Klatka piersiowa (thorax)

Klatka piersiowa (thorax)

Granice

Z szyją: linia przechodząca wzdłuż bruzdy

przedłopatkowej, równolegle do okolicy

łopatkowej

(u bydła linia ta pokrywa się z przednim brzegiem m.

nadgrzebieniowego, u konia i świń z przednim brzegiem m.

podobojczykowego).

Linia ta kończy się przy fałdzie dobrzusznym pośrodkowym

(bydło) lub przy bruździe piersiowej pośrodkowej (konie)

Z grzbietem: linia wolnego brzegu łopatki.

Z brzuchem: linia łącząca trzon ostatniego kręgu

piersiowego z ostatnim segmentem mostka.

Linia

nieco wygięta ku tyłowi, przebiega przedni w stosunku do łuku żebrowego.

Z kończyną piersiową:

na wysokości szyjki łopatki, z tyłu od

szyjki łopatki wzdłuż brzegu łopatki i jej tylnego kąta, pionowo w

dół wzdłuż brzegu mięśnia trójgłowego do fałdu pachowego.

Od przyśrodkowej powierzchni kończyny: pacha

Punkty topograficzne

Widoczne i macalne (stan odżywienia !!!)

Bydło: wolny brzeg chrząstki łopatki, grzebień łopatki,

brzeg doczaszkowy i doogonowy łopatki (cz. bliższa),

wyrostek barkowy, żebra prawdziwe (od VI), żebra

rzekome (cz. dogrzbietowe), rękojeść i trzon mostka.

Konie: wolny brzeg chrząstki łopatki, guz grzebienia

łopatki, brzeg doczaszkowy i doogonowy łopatki (cz.

bliższa), wyrostek barkowy, żebra prawdziwe (od VI),

żebra rzekome (cz. dogrzbietowe), rękojeść mostka.

Pies: chrząstka łopatki, grzebień łopatki, brzeg

doczaszkowy i doogonowy łopatki (cz. bliższa), wyrostek

barkowy, żebra prawdziwe (od V), żebra rzekome (cz.

dogrzbietowe), rękojeść i trzon mostka.

Wytwory skóry klatki piersiowej

Włosy

(pokrywowe, wełniste, szczeciniaste, tworzą strumienie

włosowe i wiry włosowe)

Gruczoły

Potowe

(liczne za wyjątkiem mięsożernych u których są

nieliczne a często ich brak.

Mleczne (sutki piersiowe

łac. mammae thoracicae

)

U lochy dwie pary

U suki 2 lub 3 sutki (naprzemienaległe ułożenie sutków). Sutki

rozdziela szeroka bruzda międzysutkowa

łac. sulcus

intermammarius

U kotki 2 pary

Blacha (u knura)

Podściółka tłuszczowa – słonina lub łój podskórny.

Tkanka łączna połączona z mięśniami (konie i

mięsożerne)

Okolice klatki piersiowej (regiones thoracis)

Okolica przedmostkowa (regio presternalis)

Graniczy z szyją i okolicą mostkową, obejmuje rękojeść mostka i

osiąga II staw żebrowo-chrząstkowy.

Znaczenie kliniczne:

Wkłucie do żyły czczej przedniej. Wkłucie do żyły czczej przedniej: igłę

wkłuwamy pośrodku między przednim zarysem stawu ramiennego a

wierzchołkiem chrząstki rękojeści mostka cartilago manubrii lub

bocznie od tej chrząstki na szerokość dwóch palców. Igłę kierujemy

tylno górnie i przyśrodkowo na głębokość od 3 do 6 cm.

Do rękojeści mostka lub dwóch pierwszych segmentów mostka

(

sternebre

) wstrzykiwać można leki doszpikowo

Pobieranie szpiku do badań hematologicznych

Miejsce wkłucia: płaszczyzna pośrodkowa tej okolicy.

Okolice klatki piersiowej (regiones

thoracis)

Okolica mostkowa

(regio sternalis)

Graniczy z okolicą przedmostkową, do tyłu przechodzi w okolicę

chrząstki mieczykowatej

(regio xiphoidea).

