background image

 

 

      Karty charakterystyk 
substancji chemicznych.

     Metody neutralizacji i 
zagospodarowania chemikaliów

background image

 

 

Karta charakterystyki 

    jest według założeń rozporządzenia REACH:

 

    

podstawowym źródłem informacji o substancji 

i preparacie chemicznym przekazywanej w dół 
łańcucha dostaw. 

Aktualne wymagania dotyczące kart 
charakterystyki określone są w 

Art. 31

 oraz w 

załączniku II rozporządzenia REACH.

 

background image

 

 

Zgodnie z art. 31 rozporządzenia REACH dostawca substancji lub preparatu dostarcza odbiorcy kartę 

charakterystyki, w przypadku gdy:

substancja lub preparat spełniają kryteria klasyfikacji jako niebezpieczne 

     (zgodnie z dyrektywą 67/548/EWG lub dyrektywą 1999/45/WE,) 

substancja jest trwała, wykazująca zdolność do bioakumulacji i toksyczna (PBT) lub bardzo 

trwała i wykazująca bardzo dużą zdolność do bioakumulacji (vPvB) 

       

(zgodnie z kryteriami zawartymi w załączniku XIII,)

 

substancja znajduje się na liście substancji do ewentualnego włączenia do załącznika XIV 

(Załącznika XIV- Wykaz substancji podlegających procedurze udzielania zezwoleń).

 

background image

 

 

Preparatu niesklasyfikowanego jako niebezpieczny, ale 
zawierającego: 

   minimum 1 substancję niebezpieczną w stężeniu >=1% (0,2% 
obj. dla gazu),
   minimum 1 substancję niebezpieczną w stężeniu >=1% (0,2% 
obj. dla gazu)   zaliczoną do PBT lub vPvB lub substancję z listy 
zezwoleń, 
   minimum 1 substancję niebezpieczną, dla której zostały 
określone przez  Wspólnotę Europejską normatywy higieniczne w 
środowisku pracy (NDS).

Na żądanie odbiorcy substancji lub preparatu 
kartę charakterystyki przygotowuje się dla: 

background image

 

 

Aktualizacja karty charakterystyki

Karty charakterystyki aktualizuje się w przypadku:

 

zmian wynikających z przepisów prawa regulującego obrót          
      i stosowanie chemikaliów, 

zmian  w  składzie  lub  przy  uzyskaniu  nowych  istotnych 
informacji  dotyczących  zagrożeń  lub  warunków  bezpiecznego 
stosowania substancji lub preparatów chemicznych, 

w przypadku zastosowania ograniczeń, 

w przypadku udzielenia lub odmowy udzielenia zezwolenia.

 

background image

 

 

Scenariusze narażenia 

      

W takim przypadku informacje zawarte w karcie charakterystyki muszą być zgodne 

z informacjami zawartymi w ocenie bezpieczeństwa chemicznego.

 

Raport bezpieczeństwa chemicznego wymagany jest:

dla  wszystkich substancji podlegających rejestracji, jeżeli rejestrujący produkuje lub importuje taką 

substancję w ilości co najmniej 10 ton rocznie

gdy dalszy użytkownik stosuje substancję lub preparat w całkowitej ilości większej niż 1 tona 

rocznie. 

Scenariusz narażenia 
czyli dokument zawierający zestaw warunków opisujących;

- sposób produkcji lub stosowania substancji podczas  jej etapów istnienia 
- sposób w jaki producent lub  importer kontroluje narażenie ludzi i środowiska 
- w jaki sposób producent zaleca dalszemu użytkownikowi sprawowanie tej kontroli

Nowym elementem, który w pewnych przypadkach będzie musiał być
 dołączony do karty charakterystyki są scenariusze narażenia
,

background image

 

 

Należy 

także 

pamiętać, 

że 

nadzór 

nad 

przestrzeganiem  przepisów  ustawy  przez 

osoby wprowadzające substancje lub preparaty 

do  obrotu  i  stosujące  je  w  działalności 

zawodowej sprawuje 

Inspekcja Sanitarna

 oraz:

 

Inspekcja Ochrony Środowiska 

 Państwowa Inspekcja Pracy 

 Inspekcja Handlowa 

 Państwowa Straż Pożarna 

  Straż Graniczna i organy celne

 

background image

 

 

background image

 

 

1.  Identyfikacja substancji/preparatu i identyfikacja przedsiębiorstwa, 

2.   Identyfikacja zagrożeń, 
3.   Skład/informacja o składnikach,

 

4.   Pierwsza pomoc, 
5.   Postępowanie w przypadku pożaru, 
6.   Postępowanie w przypadku niezamierzonego uwolnienia do środowiska, 
7.   Postępowanie z substancją/preparatem i jej/jego magazynowanie, 
8.   Kontrola narażenia/środki ochrony indywidualnej, 
9.   

