background image

FORMY ZATRUDNIENIA*

* Na  podstawie prezentacji Joachimczaka K., ECDF, Aspekty 

prawne prowadzenia działalności gospodarczej

background image

Formy zatrudnienia:

• Umowa o pracę; 

• Umowa zlecenie; 

• Umowa o dzieło;

• Praca tymczasowa;

• Inne formy umowy cywilnoprawnej (Umowa 

agencyjna, Umowa o prace nakładczą, Kontrakt 

menedżerski);

• Samozatrudnienie;

• Staże i praktyki. 

background image

Umowa o pracę

• Podpisanie umowy o pracę (bądź ustne jej zawarcie) 

oznacza, iż pomiędzy stronami tej umowy: 

pracownikiem i pracodawcą, nawiązany został 

stosunek pracy

• Nawiązanie stosunku pracy jest jednoznaczne z tym, 

że: pracownik zobowiązuje się do wykonywania 

pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i 

pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie 

wyznaczonym przez pracodawcę. 

• Pracodawca zobowiązuje się do zatrudnienia 

pracownika za wynagrodzeniem.

• Stosunek pracy nawiązuje się w terminie określonym 

w umowie jako dzień rozpoczęcia pracy, a jeżeli 

terminu tego nie określono – w dniu zawarcia umowy.

background image

Co powinna zawierać umowa o pracę?

    Podpisując umowę o pracę, należy zwrócić 

uwagę na jej formę i treść. Umowa o pracę musi 

posiadać określoną formę prawną, czyli powinna 

być: 

• sporządzona na piśmie w dwóch identycznych egzemplarzach 

(jeden dla pracownika, drugi pozostaje dla firmy i zostaje 

włączony do akt osobowych pracownika);

• powinna określać czytelnie strony umowy; 

• określona pod względem czasu jej trwania (czy jest na czas 

określony czy też nie);

• według Kodeksu Pracy powinny podpisać ją dwie osoby: 

pracownik oraz osoba upoważniona przez pracodawcę;

background image

    

Podpisując umowę o pracę, należy zwrócić 

uwagę na jej formę i treść. Umowa o pracę 

musi posiadać określoną formę prawną, czyli 

powinna być:

• określona według miejsca wykonywania pracy; 

• określona terminem rozpoczęcia pracy, a w przypadku umów na 

czas określony również i terminem jej zakończenia. Jeżeli nie ma 

podanego dnia rozpoczęcia pracy to za taki przyjmuje się dzień 

podpisania umowy o pracę; 

• określona wymiarem godzin pracy (czy też wysokością etatu - 

cały czy pół); 

• określona wynagrodzeniem poprzez podanie jego wysokości 

oraz dodatków i premii;

• określona według rodzaju pracy, chodzi o podanie stanowiska, 

na którym będzie pracował pracownik po zawarciu umowy i 

„wejściu jej w życie”, podanie również funkcji lub zawodu.

background image

Typy umów o pracę:

• Umowa na okres próbny

• Umowa na czas określony 

• Umowa na czas wykonania określonej pracy

• Umowa na czas nieokreślony 

• Umowa w celu przygotowania zawodowego 

• Umowa na zastępstwo 

background image

Zgodnie z art. 25 (1) kodeksu pracy: 

    „…zawarcie kolejnej umowy o pracę na czas 

określony jest równoznaczne w skutkach 

prawnych z zawarciem umowy o pracę na czas 

nieokreślony, jeżeli poprzednio strony dwukrotnie 

zawarły umowę o pracę na czas określony na 

następujące po sobie okresy, o ile przerwa między 

rozwiązaniem poprzedniej a nawiązaniem kolejnej 

umowy o pracę nie przekroczyła 1 miesiąca.” 

    Wszelkie aneksy i zmiany tego typu umów, 

które wydłużałyby pierwotnie zapisany czas 

obowiązywania umowy – uważa się za zawarcie 

kolejnej umowy o pracę na czas określony. 

background image

Umowa na czas nieokreślony

   Nazwa określa charakter umowy – jest ona 

bezterminowa, czyli nie ma określonego 
czasu, przez który obowiązuje. 

