DIETA   W  CIĄŻY   I   PRZED 

POCZĘCIEM

NATALIA CZYŻNIEJEWSKA

Gr. 2

 

 

Właściwe żywienie podczas 
ciąży ma wpływ na :
-rozwój dziecka w okresie 
płodowym
-stan zdrowia dziecka w 
dzieciństwie i w wieku 
dorosłym.

 

 

Do czego może doprowadzić 

nieprawidłowa dieta?

-mała lub zbyt duża masa urodzeniowa
-poród przedwczesny
-niedokrwistość i nadciśnienie u ciężarnej
-wady rozwojowe płodu
-otyłość, nadciśnienie tętnicze, cukrzyca 

typu 2, hiperlipidemia,choroba 
niedokrwienna w dorosłym życiu

 

 

Z tego względu dieta w okresie ciąży 
powinna podlegać szczególnie 
wnikliwej ocenie pod względem jej 
wartości odżywczych i składu, gdyż 
zarówno niedobory pokarmowe jak i 
przekarmianie mogą mieć negatywny 
wpływ na płód i przebieg ciąży

 

 

W przypadku kobiet ciężarnych zaleca się 
odpowiednio większą podaż energii w celu 
pokrycia dodatkowego zapotrzebowania 
związanego z budową tkanek i rozwojem 
płodu oraz wytworzeniem pokarmu.

W I trymestrze ciąży ogólna wartość 

energetyczna codziennej diety w odniesieniu 
do stanu sprzed ciąży nie ulega zmianie, w II i 
III trymestrze zapotrzebowanie na energię 
zwiększa się jedynie o 300 kcal, natomiast na 
witaminy i składniki mineralne nawet o 50-
100%

 

 

Zapotrzebowanie na energię w II i III trymestrze 
ciąży kobiety, która przed ciążą ważyła 60 kg (przy 
założeniu, że była to waga prawidłowa), wynosi 
2650 kcal. Jej dzienny jadłospis powinien być 
rozszerzony w stosunku do jadłospisu sprzed ciąży i 
w I trymestrze o :

1 porcję warzyw (łącznie 5 porcji)
1 porcję owoców (łącznie 4 porcje)
1 porcję mleka (łącznie 4 porcje)
½ porcji mięsa lub jego zamienników (łącznie 1,5 

porcji)

 

 

Amerykański Instytut Medycyny opracował zalecenia 
dotyczące całkowitego przyrostu masy ciała podczas ciąży w 
odniesieniu do wartości indeksu masy ciała (BMI) sprzed 
zajścia w ciążę.

BMI  przed ciążą

Zalecany przyrost masy 

ciała (kg) w czasie ciąży

            < 19,8

                12,5

         19,8-26,0

             11,5-16,0

          26,0-29,0

              7,0-11,5

             > 29,0

                >6,0

    Ciąża bliźniacza

             16,0-20,5

 

 

WYTYCZNE DOTYCZĄCE PRAWIDŁOWEGO 
ŻYWIENIA KOBIET W OKRESIE CIĄŻY

1.

Należy dbać o różnorodność spożywanych produktów

2.

Należy dbać o odpowiedni przyrost masy ciała, unikać 

nadwagi i niedowagi

3.

Zalecane jest spożywanie ciemnego pieczywa zamiast 

białego

4.

Należy piś mleko chude i wybierać jego niskotłuszczowe 

przetwory

5.

Mięso należy spożywać codziennie ale z umiarem

6.

Należy codziennie spożywać duże ilości warzyw i owoców

7.

Należy unikać nadmiaru tłuszczu, szczególnie zwierzęcego, 

i jak najczęściej zastępować go tłuszczami nienasyconymi

8.

Należy ograniczyć spożycie słodyczy

9.

Należy ograniczyć spożycie soli

10. Należy zrezygnować z picia alkoholu

 

 

BIAŁKO, MIĘSO, 

NIEDOKRWISTOŚĆ

• Niedobór żelaza jest najczęstszą 

przyczyną niedokrwistości, dlatego 
kobieta ciężarna powinna spożywać 
chude mięso i jego przetwory 2 razy 
dziennie, w ilości 200-250 g na dobę.

• W celu poprawienia przyswajania 

żelaza powinna spożywać do każdego 
posiłku owoce i warzywa bogate w 
witaminę C

 

 

• Warzywa i owoce są bogatym 

źródłem antyoksydantów, czyli 
witaminy C, karotenoidów, 
flawonoidów i kwasu foliowego oraz 
składników mineralnych i błonnika.

 

 

• Podczas ciąży wzrasta 

zapotrzebowanie organizmu na 
nienasycone kwasy tłuszczowe, które 
są zawarte w tłuszczach roślinnych.

 

 

• Cennym produktem spożywczym, 

który może być spożywany w 
ograniczonych ilościach jest miód 
pszczeli, zawierający ok.. 80% 
węglowodanów ( w postaci glukozy i 
fruktozy), ale również enzymy i 
substancje bakteriostatyczne oraz 
niewielkie ilości witamin z grupy B i 
składników mineralnych.

