Opatrywanie ran

Rana jest to przerwanie ciągłości

skóry połączone z ubytkiem tkanek

Wyróżniamy rany proste i powikła

Ranę powikłaną rozpoznajemy przy

uszkodzeniach

głębszych, drążących do jam ciała

lub przy jednoczesnych

uszkodzeniach nerwów czy kości.

W zależności od rodzaju urazu i

kształtu rany rozróżniamy :

rany kłute

rany cięte

rany szarpane rany

tłuczone

rany miażdżone rany kąsane

rany postrzałowe rany zatrute

Każdą ranę należy jak najszybciej

zabezpieczyć opatrunkiem, który ma

zastąpić uszkodzoną skórę do czasu

zagojenia rany. Zależnie od rodzaju rany

stosujemy różne rodzaje opatrunków.

Wszystkie mają podobne zadania :



zapobieganie zanieczyszczeniu rany



zatamowanie krwawienia



ochrona przed drażnieniem mechanicznym

(otarcia przez ubranie, ucisk)



ochrona przed zakażeniem



ochrona przed wychłodzeniem

Opatrunki stosowane w

pierwszej pomocy :

1.)

Opatrunek osłaniający

– ma zapobiegać zanieczyszczeniu rany i jej

zakażeniu przez przykrycie jej powierzchni jałowym materiałem

opatrunkowym. Poza tym zabezpiecza przed drażnieniem rany przez

czynniki zewnętrzne np. wodę, ubranie, substancje chemiczne, co

byłoby przyczyną dodatkowych dolegliwości bólowych. Przyspiesza

także zahamowanie krwawienia i wchłania pewną ilość

wynaczynionej krwi.

Stosujemy w przypadku ran bez masywnego krwawienia. Szczególnie

istotna jest ochrona przed zakażeniem w przypadku oparzeń i

złamań otwartych.

Używamy :

na małe rany opatrunek samoprzylepny na rany większe kompresy z

gazy jałowej np. 5cm.x 5cm. lub 7cm.x 7cm., lub gaza jałowa 1/4m2 i

1m2 mocowane za pomocą opasek dzianych podtrzymujących i

elastycznych lub plastrów.

łatwiejsze w użyciu od bandaży są opatrunki z rękawa siatkowego w

różnych rozmiarach np. typu Codofix. Ich założenie wymaga też

mniej czasu niż bandażowanie.

2.) Opatrunek uciskowy – stosujemy przy zranieniach z

towarzyszącym masywnym krwawieniem. Służy on jego

zatamowaniu. Składa się z :

warstwy jałowej przykrywającej bezpośrednio ranę

warstwy uciskowej (poduszki)

umocowania ww. warstw

Stosowany jest bezpośrednio na miejsce krwawienia przy czym

warstwa uciskowa musi być na tyle duża aby wytworzyć

odpowiedni ucisk na krwawiące naczynie i zahamować krwawienie

. Wtedy stale stosując ucisk obwiązujemy kończynę opaską

elastyczna lub chustą trójkątną . Czas założenia opatrunku

uciskowego należy udokumentować .

Używamy :

bezpośrednio na ranę kompresy gazowe w różnych rozmiarach

jako warstwy uciskowej gazy jałowej 1m2 lub zwiniętych rolek

bandaża

do zamocowania opaski elastycznej lub chusty trójkątnej

możemy też stosować gotowe opatrunki uciskowe czyli opatrunki

indywidualne.

3.) Opatrunek unieruchamiający – dzięki prawidłowemu

unieruchomieniu np. złamanej kończyny zapobiegamy powstawaniu

uszkodzeń wtórnych takich jak przemieszczanie odłamów kostnych i

dalsze uszkodzenia naczyń i nerwów. Uzyskujemy też zmniejszenie

lub zniesienie dolegliwości bólowych. Oprócz złamań opatrunek

unieruchamiający stosujemy przy dużych ranach kończyn np. ranach

miażdżonych i postrzałowych.

Najczęściej stosujemy szynę Kramera w pokrowcu z łatwo zmywalnych

tworzyw, którą mocujemy do kończyn bandażem elastycznym lub

chustą trójkątną. Szynę modelujemy na zdrowej kończynie

poszkodowanego lub na kończynie ratownika. Unieruchomienie musi

obejmować dwa sąsiednie (względem miejsca złamania /zranienia)

stawy. W czasie zakładania szyny i jej mocowania, kończynę

trzymamy w jej osi za sąsiadujące ze złamaniem stawy, stosując

delikatny wyciąg. Do prawidłowego założenia szyny konieczne są

dwie osoby . Oprócz szyn Kramera można stosować szyny typu

SamSplint lub najlepsze – szyny wyciągowe.

Zadania unieruchomienia :

zapobiega lub uniemożliwia przemieszczanie odłamów kostnych

zabezpiecza przed powstaniem złamania otwartego

ogranicza lub znosi ból

chroni przed wtórnym uszkodzeniem naczyń i nerwów

polepsza warunki transportu

Szczególne rodzaje ran :

Amputacja urazowa

– należy w pierwszej

kolejności zatrzymać krwawienie z

kikuta przez zastosowanie opatrunku

uciskowego lub w razie konieczności

opaski zaciskowej. Następnie

zabezpieczyć amputowaną część ciała,

owijając ją w jałowy opatrunek i

umieszczając w worku foliowym, który

zanurzamy w naczyniu z wodą z lodem

(o ile jest to możliwe).

Rany klatki piersiowej

– podejrzewamy

odmę zwłaszcza jeśli ranny zgłasza

duszność, lub gdy słyszymy powietrze

dostające się do jamy opłucnej w czasie

wdechu. Stosujemy opatrunek ramkowy

to jest szczelny opatrunek foliowy

przyklejony przylepcem do skóry klatki

piersiowej z trzech stron, który pełni

funkcje zastawki – uniemożliwia dostanie

się powietrza do jamy opłucnej a

umożliwia jego wypływanie na zewnątrz

Rany jamy brzusznej z wytrzewieniem

czyli

wydostawaniem się poza obręb rany jelit -

poszkodowanego układamy w pozycji

leżącej na plecach ze zgiętymi w stawach

biodrowych kończynami dolnymi co

zmniejsza napięcie powłok brzusznych. Nie

usiłujemy odprowadzić jelit do jamy

brzusznej lecz przykrywamy je jałowym

,najlepiej zwilżonym ciepłą solą

fizjologiczną opatrunkiem. Wdrażamy pełne

postępowanie przeciwwstrząsowe.

Rany głowy z wyciekiem krwi

i /lub

płynu mózgowo-rdzeniowego z uszu

lub nosa – nie stosujemy

opatrunków uciskowych a tylko

osłaniające, które często

wymieniamy. W przypadku

krwawiących ran szyi ucisk

stosujemy tylko dłonią przez jałowy

opatrunek

Ciała obce w ranach

– samodzielnie nie usuwamy

wbitych ranę przedmiotów w obawie przed

nasileniem krwawienia. Ciało obce zabezpieczamy

przed przemieszczaniem się w ranie np. za

pomocą zwiniętych rolek bandaża umocowanych

plastrem czy codofixem. Przy zranieniach oka

zabezpieczmy obydwie gałki oczne.

Document Outline