background image

 

 

 

 

Postępowanie 

Postępowanie 

ratunkowe w 

ratunkowe w 

podtopieniu – opis 

podtopieniu – opis 

przypadku

przypadku

    

    

J. Hałas, I. Urbanowicz, J. Soczywko 

J. Hałas, I. Urbanowicz, J. Soczywko 

-Ciudzińska, J. Pawlak

-Ciudzińska, J. Pawlak

Katedra i Klinika Medycyny Ratunkowej i Katastrof

Katedra i Klinika Medycyny Ratunkowej i Katastrof

Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu

Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu

Collegium Medicum w Bydgoszczy

Collegium Medicum w Bydgoszczy

background image

 

 

 

 

UTONIĘCIE

UTONIĘCIE

  –  to  uduszenie  wskutek 

  –  to  uduszenie  wskutek 

zanurzenia w cieczy 

zanurzenia w cieczy 

PODTOPIENIE

PODTOPIENIE

-przeżycie  po  duszeniu 

-przeżycie  po  duszeniu 

się w wyniku zanurzenia

się w wyniku zanurzenia

UTONIĘCIE  WTÓRNE- 

UTONIĘCIE  WTÓRNE- 

śmierć  w 

śmierć  w 

ciągu 

kilku

ciągu 

kilku

 

 

minut 

lub 

dni 

od 

minut 

lub 

dni 

od 

podtopienia

podtopienia

background image

 

 

 

 

Utonięcia są trzecią, co do częstości 

Utonięcia są trzecią, co do częstości 

przyczyną  wypadkową  zgonów  we 

przyczyną  wypadkową  zgonów  we 

wszystkich grupach wiekowych. 

wszystkich grupach wiekowych. 

Na  świecie  rocznie  ginie  z  powodu 

Na  świecie  rocznie  ginie  z  powodu 

utonięcia  140  000  osób,  a  około  50 

utonięcia  140  000  osób,  a  około  50 

000 przeżywa fakt tonięcia. 

000 przeżywa fakt tonięcia. 

W  Polsce  w  2003  roku  zmarło  w 

W  Polsce  w  2003  roku  zmarło  w 

wyniku 

utonięcia 

661 

osób; 

wyniku 

utonięcia 

661 

osób; 

uratowano 404 osoby podtopione.

uratowano 404 osoby podtopione.

background image

 

 

 

 

GŁÓWNE CZYNNIKI 

GŁÓWNE CZYNNIKI 

ROKOWNICZE PODCZAS 

ROKOWNICZE PODCZAS 

TONIĘCIA:

TONIĘCIA:

Czas zanurzenia

Czas zanurzenia

Czas  od  zanurzenia  do  podjęcia  pierwszej 

Czas  od  zanurzenia  do  podjęcia  pierwszej 

pomocy i jej efekty

pomocy i jej efekty

Temperatura  wody  (możliwość  wystąpienia 

Temperatura  wody  (możliwość  wystąpienia 

hipotermii u poszkodowanego)

hipotermii u poszkodowanego)

Głębokość  zbiornika  wodnego  (płytka  woda 

Głębokość  zbiornika  wodnego  (płytka  woda 

= możliwość dodatkowych urazów)

= możliwość dodatkowych urazów)

Rodzaj  wody  (  słona,  słodka;  zakażenia  jako 

Rodzaj  wody  (  słona,  słodka;  zakażenia  jako 

powikłania wtórne)

powikłania wtórne)

background image

 

 

 

 

Niewydolność oddechowa 

Niewydolność oddechowa 

Poniedotlenieniowe zaburzenia 

Poniedotlenieniowe zaburzenia 

neurologiczne

neurologiczne

W OBRAZIE KLINICZNYM 

W OBRAZIE KLINICZNYM 

DOMINUJĄ:

DOMINUJĄ:

background image

 

 

 

 

Ocena 

stabilizacja 

czynności 

Ocena 

stabilizacja 

czynności 

życiowych

życiowych

Wywiad  (czas  tonięcia,  rodzaj  i 

Wywiad  (czas  tonięcia,  rodzaj  i 

temperatura  wody,  używanie  alkoholu 

temperatura  wody,  używanie  alkoholu 

lub  narkotyków,  obecność  chorób  np. 

lub  narkotyków,  obecność  chorób  np. 

padaczka, cukrzyca)

padaczka, cukrzyca)

Szybkie badanie urazowe

Szybkie badanie urazowe

Badanie neurologiczne

Badanie neurologiczne

POSTĘPOWANIE Z OFIARĄ 

POSTĘPOWANIE Z OFIARĄ 

TONIĘCIA :

