background image

1

 

ORGANIZACJA 

WSPÓŁPRACY 

GOSPODARCZEJ I 

ROZWOJU (OECD)

 JAKO 

ELITARNY KLUB 

KOORDYNACJI POLITYKI

  EKONOMICZNO-

SPOŁECZNEJ 

  

Prezentacja do wykładu z MSG I

 

dr Mieczysław SZOSTAK – Instytut MSG

 

background image

2

Główne zagadnienia:

1. Organizacja Europejskiej Współpracy 

Gospodarczej poprzedniczką OECD.

2. Powstanie OECD i ewolucja zasięgu 

geograficznego jej działania.

3. Charakterystyka państw członkowskich OECD 

i ich pozycji  w gospodarce światowej.

4. Statutowe cele i zadania OECD.
5. Metody działania i tematyczny zasięg 

zainteresowań OECD.

6. Schemat struktury organizacyjnej OECD.
7. Rada OECD jako organ najwyższy Organizacji.
8. Komitety Sektorowe i inne organy 

pomocnicze.

background image

3

Główne zagadnienia (c.d.):

9.   Sekretarz Generalny OECD.
10. Główne Dyrektoriaty i Departamenty Sektorowe 
      w  Sekretariacie OECD.
11. Agencje afiliowane i organy doradcze OECD.
12. Priorytety działania OECD na progu XXI w.
-----------------------------------------------------------------------------------------

----

13. Początki kontaktów i współpracy Polski z OECD w latach 
     1987-1990.
14. Negocjacje w okresie 190-1991 w sprawie zawarcia ramowej
      umowy o współpracy Polski z OECD.
15. Rozszerzenie współpracy Polski z OECD na etapie partnerstwa 
      (w latach 1991-1996).
16. Wniosek Polski o przyjęcie do OECD i rozpoczęcie negocjacji
      akcesyjnych.
17. Zakres i przebieg negocjacji akcesyjnych. 
18. Polska pełnoprawnym państwem członkowskim OECD.
19. Główne korzyści Polski z członkostwa w OECD.

background image

4

1. Organizacja Europejskiej 

Współpracy  Gospodarczej 

poprzedniczką OECD

Organizacja Europejskiej Współpracy Gospodarczej 
(

OEEC

 - Organisation for European Economic Co-operation;

OCEE -  Organisation de Coopération Economique Européenne)
utworzona z inicjatywy władz państwowych USA.

Funkcjonowała w okresie 1948-1961 r., zrzeszając 18 krajów 

Europy Zach. oraz 3 kraje stowarzyszone – USA, Kanadę i 

Jugosławię.

Najpierw głównym jej zadaniem był podział pomocy 

amerykańskiej w ramach 

Planu Marshalla

.

Rządy POLSKI i Czechosłowacji, które początkowo wyraziły 

zainteresowanie skorzystaniem z tej pomocy, musiały z tego 

zamiaru zrezygnować na mocy osobistej decyzji J. Stalina. 

OEEC zajmowała się też koordynacją polityki ekonomicznej, 

liberalizacją handlu, przepływów kapitałowych i usług. 

Ważnym jej osiągnięciem było wprowadzenie w roku 1958 

swobodnej wymienialności walut między krajami Europejskiej 

Unii Płatniczej.

Odegrała rolę prekursorki europejskiej integracji gospodarczej 

(o czym nie chcą pamiętać w szczególności  Francuzi i Niemcy).

background image

5

2. Powstanie OECD i ewolucja jej
    geograficznego zasięgu 
działania

---

Wobec wypełnienia przez OEEC jej „misji dziejowej”  (w 

efekcie powstania EWG i EFTA) w 1960 r. postanowiono 

przekształcić ją 
w Organizację Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD – 

Organisation for Economic Co-operation and Development; 

OCDE – Organisation de Coopération et de Développement 

Economiques).

---

Konwencja o utworzeniu OECD została podpisana w Paryżu 

         14 grudnia 1960 r., a weszła w życie 

30 września 1961 r.

background image

6

KONWENCJA

 

o Organizacji Współpracy Gospodarczej i 

Rozwoju, wraz z Protokołami dodatkowymi nr 1 i 2 

do tej konwencji, stanowiącymi jej integralną 

część,

 

sporządzone w Paryżu dnia 14 grudnia 1960 r.