Właściwości fizyczne i chemiczne,

 

10.  Stabilność i reaktywność, 
11.  Informacje toksykologiczne, 
12.  Informacje ekologiczne, 
13.  Postępowanie z odpadami, 
14.  Informacje o transporcie,
15.  Informacje dotyczące przepisów prawnych, 
16.  Inne informacje

KARTA CHARAKTERYSTYK (REACH)

background image

 

 

KARTA CHARAKTERYSTYKI

 

NIEBEZPIECZNEJ SUBSTANCJI CHEMICZNEJ (REACH)

 

1

1

IDENTYFIKACJA SUBSTANCJI / PREPARATU I IDENTYFIKACJA  

PRZEDSIĘBIORSTWA

1.1. Identyfikacja substancji lub preparatu 

       

(termin używany do identyfikacji jest tożsamy z terminem umieszczonym na 

etykiecie)

1.2. Zastosowanie substancji / preparatu
1.3. Identyfikacja przedsiębiorstwa
1.4. Telefon alarmowy

background image

 

 

KARTA CHARAKTERYSTYKI

 

NIEBEZPIECZNEJ SUBSTANCJI CHEMICZNEJ (REACH)

2. IDENTYFIKACJA ZAGROŻEŃ

klasyfikację substancji lub preparatu, 

wyraźnie i zwięźle zagrożenia, które substancja lub preparat 
przedstawia dla  człowieka i środowiska.

wskazać czy preparat, jest  zaklasyfikowane jako niebezpieczne / 
niebezpieczny,

najważniejsze szkodliwe skutki działania na zdrowie człowieka i 
środowisko

objawy związane z zastosowaniami oraz niewłaściwym  
zastosowaniami substancji lub preparatu,

innych zagrożeń, takich ja; (  pylenie, duszące działanie gazów, 
silny zapach lub smak)

background image

 

 

KARTA CHARAKTERYSTYKI

 

NIEBEZPIECZNEJ SUBSTANCJI CHEMICZNEJ (REACH)

3

SKŁAD/INFORMACJA O SKŁADNIKACH

3.1. Nie jest konieczne podawanie pełnego składu

          

(chociaż ogólny opis składników i ich stężeń może być 

przydatny).

3.2. W odniesieniu do preparatu zaklasyfikowanego jako 
niebezpieczny  wskazuje się    następujące substancje, 
wraz z ich stężeniami lub zakresem stężeń w preparacie:

3.4. klasyfikację powyższych substancji 

(art. 4 i 6 

dyrektywy 67/548/EWG) 

3.5. nazwę i numer rejestracji  

(art. 18 ust. 1;  Dyrektywą 

67/548/EWG) 

background image

 

 

KARTA CHARAKTERYSTYKI

 

NIEBEZPIECZNEJ SUBSTANCJI CHEMICZNEJ (REACH)

4. PIERWSZA POMOC

sposób udzielania pierwszej pomocy.

należy określić, czy potrzebna jest natychmiastowa pomoc 

lekarska.

krótkie streszczenia objawów i skutków działania. 

podziału informacji ze względu na różne drogi narażenia tj. 

drogi oddechowe, 

 kontakt ze skórą i

oczami 

 drogi pokarmowe, 

wskazać, czy profesjonalna pomoc lekarska jest konieczna lub 

wskazana.

background image

 

 

KARTA CHARAKTERYSTYKI

 

NIEBEZPIECZNEJ SUBSTANCJI CHEMICZNEJ (REACH)

5.

