background image

1

Ceramika budowlana

Ceramika budowlana

Dr hab. inż. Krzysztof Zieliński

background image

2

Ceramiką budowlaną nazywamy 

Ceramiką budowlaną nazywamy 

wyroby uformowane i wypalane lub 

wyroby uformowane i wypalane lub 

spieczone 

spieczone 

z glin lub ich mieszanin z innymi 

z glin lub ich mieszanin z innymi 

minerałami

minerałami

Surowce

- surowce plastyczne (gliny, iły, kaolin, łupki ilaste); w 
temp.
  800-950

o

C w wyniku połączenia tlenków glinu i 

krzemu
  powstają nowe związki dające odporność 
mechaniczną i
  chemiczną,
- surowce nieplastyczne
  a) dodatki schudzające (ograniczają skurcz) – piaski
      kwarcowe, łupki kwarcytowe, szamot, 
  b) topniki (obniżają temperaturę wypału) – skalenie, 
      glinokrzemiany sodu lub potasu, FeO, CaO, MgO,
  c) szkliwa

background image

3

Ogólna klasyfikacja ceramiki 

Ogólna klasyfikacja ceramiki 

budowlanej

budowlanej

A. Ze względu na skład surowców

- ceramika czerwona,
- ceramika czerwona poryzowana,
- klinkier,
- kamionka,
- ceramika ogniotrwała,
- fajans,
- porcelana,
- porcelit.

background image

4

B. Ze względu na strukturę

wyroby o czerepie porowatym (wyroby 
ceglarskie
  „czerwone”, wyroby szkliwione i ogniotrwałe),

wyroby o strukturze spieczonej (klinkier),

wyroby z ceramiki półszlachetnej (wyroby
  fajansowe,sanitarne),

wyroby gresowe

background image

5

W zależności od wilgotności 

W zależności od wilgotności 

wyróżniamy:

wyróżniamy:

masy lejne (H

2

O > 30%), np. ceramika 

sanitarna
  odlewana w formach gipsowych,

masy plastyczne (H

2

O 18-30%) np. cegły, 

pustaki,
  niektóre dachówki (produkowane metodą 
ciągnioną),

masy sypkie (H

2

O 2-12%) poprzez 

prasowanie –
  płytki i wyroby ogniotrwałe

background image

6

Wady wyrobów ceramicznych

Wady wyrobów ceramicznych

A. Spowodowane zanieczyszczeniem 
surowców

- węglan wapnia (tzw. margle),
- siarczki (FeS

2

),

- sole rozpuszczalne w wodzie (Na

2

SO

4

MgSO

4

),

- zanieczyszczenia mechaniczne (żwir) i 
organiczne.

background image

7

B. Wady produkcyjne 

- przygotowania masy (brak homogenizacji), 
- formowanie wyrobu (struktura pasmowa,
  typu „S”, spiralna, zadziory), 
- suszenie (spękania na powierzchni, 
deformacje,
  pęcherze, rysy włosowate, promieniste, 
- wypalanie (spękania, zarysowania, 
spęcznienia,
  niedopalenie, przepalenie, spękania 
włosowate.

background image

8

Wyroby z ceramiki porowatej

Wyroby z ceramiki porowatej

- cegły,
- cegły modularne,
- cegły dziurawki,
- cegły kratówki,
- cegły termalitowe.

background image

9

Wymiary cegieł i odchyłki 

Wymiary cegieł i odchyłki 

wymiarowe

wymiarowe

background image

10

Podział cegieł budowlanych wg PN-B-

Podział cegieł budowlanych wg PN-B-

12050

12050

background image

11

Wymiary cegły ceramicznej 

Wymiary cegły ceramicznej 

modularnej 

modularnej 

i dopuszczalne odchyłki 

i dopuszczalne odchyłki 

wymiarowe

wymiarowe

background image

12

Parametry techniczne cegły 

Parametry techniczne cegły 

termalitowej

termalitowej

Wyrób izolacyjny o czerepie porowatym, wypalany z 
gliny, ziemi okrzemkowej, trocin i torfu

background image

13

Zalecane 

Zalecane 

zastosowan

zastosowan

ie cegieł

ie cegieł

background image

14

Pustaki ścienne

Pustaki ścienne

Podział ze względu na objętość otworów:

- grupa 1 - < 25%,
- grupa 2  - 25-55%,
- grupa 3 - > 55%.