(Dz. U. z 1998 r. Nr 76, poz. 490)

 

W imieniu Rzeczypospolitej Polskiej

 

PREZYDENT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

podaje do powszechnej wiadomości:

 
W  dniu  14  grudnia  1960  r.  sporządzona  została  w  Paryżu  Konwencja  o  Organizacji  Współpracy 

Gospodarczej i Rozwoju wraz z Protokołami dodatkowymi nr 1 i 2 do tej konwencji, stanowiącymi jej integralną 
część.  W  dniu  27  września  1996  r.  uchwalona  została  ustawa  o  ratyfikacji  Konwencji  o  Organizacji  Współpracy 
Gospodarczej i Rozwoju, wraz z Protokołami dodatkowymi nr 1 i 2 do tej konwencji. 

Konwencja ta ma następujące brzmienie: 
 
Przekład: 
 

KONWENCJA

o Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju

 

Rządy  Republiki  Austrii,  Królestwa  Belgii,  Kanady,  Królestwa  Danii,  Republiki  Francuskiej,  Republiki 

Federalnej  Niemiec,  Królestwa  Grecji,  Republiki  Islandii,  Irlandii,  Republiki  Włoskiej,  Wielkiego  Księstwa 
Luksemburga,  Królestwa  Holandii,  Królestwa  Norwegii,  Republiki  Portugalskiej,  Hiszpanii,  Królestwa  Szwecji, 
Konfederacji  Szwajcarskiej,  Republiki  Tureckiej,  Zjednoczonego  Królestwa  Wielkiej  Brytanii  i  Irlandii  Północnej 
oraz Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej; 

(DALSZY TEKST KONWENCJI...)

background image

7

Powstanie OECD i ewolucja jej

    geograficznego zasięgu działania 
(c.d. - I)

---

Państwami założycielskimi było 18 krajów Europy 

Zach.: Wielka Brytania, Francja, Niemcy (RFN),  

Włochy, Austria, Belgia, Dania, Grecja, Hiszpania, 

Holandia, Irlandia, Islandia, Luksemburg, Norwegia, 

Portugalia, Szwecja, Szwajcaria i Turcja, a także USA  i 

Kanada.  Status specjalny uzyskała Jugosławia.

--- Pierwsza faza rozszerzenia OECD w latach 1964-1973 

r. : Jako cztery kolejne kraje członkowskie zostały 

przyjęte Japonia, Finlandia, Australia i Nowa Zelandia.

--- Druga fala rozszerzenia zaczęła się dopiero po 21-

letniej przerwie, tzn. w okresie 1994-2000 r.: Meksyk 

(1994 r.), Czechy (1995 r.), Węgry, POLSKA i Republika 

Korei (1996 r.) oraz Słowacja (2000 r.).

--- Trzecia faza rozszerzenia w toku: Rada OECD na Sesji 

Ministerialnej 16.V.2007 r. przyjęła rezolucję w 

sprawie rozpoczęcia dyskusji dotyczących warunków 

akcesji
Estonii, Słowenii, Chile, Izraela i Federacji Rosyjskiej. 

background image

8

    Ewolucja  geograficznego 
zasięgu
    działania OECD (c.d. - II)

---

Jednak polskie władze – w odpowiedzi na bezprawne embargo 

stosowane przez rosyjskie władze wobec eksportu naszej 

żywności - blokowały początkowo praktyczne uruchomienie 

procesu negocjacji z Rosją.  Spowodowało to zawieszenie 

wszelkich rozmów nt. akcesji całej piątki kandydatów. 

--- Dopiero po wycofaniu przez rząd D. Tuska wcześniejszych 

polskich  zastrzeżeń wobec Rosji w listopadzie 2007 r. Rada 

OECD ustaliła zakres, zasady i kalendarz negocjacji akcesyjnych. 

Od tej pory z 5 kandydatami toczą się takie negocjacje na forum 

wybranych Komitetów i Grup Roboczych Organizacji.

--- Można oczekiwać, że Słowenii, Chile i Estonii uda się najszybciej 

sfinalizować te negocjacje (niewykluczone, że już w 2009 r.), 

chociaż w warunkach obecnego kryzysu ekonomicznego będzie 

im trudniej sprostać wymogom liberalizacyjnym OECD.

