA

Masoneria – fikcja literacko-filmowa czy otaczająca nas 
rzeczywistość

background image

Legendarna starożytność

• 1 Krl 5,15 – 6, 38

• Hiram (zwany synem wdowy)

• 967 rok przed narodzeniem Chrystusa

• Trzy wysokości płac dla trzech stopni 

robotników

• Narzędzia zbrodni: węgielnica, cyrkiel 

budowlany i młot (symbole)

• Akacja nad grobem Hirama (symbol)

background image

Potomkowie Templariuszy

• Templariusze 1118-1312 po narodzeniu Chrystusa

• Potęga ekonomiczno-gospodarczo-militarna

• Filip IV Piękny miał duży dług u Templariuszy; nie chciał go spłacać, 

więc postanowił zlikwidować Zakon; za zgodą papieża Klemensa V 
oskarżył ich o herezję i zaczął krwawo prześladować

• Część Templariuszy zbiegło w kierunku Szkocji

• Podczas bitwy Anglików ze Szkotami pod Blackburn, kiedy Szkoci 

przegrywali oddział Templariuszy wkracza do walki rozstrzygając 
walkę na korzyść Szkotów w podzięce za otrzymany od nich azyl

• Później Templariusze przeklęli papieża, porzucili rycerski rynsztunek

• Podobno alchemicy z Zakonu potrafili przetopić metal w złoto i 

posiadali jeszcze wiele innych niezwykłych umiejętności; założyli 
lożę, gdzie strzegli tej wiedzy jako tajemnej

background image

Wersja ku której 

skłaniają się sami 

Masoni

• Gotyk (XII-XVI wiek)

• Kamieniarze, murarze, majstrowie, architekci

• Ludzie wolni, którzy przekraczali granice państw bez przeszkód i 

cieszyli się protekcją władców i Kościoła

• Ludzie ci wytworzyli system znaków i symboli dzięki którym się 

porozumiewali i rozpoznawali się wzajemnie

• Przekazywali sobie praktyczną wiedzę, drogą mistrz-uczeń

• Strzegli tej praktycznej wiedzy, by partacze (osoby nie będące 

członkami cechu) nie mogli z niej korzystać

• Tyle tych budowli budowano w tym czasie, że cech nie był wstanie 

ich wszystkich stawiać i zaczęli się tym zajmować partacze

• Cech zaczął spotykać się w lożach

background image

Dzieje historycznie 

potwierdzone

• pierwsze samodzielne loże powstały 

pod koniec XVII wieku w Szkocji i 
Anglii

• 24 czerwca 1717 roku

• londyńska gospoda „Pod Gęsią i 

Rusztem”

• Unifikacja czterech angielskich lóż w 

Wielką Lożę Londynu

background image

ZAŁOŻENIA

Masoneria – fikcja literacko-filmowa czy otaczająca nas 
rzeczywistość

background image

Wielki Budowniczy Świata

• Pod tym pojęciem umownie 

rozumiany jest Stwórca

• Każdy członek loży ma o Nim jakieś 

własne wyobrażenie

• Koncepcja deistyczna

background image

Konstytucja Jamesa 

Andersona

• 17 stycznia 1723 roku

• James Andreson – pastor, główny autor konstytucji

• Zawiera sześć głównych zasad ruchu masońskiego:

1 Bóg i religia (areligijna, ponadreligijna, multireligijna, ale 
nie antyreligijna)
2 Władza administracyjna cywilna (posłuszeństwo władzy 
cywilnej)
3 Loże (zasady funkcjonowania lóż)
4 Mistrzowie, dozorcy, czeladnicy, uczniowie (zasady 
awansowania)
5 Przestrzeganie zasad sztuki przy pracy (pracowitość, 
fachowość)
6 Sposoby postępowania (w lożach, wobec braci, wobec 
profanów)

background image

Dewiza

• Wolność, Równość, Braterstwo

• francuskie Liberté-Égalité-Fraternité

• hasło sformułowane 30 czerwca 1793

• Wielka Rewolucja Francuska

background image

W POLSCE

Masoneria – fikcja literacko-filmowa czy otaczająca nas 
rzeczywistość

background image

Loże

• pierwsza loża - Warszawa 

1721 – Bractwo Czerwone

• loża katowicka – od 2007 – 

Orzeł Biały 

• W okresie międzywojennym 

około 400 osób

• W 2011 około 1500 osób

background image

Czasopisma

• Wolnomularz Polski - wolnomularski 

kwartalnik niezależny 

• Ars Regia - rocznik naukowy poświęcony 

wolnomularstwu 

• Biblioteczka Wolnomularza Polskiego

• Biblioteczka Wolnomularza Polskiego - 

seria Sokrates - seria loży wyższych stopni

• Akacja - dodatek informacyjny

• Ex Oriente Lux

• Red Mountain Pass - kwartalnik ukazujący 

się od 2004 r. 