   Może ją wypowiedzieć tylko w 

uzasadnionych przypadkach, a i wtedy 
obowiązuje go określony w przepisach 
okres wypowiedzenia (zależy od stażu 
pracy u danego pracodawcy, w konkretnej 
firmie). 

background image

Umowa zlecenie

   Umowa zlecenie jest jedną z umów 

zawieranych na czas określonych, które 
dodatkowo oznaczają produkt czy usługę, 
którą pracownik musi wykonać. Umowa 
zlecenie została uregulowana w art. 734-
751 Kodeksu Cywilnego
 i według 
znajdującego się tam zapisu polega na tym, 
że przyjmujący zlecenie zobowiązuje się do 
dokonania określonych czynności dla 
dającego zlecenie, za których ostatecznie 
efekt nie jest odpowiedzialny. 

background image

Ważne cechy umowy zlecenia:

• brak podporządkowania pracodawcy, 

• pracę może świadczyć nie tylko osoba fizyczna, ale i 

podmiot gospodarczy (firma),

• nie obejmuje jej ustawowe minimum wynagrodzenia i jest 

ono wypłacane z dołu (czyli po wykonaniu pracy),

• nie ma ograniczeń w liczbie kolejnych takich umów,

• zleceniodawca nie udziela urlopu, nie wypłaca odprawy, nie 

płaci za czas choroby.

background image

Umowa o dzieło

    Umowa o dzieło to tzw. umowa rezultatu, czyli 

zobowiązanie do wykonania określonego w niej 

dzieła (np. napisanie książki, czy wybudowanie 

domu). Może w niej być określony termin 

wykonania pracy. Taka umowa ulega rozwiązaniu 

po spełnieniu świadczeń obu stron, czyli po 

wykonaniu pracy i zapłaceniu za nią. 

    Poprzez zawarcie tej umowy wykonawca 

zobowiązuje się do wykonania oznaczonego dzieła, 

to znaczy zobowiązuje się do uzyskania pewnego 

wyniku swoich działań, a zamawiający, czyli 

pracodawca, do wypłaty wynagrodzenia 

określonego w umowie.

background image

Samozatrudnienie

    Samozatrudnienie to świadczenie usług na rzecz 

zatrudniającego przez samodzielny podmiot 

prowadzący działalność gospodarczą. Forma ta jest 

coraz częściej wykorzystywana przez pracodawców, 

którzy w celu obniżenia kosztów zatrudnienia 

zachęcają pracowników do założenia własnej firmy i 

świadczenia usług na rzecz byłego pracodawcy. 

    Pozycja osoby pracującej na własny rachunek różni 

się od pozycji pracownika. Pomiędzy stronami 

umowy czyli zleceniodawcą i zleceniobiorcą, nie 

istnieje stosunek pracy lecz umowa cywilnoprawna. 

    Współpraca może być prowadzona na podstawie: 

umowy zlecenia, umowy o dzieło, kontraktu 

menedżerskiego, umowy agencyjnej.    

background image

   

Taka umowa powinna zawierać opis pracy, którą 

należy wykonać, oraz cenę. Najczęściej cena 

przysługuje zleceniobiorcy niezależnie od faktycznie 

poniesionego nakładu pracy. 

    Osoba wykonująca taką usługę nie jest 

zobowiązana do wykonywania prac, które nie są 

wymienione w umowie, ani podporządkowywania 

się szczegółowym poleceniom lub organizacji pracy 

pracodawcy – osoba pracująca na własny rachunek 

jest z założenia samodzielnym przedsiębiorcą i 

zachowuje formalną niezależność. 

    Jeżeli taka osoba nie zatrudnia pracowników i 

wykonuje pracę osobiście mówimy wówczas, że jest 

to tzw. „samozatrudnienie”.


Document Outline