Prawo międzynarodowe

Prawo międzynarodowe

Zespół norm regulujących stosunki 

Zespół norm regulujących stosunki 

między państwami oraz 

między państwami oraz 

organizacjami międzynarodowymi i 

organizacjami międzynarodowymi i 

innymi uczestnikami stosunków 

innymi uczestnikami stosunków 

międzynarodowych mającymi 

międzynarodowych mającymi 

zdolność do działania w takich 

zdolność do działania w takich 

stosunkach

stosunkach

Społeczność 

Społeczność 

międzynarodowa

międzynarodowa

1.

1.

Mała liczba członków

Mała liczba członków

2.

2.

Zasada równości

Zasada równości

3.

3.

Niski stopień zorganizowania 

Niski stopień zorganizowania 

wewnętrznego

wewnętrznego

4.

4.

Brak ustawodawcy

Brak ustawodawcy

5.

5.

Brak zorganizowanego aparatu przymusu

Brak zorganizowanego aparatu przymusu

6.

6.

Brak obowiązkowego sądownictwa

Brak obowiązkowego sądownictwa

Funkcje prawa 

Funkcje prawa 

międzynarodowego

międzynarodowego

1.

1.

Regulowanie stosunków zewnątrzpaństwowych

Regulowanie stosunków zewnątrzpaństwowych



Określa sytuację państwa w społeczności 

Określa sytuację państwa w społeczności 

międzynarodowej

międzynarodowej



Ustala ogólne zasady postępowania państw we 

Ustala ogólne zasady postępowania państw we 

wzajemnych stosunkach

wzajemnych stosunkach



Reguluje konkretne stosunki między państwami 

Reguluje konkretne stosunki między państwami 

(udzielenie pomocy gospodarczej, wojskowej)

(udzielenie pomocy gospodarczej, wojskowej)



Ustala formy wzajemnych stosunków (prawo 

Ustala formy wzajemnych stosunków (prawo 

dyplomatyczne i konsularne)

dyplomatyczne i konsularne)



Reguluje sprawy zasięgu władzy terytorialnej 

Reguluje sprawy zasięgu władzy terytorialnej 

poszczególnych państw

poszczególnych państw



Ustala reguł postępowania na obszarach nie 

Ustala reguł postępowania na obszarach nie 

podlegających niczyjej suwerenności (morze pełne, 

podlegających niczyjej suwerenności (morze pełne, 

przestrzeń kosmiczna)

przestrzeń kosmiczna)

Funkcje prawa międzynarodowego 

Funkcje prawa międzynarodowego 

II

II

2.

2.

Oddziaływanie na stosunki wewnętrzne 

Oddziaływanie na stosunki wewnętrzne 

państw

państw



Np. immunitety obcego państwa oparte na 

Np. immunitety obcego państwa oparte na 

prawie międzynarodowym mają swoje odbicie w 

prawie międzynarodowym mają swoje odbicie w 

stosunkach wewnętrznych

stosunkach wewnętrznych



Zagadnienia wymagające unifikacji i kodyfikacji 

Zagadnienia wymagające unifikacji i kodyfikacji 

międzynarodowej zobowiązują do 

międzynarodowej zobowiązują do 

przestrzegania ich na własnym terytorium 

przestrzegania ich na własnym terytorium 

(prawa człowieka, komunikacja, łączność, 

(prawa człowieka, komunikacja, łączność, 

ochrona środowiska, postanowienia MOP mają 

ochrona środowiska, postanowienia MOP mają 

swoje odniesienie do obywateli państw) 

swoje odniesienie do obywateli państw) 

Sankcje

Sankcje

Zorganizowane

Zorganizowane

 

 

(przewidziane przez 

(przewidziane przez 

umowy)

umowy)



Organizacyjne – ograniczają dalszą 

Organizacyjne – ograniczają dalszą 

współpracę międzynarodową, zwieszają, 

współpracę międzynarodową, zwieszają, 

wykluczają, ostrzegają

wykluczają, ostrzegają



Korygujące – likwidują skutki jakiegoś 

Korygujące – likwidują skutki jakiegoś 

naruszenia

naruszenia



Środki przymusu bezpośredniego – 

Środki przymusu bezpośredniego – 

stosowane wobec państwa 

stosowane wobec państwa 

naruszającego normy zakazujące 

naruszającego normy zakazujące 

uciekania się do groźby użycia siły, 

uciekania się do groźby użycia siły, 

popełnienia zbrodni międzynarodowej, 

popełnienia zbrodni międzynarodowej, 

RB na podstawie Rozdziału VII KNZ.

RB na podstawie Rozdziału VII KNZ.