 

POSTĘPOWANIE W PRZYPADKU POŻARU

Należy dokonać odniesienia do wymagań dotyczących postępowania 
w przypadku pożaru, poprzez wskazanie:

stosownych środków gaśniczych,

środków gaśniczych, które nie są używane ze względów 
bezpieczeństwa,

 specjalnych zagrożeń związanych z narażeniem wynikających z 
właściwości substancji lub preparatu jako takiego

specjalnego sprzętu ochronnego dla strażaków.

background image

 

 

KARTA CHARAKTERYSTYKI

 

NIEBEZPIECZNEJ SUBSTANCJI CHEMICZNEJ (REACH)

6.

 

POSTĘPOWANIE W PRZYPADKU NIEZAMIERZONEGO UWOLNIENIA 

DO ŚRODOWISKA

indywidualnych środków ostrożności, takich jak:

 

usuwanie źródeł zapłonu, zapewnienie wystarczającej wentylacji/ochrony dróg oddechowych, 

kontrola pylenia, zapobieganie kontaktowi ze skórą lub oczami,

środków ostrożności w odniesieniu do środowiska, takich jak:

unikanie wprowadzania substancji lub preparatu do kanalizacji, wód powierzchniowych i gruntowych 

oraz gleby, ewentualna konieczność ostrzeżenia okolicznych mieszkańców,

metody oczyszczania, takie jak:

użycie materiału sorpcyjnego (np. piasku, ziemi okrzemkowej, substancji wiążącej kwasy, uniwersalnej 

substancji wiążącej, trocin itp.), redukcja gazów/dymów za pomocą wody, rozcieńczanie.

wskazane jest umieszczenia wskazówek, takich jak:

 „

nigdy nie stosować, 

neutralizować za pomocą…”.

Uwaga !!!

 

W stosownych przypadkach należy dokonać odniesienia do 

pozycji 8 i 13.

background image

 

 

KARTA CHARAKTERYSTYKI

 

NIEBEZPIECZNEJ SUBSTANCJI CHEMICZNEJ (REACH)

7. POSTĘPOWANIE Z SUBSTANCJĄ / PREPARATEM  I JEJ / JEGO MAGAZYNOWANIE

 

Informacje w tej sekcji dotyczą ochrony zdrowia ludzkiego, bezpieczeństwa i środowiska.

7.1. Postępowanie z substancją/preparatem

Należy określić środki ostrożności dotyczące bezpiecznego postępowania z substancją lub 

preparatem, w tym porady w sprawie środków technicznych, takich jak:

 hermetyzacja procesu,

 wentylacja miejscowa 

 ogólna, środki zapobiegające powstawaniu aerozoli i pyłów oraz pożaru, 

7.2. Magazynowanie

warunki bezpiecznego magazynowania substancji lub preparatu,

wskazówek dotyczących dopuszczalnych ilości, które mogą być magazynowane w 

danych warunkach. 

rodzaj materiału, jakiego należy użyć do pakowania i produkcji pojemników 

przeznaczonych dla substancji lub preparatu.

7.3. Specyficzne zastosowania

background image

 

 

KARTA CHARAKTERYSTYKI

 

NIEBEZPIECZNEJ SUBSTANCJI CHEMICZNEJ (REACH)

8.

 

KONTROLA NARAŻENIA I ŚRODKI OCHRONY INDYWIDUALNEJ

8.1. Wartości graniczne narażenia

wartości graniczne narażenia w miejscu pracy lub dopuszczalne stężenie w materiale 

biologicznym.

 

8.2. Kontrola narażenia

8.2.1. Kontrola narażenia w miejscu pracy

      

Informacje te zostaną uwzględnione przez pracodawcę przy przeprowadzaniu oceny ryzyka 

stwarzanego przez substancję lub preparat,

 

a) Ochrona dróg oddechowych

b) Ochrona rąk

c) Ochrona oczu

d) Ochrona skóry

8.2.2. Kontrola narażenia środowiska

background image

 

 

8.