--

Natomiast pod sporym znakiem zapytania stoją perspektywy 

uzyskania członkostwa przez Rosję, bo w obliczu jej niedawnej 

agresji zbrojnej wobec Gruzji i konfrontacyjnej polityki wobec 

Zachodu administracja prezydenta Busha wycofała swoje 

poprzednie poparcie dla starań Rosji o członkostwo w OECD i 

WTO. Spore wątpliwości w tym względzie mają również rządy 

innych państw członkowskich.

background image

9

    Ewolucja  geograficznego 
zasięgu
    działania OECD (c.d. - III)

---

Nie jest też pewne, czy z przyczyn politycznych Izraelowi uda 

się uzyskać status członka OECD.  W szczególności bowiem 

niektóre rządy krajów Zachodu obarczają władze Izraela 

odpowiedzialnością za cywilne ofiary działań wojennych jego 

armii przeciwko Palestyńczykom w strefie Gazy.

---

Planowana czwarta faza rozszerzenia:

 W myśl 

wspomnianej rezolucji Rady Ministerialnej OECD z maja 2007 

r., w ramach kolejnej fazy „globalizacji” działalności 

Organizacji negocjacje akcesyjne powinny zostać następnie 

rozpoczęte z drugą 

piątką krajów: z Chinami, Indiami, 

Indonezją, Brazylią oraz Republiką Południowej 

Afryki, które już obecnie określane są krajami o 

tzw. Wzmocnionym Zaangażowaniu (Enhanced 

Engagement).

--- Nie jest wykluczone, że w czwartej fazie rozszerzenia do 

wymienionej grupy zostaną dołączone także inne, liczące się 

w gospodarce światowej kraje, które złożyły formalne wnioski 

o przyjęcie do OECD (np. Argentyna). 

background image

10

    Ewolucja  geograficznego 
zasięgu
    działania OECD (c.d. - IV)

---

Nie została dotąd roztrzygnięta sporna kwestia akcesji 

pozostałych nowych członków UE (tj. Malty, Cypru, Łotwy, 

Litwy, Rumunii i Bułgarii), chociaż pośrednio reprezentowane 

są one już obecnie w OECD przez Komisję Europejską UE.   

--- Dodać warto, ze obecnie OECD współpracuje dość szeroko z 

70 krajami nieczłonkowskimi, z których 25 państw 

uczestniczy 
w charakterze obserwatorów w pracach 43 Komitetów i innych 

organów OECD.

--- Kwestia dalszego zwiększania geograficznego zasięgu 

działalności OECD i akcesji nowych państw członkowskich jest 

od kilku lat przedmiotem ożywionej dyskusji i ostrych sporów 

między dotychczasowymi członkami Organizacji. 

---

Chociaż dzięki przyjęciu do swego grona wszystkich 

największych potęg gospodarczych świata (czyli tzw. 

„leading players”) OECD poprawiłaby swoją pozycję 

w  procesie globalizacji, ale utraciłaby swój elitarny 

charakter i tożsamość, bo musiałaby w praktyce 

odejść od obowiązujących  do tej pory politycznych 

kryteriów członkostwa. 

background image

11

3. Charakterystyka państw 
członkowskich
    OECD i ich pozycji w gospodarce 
światowej

Wspólne cechy krajów OECD („model OECD”) i 

kryteria ubiegania się o członkostwo: Uznawanie za 

wartości nadrzędne trzech podstawowych zasad, tj.: 
1) demokracji w życiu politycznym,
2) przestrzegania praw człowieka i wolności 

obywatelskich, 
3) otwartej gospodarki rynkowej. 

Dominująca pozycja krajów OECD w gospodarce 

światowej:

 Chociaż przypada na nie tylko 18% ludności świata 

i 26% powierzchni lądowej, to dostarczają one:  
---  aż 78 % globalnego dochodu brutto (GNI
), 
---  68 światowych obrotów handlowych,
---  94% ogółu publicznej pomocy rozwojowej (ODA
);
---  produkują 34% wytwarzanej na świecie energii 
      (ale zużywają  59% całej globalnej konsumpcji energii).

Kraje OECD dominują także w sferze finansów, technologii, 

informacji, innowacji, badań naukowych i edukacji. 

background image

12

4. Statutowe cele i zadania OECD

• OECD nazywana jest „klubem krajów bogatych”, „klubem 

światowej elity gospodarczej”, „ośrodkiem dowodzenia 

gospodarką światową”, „ekonomicznym odpowiednikiem 

NATO”, „Watykanem gospodarczym”, „centrum doradczo-

decyzyjnym” („think tank”) rozwiniętych krajów Zachodu.

