POWIERZCHNIOWE RUCHY 

MASOWE

 

 

 

 

 

 

 

 

   Płynięcie

 (spływanie) – przy dużej ilości wody. Upłynnieniu łatwo 

ulegają gliny i iły, rzadziej piaski lub rumosze. Nazwy zjawiska 
:potoki błotne , spływy błotne.

    Płynięcie trwa krótko, jest szybkie. Obejmuje  niewielkie 

przestrzenie, ma charakter liniowy strumieni.

  Spełzywanie

 – bardzo powolny, najczęściej stały, ruch 

przypowierzchniowy warstw skalnych leżących na zboczach. 
Spełzywaniu ulegają najczęściej pokrywy zwietrzelinowe stoków 
od 5 do 30

0

. 

    Zjawisko intensyfikuje się wiosną albowiem  wówczas występuje 

największa wilgotność w całym roku.

    Rozpoznanie: nierówna pofalowana powierzchnia o deniwelacji od 

2 do 3m,wygięcie u podstaw pni drzew, na mapach 
charakterystyczny rysunek poziomic

 

 

W  Polsce spełzywanie ma miejsce przede wszystkim w 
Karpatach 

 

 

Osypywanie 

szybkie przemieszczanie się po zboczu materiału luźnego lub 

sypkiego.

 

Zjawisko występuje w górach ( w zasadzie bez udziału wody). 

U podnóża ścian skalnych gromadzi się ostrokrawędzisty  w
postaci stożków usypiskowych zwanych PIARGAMI.
 
 Osuwiska mogą zachodzić również w skarpach zbudowanych ze 

skał

sypkich gdy skarpa nie jest pokryta roślinnością.  

 Podczas osypywania się w obrębie stożków następuje sortowanie
materiału, najgrubsza frakcja znajduje się w dolnej części stożka , 

drobna 

górnej. Kąt stoku naturalnego rośnie wraz z wielkością frakcji i 

ostro

krawędziością i wynosi  dla piasku 30, żwiru 35 i rumoszu 40

o

  .

 

 

   

Zsuwanie- najczęściej spotykany rodzaj ruchów mas 

skalnych. Rezultatem tego są zsuwy posiadające  

bardzo wyraźną powierzchnię po której nastąpiło 

przemieszczenie mas po zboczu – tj. powierzchnię 

poślizgu. Materiał przemieszczony jest wyraźnie 

oddzielony od pozostałego. 

    

    

 

 

Rodzaj powierzchni poślizgu na podstawie której 

podzielono

    zsuwy w grupie B:

1. naturalna pow. strukturalna, zluźnienie – 

przesunięcie następuje wzdłuż powierzchni o 
najniższej wytrzymałości na ścinanie albo wzdłuż 
powierzchni naturalnego struktury skalnej.  

    Występuje tylko ruch ślizgowy – zsuwanie się wzdłuż 

powierzchni przemieszczenia.

2. powierzchnia powstała ze ścięcia wskutek 

przekroczenia wytrzymałości  w materiale 
jednorodnym .Ruch ślizgowy połączony jest z 
obrotem poruszającego się materiału 

    dookoła pewnego punktu. 

 

 

Osuwiska konsekwentne -   gdy powierzchnia 
poślizgu rozwija się wzdłuż jakiejś naturalnej 
płaszczyzny np. powierzchnia pomiędzy 
zwietrzeliną, a skałą

nie zwietrzałą.

 

kolu

wia

 

 

 

asekwentne

powstają w zboczach zbudowanych z jednorodnych osadów

 

 

Osuwiska asekwentne -   tworzą się w 
jednorodnych i najczęściej nie warstwowanych 
utworach  np. gliny, iły, lessy. Powierzchnia 
poślizgu ma kształt wklęsły, cylin-dryczny.

 

 

Osuwiska insekwentne -  powierzchnia poślizgu rozwija się 
niezależnie od istniejących powierzchni skalnych. Powierzchnia 
wzdłuż której nastąpiło przemieszczenie mas jest najczęściej 
wklęsła.

 

 

 

Kształty osuwisk

 

 

 

 

    Obrywanie – oderwanie i bardzo szybkie 

przemieszczanie mas skalnych, najczęściej skał 
litych. Prędkość ruchu  może dochodzić do 150 m/s. 
Obrywy skalne najczęściej występują w górach. 

 

 

 

 

PROBLEMY BUDOWNICTWA NA 

OBSZARACH OSUWISKOWYCH

   - Unikać posadawiania obiektów  na ternach gdzie występują 

lub mogą wystąpić powierzchniowe ruchy masowe.

    - W analizach brać pod uwagę koszty badań geologicznych i 

prac związanych z zabezpieczeniem stateczności zbocza.

     - Podstawowe czynności przy zabezpieczaniu osuwisk:
     - odwodnienie wód powierzchniowych jak i podziemnych,
     - regulacja zboczy polegająca na zmniejszeniu kąta 

nachylenia,

     - podparcie zbocza: np. palami, ścianami oporowymi, gwoź- 
       dziowanie itp.