TONIĘCIA :

background image

 

 

 

 

KLASYFIKACJA ABC OFIAR 

KLASYFIKACJA ABC OFIAR 

UTONIĘĆ

UTONIĘĆ

background image

 

 

 

 

CZYNNIKI NIEKORZYSTNEGO 

CZYNNIKI NIEKORZYSTNEGO 

ROKOWANIA

ROKOWANIA:

Tonięcie > 5 minut

Tonięcie > 5 minut

Nie  podjęcie  pierwszej  pomocy  w  ciągu 

Nie  podjęcie  pierwszej  pomocy  w  ciągu 

10 minut od tonięcia

10 minut od tonięcia

Konieczność podjęcia czynności 

Konieczność podjęcia czynności 

resuscytacyjnych w Oddziale 

resuscytacyjnych w Oddziale 

Ratunkowym

Ratunkowym

Punktacja w skali Glasgow < 5

Punktacja w skali Glasgow < 5

PH krwi < 7,1

PH krwi < 7,1

background image

 

 

 

 

BADANIA 

BADANIA 

DIAGNOSTYCZNE :

DIAGNOSTYCZNE :

Badanie radiologiczne klatki piersiowej 

Badanie radiologiczne klatki piersiowej 

U nieprzytomnych i po urazie kręgosłupa 

U nieprzytomnych i po urazie kręgosłupa 

–badanie  radiologiczne  kręgosłupa  w 

–badanie  radiologiczne  kręgosłupa  w 

odcinku szyjnym i ew. innych części ciała

odcinku szyjnym i ew. innych części ciała

Gazometria tętnicza krwi

Gazometria tętnicza krwi

Morfologia krwi, poziom glukozy, badanie 

Morfologia krwi, poziom glukozy, badanie 

biochemiczne, koagulologia

biochemiczne, koagulologia

Badania toksykologiczne

Badania toksykologiczne

background image

 

 

 

 

POSTĘPOWANIE 

POSTĘPOWANIE 

RATUNKOWE:

RATUNKOWE:

Intensywne  leczenie  hipoksji  (wczesna  intubacja  z 

Intensywne  leczenie  hipoksji  (wczesna  intubacja  z 

ochroną kręgosłupa szyjnego, zastosowanie PEEP celem 

ochroną kręgosłupa szyjnego, zastosowanie PEEP celem 

utrzymania  pO2>60  mmHg);  u  pacjentów  przytomnych 

utrzymania  pO2>60  mmHg);  u  pacjentów  przytomnych 

CPAP

CPAP

Leczenie hipotermii

Leczenie hipotermii

Profilaktyczne stosowanie steroidów i antybiotyków nie 

Profilaktyczne stosowanie steroidów i antybiotyków nie 

wydaje się być korzystne

wydaje się być korzystne

Jeśli  stwierdzono  uraz  rdzenia  należy  podać  bolus  30 

Jeśli  stwierdzono  uraz  rdzenia  należy  podać  bolus  30 

mg/kg Solu Medrolu i podłączyć wlew tego leku

mg/kg Solu Medrolu i podłączyć wlew tego leku

Leczenie objawowe ( skurcz oskrzeli – leki rozszerzające 

Leczenie objawowe ( skurcz oskrzeli – leki rozszerzające 

oskrzela, 

ciężka 

kwasica 

– 

wodorowęglany, 

oskrzela, 

ciężka 

kwasica 

– 

wodorowęglany, 

wyrównywanie 

zaburzeń 

gospodarki 

wodno 

– 

wyrównywanie 

zaburzeń 

gospodarki 

wodno 

– 

elektrolitowej)

elektrolitowej)

Cewnik Foley’a, sonda do żołądka

Cewnik Foley’a, sonda do żołądka

background image

 

 

 

 

KRYTERIA HOSPITALIZACJI 

KRYTERIA HOSPITALIZACJI 

POSZKODOWANYCH:

POSZKODOWANYCH:

Pacjenci  bez  objawów  klinicznych  mogą  być 

Pacjenci  bez  objawów  klinicznych  mogą  być 

wypisani do domu po 6 – 8 godzinnej obserwacji 

wypisani do domu po 6 – 8 godzinnej obserwacji 

w  szpitalnym  oddziale  ratunkowym  (wymagany 

w  szpitalnym  oddziale  ratunkowym  (wymagany 

kontrolny rentgen płuc i gazometria)

kontrolny rentgen płuc i gazometria)