• Cele działania:

 

---

wspieranie wzrostu gospodarczego, zatrudnienia, poprawy

poziomu życia i stabilizacji finansowej w skali globalnej, 
---

liberalizacja handlu międzynarodowego, transakcji

niewidzialnych (usług), przepływów kapitałów i inwestycji 

międzynarodowych, 
---

uzgadnianie  głównych kierunków i ujednolicanie instrumentów

polityki gospodarczej i społecznej,   
---

opracowywanie konwencji międzynarodowych, kodeksów 

i standardów postępowania oraz zaleceń dla rządów, 
---

gromadzenie informacji (informatyczne banki danych),

               opracowywanie raportów, analiz i prognoz, a także 

prowadzenie

               szerokiej działalności wydawniczej i informacyjnej.  

background image

13

5. Metody działania i tematyczny 
zasięg
    zainteresowań OECD

• Istota metody „nacisku i przeglądów równych sobie” 

(„peer pressure and reviews” lub „la pression et les 

revues de pairs”):  Wywieranie przez rządy krajów 

członkowskich nawzajem na siebie presji w trakcie 

dokonywania regularnych przeglądów polityki 

ekonomicznej i społecznej, żeby – przy podejmowaniu 

ważnych decyzji ekonomiczno-społecznych – uwzględniały 

one każdorazowo nie tylko interesy narodowe, lecz także 

interesy i stanowisko partnerów oraz by przestrzegały 

przyjęte na zasadach konsensusu zobowiązania.

• Innymi słowy, metody „nacisku i przeglądów równych 

sobie” polega na sprawowaniu kolektywnego nadzoru i 

koordynacji polityki ekonomiczno-społecznej, wymianie 

doświadczeń wzajemnych oraz korzystaniu ze  wsparcia 

analityczno-konsultingowego ze strony ekspertów z 

Sekretariatu OECD.

background image

14

Metody działania i tematyczny 
zasięg
    zainteresowań OECD (c.d.)

• Rozległy zakres tematyczny zainteresowań OECD: 

Zajmuje się całością problematyki ekonomiczno-

społecznej, objętej zakresem działania władz państw 

członkowskich, wyłączywszy sprawy bezpieczeństwa 

wewnętrznego, wojska i obronności, kultury, sztuki i 

sportu.

Metoda i etapy pracy 
OECD:

-- zbieranie danych 
(informacji);

-- analiza i opracowanie 
danych;

-- dyskusja nad raportami;

-- podejmowanie decyzji 
(oraz
   zaleceń);

-- wdrażanie podjętych 
decyzji
   oraz sformułowanych na 
forum
   OECD rekomendacji;

-- przeglądy i multilateralny
    nadzór równych sobie.

background image

15

background image

16

  Schemat współdziałania głównych 
organów
  OECD: Rady, Komitetów i Sekretariatu

background image

17

7. Rada OECD jako organ 
najwyższy
    Organizacji

• Raz w roku zbiera się na sesjach ministerialnych z udziałem 

ministrów gospodarki (lub finansów) oraz ministrów spraw 

zagranicznych wszystkich krajów członkowskich, gdzie 

podejmowane są decyzje kluczowe dla działalności całej 

Organizacji.

• Regularne robocze posiedzenia Rady co 2 tygodnie na szczeblu 

ambasadorów-stałych przedstawicieli państw członkowskich.

• Na zasadach konsensusu Rada uchwala decyzje (akty prawnie 

wiążące) i zalecenia (które - choć nie mają mocy prawnie 

obligatoryjnej – stanowią nie tylko wyrażenie woli politycznej 

krajów OECD, lecz są traktowane jako tzw. miękkie prawo).

• Rada decyduje o przyjęciu nowych członków, o strukturze 

organizacyjnej, zadaniach organów pomocniczych, programie 

działania, budżecie, wyborze Sekretarza Generalnego i 

obsadzie personalnej najważniejszych stanowisk.