 

KONTROLA NARAŻENIA I ŚRODKI OCHRONY INDYWIDUALNEJ

KARTA CHARAKTERYSTYKI

 

NIEBEZPIECZNEJ SUBSTANCJI CHEMICZNEJ 

(REACH)

background image

 

 

KARTA CHARAKTERYSTYKI

 

NIEBEZPIECZNEJ SUBSTANCJI CHEMICZNEJ (REACH)

9. WŁAŚCIWOŚCI FIZYCZNE I CHEMICZNE

9.1. Informacje ogólne

stan fizyczny (stały, ciekły, gazowy) 

kolor dostarczonej substancji lub preparatu.

zapach

9.2. Ważne informacje dotyczące zdrowia, bezpieczeństwa i środowiska

pH

Temperatura wrzenia/zakres temperatur wrzenia:

Temperatura zapłonu:

9.3. Inne informacje

zdolność mieszania się, rozpuszczalność w tłuszczach (określić olej rozpuszczalnikowy), 
przewodnictwo elektryczne, temperatura topnienia/zakres temperatur topnienia, grupa 
gazowa

background image

 

 

KARTA CHARAKTERYSTYKI

 

NIEBEZPIECZNEJ SUBSTANCJI CHEMICZNEJ (REACH)

9. WŁAŚCIWOŚCI FIZYCZNE I CHEMICZNE

background image

 

 

KARTA CHARAKTERYSTYKI

 

NIEBEZPIECZNEJ SUBSTANCJI CHEMICZNEJ (REACH)

10. STABILNOŚĆ I REAKTYWNOŚĆ

10.1. Warunki, których należy unikać

temperatura, ciśnienie, światło, wstrząsy.

10.2. Czynniki, których należy unikać

woda, powietrze, kwasy, zasady, utleniacze lub wszelkie inne konkretne substancje, 

10.3. Niebezpieczne produkty rozpadu

niebezpieczne materiały powstające w w wyniku rozpadu ilościach stwarzających 

zagrożenie.

Uwaga

Należy się odnieść w szczególności do:

potrzeby stosowania środków stabilizujących i ich obecności,

możliwości wystąpienia niebezpiecznej reakcji egzotermicznej,

ewentualnego znaczenia, jakie może mieć dla bezpieczeństwa zmiana w wyglądzie 

fizycznym substancji lub preparatu,

ewentualnych niebezpiecznych produktów rozpadu powstających na skutek kontaktu z 

wodą,

możliwości rozkładu do produktów niestabilnych.

background image

 

 

KARTA CHARAKTERYSTYKI

 

NIEBEZPIECZNEJ SUBSTANCJI CHEMICZNEJ (REACH)

11. INFORMACJE TOKSYKOLOGICZNE

dane o niebezpiecznych dla zdrowia skutkach narażenia na substancję 

lub preparat, 

 natychmiastowe i przewlekłe skutki krótko i długoterminowego 

narażenia

 działanie uczulające, 

działanie znieczulające,

działanie rakotwórcze,

 działanie mutagenne 

 szkodliwe działanie na rozrodczość  (toksyczność rozwojowa i płodność). 

informacje dotyczące różnych dróg narażenia (przez drogi oddechowe, 

przez drogi pokarmowe, przez kontakt ze skórą i oczami) 

 opisać objawy związane z charakterystyką fizyczną, chemiczną 

toksykologiczną.

background image

 

 

KARTA CHARAKTERYSTYKI

 

NIEBEZPIECZNEJ SUBSTANCJI CHEMICZNEJ (REACH)

12. INFORMACJE EKOLOGICZNE

Należy opisać najistotniejsze cechy substancji lub preparatu, które ze 
względu na ich charakter oraz prawdopodobne sposoby zastosowania 
mogą mieć wpływ na środowisko 

12.1. Ekotoksyczność

12.2. Mobilność

12.3. Trwałość i zdolność do rozkładu

12.4. Zdolność do biokumulacji

12.5. Wyniki oceny właściwości PBT

12.6 Inne szkodliwe skutki działania

background image

 

 

KARTA CHARAKTERYSTYKI

 

NIEBEZPIECZNEJ SUBSTANCJI CHEMICZNEJ (REACH)

13. POSTĘPOWANIE Z ODPADAMI

Należy wymienić właściwe metody usuwania substancji 
lub preparatu oraz każdego zanieczyszczonego 
opakowania (poprzez spopielenie, recykling, 
składowanie itp.).

background image

 

 

KARTA CHARAKTERYSTYKI

 

NIEBEZPIECZNEJ SUBSTANCJI CHEMICZNEJ (REACH)

14. INFORMACJE O TRANSPORCIE

Mogą one obejmować między innymi:

numer ONZ (UN),

klasę,

właściwą nazwę przewozową,

grupę opakowaniową,

substancję mogącą spowodować zanieczyszczenie morza,

inne stosowne informacje.