background image

CZŁONKOWIE

Masoneria – fikcja literacko-filmowa czy otaczająca nas 
rzeczywistość

background image

Kto może być członkiem

• Należy być człowiekiem wolnym i dobrych 

obyczajów

• Zaświadczenie o niekaralności, zgoda 

małżonki

• Osoba nieuzależniona

• Założenie egalitaryzmu, choć przez wieki 

loża skupiała największych i najbardziej 
wpływowych ludzi świata

• Dla wszystkich, ale nie dla każdego

background image

Jak zostać masonem

• Nie można się zapisać

• Można być zaproszonym

• Żeby być zaproszonym trzeba na 

siebie jakoś zwrócić uwagę i zdobyć 
pozytywną rekomendację trzech 
mistrzów

• Zaproszenie to można odrzucić

background image

Kim są masoni

• Jest to ruch egalitarny

• Nie skupia wyłącznie książąt, królów, 

biskupów, ogromnych przedsiębiorców

• Aktualnie członkami są w większości ludzie 

stanu średniego – właściciele sklepów, 
rzemieślnicy et cetera…

• Rzadko politycy

• Rzadko ateiści

• Często najświatlejsze umysły świata

background image

Tajemnica

• Nie wolno zdradzić, że ktoś jest 

masonem

• Mason może powiedzieć o sobie, że 

jest masonem, ale nie o innych

• Po śmierci, jeżeli rodzina nie wyraża 

sprzeciwu można ujawnić, że ktoś był 
masonem

background image

Ciekawostki

• Sejm Czteroletni (1788-1792) – 20% posłów

• Hymn Polski – Józef Wybicki, Karol Kurpiński,  Henryk Dąbrowski, 

Napoleon Bonaparte

• Konstytucja 3 maja – Stanisław August Poniatowski, Ignacy Potocki, 

Scipione Piattoli , Stanisław Małachowski, Kazimierz Nestor Sapieha 
(+Hugo Kołłątaj, Stanisław Staszic)

• Parlament Europejski – 20-30% składu

• Podobnie ONZ, Liga Narodów

• W Wielkiej Brytanii, aby zostać oficerem policji trzeba być Masonem

• USA to bodaj najbardziej masoński kraj (anglosaski, flaga, deklaracja 

niepodległości, konstytucja, pieczęć, układ ulic w Waszyngtonie, kamień 
węgielny białego domu i parlamentu

background image

Wolfgang Amadeusz Mozart, 

Psalm 129, De profundis, KV 

93

background image

Inni przykładowi członkowie

background image

SYMBOLE, TAJEMNICE, 

SATANIZM, RYTUAŁY

Masoneria – fikcja literacko-filmowa czy otaczająca nas 
rzeczywistość

background image

Symbole

• Ogrom symboli zapożyczonych z rozmaitych kultur i religii

• Trzy najważniejsze symbole:

o Biblia (czasami zastępowana Torą, Koranem bądź niezapisaną 

białą księgą, by nie urazić uczuć religijnych niechrześcijan) – 
księga święta, na którą składane są przysięgi

o Cyrkiel (symbol budowniczych)

o Węgielnica (symbol budowniczych)

• Narzędzia budowlane – mason jest kamieniem, który wymaga 

obróbki

• G – Geometria, wiedza (γνωσις)

• Szachownica – zmaganie się sił dobra ze złem

• Trzy kolumny – wiedza, piękno, siła

background image

Tajemnice

• Jedną z tajemnic jest to kto należy do loży

• Drugą przebieg rytuałów masońskich

• Poza tym mówi się, że największą tajemnicą masonów jest to, że … nie 

mają tajemnic…

• słowa (hasła) używane w loży - zwykle wypowiadane szeptem lub 

literowane oraz gesty pozwalające rozpoznać braci

• nauki moralne i historyczne zwykle oparte na wątkach biblijnych

• symbolikę architektoniczną opartą na, jak się wierzy, budowie 

Świątyni Salomona

• symbolika narzędzi murarskich i kamieniarskich oraz czynności nimi 

wykonywanych

• treść przysięgi składanej przez adepta i rodzaj kary grożącej za 

zdradę tajemnic.