• Radę wspomaga Komitet Wykonawczy (z udziałem 

przedstawicieli 14 krajów, w tym Grupy „G-7”).

background image

18

8. Komitety Sektorowe i inne 
organy
    pomocnicze  OECD 

• Komitet Polityki Ekonomicznej,

• Komitet Przeglądów Gospodarki i Rozwoju

   (EDRC – 

Economic and Development Review Committee),

• Komitet Inwestycji

,

• Komitet Rynków Finansowych,

• Komitet Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych,

• Komitet Spraw Podatkowych,

• Komitet Polityki Konsumenckiej,

• Komitet Polityki Ekologicznej,

• Komietet ds. Chemikaliów,

• Komitet Handlu Międzynarodowego,

• Komitet Pomocy Rozwojowej

 (DAC – Development Assistance 

Policy),

• Komitet Polityki Naukowej i Technologicznej,

• Komitet Polityki Informacyjnej, Komputeryzacji i Telekomunikacji,

• Komitet Zatrudnienia, Pracy i Spraw Socjalnych,

• Komitet Zdrowia,

background image

19

    Komitety Sektorowe i inne 
organy (c.d.)

• Komitet Edukacji,

• Komitet Polityki Oświatowej,

• Komitet Przemysłu, Innowacji i Przedsiębiorczości,

• Komitet Stalowy,

• Komitet Transportu Morskiego,

• Komitet Turystyki,

• Komitet Rolnictwa,

• Komitet Rybołówstwa,

• Komitet Polityki Rozwoju Terytorialnego,

• Komitet Spraw  Publicznych i Komunikacji Społecznej,

• Komitet Statystyki,

• Komitet Współpracy z Krajami Nieczłonkowskimi.

---  

Pozostałe organy pomocnicze

: Komitety i Grupy Rady OECD 

(z Komitetami Budżetowym i Audytu na czele), Grupy Sterujące, 

Fora Globalne (np. Forum Globalne ds. Inwestycji 

Międzynarodowych), Sieci (Networks), Grupy Robocze (Working 

Groups; Working Parties
i Zespoły Ekspertów przy Komitetach Sektorowych - ogółem 

ponad 200 organów. 

background image

20

9. Sekretarz Generalny OECD

    Sekretarz Generalny, który stoi na czele Organizacji, jest 
najwyższej rangi jej funkcjonariuszem i przewodniczącym Rady 
OECD. Wybiera go Rada 
na 5-letnią kadencję. 

    Od czerwca 2006 r. Sekretarzem Generalnym OECD jest – 
pochodzący z Meksyku -  Angel J. GURRIA (na zdjęciu po prawej 
stronie). W czasie swej oficjalnej wizyty w Warszawie w 
listopadzie 2006 r.  wygłosił on wykład w  SGH. Do finału batalii 
o to stanowisko dotarł też były polski premier Marek Belka, 
który „na otarcie łez” został Sekretarzem Wykonawczym EKG 
ONZ.

background image

21

10. Główne Dyrektoriaty i 

Departamenty Sektorowe w 
Sekretariacie OECD

• Departament Ekonomiczny,

• Dyrektoriat Statystyki, 

• Dyrektoriat Współpracy na Rzecz Rozwoju,

• Dyrektoriat Handlu Międzynarodowego i Rolnictwa,

• Dyrektoriat Spraw Finansowych i Przedsiębiorstw,

• Centrum ds. Polityki i Administracji Podatkowej,

• Dyrektoriat Środowiska Naturalnego,

• Dyrektoriat Nauki, Technologii i Przemysłu,

• Centrum ds. Wspierania Przedsiębiorczości i Rozwoju 

Lokalnego,

• Dyrektoriat Edukacji, 

• Dyrektoriat Zatrudnienia, Pracy i Spraw Socjalnych,

• Departament Administracji Publicznej i Rozwoju Terytorialnego,

• Dyrektoriat Spraw Publicznych i Komunikacji Społecznej. 

• Dyrektoriat Wykonawczy,

--- Obecnie Sekretariat OECD zatrudnia ponad 2500 pracowników. 