background image

 

 

KARTA CHARAKTERYSTYKI

 

NIEBEZPIECZNEJ SUBSTANCJI CHEMICZNEJ (REACH)

15. INFORMACJE DOTYCZĄCE PRZEPISÓW 

PRAWNYCH

czy dokonano oceny bezpieczeństwa chemicznego.

informacje dotyczące zdrowia, bezpieczeństwa i środowiska 
zamieszczane na etykiecie zgodnie z dyrektywami 67/548/EWG 
i 1999/45/WE.

krajowe akty prawne wdrażające te przepisy oraz 

wszelkie inne środki krajowe mogące mieć znaczenie.

background image

 

 

KARTA CHARAKTERYSTYKI

 

NIEBEZPIECZNEJ SUBSTANCJI CHEMICZNEJ (REACH)

16. INNE INFORMACJE

listę odpowiednich zwrotów R. 

porady dotyczące szkoleń,

zalecane ograniczenia stosowania (tj. niewymagane przez 
prawo zalecenia dostawcy),

 dalsze informacje (odnośniki do źródeł pisanych lub 
techniczny punkt kontaktowy),

źródła kluczowych danych, z których skorzystano 
przygotowując kartę charakterystyki.

W przypadku zmienionej karty charakterystyki, należy 
wyraźnie zaznaczyć informacje dodane, wykreślone lub 
zmienione 

background image

 

 

KARTA CHARAKTERYSTYKI

 

NIEBEZPIECZNEJ SUBSTANCJI CHEMICZNEJ (REACH)

16. INNE INFORMACJE

background image

 

 

O tym, czy dana substancja lub preparat są niebezpieczne, decydują ich 

właściwości. Wykaz substancji niebezpiecznych wraz z ich klasyfikacją i 

oznakowaniem można znaleźć w załączniku do Rozporządzenia Ministra Zdrowia 

2, natomiast dla preparatów konieczne jest przeprowadzenie takiej klasyfikacji 3.

Jeśli okaże się, że produkt, który masz zamiar wprowadzić na rynek, ma właściwości 

niebezpieczne (lub jedną z nich) tzn.:

- jest wybuchowy, utleniający, skrajnie łatwopalny, wysoce łatwopalny, łatwopalny 
- jest toksyczny lub bardzo toksyczny, szkodliwy, żrący, drażniący, uczulający, 
- ma właściwości rakotwórcze, mutagenne albo reprotoksyczne, 
- jest niebezpieczny dla środowiska; 
lub 
- nie jest sklasyfikowany jako niebezpieczny, ale "zawiera co najmniej jedną 

określoną w odpowiednich przepisach substancję stwarzającą zagrożenie dla 

zdrowia człowieka lub dla środowiska obecną w stężeniach wynoszących, co 

najmniej 1% wagowy w przypadku preparatów nie będących gazami lub co 

najmniej 0,2% objętościowy w przypadku preparatów występujących w postaci 

gazu". 

- musisz opracować kartę charakterystyki tego produktu.

background image

 

 

 

Dyrektywy Komisji 91/155/EWG z dnia 5 marca 1991 roku w 

sprawie  szczegółowych ustaleń dotyczących systemu  
specyficznych informacji odnoszących się do niebezpiecznych 
preparatów przy wprowadzaniu w  życie artykułu 10 Dyrektywy 
88/379/EWG;

Dyrektywy Komisji 93/112/WE  z  dnia 10 grudnia 1993 roku, 

nowelizującej Dyrektywę 91/155/EWG

Artykuł 1

1.

Każda osoba prowadząca działalność gospodarczą we Wspólnocie, odpowiedzialna za wprowadzanie 

do obrotu niebezpiecznej substancji lub preparatu, niezależnie od tego czy jest producentem, importerem czy 

też dystrybutorem, zobowiązana jest dostarczyć odbiorcy, który jest przemysłowym użytkownikiem substancji 

lub preparatu, kartę charakterystyki bezpieczeństwa zawierającą informacje określone w art.