Granica boczna wyznaczona

jest przez płaszczyznę poziomą przechodzącą przez guz wyrostka

łokciowego (pokrywa się z przyczepem mięśnia piersiowego

głębokiego).

Znaczenie kliniczne:

Iniekcje doszpikowe

Punkcję w celu pobrania szpiku do badań

Okolice klatki piersiowej

(regiones

thoracis)

Okolica chrząstki łopatki

(regio cartilaginis scapulae)

obejmuje rzut chrząstki

łopatki na powierzchnię

ciała.

Okolica nadgrzebieniowa

(regio

supraspinata)

obejmuję rzut

dołu nadgrzebieniowego na

powierzchnię ciała

Znaczenie kliniczne:

Porażenie nerwu

nadłopatkowego

(n.

supraspinatus)

najczęściej w

wyniku urazów mechanicznych

Okolica łopatkowa (regio scapularis)

Granica: od szyi oddzielona przez krawędź przednią mięśnia
nadgrzbieniowego (bydło, pies małe przeżuwacze) lub mięśnia
podobojczykowego (koń, świnia). Górna granica to brzeg
wolny chrząstki łopatki, tylna natomiast wyznaczona jest
przez tylny brzeg łopatki. Z okolicą stawu ramiennego
graniczy w płaszczyźnie przechodzącej przez szyjkę łopatki.
Okolica ta dzieli się na cztery okolice wtórne: chrząstki
łopatki, nad i pod grzebieniową oraz wyrostka barkowego.

Okolice klatki piersiowej

(regiones thoracis)

Okolica łopatkowa (regio scapularis)

Okolica

podgrzebieniowa

(regio

infraspinata)

obejmuję

rzut dołu

podgrzebieniowego na

powierzchnię ciała

Znaczenie kliniczne:

Wstrzyknięcia

domięśniowe do mięśnia

podgrzebieniowego,

szczególnie u psów

otłuszczonych

Okolica wyrostka

barkowego

(regio

acromialis)

u przeżuwaczy

i mięsożernych) w dolnej

części okolicy łopatkowej u

których wyrostek barkowy

stanowi zakończenie

grzebienia łopatki

Do wyrostka barkowego

przyczepiają się ścięgna

mięśnia naramiennego i

podgrzebieniowego

Okolice klatki piersiowej (regiones

thoracis)

Okolica żebrowa

(regio costalis)

Granica: górna granica – linia łącząca doczaszkowy kąt

łopatki i guz biodrowy, dolna granica: wyznaczona jest przez

płaszczyznę poziomą przechodzącą przez guz wyrostka

łokciowego (granica z okolicą przedmostkową i mostkową) ,

przednia to linia

przednia to linia przechodząca przez krawędź przednią

mięśnia nadgrzbieniowego (bydło, pies małe przeżuwacze)

lub mięśnia podobojczykowego koń, świnia).

Tylna granica

to linia łącząca trzon ostatniego kręgu piersiowego z

ostatnim segmentem mostka. Linia nieco wygięta ku tyłowi,

przebiega przednio w stosunku do łuku żebrowego.

Cześć okolicy przykryta jest innymi:

Łopatkową

(r. scapularis)

Ramienia

(r. brachii)

Stawu ramiennego

(r. articulationis humeri)

M. trójgłowego ramienia

(r. musculi tricipitis)

Z tego względu widoczne miejsce tej okolicy obejmuje 13 ostatnich

żeber u koni i 8-9 żeber u innych

Okolice klatki piersiowej (regiones

thoracis)

Okolica żebrowa

(regio costalis)

Znaczenie kliniczne

Uszkodzenie splotu barkowego, najczęściej dotyczy

nerwów: nadłopatkowego, pachowego, promieniowego

i podłopatkowych. Dochodzi do niego przy silnie

odwiedzionej lub cofniętej kończynie i jednoczesnym

gwałtownym zgięciu szyi w przeciwnym kierunku.