Są to wysokiej klasy eksperci i specjaliści z różnych dziedzin 

oraz personel administracyjny. W miarę potrzeby Sekretariat 

korzysta też ze wsparcia merytorycznego ze strony  kilkuset 

konsultantów zewnętrznych.

background image

22

11. Agencje afiliowane i organy
      doradcze OECD 

• AGENCJE AFILIOWANE przy OECD:

--- Międzynarodowa Agencja Energetyczna - IEA
(Polska członkiem dopiero od 2008 r.), 
--- Agencja Energii Atomowej - NEA
 (Polska nie należy), 
--- Międzynarodowe Forum Transportowe  - ITF 
(
 funkcjonuje od 2006 r., kontynuując działalność 

Europejskiej Konferencji Ministrów Transportu; Polska 

uczestniczy od 1996 r.), 
--- Centrum ds. Rozwoju - DC (
Polska jest jego członkiem),
--- Forum Partnerstwa z Afryką - APF
 (Polska nie 

uczestniczy),
--- Klub Sahelu i Zachodniej Afryki (bez udziału Polski),
--- Grupa Zadaniowa ds. Działań Finansowych – FATF
(zajmuje się walką z praniem pieniędzy i innymi 

międzynarodowymi przestępstwami finansowymi).

background image

23

     Agencje afiliowane i organy
      doradcze OECD (c.d.)

• AGENCJE AFILIOWANE przy OECD (c.d.):

--- Centrum Badań i Innowacji Oświatowych - CERI 
(Polska od szeregu lat bardzo aktywnie bierze udział 
w jego pracach).
 

• ORGANY DORADCZE : 

--- Komitet Doradczy Biznesu i Przemysłu – BIAC,
--- Komitet Doradczy Związków Zawodowych –TUAC
.

• Ostatnio rosnąca coraz bardziej rola współpracy 

OECD z organizacjami pozarządowymi (civil society).

background image

24

12. Priorytety działania 

OECD 

      na progu XXI w. 

• Aktywizacja głównych źródeł wzrostu 

gospodarczego w warunkach informatyzacji 
i globalizacji gospodarki opartej na wiedzy 

(knowledge-based global economy). 

• Wspieranie  trwałego rozwoju 

proekologicznego (sustainable development). 

 

• Poszukiwanie metod skutecznej walki z 

bezrobociem 
i z ubóstwem w skali globalnej. 

 

• Popieranie ustawicznego kształcenia (lifelong 

education).  

background image

25

   Priorytety działania OECD 
      na progu XXI w. (c.d.)

• Wspieranie reform ochrony zdrowia i 

świadczeń socjalnych. 

• Rozwój multilateralnego systemu inwestycji 

międzynarodowych i handlu światowego.

• Poprawa efektywności różnych metod 

regulacji życia gospodarczo-społecznego 

przez państwo (regulatory reform). 

• Zwalczanie korupcji, oszustw podatkowych  i 

prania pieniędzy.

• Rozszerzanie składu członkowskiego OECD, 

intensyfikacja dialogu i współpracy z krajami 

nieczłonkowskimi.

background image

26

13. Początki  kontaktów i 
współpracy
      Polski z OECD  w latach 1987-
1990

  

• Zainicjowanie roboczych kontaktów z Sekretariatem 

Organizacji przez BREH Ambasady PRL we Francji 

jesienią 1987 r.: zainteresowanie polskich władz 

podjęciem współpracy z wybranymi Komitetami i 

Grupami Roboczymi OECD.  

• Pierwsza w historii oficjalna wizyta Sekretarza 

Generalnego Organizacji w stolicy kraju „obozu 

socjalistycznego”, tj. w Warszawie w czerwcu 1989 r. 

• Pierwsza misja grupy ekspertów OECD w Polsce jesienią 

1989 r. oraz przygotowanie raportu pt.: „Elementy 

polskiej problematyki” (diagnoza sytuacji i propozycje 

działania, zbieżne z programem stabilizacji i reform 

systemowych rządu T. Mazowieckiego).

• Nawiązanie szerszej współpracy po utworzeniu w 1990 r. 

w ramach Sekretariatu  OECD Centrum ds. Współpracy 
z Europejskimi Krajami w Trakcie Przemian (CCEET). 

background image

27

14. Negocjacje w okresie 1990-1991 r. 
      w sprawie zawarcia ramowej umowy 

      o współpracy  Polski z OECD

• Pierwotny projekt porozumienia - analogicznego do 

zawartego w 1961 r. z Jugosławią - uznany przez polskich i 

węgierskich negocjatorów za stanowczo 

niesatysfakcjonujący.

• Mimo początkowych oporów krajów OECD wobec propozycji 

umieszczenia w tekście umowy zapisu o możliwości 

ubiegania się w  przyszłości o pełne członkostwo, postulat 

ten został ostatecznie  uwzględniony w  tekście 

„Memorandum of Understanding”, podpisanym 4 

czerwca 1991 r.

