Metody intensyfikacji oraz 

przekazywania wiadomości w 

wychowaniu fizycznym

Rafał Orczewski i Wojciech Foriasz

 

 

Intensyfikacja 

Umiejętność wykorzystywania czasu 

zajęć na ruch i ćwiczenia.

 

 

Po co jest intensyfikacja ?

Polega na całolekcyjnej aktywności 

ucznia, który powinien być jak 
najczęściej w ruchu. Wysoka 
intensywność ćwiczeń wykonywanych 
podczas trwania zajęć pozwala na 
utrzymanie odpowiedniej aktywności 
psychoruchowej ucznia, to znaczy, aby 
w czasie lekcji było jak najmniej przerw 
pomiędzy zadaniami ruchwymi.

 

 

Metody intensyfikacji

wg T. Maszczka

• Stacyjna (obwodowa)
• Zadania dodatkowe
• Tor przeszkód i ścieżka zdrowia
• Wiązanie ruchu z rytmem i muzyką 

 

 

Stacyjna (obwodowa)

- Podział na 6 – 12 grup (2 – 3 osobowych)
- Każda grupa ćwiczy na osobnej stacji
- Ponumerowane i urządzone stacje usytuowane na 

obwodzie koła bądź elipsy

- Na sygnał prowadzącego uczniowie przesuwają się 

o jedna stację w kierunku wzrastającym

- Ćwiczenia trwają aż każdy uczeń wykona 

ćwiczenia na ostatniej stacji

- Ogólny rozwój, rozwijanie określonych cech 

motorycznych, utrwalanie bądź doskonalenie 

stereotypów ruchowych (techniki ruchu)

 

 

 

Zadania dodatkowe 

Jeżeli na lekcji tworzą się sytuację, w 
których ćwiczący oczekują na swoją kolej 
wykonania zadania głównego, nauczyciel 
wprowadza w bezpośredniej bliskości 
stanowiska ćwiczebnego zadania 
dodatkowe – łatwe, już opanowane, 
bezpieczne nie wymagające dużej 
przestrzeni, aczkolwiek różniące się swoim 
charakterem od zadania głównego. Przy 
zmianie stanowisk ćwiczebnych zmieniają 
się również zadania dodatkowe. 

 

 

Tor przeszkód i ścieżka zdrowia

- Metoda uniwersalna, pożyteczna dla 

wszystkich, którzy chcą podnieść swoją 
sprawność

- Przeszkody na torze lub przeszkody 

naturalne powinny być tak dobrane aby 
spełniały postulat wszechstronności i były 
dostosowane do możliwości i sprawności 
ćwiczących 

- Można organizować na wolnym powietrzu 

lub w pomieszczeniach zamkniętych

 

 

- Dystans, liczba przeszkód zależą od 

warunków przestrzennych, jeżeli 
zamiast przeszkód znajdują się 
stanowiska ćwiczebne o określonej 
jakości ćwiczeń oraz liczbie 
powtórzeń nazywamy to wtedy 
ścieżką zdrowia

- Ścieżki zdrowia powinna spełniać 

postulat wszechstronności

 

 

Wiązanie ruchu z rytmem i muzyką

- Wciągają w ruch, inspirują go
- Uprzyjemniają zajęcia wychowania 

fizycznego

- Rytmizują 
- Stają się elementem pobudzającym do 

ruchu wyrazistego, ekspresyjnego

- Porządkują motoryczność 
- Podnoszą jakość, kulturę i estetykę 

ruchu

 

 

Metody zdobywania i 

przekazywania wiedzy

 wg Strzyżewskiego

- Pokaz
- Opowiadania 
- Wykład
- Pogadanka
- Dyskusja
- Praca z książka
- Opisywanie i rysowanie postaci 
- Wywiad

 

 

Pokaz

- Uczniowie powinni być ustawieni w takiej 

odległości aby wszyscy mogli obserwować 

pokazywany ruch bądź film

- Pokaz powinien być połączony z innymi 

metodami tak aby uczniowie spostrzegali 

obraz kilkoma zmysłami

- Należy akcentować najistotniejsze fazy 

ruchu, cechy przedmiotu itp.

- Uczniowie podczas pokazu powinni poznać 

rzeczy i zjawiska w ich rozwoju i działaniu

 

 

W procesie wychowania fizycznego 

stosuję się różne formy pokazu :

- Żywy pokaz – czyli demonstracja 

wykonania ćwiczenia przez 
nauczyciela

- Film dydaktyczny – dane ćwiczenie 

nagrane na filmie, może być 
odtwarzane w nieskończoność w 
różnym tempie w zależności od 
potrzeb

 

 

Opowiadanie

- Najprostsza forma zaznajomienia 

uczniów z nieznanymi rzeczami i 
zjawiskami w formie słownego opisu

- Znajduje zastosowanie w klasach 

wyższych, ponieważ w niższych 
klasach zastąpiony jest krótkim 
wyjaśnieniem

- Przekaz treści powinien być jasny i 

zrozumiały

 

 

Wykład

- Przedmiotem wykładu jest zazwyczaj 

opis złożonych układów, rzeczy i 
zjawisk.

- Struktura bardziej systematyczna niż 

opowiadania

- Poprzez wykład uczniowie poznają nie 

tylko zewnętrzność rzeczy i zjawisk, ale 
głównie związki i zależności pomiędzy 
różnymi elementami ich struktury

 

 

Pogadanka

- Zmusza uczniów do samodzielnej 

pracy myślowej

- Polega na rozmowie nauczyciela z 

uczniami

- Nauczyciel ukierunkowuje uczniów na 

przyjęty przez siebie cel poprzez 
pytania bądź udzielanie odpowiedzi 
na pytania uczniów

 

 

Dyskusja

- Wyższa forma pogadanki
- Wymaga od uczniów większej 

samodzielności, umiejętność jasnego 
formułowania swoich poglądów oraz 
odpowiedniego rzeczowego przygotowania 
się do omawianego zagadnienia

- Warunkiem dyskusji jest elementarna 

wiedza uczniów na temat poruszonego 
zagadnienia

 

 

Praca z książką

- Polega na samodzielnym korzystaniu z 

książki przez ucznia w czasie 

pozalekcyjnym, a nie na lekcji

- Uczenie się z podręcznika w celu 

zdobycia nowych wiadomości lub 

utrwalenia wiadomości znanych

- Sporządzanie notatek z przeczytanego 

tekstu

- Posługiwanie się lekturą uzupełniającą

 

 

Opisywanie i rysowanie 

postaci

- Przeżycia podczas ćwiczeń, 

zawodów, 

- programy treningowe
- Oceny i sprawozdania z imprez 

sportowych

- Zestawy rysunków przedstawiających 

różne sceny z życia sportowego klasy 
czy szkoły

 

 

Wywiad

- Metoda samodzielnego zbierania 

wiedzy z zakresu kultury fizycznej

- Wywiad może być przeprowadzony 

ze znanym sportowcem albo 
lekarzem, bądź nauczycielem 
wychowania fizycznego, działaczami 
sportowymi, itd.

 

 

Wykonywanie zadań 

ruchowych

- Wykonywanie zadań ruchowych jest 

źródłem informacji

- Nowe zadania – nowe informację 
- Efektywność zdobywania nowej 

wiedzy (umiejętności) zależy od 
aktywnej, ukierunkowanej obserwacji 
oraz motywacji