 

 

• Jadłospis kobiety ciężarnej należy tak 

zaplanować, aby łączna zawartość 
soli kuchennej nie przekroczyła 5 g 
na dobę, pamiętając, że 1 płaska 
łyżeczka to 8 g a jedna płaska łyżka 
to 18-22 g chlorku sodu

 

 

PRZYKŁADOWY JADŁOSPIS W II 

i III TRYMESTRZE CIĄŻY:

• I śniadanie: płatki owsiane(30g) na mleku (250ml), chleb 

razowy (50g) cienko posmarowany margaryną miękką, 

polędwica (45g), ogórek zielony (30g), jabłko (100g), herbata 

z cytryną

• II śniadanie: bułka cienko posmarowana tłuszczem (100g), 

serek wiejski typu light (150g), sałata (40g), sok 

pomarańczowy(250 ml)

• Obiad: zupa jarzynowa (400g), z makaronem (30g) zabielana 

jogurtem, gołąbki w sosie pomidorowym (200g), ziemnaiki 

gotowane (100g) posypane koperkiem, surówka z kapusty 

czerwonej, marchewki i jabłka (100g) z oliwą z oliwek (10g), 

woda mineralna (250ml)

• Podwieczorek: gotowany zielony groszek z bułką zrumienioną 

na oleju (100g), koktajl z maślanki (250 ml) i truskawek

• Kolacja: naleśniki z białym serem (2 sztuki), sok z czarnej 

porzeczki (250 ml), pomarańcza (100g)

 

 

!KWAS FOLIOWY!

Należy go przyjmować przez całą ciążę. Planując 
narodziny dziecka, warto zażywać preparat z 
kwasem foliowym już na kilka miesięcy przed 
zajściem w ciążę.

Niezbędny do wzmożonej produkcji hemoglobiny 
(niedobór kwasu foliowego => niedokrwistość 
megaloblastyczna).

Niedobór kwasu foliowego => wady cewy 

nerwowej 

(antagoniści kw. foliowego = fenytoina, 

fenobarbital działają teratogennie). 

 

 

• Zalecane jest profilaktyczne pdawanie w 

okresie przedkoncepcyjnym i w pierwszych 
tygodniach ciąży 0,4 mg kwasu foliowego 
na dobę

• Wyższą dobową ilość folianów- 4-5 mg 

zaleca się kobietom z grup wysokiego 
ryzyka, które urodziły już dziecko z wadą 
OUN.

• Suplementacja powinna trwać 

przynajmniej 12 tygodni po zapłodnieniu

 

 

WAPŃ, FOSFOR, 

FLUOR

Mleko, jaja, brukselka, fasolka 

szparagowa, marchew, buraki.

Mineralizacja kości i zębów. 

Witamina D sprzyja wchłanianiu 

wapnia.

 

 

CYNK i JOD

Groźny jest też brak jodu! 

Niedobory jodu grożą niedoczynnością tarczycy, 
a w konsekwencji mogą spowodować słabszy 
rozwój umysłowy dziecka.

 Natomiast niedobór cynku upośledza 
prawidłową czynność narządów rozrodczych 
kobiety (poronienia oraz zwiększona ilość wad 
wrodzonych). Aby zapobiec niedoborom, już w 
okresie przed poczęciem należałoby spożywać 
odpowiednie ilości mleka i jego przetworów, 
stosować jodowaną sól kuchenną oraz unikać 
słodyczy, gdyż utrudniają przyswajanie cynku.

 

 

MAGNEZ

  

W okresie ciąży wzrasta zapotrzebowanie 

na magnez do około 450 mg dziennie. 

Magnez odgrywa m.in. kluczową rolę w 

przewodnictwie nerwowo - mięśniowym, 
stąd też jego niedobór często jest 
związany z poronieniami i 
przedwczesnymi porodami. 

Dzieci matek z niedoborem magnezu 

często rodzą się jako wcześniaki, mają 
osłabione łaknienie, są nerwowe i 
nadpobudliwe. 

 

 

Czego nie wolno spożywać?

Kobiety ciężarne, przede wszystkim, powinny 

zrezygnować ze spożywania 

alkoholu, palenia 

tytoniu i używek.

 

• Unikać potraw: 

tłustych                              smażonych

ciężko strawnych              mącznych

słodyczy                            wyrobów wędliniarskich

Produktami zakazanymi kobietom w ciąży są 

również:

· ostre przyprawy

· ocet

· mocna kawa i herbata

Kobiety w okresie ciąży nie mogą stosować diet 

odchudzających, gdyż może to niekorzystnie 

wpłynąć na rozwój płodu.

 

 

PAMIETAJ!!

 

 

I teraz będę 

zdrowy i 

szczęśliwy, a z 

mojej mądrej 

mamusi 

dodatkowo 

dumny 

 

 

Bibliografia:

1.Bień: Opieka nad kobietą ciężarną.Wydawnictwo 

Lekarskie PZWL,Warszawa 2009

2.Biernat: Żywienie,żywność a zdrowie.Astrum,Wrocław 

2001

3.Hasik J.,GawęckiJ.:Żywienie człwoeika zdrowego i 

chorego

 

 

•Dziękuję 