• Przyznanie Polsce, Węgrom i Czechosłowacji  - na 

mocy powyższego „Memorandum” – nieznanego 

we wcześniejszej historii OECD statusu krajów 

partnerskich („Partners in Transition”- „PIT”)

będącego stadium pośrednim między 

stowarzyszeniem i  członkostwem.

background image

28

            Uroczystość podpisania w siedzibie OECD w Paryżu 
 w dniu 4.VI.1991 r. „Memorandum of Understanding” 
przez Polskę  (reprezentowaną przez L. Balcerowicza – 
Wicepremiera i Ministra Finansów), Węgry i 
Czechosłowację

background image

29

15. Rozszerzenie współpracy 
Polski 
      z OECD na etapie partnerstwa 
      (w latach 1991-1996)

• Uczestnictwo przedstawicieli polskiej administracji i 

ekspertów 
w charakterze obserwatorów w pracach szeregu 

Komitetów Sektorowych, Grup Roboczych i innych 

organów pomocniczych. 

• Kluczowe znaczenie kompleksowych raportów OECD o 

całej polskiej gospodarce i przemianach systemowych  dla 

międzynarodowej promocji naszych osiągnięć.

• Ważna rola raportów sektorowych OECD o polskim 

przemyśle, rolnictwie, energetyce, rynku pracy, rozwoju 

regionalnym, ochronie środowiska, edukacji, nauce i 

technologii.

• Pomoc Organizacji w podnoszeniu kwalifikacji polskiej 

administracji. 

• Umożliwienie szerokiego dostępu do publikacji, 

opracowań eksperckich, dokumentacji i banków danych 

OECD.

background image

30

16. Wniosek Polski o przyjęcie do 
OECD 
      i rozpoczęcie  negocjacji 
akcesyjnych

• Zmiana stanowiska krajów OECD wobec perspektyw 

przyjęcia krajów partnerskich na Sesji Ministerialnej 

Rady w czerwcu 1993 r. (przy okazji starań Meksyku o 

członkostwo)

• Złożenie polskiego wniosku o członkostwo 1 lutego 

1994 r.

• Ustalenie zakresu i procedury negocjacji z krajami 

„PIT” przez Radę OECD w lipcu 1994 r. 

• Złożenie przez polski rząd  jesienią 1994 r. pierwszej 

wersji Memorandum nt. zgodności naszego 

ustawodawstwa i polityki ekonomiczno-społecznej z 

dotychczasowym dorobkiem prawnym OECD 

(podobnym do „acquis” UE).

• Na przełomie listopada i grudnia 1994 r. rozpoczęły się 

negocjacje, mające na celu ocenę gotowości i 

praktycznej zdolności Polski do stosowania „reguł 

gry”, które wynikają z  kodeksów liberalizacyjnych, 

decyzji, rekomendacji i deklaracji OECD.

background image

31

17. Zakres i przebieg negocjacji
      akcesyjnych

• Negocjacje koncentrowały się na następujących 

dziedzinach: 
--- przepływy kapitałowe, 
--- bieżące operacje niewidzialne, 
--- polityka wobec inwestycji zagranicznych, 
--- polityka podatkowa, 
--- stan ochrony środowiska i polityka ekologiczna, 
--- transport morski,
--- przemysł okrętowy.

• Najłatwiej i najszybciej (w maju 1995 r.) udało się 

zamknąć pertraktacje w sprawie żeglugi morskiej

• Dość szybko, bo już w grudniu 1995  r. sfinalizowaliśmy 

trudne  negocjacje dotyczące polityki ekologicznej (choć 

rozległy był zakres polskich zaniedbań w dziedzinie 

ochrony środowiska naturalnego i wymaganych 

dostosowań).

background image

32

17. Negocjacje akcesyjne (c.d.) 

• Natomiast rozmowy w sprawie liberalizacji przepływów 

kapitałowych, transakcji niewidzialnych i inwestycji 

zagranicznych trwały do połowy maja 1996 r.,  

przebiegały w kilku rundach i wymagały znacznych 

zmian w naszym prawie dewizowym, bankowym i 

ubezpieczeniowym, jak też w ustawodawstwie 

dotyczącym obrotów papierami wartościowymi, 

działalności spółek z udziałem zagranicznym oraz 

zasad nabywania nieruchomości przez cudzoziemców.