 

W  Polsce aktualnie obowiązującym  aktem  prawnym  w  tej dziedzinie  
jest 

•  Rozporządzenie Ministra Zdrowia z  dnia 3 lipca 2002 r. w  
sprawie karty charakterystyki substancji niebezpiecznej i preparatu 
niebezpiecznego (Dz. U. Nr 140, poz. 1171) 

 Rozporządzenie Ministra Zdrowia z  dnia 14 sierpnia 2002 r. w 
 sprawie obowiązku  dostarczenia karty charakterystyki niektórych 
preparatów niezaklasyfikowanych jako niebezpieczne (Dz. U. Nr 142, 
poz. 1194). 

background image

 

 

Metody neutralizacji i 
zagospodarowania 
chemikaliów

NEUTRALIZACJA

W ramach neutralizacji wstępnej stosowane są następujące 

techniki:

- rozcieńczanie

-

chemiczna neutralizacja

Neutralizacja poprzez rozcieńczanie polega na zmniejszaniu 

stężenia substancji niebezpiecznej poprzez jej rozproszenie 

w rozcieńczalniku.

Rozcieńczanie w praktyce wykonane jest przy użyciu 

rozproszonego strumienia wody podawanego z prądownicy 

wodnej. Zaletą tej metody jest szybkość i ekonomiczność 

wykonania. Woda jest powszechnie dostępna, nie wymaga 

stosowania specjalistycznego sprzętu. 

Pamiętajmy, że zastosowanie wody obniża stężenie związku 

chemicznego, lecz nie zmienia go pod względem jego składu.

background image

 

 

Neutralizacja chemiczna to najogólniej rzecz biorąc proces 

zobojętniania. Najczęściej w układzie chemicznym spotykamy 

neutralizacje w postaci reakcji wzajemnego oddziaływania zasady i 

kwasu, w wyniku której powstaje obojętna sól i woda.

Roztwory neutralizujące są wodnymi roztworami związków 

chemicznych wchodzącymi w reakcję ze skażeniami, w wyniku 

której następuje ich neutralizacja. Poziom neutralizacji może być 

różny tzn. że agresywność związku chemicznego może być 

sprowadzona do zera lub znacznie ograniczona. Zależy to między 

innymi od ilości podanego neutralizatora w stosunku do ilości 

związku chemicznego, temperatury i czasu reakcji zachodzącej 

między obydwoma związkami.

Roztwory neutralizujące:
5% roztwór Na2CO3 (węglan sodowy) + 5% Na3PO4 (fosforan sodu)
- kwasy nieorganiczne
- odpady procesu przeróbki metali
- rozpuszczalniki i związki organiczne takie jak: trójchloroetylen, 

chloroform, trójchloroetan i toluen

- dwufenyle polichlorowane i polibromowane
- materiały chorobotwórcze

background image

 

 

10% roztwór Ca(ClO)2 (podchloryn wapnia)
- metale cięzkie: rtęć, ołów, kadm, itp.
- pestycydy, chlorowane fenole, środki chwastobójcze, 

dwufenole polichlorowane

- cyjanki, amoniak i inne niekwaśne i nieorganiczne odpady
- materiały chorobotwórcze
5% roztwór Na3PO4 (fosforan sodu)
- rozpuszczalniki i związki organiczne takie jak: 

trójchloroetylen, chloroform, trójchloroetan i toluen

- dwufenyle polichlorowane i polibromowane

-

oleje natłuszczone i inne odpady nie skażone pestycydami

1% roztwór HCl (kwas solny)
- nieorganiczne zasady (wodorotlenki)
- alkaliczne i żrące odpady
wodne roztwory detergentu (najlepiej domowego użytku takie 

jak: mydła, płyny, proszki do prania, możemy także 

wykożystać roztwór środka pianotwórczego)

- materiały radioaktywne 

background image

 

 

W celu neutralizacji możemy również zastosować 
następujące związki chemiczne:

podchloryn sodu - jest to płyn o barwie żółtej do seledynowej. Stosuje 

się go do neutralizacji cyjanków (organicznych i nieorganicznych). Jest 

on silnym utleniaczem, który w normalnych warunkach rozkłada się z 

wydzielaniem tlenu 

kwaśny węglan sodu - stosuje się do neutralizacji kwasów. W 

przypadku rozlania kwasu, miejsca skażone posypywać kwaśnym 

węglanem sodu i polać obficie wodą. 

