1

Zagrożenia pochodzenia 

środowiskowego

2

Hipotermia

• Stan w którym, na skutek narażenia na 

niską temperaturę dochodzi do spadku 

temperatury ciała poniżej 35°C

• zimno + wilgoć + wiatr

• Ocena ABC  (ocena oddechu 1 min) + 

temperatura ciała

Postępowanie: ABC, zdjęcie mokrej odzieży, izolacja 

np. folią termiczną, ciepłe pomieszczenie, ciepłe 

płyny (u przytomnych)

  

3

Odmrożenia

• Stan miejscowy , w odróżnieniu od 

hypotermii, która jest ogólnoustrojowa

• TAK: zabezpieczyć przed dalszą utratą 

ciepła, chronić kończynę przed 
dodatkowymi urazami, jałowy opatrunek

• NIE: pocierać odmrożeń, przebijać 

pęcherzy, ogrzewać miejscowo, nie pić 
alkoholu

4

Podtopienie

 Zagrożenia: 
• niedotlenienie spowodowane aspiracją wody lub 

skurczem głośni

• Hipotermia
• Obrzęk płuc, niewydolność oddechowa
• Urazy

 ABC + ochrona kręgosłupa + ochrona przed 

utratą ciepła

 NIE: wyciągać z wody tonącego jeśli nie posiadasz 

odpowiednich umiejętności,

nie „usuwać 

wody z płuc”

5

Porażenie prądem

• UWAGA: pacjent może być źródłem prądu

bezpieczeństwo !!!

• A – Airway (oparzenia)
• B – Breathing (zatrzymanie oddechu)
• C – Circulation (asystolia lub migotanie 

komór)

• oparzenia, urazy związane z upadkiem

6

Porażenie prądem

Przyczyna NZK, 

zaburzeń rytmu serca

 i

obrażeń:

• kontaktowych, łuk elektryczny, 

termicznych, urazy tępe

Rozmiar uszkodzeń zależy od:

• rodzaju prądu (stały, zmienny; niskie napięcie – 

migotanie komór, wysokie napięcie – asystolia)

• czasu ekspozycji

• drogi przepływu

• oporu tkanek

• wilgotności środowiska (również skóry)

7

RAŻENIE PIORUNEM

Pacjent nie jest źródłem prądu
• przytomność
• A – Airway (oparzenia)
• B – Breathing (zatrzymanie 

oddychania)

• C – Circulation (asystolia)

8

RAŻENIE PIORUNEM

 

napięcie pow.10mln V, natężenie 2 tys. A, czas pon.100 

milisekund

Przyczyna NZK, 

zatrzymania oddechu i 

akcji serca

 oraz obrażeń:

• oparzenia powierzchowne i głębokie
• oparzenia ucha zewnętrznego i 

wewnętrznego

• oparzenia powiek, gałek ocznych
• rażenie piorunem to potencjalne ryzyko 

uszkodzenia kręgosłupa, złamań 
kończyn

9

Ostre zatrucie

• kto ? - wiek i waga ofiary
• co ? – rodzaj trucizny
• ile ? – dawka, objętość, ilość
• kiedy ?
• przebieg zdarzenia od początku 

narażenia do chwili obecnej

10

Substancje

• Leki
• Alkohole
• Środki czystości
• Pokarmy (jad kiełbasiany)
• Środki ochrony roślin
• Rozpuszczalniki organiczne
• Gazy (np.tlenek węgla)
• Rośliny, grzyby

11

Postępowanie ratunkowe

• podejrzenie zatrucia – dane z 

wywiadu 

• troska o bezpieczeństwo ratowników 

– związki fosforoorganiczne, 
cyjanowodór, tlenek węgla

• zabezpieczenie dowodów – 

opakowania po lekach, środkach 
chemicznych, resztki wymiocin

12

Postępowanie ratunkowe

•

przytomność

•

A – Airway (zapadnięcie języka)

•

B – Breathing (zachłyśnięcie)

•

C – Circulation (tachy- i bradyarytmie)

•

powtarzanie oceny

•

ocena potencjalnych urazów

•

ocena temperatury ciała - możliwość 
wychłodzenia

13

POTENCJALNE ZAGROŻENIA

• pacjent w stanie zatrucia nie może 

leżeć na wznak

• nie powinien zostać sam, a ocenę 

stanu należy ponawiać

• jeśli pacjent jest agresywny – 

pamiętaj o bezpieczeństwie 
ratownika

14

Alkohol

• bezpieczeństwo – pacjent może być 

agresywny

• ocena ABC
• ocena urazów
• pozycja boczna bezpieczna
• uwaga na możliwość wychłodzenia 

15

Tlenek węgla

• bezpieczeństwo ratowników
• wyniesienie pacjenta w miejsce 

bezpieczne

• ocena ABC
• ocena urazów
• jak najszybszy dostęp do źródła tlenu