• Dość duże zmiany ustawodawcze musiała też Polska 

wprowadzić, żeby uzyskać w czerwcu 1996 r. 

pozytywną opinię Komitetu Spraw Podatkowych 

(zwłaszcza odnośnie do zakresu tajemnicy podatkowej 

i bankowej, zasad szacunku cen transferowych  i 

międzynarodowej współpracy służb skarbowych). 

• Z powodu nacisków polskiego lobby okrętowego 

bardzo trudne okazały się też – trwające do maja 1996 

r. - negocjacje w sprawie warunków przyszłego 

przystąpienia do „Porozumienia OECD o znoszeniu 

subwencji państwowych dla przemysłu stoczniowego”.

background image

33

18. Polska pełnoprawnego 
państwem
      członkowskim
 OECD 

• Po zaaprobowaniu wyników negocjacji przez 

Radę OECD  1 lipca 1996 r. polskie władze 

przekazały na ręce Sekretarza Generalnego 

Organizacji „Deklarację Rządu RP w sprawie 

warunków przystąpienia do Konwencji o OECD”.

• W dniu 11 lipca 1996 r. nastąpiło uroczyste 

podpisanie „Porozumienia” dotyczącego 

akcesji Polski do OECD (zob. dalej zdjęcie). 

• Oficjalną datą przyjęcia naszego kraje do tej 

Organizacji jest 22 listopada 1996 r., kiedy to 

„Instrument ratyfikacji i przystąpienia RP do 

Konwencji o OECD” złożony  został we 

francuskim MSZ (które jest depozytariuszem tej 

Konwencji).

background image

34

      Uroczystość podpisania w siedzibie OECD w Paryżu 
w dniu 11.VII.1996 r.„Porozumienia” dotyczącego 
warunków akcesji Polski do tej Organizacji (w imieniu 
Rządu RP przez Wicepremiera i Ministra Finansów G. 
Kołodkę, zaś w imieniu OECD przez Sekretarza 
Generalnego D. J. Johnsona)

background image

35

19. Główne korzyści Polski z 
członkostwa 
                           w OECD 

• Przyśpieszenie reform rynkowych oraz liberalizacji 

polskiego życia gospodarczego  w efekcie dostosowania 

naszego ustawodawstwa do standardów OECD,  

zwłaszcza w zakresie polityki dewizowej (pełna 

wymienialność złotego)przepływów kapitałowych, usług 

międzynarodowych, polityki wobec zagranicznych 

inwestorów, polityki podatkowej i ekologicznej, co 

poważnie 

ułatwiło proces negocjacji akcesyjnych 

z Unią Europejską.

 

• Przyjęcie do OECD utorowało Polsce  najpierw drogę do 

NATO, a później wydatnie pomogło  w staraniach naszego 

kraju o pełne członkostwo w UE.

• Dzięki członkostwu w OECD – traktowanemu jako swoiste 

„świadectwa dojrzałości” - przemiany ustrojowe w Polsce 

nabrały charakteru nieodwracalnego, poprawiając 

polityczną 
i gospodarczą pozycję naszego kraju na arenie 

międzynarodowej. 

background image

36

   

Główne korzyści Polski z 

członkostwa 
                  w OECD  (c.d.)

• Zwiększenie  wiarygodności RP w oczach 

potencjalnych inwestorów i kredytodawców 

zagranicznych 

oraz poprawa notowań w światowych 

rankingach zaowocowały skokowym wzrostem napływu 

bezpośrednich  inwestycji zagranicznych (potrojenie wielkości 

BIZ z 7,9 mld USD w   okresie 1992-1995 do ponad  23 mld USD 
w latach 1996-1999), jak też  możliwością uzyskiwanie tańszych 

kredytów na międzynarodowych rynkach finansowych.

• Jako pełnoprawny członek OECD Polska  nie tylko 

przyśpieszyła proces swej integracji z gospodarką 

światową, ale też czynnie uczestniczy w 

sprawowaniu kolektywnego nadzoru nad polityką 

ekonomiczno-społeczną pozostałych państw 

członkowskich i może efektywniej niż poprzednio 

wpływać na ustalanie globalnych reguł gry 

obowiązujących w sferze międzynarodowych 

stosunków gospodarczych.


Document Outline