1

Implikacje wyboru 

technik

Porównanie cech wybranych badań bezpośrednich

CECHY

WYWIAD

ANKIETA

bezpośre

dni

telefonicz

ny

pocztowa

audytoryj

na

prasowa

Ilość informacji 

(liczba pytań)

DUŻA

MAŁA

ŚREDNIA

ŚREDNIA

MAŁA

Kontrola 

doboru 

jednostki 

badania

DUŻA

DUŻA

MAŁA

ŚREDNIA

MAŁA

Zwrotność

DUŻA

DUŻA

ŚREDNIA 

LUB MAŁA

DUŻA

MAŁA

Nadzór nad 

ankietyzacją

DUŻY

DUŻY

BRAK

DUŻY

BRAK

Czas (szybkość 

realizacji)

ŚREDNI

SZYBKO

WOLNO

SZYBKO

WOLNO

Koszt 

przeprowadzeni

a 1 wywiadu / 

ankiety

DUŻY

ŚREDNI 

LUB DUŻY

ŚREDNI 

LUB MAŁY

MAŁY

ŚREDNI 

LUB MAŁY

Tabela.  Wady i zalety wywiadów 

indywidualnych 

Forma

Zalety

Wady

Nieformalna 

rozmowa

 Możliwość reagowania na 

wydarzenia i wydobywania 

aktualnie zachodzących 

zmian

 Można obserwować 

różnice wśród 

respondentów oraz 

zadawać odmienne pytania 

w zależności od sytuacji 

czy konkretnych osób 

 Naturalny charakter 

wywiadu 

 Duży nakład czasu 

potrzebny do 

systematyzacji informacji 

 Konieczne wysokie 

umiejętności osobiste 

badacza

 Skomplikowana analiza – 

brak jakiejkolwiek 

standaryzacji pozyskiwanej 

informacji

Wywiad w 

oparciu o 

przygotowane, 

ogólne 

dyspozycje

 Większa efektywność 

materiału 

 Ułatwiona analiza

 Zamknięcie do 

zdefiniowanych ram 

tematycznych 

Forma

Zalety

Wady

Wywiad 

wg 

przygoto

wanego 

wcześniej 

narzędzia 

- 

ustruktur

yzowany 

 Zestandaryzowane 

pytania ułatwiają analizę 

danych 

 Metoda ekonomiczna ze 

względu na czas realizacji: 

szczególnie ważne w 

procesie ewaluacji 

 Możliwość prowadzenia 

jakościowych badań 

porównawczych między 

różnymi grupami 

respondentów lub 

powtarzalnych – na tej 

samej grupie 

respondentów

 Narzędzie może być 

używane wielokrotnie w 

różnych studiach 

ewaluacyjnych 

 Zmniejsza elastyczność 

i spontaniczność 

wywiadu 

 Mniej naturalna i 

bardziej formalna 

sytuacja wywiadu 

 Mniejsze poczucie 

anonimowości 

Tabela.  Wady i zalety wywiadów 

indywidualnych 

Zalety

Wady 

 Pewność że ankietę 

wypełnia właściwa osoba 

 Standaryzacja sytuacji 

badania (warunki, 

rozumienie pytań) 

 Możliwość pomocy ze 

strony ankietera w 

przypadku pytań 

trudnych, niejasnych a 

także w wypadku 

znużenia

 Kompletność 

wypełnienia 

kwestionariusza

 Ograniczone poczucie 

anonimowości badanych 

 Ryzyko wpływu 

ankietera na odpowiedzi 

 Wysokie koszty 

realizacji 

 Długi czas realizacji 

badania

 (jeśli w zakładzie pracy) 

duże 

prawdopodobieństwo 

plotki o badaniach 

 Ze względu na wysokie 

koszty dość rzadko 

wykorzystywana w 

badaniach masowych 

prowadzonych w 

ewaluacji 

Tabela. Wady i zalety wywiadu 

kwestionariuszowego 

Zalety

Wady 

 Pewność że ankietę 

wypełnia właściwa osoba 

 Standaryzacja sytuacji 

badania (warunki, 

rozumienie pytań) 

 Poczucie anonimowości 

badanych 

 Materiał tożsamy ze 

źródłem (brak wpływu 

ankietera na odpowiedzi 

pod warunkiem 

przygotowania 

szczegółowej instrukcji) 

 Kompletność wypełnienia 

(jeśli instrukcja przewiduje 

sprawdzenie kompletności)

 Dość wysokie koszty 

(ankieterzy) 

 Dość długi czas realizacji 

badania (uzależniony od 

wielkości próby) 

 (jeśli w zakładzie pracy) 

duże prawdopodobieństwo 

plotki o badaniach 

 Ankieta roznoszona

 Kontakt za pośrednictwem 

ankietera, który pozostawia 

respondentowi ankietę do 

wypełnienia 

Tabela. Wady i zalety ankiety pod kontrolą 

Zalety

Wady 

 Niski koszt realizacji, 

choć znaczna 

pracochłonność 

 Poczucie anonimowości 

badanych 

 Materiał tożsamy ze 

źródłem (brak 

pośrednictwa ankietera) 

 Nie ma pewności kto wypełniał 

ankietę 

 Występuje tzw. konsultacja 

wewnątrzdomowa (lub z innymi 

uczestnikami badania) – 

odpowiedzi są zakotwiczone 

społecznie 

 Długi czas realizacji badania (z 

monitorem ok. 1 miesiąca)

 Respondenci zapoznają się z 

ankietą przed wypełnieniem 

 Część ankiet wraca 

niewypełniona lub wypełniona 

niekompletnie 

 Odsetek zwrotów wynosi 

zazwyczaj ok. 50%

Tabela.  Wady i zalety ankiety pocztowej 

Zalety 

Wady

 Pewność że ankietę wypełnia 

właściwa osoba 

 Standaryzacja sytuacji badania 

(warunki, rozumienie pytań) 

 Poczucie anonimowości badanych 

 Materiał tożsamy ze źródłem 

(brak wpływu ankietera na 

odpowiedzi pod warunkiem 

przygotowania szczegółowej 

instrukcji) 

 Stosunkowo niskie koszty 

 Szybkość realizacji badań 

 Kompletność wypełnienia ankiety 

 Niemożność dotarcia 

do osób nieobecnych 

w dniu badania, 

chyba, że dodatkowo 

zastosujemy ankietę 

pod kontrolą lub 

roznoszoną 

Tabela. Wady i zalety ankiety audytoryjnej 

Zalety 

Wady 

 Niski koszt realizacji, 

ale internauci 

przyzwyczajeni są do 

gratyfikacji 

 Poczucie 

anonimowości 

badanych 

 Materiał tożsamy ze 

źródłem 

 Możliwość 

wielokrotnego 

monitorowania 

 Krótki czas realizacji 

badania 

 Nie ma pewności kto wypełniał 

ankietę 

 Występuje tzw. konsultacja 

wewnątrzdomowa (lub z innymi 

uczestnikami badania) – 

odpowiedzi są zakotwiczone 

społecznie 

 Respondenci zapoznają się z 

ankietą przed wypełnieniem 

 Część ankiet wraca 

niewypełniona lub wypełniona 

niekompletnie 

 Odsetek zwrotów i kompletności 

wypełnienia ściśle uzależniony 

jest od długości ankiety 

Tabela.  Wady i zalety ankiety internetowej