Podział w zależności od przeznaczenia:

- konstrukcyjno-osłonowe,
- do ścian osłonowych,
- do ścian działowych,
- pustaki modularne.

background image

15

Podział pustaków ściennych modularnych 

Podział pustaków ściennych modularnych 

wg PN-B-12055

wg PN-B-12055

background image

16

Przykładowe pustaki ścienne modularne: 

a) grupy Z typu S, b) grupy S typu S

background image

17

Podział wyrobów poryzowanych wg PN-

Podział wyrobów poryzowanych wg PN-

B-12069

B-12069

background image

18

Parametry techniczne przykładowych wyrobów 
poryzowanych dostępnych w Polsce

background image

19

Ceramiczne elementy stropowe

Ceramiczne elementy stropowe

- pustaki układane na deskowaniu (Ackermana),
- stropy belkowo-pustakowe (DZ3, Fert, CERAM),
- pustaki poryzowane,
- strop Hurdisa.

background image

20

Dachówki i gąsiory ceramiczne

Dachówki i gąsiory ceramiczne

typy: karpiówka, zakładkowa, esówka, holenderka,
  marsylka, reńska, pola, mnich mniszka
odmiany: podstawowa, kalenicowa (gąsiorowa), 
okapowa,
  połówkowa (prawa, lewa), wietrznikowa (prawa, 
lewa),
  wentylacyjna
gatunki: I i II

background image

21

Wyroby klinkierowe

Wyroby klinkierowe

- cegła budowlana,
- płytki elewacyjne,
- cegły i kształtki elewacyjne,
- cegły drogowe,
- cegły kanalizacyjne,
- cegły kominowe.

background image

22

Cegła kanalizacyjna: typu P, typu K

background image

23

Wymiary i parametry fizyczne cegieł 

Wymiary i parametry fizyczne cegieł 

kanalizacyjnych wg PN-B-12037

kanalizacyjnych wg PN-B-12037

background image

24

Cegły kominowe: 
a) typu 100, b) typu 150, c) typu 200, d) typu 250, e) 
typu 300

background image

25

Wyroby kamionkowe

Wyroby kamionkowe

- płytki,
- rury i kształtki

background image

26

Klasyfikacja płytek ze względu na 

Klasyfikacja płytek ze względu na 

nasiąkliwość 

nasiąkliwość 

(PN-EN 14411:2009)

(PN-EN 14411:2009)

background image

27

Klasy płytek podłogowych ze względu 

Klasy płytek podłogowych ze względu 

na ścieralność (PN-EN ISO 10545-

na ścieralność (PN-EN ISO 10545-

7:2000)

7:2000)

background image

28

Materiały ogniotrwałe

Materiały ogniotrwałe

ognioodporność zwykła (porównanie zachowania 
się
  ceramiki ze stożkami pizometrycznymi)
ognioodporność pod obciążeniem 
(odkształcenie < 4%
  pod obciążeniem 0,2 MPa

Podział:

- wyroby ogniotrwałe (1500-1770

o

C),

- wyroby wysokoogniotrwałe (1770-2000

o

C),

- wyroby o najwyższej ogniotrwałości (>2000

o

C).

background image

29

Prostki i kliny: a) prostka, b) klin stojący, c) klin 
leżący, 
                          d) klin niski, e) klin płaski

background image

30

Wyroby glinokrzemianowe

Wyroby glinokrzemianowe

Wyroby szamotowe: E, A, B i C – masy plastyczne, 
                                    Es, As, Bs i Cs – masy półsuche, 

                                    Ew, Aw i Bw – masy 
wieloszamotowe

background image

31

Wyroby kwarcowo-szamotowe: K1, K2 – masy 
plastyczne, 
                                                       Ks1, Ks2 – masy 
półsuche

Skład chemiczny i parametry techniczne

background image

32

Wyroby wysokoglinowe: 
AK97, AK95 - wysokoglinowo-korundowe, 
AK90, AKE90, AK85, AK75 – korundowe

Parametry techniczne wyrobów

background image

33

Wyroby magnezytowe

Wyroby magnezytowe

(otrzymywane ze spieczonego magnezytu)

Gatunki wyrobów magnezytowych

background image

34

- wyroby dolomitowe,
- wyroby krzemionkowe,
- wyroby spinelowe,
- wyroby magnezytowo-
krzemianowe,
- wyroby szamotowo-grafitowe,
- wyroby cyrkonowe,
- wyroby z węglika krzemu.

background image

35

Kryteria oceny 

Kryteria oceny 

wyrobów 

wyrobów 

ceramicznych

ceramicznych

background image

36

Gres (kamionka szlachetna)

Gres (kamionka szlachetna)

Wypalany z glin, iłów (+piasek, tlenki barwiące, 
dodatki uszlachetniające). Formowanie przez 
prasowanie lub ciągnienie. Następnie elementy są 
suszone. Wypał w temperaturze 1000-1300

o

C. 

Płytki gresowe odznaczają się wysoką twardością i 
małą ścieralnością i nasiąkliwością (< 0,5%), są 
odporne na działanie kwasów i zasad 

Gres: naturalny lub szkliwiony


Document Outline