Badanie płuc przez:

Osłuchiwanie -

auscultatio

by osłuchać jak największy

obszar płuc kończynę po osłuchiwanej stronie należy

odwieść jak najbardziej do przodu.

Opukiwanie -

percussio

Opukujemy i osłuchujemy również osklepek opłucnej

(cupula pleurae)

zachyłek ten wystaje przed I żebro po

stronie lewej na 1-2,5 cm a po prawej na 2,5-4,5 cm (u

cieląt) natomiast u dorosłych krów na około 6-7 cm. U

konia po stronie lewej nie wystaje przed I żebro a po

stronie prawej wystaje na około 2,5 cm. U psa (dużego)

po stronie lewej i prawej wystaje przed krawędź I

żebra na około 2 cm.

Okolica żebrowa

(regio costalis)

Płuca

Tylna granica płuc

Wyznaczanie: linie pomocnicze

1. od tylnego kąta łopatki do guza biodrowego

(krawędź dolna) – linia biodrowa

2. od połowy łopatki do guza kulszowego – linia

kulszowa

3. od stawu ramiennego równoległa do poprzednich –

linia stawu ramiennego

II sposób:

Trzy linie promieniste od tylnego kąta łopatki do:

guza biodrowego

stawu kolanowego

stępu

Przecięcie tych linii z odpowiednimi przestrzeniami

międzyżebrowymi wyznacza tylna granicę pola

opukowego płuc

U przeżuwaczy: przestrzenie XII, X i VIII

U koni: przestrzenie XVI, XIV i X

U świni: przestrzenie XI, IX i VII

U psa: przestrzenie XI, X, VIII.

Okolice klatki piersiowej (regiones

thoracis)

Okolica żebrowa

(regio costalis)

Wykonuje się też:

Nakłucia opłucnej

(pleurocentesis)

u bydła konia i

świni: w okolicy żebrowej prawej w przestrzeni

międzyżebrowej VI a po stronie lewej w przestrzeni

międzyżebrowej VII w połowie 1/3 dolnej części

klatki piersiowej tuż ponad żyłą piersiową

powierzchowną. U małych zwierząt nakłucie

wykonujemy po stronie lewej w VIII a po prawej w VII

przestrzeni międzyżebrowej w połowie 1/3 dolnej

części klatki piersiowej.

Iniekcje dopłucne

(injectiones intrapulmonales)

wkłucie do płuc wykonujemy na wysokości linii

równoległej do grzbietu przeprowadzonej nieco

poniżej tylnego kąta łopatki w przestrzeniach

międzyżebrowych od V do VIII. Igłę wkłuwamy przy

przednim brzegu żebra by nie uszkodzić nerwów

międzyżebrowych.

Okolice klatki piersiowej (regiones

thoracis)

Okolica żebrowa

(regio costalis)

Ważny klinicznie jest zachyłek opłucnowy

żebrowo-przeponowy

(recessus pleuralis

costodiaphragmaticus)

ponieważ należy jego

obecność brać pod uwagę w czasie zbiegów

chirurgicznych by przypadkowo nie otworzyć

jamy opłucnowej (odma)

U bydła rozciąga się od XIII lub XII żebra w

kierunku przednio dolnym i łukiem osiąga koniec

dalszy VII-go zebra

U konia biegnie wzdłuż ostatniej przestrzeni

międzyżebrowej i osiąga wysokość chrząstki IX-

go żebra.

U psa zachyłek biegnie od II-go kręgu

lędźwiowego, XIII żebra przestrzeni pomiędzy

łukiem żebrowym a wyrostkiem mieczykowatym.

Okolice klatki piersiowej (regiones

thoracis)

Okolica sercowa

(regio cardiaca)

Część okolicy żebrowej ograniczona od góry płaszczyzną

poziomą przechodzącą przez połowę wysokości pierwszego

żebra, tylna granica na wysokości V przestrzeni

międzyżebrowej u krowy, VI u konia, lub na wysokości VI , VII

żebra u psa.

