background image

 

 

TĘPE URAZY 

BRZUCHA

Łukasz Rosenau

background image

 

 

• tępy uraz (zamknięty) → bez 

naruszania ciągłości powłok

• często bagatelizowane
• poważne konsekwencje, np. 

krwawienia podtorebkowe, 
zapalenie otrzewnej

 

• wywiad (rodzaj urazu, siła, czas), 

obserwacja

background image

 

 

background image

 

 

WĄTROBA

•  izolowane uszkodzenia bardzo rzadko, 

wysoka śmiertelność ok. 8-12%

•  uszkodzenia torebki i miąższu na różnej 

głębokości oraz uszkodzenia penetrujące 

do wnęki 

•  przedmiotowo: objawy wstrząsu, później 

zapalenia, bolesność prawego podżebrza,

•  DPO: obecność krwi i/lub żółci
•  rtg: duże zacienienie zlewające się w 

okolicy prawego podżebrza z zacienieniem 

wątroby

background image

 

 

uszkodzenie wątroby

background image

 

 

LECZENIE

•  zeszycie uszkodzenia
•  usunięcie martwiczych tkanek, 

resekcja miąższu

•  packing – tamponada 

okołowątrobowa; obłożenie serwetami 
z gazy powierzchni wątroby

•  manewr Pringle`a → zaciśnięcie 

więzadła wątrobowo-dwunastniczego

background image

 

 

manewr Pringle`a

background image

 

 

background image

 

 

ŚLEDZIONA

• ból lewego podżebrza, dodatnie objawy 

otrzewnowe, wstrząs hipowolemiczny 

•  pęknięcie jednoczasowe i dwuczasowe
•  niewielkie uszkodzenia – zaopatrzenie 

chirurgiczne (otoczenie siatką z 

wchłanialnego tworzywa), pozostałe 

przypadki – wycięcie śledziony

•  autogenny przeszczep śledziony – 

pokrojenie tk. śledziony na plasterki i 

owinięcie siecią większą

•  piorunujące zakażenia - < 1%

background image

 

 

8-cm pęknięcie śledziony

background image

 

 

background image

 

 

background image

 

 

TRZUSTKA

•  stosunkowo rzadko
•  wyróżniamy: stłuczenia miąższu, 

rozerwanie torebki, całkowite 

rozerwanie (gwałtowne objawy -  

narastające zapalenie otrzewnej) 

•  bolesność uciskowa przy kręgosłupie
•  samoograniczenie → torbiel rzekoma 

trzustki

background image

 

 

Stopie

Stopie

Obrażenie 

Obrażenie 

Opis 

Opis 

1

Krwiak

Rana

Małe stłuczenie bez uszkodzenia 
przewodu trzustkowego
Powierzchowna rana bez uszkodzenia 
przewodu trzustkowego

2

Krwiak

Rana

Duże stłuczenie bez uszkodzenia 
przewodu trzustkowego i ubytku 
tkanek
Duże stłuczenie bez uszkodzenia 
przewodu trzustkowego i ubytku 
tkanek

3

Rana

Przecięcie części dalszej lub 

obrażenie śródmiąższowe z 
uszkodzeniem przewodu 
trzustkowego

4

Rana

Przecięcie części bliższej lub 
obrażenie śródmiąższowe dotyczące 

bańki 

5

Rana

Masywne rozerwanie głowy trzustki

Narządowa skala obrażeń AAST
American Assotiation for the Surgery of 
Trauma

background image

 

 

LECZENIE

• zeszycie i drenaż okolicy trzustki
• częściowa resekcja trzustki
• metoda Roux – 1/ przecięcie jelita, 2/ 

koniec dalszy nasuwamy na trzustkę 
i przyszywamy, 3/ koniec bliższy 
zespalamy z końcem dalszym

background image

 

 

ŻOŁĄDEK

• obraz podobny do 

przedziurawienia wrzodu 
trawiennego (nagły przeszywający 
ból w nadbrzuszu, objawy 
rozlanego zapalenia otrzewnej)

•  krwiak ściany żołądka → martwica 

ściany

•  leczenie: wycięcie zmienionego 

odcinka i zeszycie

background image

 

 

DWUNASTNICA

•  uszkodzenie części wewnątrzotrzewnowej 

 → obraz perforacji wrzodu

•  uszkodzenie części zaotrzewnowej  → 

występują po około 12h; bóle jąder, ból w 
nadbrzuszu, krwawe wymioty, zapalenie 
otrzewnej; śmiertelność do 60-80%

• rtg → piankowaty obraz przestrzeni 

zaotrzewnowej

background image

 

 

JELITO

•  4% obrażeń tępych brzucha
•  najczęściej dotyczy miejsc 

przyczepu jelita: zagięcie 12stniczo-
czcze, okrężniczo-esicze, esiczo-
odbytnicze, wątrobowe, śledzionowe

•  obraz zapalenia otrzewnej
•  oderwanie krezki – krwotok
•  śmiertelność – 15%

background image

 

 

LECZENIE

•  jelito cienkie: niewielkie 

uszkodzenia – szycie, duże – 
resekcja + zespolenie

•  jelito grube: małe uszkodzenia – 

szycie, duże – resekcja, zamknięcie 
części dystalnej, wyłonienie 
proksymalnej jako stomii

•  odbytnica – drenaż okolicy 

przedkrzyżowej i kolostomia

background image

 

 

kolostomia

background image

 

 

NERKI

•  stłuczenie – krwiak w tkance tłuszczowej 

lub pod torebką włóknistą; ból lędźwiowy, 
krwinko/krwiomocz; leczenie zachowawcze

• pęknięcie/rozerwanie torebki – krwiak pod 

torebką i poza nią, okresowy krwiomocz; 
narastanie krwiaka – interwencja 
chirurgiczna

•  uszkodzenie nerki z otwarciem dróg 

moczowych – krwiomocz i zaciek moczowy 
z krwiakiem; wstrząs hipowolemiczny

background image

 

 

uszkodzenie lewej nerki i 

śledziony

background image

 

 

NERKI

•  rozerwanie/rozkawałkowanie nerki, 

oderwanie bieguna – gwałtowne 
objawy kliniczne ze wstrząsem 
włącznie, narasta krwiak i zaciek 
moczowy, niedrożnośc moczowodu – 
moczokrwiak

• uszkodzenie wnęki nerkowej – 

najcięższy uraz, uszkodzenie szypuły 
naczyniowej, miedniczki i 
moczowodu

background image

 

 

LECZENIE

• należy ocenić sprawność drugiej 

nerki

• małe uszkodzenia – zeszywanie
• duże uszkodzenia – jeśli możliwe 

zostawiamy jak najwięcej narządu, 
ew. autoprzeszczep nerki (do 
okolicy biodrowej)

background image

 

 

PĘCHERZ MOCZOWY

• dzielimy na: 1/ 

zewnątrzotrzewnowe (towarzyszą 

złamaniom miednicy), 2/ 

wewnątrzotrzewnowe – po tępych 

urazach

•  1/ krwawy bezmocz, zaciek 

moczowy do przestrzeni załonowej

•  2/ szybko narastające zapalenie 

otrzewnej, krwiomocz, bezmocz, 

brak parcia na mocz

background image

 

 

LECZENIE

•  zeszycie + cystostomia na ok. 14 dni

background image

 

 

cystostomia


Document Outline