Obliczenia hydrauliczne 

sieci wodociągowych

2011/12

Schemat obliczeniowy

h

1

h

2

Q

1

Q

2

L

1

L

2

p

min

/

ρg

Strata ciśnienia na długości 

rury L

wg wz. Darcy’ego-Weisbacha

2

2

5

2

2

2

8

,

4

2

i

i

i

i

i

i

i

i

i

i

i

i

i

i

i

Q

R

Q

d

g

L

h

dlatego

d

Q

v

ale

g

v

d

L

h

















Profil zużycia wody w ciągu 

roku

Profil zużycia wody w ciągu 

doby

Profil zużycia a nierównomierność 

rozbioru

hsr

h

h

Q

Q

N

max



2

,

2

5

,

4

10

.





h

N

np

4,5

Rozkład log-normalny p

Qd

prawdopodobieństwo rozbioru wody 

przez wielu odbiorców

p

Qd

Q

śr

97%

3%

śr

Q

Q

N

%

3



Q

Współczynniki 

nierównomierności 

zapotrzebowania na wodę

Odbiorcy wody

Współczynniki 

nierównomierności

dobowej N

d

godzinowej N

h

Mieszkalnictwo:

• wielorodzinne

• jednorodzinne

1,3-1,5
1,5-2,0

1,4-1,6
2,5-5,0

Usługi

1,3

2,8-3,0

Podlewanie zieleni

6,0

3,0

Przemysł

1,15-1,2

1,25-1,5

Nierównomierność dobowa 

poboru wody

Q

dsr

m

3

/d

N

d

 

= 

Q

dmax

/

Q

dsr

< 100 2,1 – 4,5

> 400 1,9 – 3,1

Rodzaje zapotrzebowania na 

wodę, sposób określania i 

przeznaczenie

Sumaryczne zapotrzebowanie na 
wodę w ciągu roku

Q

r

  m

3

/a

Q

r

 = Q

dśr

 ·

 365    m

3

/a

Przeznaczenie:
do określania danych i kosztów gospodarki 
wodociągowej w ciągu roku (koszty eksploatacji 
wodociągu, zużycie energii itp.)

Rodzaje zapotrzebowania na 

wodę, sposób określania i 

przeznaczenie

Średnie dobowe zapotrzebowanie na 
wodę w ciągu roku (przeciętne z 
dobowego zapotrzebowania na wodę 
w ciągu roku)

Q

dśr

 

= Q

a 

/ 365    m

3

/d

Przeznaczenie:
podstawa do obliczania innych rodzajów 
zapotrzebowania na wodę

Rodzaje zapotrzebowania na 

wodę, sposób określania i 

przeznaczenie

Maksymalne dobowe 
zapotrzebowanie na wodę (największe 
z przewidywanego zapotrzebowania 
na wodę w ciągu roku)

Q

dmax

 

= Q

dśr 

· N

d 

   m

3

/d

Przeznaczone do wymiarowania :

-    ujęcia wody i stacji uzdatniania wody,

-    przewodów przesyłowych między ujęciem 

i stacją uzdatniania wody

-    pompowni wody na ujęciu i w stacji uzdatniania wody,
-    przewodów przesyłowych ze stacji uzdatniania wody 

do zbiorników (początkowych) wody czystej

Rodzaje zapotrzebowania na 

wodę, sposób określania i 

przeznaczenie

Maksymalne godzinowe 
zapotrzebowanie na wodę - największa 
wartość z godzinowego 
zapotrzebowania w dobie o 
maksymalnym zapotrzebowaniu na 
wodę

Przeznaczenie:
podstawa projektowania sieci wodociągowej 
magistralnej i rozdzielczej oraz pompowni 
zasilających sieć wodociągową bezpośrednio bez 
współpracy ze zbiornikiem

Q

h max

 

= Q

hśr 

· N

h 

   m

3

/h, dm

3

/s

Pierścień sieci

+

j = 1

j = 2

i = 1

j = 4

i = 4

i = 5

j = 6 
punkt „zerowy”

j = 8

i = 8

Q

Prawa Kirchhoffa

5

2

2

8

:

0

0

i

i

i

i

i

i

i

i

odp

dop

d

g

L

R

gdzie

Q

R

h

h

Q

Q





















Dla j-tego węzła:

Dla pierścienia:

R - oporność hydrauliczna

Strata ciśnienia 
na i-tym odcinku:

Poprawka  ΔQ  wg Crossa

(z II prawa Kirchoffa)









 

























































































i

i

i

i

i

i

i

i

i

i

i

i

i

i

i

i

i

i

i

Q

h

h

Q

Q

h

Q

h

Q

R

Q

h

Q

R

Q

Q

R

Q

Q

Q

Q

R

Q

Q

R

h

2

0

2

2

2

2

2

2

2

2

Rurociąg wydatkujący po 

drodze

Q

p

q

w

Q

k

Przepływ obliczeniowy dla danego 
odcinka:

Q

zas

 = Q

k

 + α q

w

Q

k

 – przepływ na końcu odcinka,

 q

w

 = Q

p

 - Q

k

 

– rozbiór wody na całej 

długości odcinka,

   α – współczynnik, który mieści się w 
granicach od 0,5 do 0,577 (przyjmujemy 
0,55), stąd

Q

zas

 = Q

k

 + 0,55 

q

w