Pacjenci  z  objawami  klinicznymi  utonięcia 

Pacjenci  z  objawami  klinicznymi  utonięcia 

wymagają, 

co 

najmniej 

24 

–godzinnej 

wymagają, 

co 

najmniej 

24 

–godzinnej 

tlenoterapii  i  obserwacji;  dalsze  postępowanie 

tlenoterapii  i  obserwacji;  dalsze  postępowanie 

uzależnione jest od stanu pacjenta.

uzależnione jest od stanu pacjenta.

background image

 

 

 

 

OPIS PRZYPADKU :

OPIS PRZYPADKU :

Pacjent: mężczyzna, lat 16 – został przyjęty do KMR 

Pacjent: mężczyzna, lat 16 – został przyjęty do KMR 

w dniu  28.11.2004  po skutecznej resuscytacji .

w dniu  28.11.2004  po skutecznej resuscytacji .

Z informacji uzyskanych od lekarza Zespołu 

Z informacji uzyskanych od lekarza Zespołu 

Ratownictwa Medycznego WSPR w Bydgoszczy 

Ratownictwa Medycznego WSPR w Bydgoszczy 

wynikało, że pacjent został skutecznie 

wynikało, że pacjent został skutecznie 

zresuscytowany po incydencie tonięcia w basenie 

zresuscytowany po incydencie tonięcia w basenie 

osiedlowym. 

osiedlowym. 

Powodem zatrzymania krążenia było długotrwałe 

Powodem zatrzymania krążenia było długotrwałe 

nurkowanie pod wodą- około 3 minut. 

nurkowanie pod wodą- około 3 minut. 

Pacjent został niezwłocznie wyciągnięty z wody, 

Pacjent został niezwłocznie wyciągnięty z wody, 

podstawowe czynności resuscytacyjne zostały 

podstawowe czynności resuscytacyjne zostały 

rozpoczęte przez dyżurnych ratowników WOPR. 

rozpoczęte przez dyżurnych ratowników WOPR. 

background image

 

 

 

 

OPIS PRZYPADKU C.D. :

OPIS PRZYPADKU C.D. :

W  momencie  przyjęcia  do  KMR  pacjent  był 

W  momencie  przyjęcia  do  KMR  pacjent  był 

przytomny,  oceniony  w  skali  Glasgow  na  15 

przytomny,  oceniony  w  skali  Glasgow  na  15 

punktów, 

punktów, 

oddech wydolny z częstością 15/min, 

oddech wydolny z częstością 15/min, 

saturacja krwi 98%,

saturacja krwi 98%,

ciśnienie  tętnicze  120/80  mm  Hg,  tętno 

ciśnienie  tętnicze  120/80  mm  Hg,  tętno 

90/min

90/min

temperatura  centralna  ciała  mierzona  na 

temperatura  centralna  ciała  mierzona  na 

błonie bębenkowej wynosiła 36 stopni C.

błonie bębenkowej wynosiła 36 stopni C.

background image

 

 

 

 

POSTĘPOWANIE 

POSTĘPOWANIE 

RATUNKOWE :

RATUNKOWE :

Podłączono  stałe  monitorowanie  ekg  i  pomiar 

Podłączono  stałe  monitorowanie  ekg  i  pomiar 

saturacji  krwi,  założono  sondę  do  żołądka  oraz 

saturacji  krwi,  założono  sondę  do  żołądka  oraz 

cewnik do pęcherza moczowego. 

cewnik do pęcherza moczowego. 

W badaniach rutynowych nie obserwowano odchyleń 

W badaniach rutynowych nie obserwowano odchyleń 

od  normy  w  zakresie  morfologii  krwi,  jonogramu, 

od  normy  w  zakresie  morfologii  krwi,  jonogramu, 

CPK, CK-MB; zapis ekg był prawidłowy .

CPK, CK-MB; zapis ekg był prawidłowy .

Badanie  gazometryczne  krwi  tętniczej:  pH=  7,29, 

Badanie  gazometryczne  krwi  tętniczej:  pH=  7,29, 

pO2=67  mm  Hg,  pCO2=  34  mm  Hg,  BE  = 

pO2=67  mm  Hg,  pCO2=  34  mm  Hg,  BE  = 

-10mmol/L, akt.HCO3= 15 mmol/L

-10mmol/L, akt.HCO3= 15 mmol/L

Wykonane  badanie  radiologiczne  klatki  piersiowej 

Wykonane  badanie  radiologiczne  klatki  piersiowej 

wykazało  odwnękowo  rozchodzące  się  cieniste 

wykazało  odwnękowo  rozchodzące  się  cieniste 

zagęszczenia  miąższu  płuc-zachłystowe  zapalenie 

zagęszczenia  miąższu  płuc-zachłystowe  zapalenie 

płuc. 