background image

Satanizm

• Częstokroć masonów oskarża się o satanizm

• Uwarunkowany jest tajemnicą i rytuałem, który ma charakter 

niemal religijny

• W 1863 roku włoski poeta Giosue Carducci, napisał Hymn do 

Szatana

• W 1889 roku Albert Pike w jednej z Instrukcji wyraźnie 

odwoływał się do nauk Lucyfera

• Tadeusz Gliwic nazywa masonów lucyferami (niosącymi 

światło)

• Aleister Crowley - satanista

• W dokumentach papieskich brak oskarżeń masonów o satanizm

background image

Ekranizacja książki Stefana 

Żeromskiego Popioły (1902), reżyseria 

Andrzej Wajda (1965)

background image

Stopnie

• Jest wiele obrządków i dlatego może 

być różna ilość stopni, a także mogą 
się różnie nazywać

• Niemniej jednak zawsze pierwsze 

trzy to uczeń, czeladnik i mistrz

• Stopni jest zwykle 33

• Czasami jest ich znacznie więcej, 

nawet 90

background image

MASONERIA A KOŚCIÓŁ

Masoneria – fikcja literacko-filmowa czy otaczająca nas 
rzeczywistość

background image

Stosunek Masonerii do religii

• W myśl dewizy „Wolność, równość, 

braterstwo” zrównali wszystkie 
religie co nie spodobało się 
Kościołom, w szczególności 
Kościołowi Katolickiemu

• W lożach nie porusza się tematów 

religijnych (podobnie jak 
politycznych), co nie oznacza, że nie 
można się tym zajmować poza lożą

background image

Dokumenty Kościoła 

Katolickiego na temat 

Masonerii

• Konstytucja Apostolska Klemensa XII z 1738 roku 

In eminenti

• Kodeks Prawa Kanonicznego z 1917 roku, kanon 2335:

Katolicy, wstępujący do sekty masońskiej względnie do jej podobnych 
stowarzyszeń, walczących z Kościołem i z legalnymi władzami cywilnymi, 
popadają tym samym w ekskomunikę, zarezerwowaną Stolicy Apostolskiej.

• Kodeks Prawa Kanonicznego z 1983 roku, kanon 1374:

Kto zapisuje się do stowarzyszenia działającego w jakikolwiek sposób 
przeciwko Kościołowi, powinien być ukarany sprawiedliwą karą; kto zaś 
popiera tego rodzaju stowarzyszenie lub nim kieruje, powinien być ukarany 
interdyktem.

• Deklaracja Kongregacji Nauki Wiary Quaesitum est  z  1983 roku (Joseph 

Ratzinger):
Negatywna ocena Kościoła o wolnomularskich zrzeszeniach pozostanie 
niezmieniona, ponieważ ich zasady były zawsze uważane za nie do pogodzenia 
z nauką Kościoła i dlatego też przystąpienie do nich pozostaje nadal 
zabronione. Wierni, którzy należą do wolnomularskich zrzeszeń, znajdują się 
więc w stanie ciężkiego grzechu i nie mogą przyjmować Komunii Świętej.

background image

Kościół Katolicki a Masoneria

• Katolik nie może być wolnomularzem

• Wolnomularzem może być katolik

• Kościołowi nie podobało się to, że 

spotkania są tajne i międzyreligijne

background image

Aspekt moralny

• Wynika z deizmu

• Na pierwszym miejscu człowiek (nie 

ma miejsca na Boga)

• Człowiek sam tworzy własną 

moralność (nie ma wiedzy 
objawionej)

• Seksualny laksyzm

background image

Czy masoni rządzą światem?

• Okres świetności wolnomularstwa 

już dawno minął (przed I wojną 
światową i okres międzywojenny)

• Wpływy obecnie są niewielkie

• Wpływy te wynikają z rangi osób, 

które do wolnomularstwa należą

background image

Specjaliści od Masonerii w 

Polsce

• Dr Stanisław Krajski (filozof, historyk)

• Dr Norbert Wójtowicz (teolog, 

pedagog)

• Prof. Tadeusz Cegielski (historyk, 

mason)

• Adam Witold Wysocki (mason)

• Dr hab. Przemysław Waingertner 

(historyk)

background image

Następna katecheza

Temat: 

Angelologia, czyli nauka o aniołach

29 września – Święto Świętych Archaniołów 

Michała, Gabriela i Rafała

2 października – Wspomnienie świętych 

Aniołów Stróżów

23 września 2013 

(poniedziałek)

Godzina 19.00

Dom katechetyczny

background image

Katecheza za trzy tygodnie

• 7 października 2013 

(poniedziałek)

• Godzina 19.00

• Dom katechetyczny

• Temat: Mariologia – nauka o 

Maryi

• Październik miesiącem 

Maryjnym


Document Outline