żel krzemowy - netralizator czteroetylku ołowiu (UWAGA!!! niszczy 

odzież gumową). W przypadku rozlania czteroetylku ołowiu lub płynu 

etylowego należy zasypać ciecz żelem krzemowym i dokładnie zebrać 

do hoboka. 

tiosiarczan sodu (antychlor) - neutralizuje chlor i fluor. Roztwór 

tiosiarczanu sodu może być stosowany jako neutralizator przy 

wyciekach małych ilości chloru. 

wapno gaszone - neutralizator kwasu fluorowodorowego, siarkowego, 

dwutlenku siarki i siarczanu dwumetylu. W przypadku rozlania 

wymienionych substancji, miejsca skażone polać mlekiem wapiennym 

lub posypać wapnem gaszonym i polać obficie wodą.

siarczan sodu - neutralizuje związki baru. W przypadku rozsypania 

związków baru należy teren skażony polać obficie roztworem 

siarczanu sodu.

background image

 

 

Utylizacja i unieszkodliwianie substancji 
chemicznych

 Odpadowe związki i substancje chemiczne w dużej mierze 

klasyfikowane są w katalogu odpadów jako substancje 

niebezpieczne.

Ze względu na swoje właściwości stanowią znaczne zagrożenie 

dla środowiska i zdrowia człowieka. Dyrektywa Rady Europy 

91 /689/EEC z 12 grudnia 1991 r. w sprawie odpadów 

niebezpiecznych wśród wielu cech tych odpadów wymienia 

właściwości wybuchowe, utleniające, palne, rakotwórcze, 

żrące, teratogenne, mutagenne itd. Cechy te powodują, że 

samodzielne rozwiązywanie problemów związanych z 

powstawaniem tego typu odpadów może sprawiać niemały 

kłopot, a w pewnych warunkach być wręcz niemożliwe.

Wiąże się to z faktem iż przerób każdego związku 

chemicznego praktycznie wymaga zastosowania innego 

procesu technologicznego. Odpady niebezpieczne, powstają 

w różnego typu przedsiębiorstwach przemysłu 

chemicznego, w zakładach fotograficznych, poligraficznych, 

garbarskich, placówkach służby zdrowia, ale także w 

placówkach naukowych, gimnazjach i szkołach średnich.

background image

 

 

Metody składowania i neutralizacji odpadów 
niebezpiecznych.

Jak działają wyspecjalizowane, komercyjne firmy zajmują się 

niebezpiecznymi odpadami?

 

Zależy to od bardzo wielu czynników. Przede wszystkim od 

tego, czy jest to ciecz, gaz czy proszek.

Istotne też jest stężenie toksyn oraz docelowa ilość odpadów 

przeznaczonych do zagospodarowania.

Jednym ze sposobów jest przechowywanie substancji w 

szczelnie zamkniętych pojemnikach w zagłębieniu terenu. 

Takie składowiska odgradza się, a następnie pokrywa 

warstwa gliny, betonu albo tworzywa sztucznego.

Musza one być położone odpowiednio daleko od ludzkich 

siedzib, pojemniki musza być tak skonstruowane, by 

utrzymać szczelność przez wiele lat. Przepisy te 

ustanowione są w nadziei, że

wieloletni okres przechowywania odpadów spowoduje 

zmniejszenie stopnia toksyczności bądź ich całkowita 

biodegradacje.

background image

 

 

Inne, na pewno nie ulegające biodegradacji niebezpieczne 

odpady przechowuje się tak długo, gdyż być może w 

przyszłości postęp technologiczny pozwoli na ich 

neutralizacje.

Innym problemem są wybuchowe gazy, na przykład metan, 

które powstają w procesach rozpadów wielu odpadów. Aby 

zapobiec eksplozji, w ziemi instaluje się systemy 

specjalnych rur wychwytujących takie gazy i transportujące 

je do spalarni.

Innym sposobem składowania niebezpiecznych chemikaliów 

jest zatapianie ich w morzu.

Niestety, nieregularne zatapianie odpadów jest niezmiernie 

trudne do

wykrycia, Władze nie są w stanie nadzorować całego ruchu 

morskiego, niemożliwe jest nawet kontrolowanie, czy każdy 

statek przewożący toksyczny ładunek dotarł z nim do portu 

przeznaczenia, czy

te. "zgubił" go po drodze?.


Document Outline