płuc. 

background image

 

 

 

 

POSTĘPOWANIE 

POSTĘPOWANIE 

RATUNKOWE :

RATUNKOWE :

Tlenoterapia bierna

Tlenoterapia bierna

Toaleta dróg oddechowych (oklepywanie i 

Toaleta dróg oddechowych (oklepywanie i 

odsysanie) pacjenta, nawodnienie dożylne

odsysanie) pacjenta, nawodnienie dożylne

Augmentin 3 x 1,2 i.v. oraz Metronidazol 2 

Augmentin 3 x 1,2 i.v. oraz Metronidazol 2 

x 0,5 i.v. 

x 0,5 i.v. 

Powtórne badanie neurologiczne

Powtórne badanie neurologiczne

background image

 

 

 

 

POSTĘPOWANIE 

POSTĘPOWANIE 

RATUNKOWE :

RATUNKOWE :

W trakcie dwudniowej obserwacji pacjent nie 

W trakcie dwudniowej obserwacji pacjent nie 

wykazywał ubytków neurologicznych, skarg 

wykazywał ubytków neurologicznych, skarg 

nie zgłaszał, był wydolny oddechowo i 

nie zgłaszał, był wydolny oddechowo i 

krążeniowo, nie gorączkował, diureza była 

krążeniowo, nie gorączkował, diureza była 

prawidłowa, otrzymywał dietę zwykłą.

prawidłowa, otrzymywał dietę zwykłą.

W dniu wypisu kontrolne badanie 

W dniu wypisu kontrolne badanie 

neurologiczne nie wykazało objawów 

neurologiczne nie wykazało objawów 

ubytkowych. Badanie radiologiczne 

ubytkowych. Badanie radiologiczne 

wykazywało jedynie niewielkie zagęszczenia 

wykazywało jedynie niewielkie zagęszczenia 

miąższowe. 

miąższowe. 

background image

 

 

 

 

PODSUMOWANIE :

PODSUMOWANIE :

Pacjent  został  wypisany  do  domu  z 

Pacjent  został  wypisany  do  domu  z 

zaleceniem  kontynuacji  kuracji  doustnej 

zaleceniem  kontynuacji  kuracji  doustnej 

antybiotykiem

antybiotykiem

Z  informacji  uzyskanej  od  rodziny  w 

Z  informacji  uzyskanej  od  rodziny  w 

trakcie  pisania  pracy  wiadomo,  że  cieszy 

trakcie  pisania  pracy  wiadomo,  że  cieszy 

się  dobrym  zdrowiem  i  kontynuuje  naukę 

się  dobrym  zdrowiem  i  kontynuuje  naukę 

szkolną.  Uczęszcza  w  dalszym  ciągu  na 

szkolną.  Uczęszcza  w  dalszym  ciągu  na 

basen – jednakże już nie nurkuje.

basen – jednakże już nie nurkuje.

background image

 

 

 

 

 

Powyższy  przypadek  przedstawiamy  jako 

Powyższy  przypadek  przedstawiamy  jako 

dowód,  że  natychmiastowe  rozpoczęcie 

dowód,  że  natychmiastowe  rozpoczęcie 

czynności 

resuscytacyjnych 

przez 

czynności 

resuscytacyjnych 

przez 

wykwalifikowanych ratowników, przejęcie 

wykwalifikowanych ratowników, przejęcie 

czynności  resuscytacyjnych  przez  zespół 

czynności  resuscytacyjnych  przez  zespół 

ratownictwa  medycznego,  specjalistyczny 

ratownictwa  medycznego,  specjalistyczny 

transport  oraz  kompleksowa  diagnostyka 

transport  oraz  kompleksowa  diagnostyka 

i  leczenie  prowadzone  w  warunkach 

i  leczenie  prowadzone  w  warunkach 

oddziału  ratunkowego  –  pozwoliło  na 

oddziału  ratunkowego  –  pozwoliło  na 

przeżycie 

przez 

naszego 

pacjenta 

przeżycie 

przez 

naszego 

pacjenta 

incydentu tonięcia bez trwałych ubytków. 

incydentu tonięcia bez trwałych ubytków. 

background image

 

 

 

 

          

          

Dziękuję  za uwagę

Dziękuję  za uwagę

         

         

iubanowicz@poczta.fm 

iubanowicz@poczta.fm 


Document Outline