Sankcje II

Sankcje II

Niezorganizowane

Niezorganizowane

 (nie są przewidziane w 

 (nie są przewidziane w 

umowie choć wszyscy się liczą z ich 

umowie choć wszyscy się liczą z ich 

istnieniem)

istnieniem)



Środki psychologiczne, reakcja opinii 

Środki psychologiczne, reakcja opinii 

publicznej

publicznej



Reakcje odwetowe – po notyfikacji 

Reakcje odwetowe – po notyfikacji 

decyzji o podjęciu działania oraz ofercie 

decyzji o podjęciu działania oraz ofercie 

negocjacji, np. zawieszenie świadczeń 

negocjacji, np. zawieszenie świadczeń 

itp.

itp.

•

Retorsje

Retorsje

•

Represalia

Represalia

Prawo międzynarodowe

Prawo międzynarodowe

 a prawo krajowe

 a prawo krajowe

DUALIZM

DUALIZM

(pluralizm)

(pluralizm)

MONIZM

MONIZM



Dwa odrębne systemy 

Dwa odrębne systemy 

prawa różniące się 

prawa różniące się 

przedmiotem i źródłami

przedmiotem i źródłami



Nadrzędna władza 

Nadrzędna władza 

państwa w ramach 

państwa w ramach 

jurysdykcji

jurysdykcji



Jednolity charakter 

Jednolity charakter 

prawa

prawa



Monizm z prymatem 

Monizm z prymatem 

prawa wewnętrznego

prawa wewnętrznego



Monizm z prymatem 

Monizm z prymatem 

prawa międzynarod.

prawa międzynarod.

Triepel

Triepel

Strupp

Strupp

Kelsen

Kelsen

Hegel

Hegel

Art. 89.

Art. 89.

1. „Ratyfikacja przez Rzeczpospolitą Polską umowy 

1. „Ratyfikacja przez Rzeczpospolitą Polską umowy 

międzynarodowej i jej wypowiedzenie wymaga 

międzynarodowej i jej wypowiedzenie wymaga 

uprzedniej zgody wyrażonej w ustawie, jeżeli 

uprzedniej zgody wyrażonej w ustawie, jeżeli 

umowa dotyczy:

umowa dotyczy:

1)

1)

pokoju, sojuszy, układów politycznych lub 

pokoju, sojuszy, układów politycznych lub 

układów wojskowych,

układów wojskowych,

2)

2)

wolności, praw lub obowiązków obywatelskich 

wolności, praw lub obowiązków obywatelskich 

określonych w Konstytucji,

określonych w Konstytucji,

3)

3)

członkostwa Rzeczypospolitej Polskiej w 

członkostwa Rzeczypospolitej Polskiej w 

organizacji międzynarodowej,

organizacji międzynarodowej,

4)

4)

znacznego obciążenia państwa pod względem 

znacznego obciążenia państwa pod względem 

finansowym,

finansowym,

5)

5)

spraw uregulowanych w ustawie lub w których 

spraw uregulowanych w ustawie lub w których 

Konstytucja wymaga ustawy.

Konstytucja wymaga ustawy.

Art. 91.

Art. 91.

1) Ratyfikowana umowa międzynarodowa, po jej 

1) Ratyfikowana umowa międzynarodowa, po jej 

ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej 

ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej 

Polskiej, stanowi część krajowego porządku 

Polskiej, stanowi część krajowego porządku 

prawnego i jest bezpośrednio stosowana, chyba 

prawnego i jest bezpośrednio stosowana, chyba 

że jej stosowanie jest uzależnione od wydania 

że jej stosowanie jest uzależnione od wydania 

u1)stawy. 

u1)stawy. 

2) Umowa międzynarodowa ratyfikowana za 

2) Umowa międzynarodowa ratyfikowana za 

uprzednią zgodą wyrażoną w ustawie ma 

uprzednią zgodą wyrażoną w ustawie ma 

pierwszeństwo przed ustawą, jeżeli ustawy tej 

pierwszeństwo przed ustawą, jeżeli ustawy tej 

nie da się pogodzić z umową. 

nie da się pogodzić z umową. 

3) Jeżeli wynika to z ratyfikowanej przez 

3) Jeżeli wynika to z ratyfikowanej przez 

Rzeczpospolitą Polską umowy konstytuującej 

Rzeczpospolitą Polską umowy konstytuującej 

organizację międzynarodową, prawo przez nią 

organizację międzynarodową, prawo przez nią 

stanowione jest stosowane bezpośrednio, mając 

stanowione jest stosowane bezpośrednio, mając 

pierwszeństwo w przypadku kolizji z ustawami.

pierwszeństwo w przypadku kolizji z ustawami.