Znaczenie kliniczne

Badanie serca przez:

Osłuchiwanie -

auscultatio

Opukiwanie -

percussio

Wykonuje się też:

Nakłucia osierdzia

(pericardiocentesis)

w celu pobrania płynu

osierdziowego

(liqor pericardii)

do badań- nakłucie w V i VI

przestrzeni międzyżebrowej tuż nad mostkiem po obu stronach

Iniekcje dosercowe

(injectiones intracardiales)

po obu stronach

na wysokości sąsiednich stawów chrząstkowo-żebrowych w V

przestrzeni międzyżebrowej. Igłę wprowadzamy na głębokość

od 3-4 cm u małych zwierząt lub 6-8 cm u dużych zwierząt.

Wartości wyższe odnoszą się do strony lewej (ze względu na

większa grubość ściany komory lewej)

Okolica sercowa

(regio cardiaca)

Serce

(cor, s. cardia)

Położenie:

Bydło: strona lewa 5/7 strona

prawa 2/7

Podstawa serca leży pomiędzy

żebrami od 3 do 5 lub 6,

wierzchołek na wysokości 5

stawu chrząstkowo żebrowego

około 2 cm przed przeponą,

brzeg tylny ustawiony pionowo

wzdłuż przestrzeni

międzyżebrowej V, przedni

skośny od 3 do 5 żebra. Serce

osiąga wysokość płaszczyzny

poziomej przechodzącej na

wysokości połowy pierwszego

żebra.

U kozy i owcy tak samo, 3/5 po

stronie lewej, 2/5 po prawej

Okolica sercowa

(regio cardiaca)

Serce

(cor, s. cardia)

Położenie:

koń: strona lewa 3/5 strona prawa 2/5

Podstawa serca leży pomiędzy żebrami od 3 lub 2 do

6. Serce osiąga wysokość płaszczyzny poziomej

przechodzącej na wysokości połowy pierwszego

żebra.

Pies: położone niemal poziomo, serce leży pomiędzy

3 a 6 lub 7 żebrem. Koniuszek w lewej przestrzeni

międzyżebrowej 6 i przylega do części mostkowej

przepony.

Świnie tak jak małe przeżuwacze

Uderzenia serca (skurcze serca powodujące drgania

klatki piersiowej) najlepiej wyczuwalne w 1/3 dolnej

lewej przestrzeni międzyżebrowej IV (świnie, bydło,

małe przeżuwacze) lub V u konia i psa.

Okolica sercowa

(regio cardiaca)

Serce

(cor, s. cardia)

Punkty główne

(puncta maxima) – są to punkty najlepszej słyszalności

tonów czyli odgłosów powstałych w trakcie zamykania zastawek. Punkty

te wyznaczone są przez rzuty zastawek na powierzchnię klatki piersiowej

. W tych punktach słyszalność zastawek jest najlepsza.

Przeżuwacze

Świnie

Konie

Psy

Zastawka

dwudzielna

IV P.M. w

środku 1/3

dolnej

IV P.M. w

środku 1/3

dolnej

P.M. IV lub

V w środku

1/3 dolnej

P.M. V w

środku 1/3

dolnej

Zastawka

trójdzielna

P.M. III w

dolnej części

P.M. III w

dolnej części

P.M. III lub

IV w dolnej

części

P.M. IV w

dolnej części

Zastawka

pnia

płucnego

II lub III P.M.

w środku 1/3

dolnej

II lub III P.M.

w środku 1/3

dolnej

III P.M.

w środku 1/3

dolnej

III P.M.

bezpośredni

o nad

mostkiem

Zastawka

aorty

IV P.M.

bezpośredni

o pod linią

stawu

ramiennego

IV P.M.

bezpośredni

o pod linią

stawu

ramiennego

IV P.M.

bezpośredni

o pod linią

stawu

ramiennego

IV P.M.

bezpośredni

o pod linią

stawu

ramiennego

Document Outline