Krwawienia w czasie 

ciąży i porodu

Pierwsza połowa ciąży

poronienia
zaśniad groniasty
nabłoniak kosmówkowy
ciąża
rak szyjki macicy, polip szyjkowy, 
nadżerka części pochwowej

Druga połowa ciąży

łożysko przodujące
przedwczesne oddzielanie łożyska 
prawidłowo usadowionego
krwawienia z żylaków (pochwy i/lub 
sromu)
rak szyjki macicy

Krwawienia podczas porodu

1.

okres rozwierania (I okres porodu)

łożysko przodujące 
przedwczesne oddzielanie łożyska 
prawidłowo usadowionego
krwawienia z żylaków (pochwy i/lub 
sromu)
rak szyjki macicy

Krwawienia podczas porodu

2.

okres rozwierania (II okres porodu)

pęknięcie macicy
krwawienia z pęknięć tkanek miękkich

pęknięcie warg sromowych
pęknięcie pochwy i/lub krocza
pęknięcie szyjki macicy

Krwawienia podczas porodu

3.

okres łożyskowy (III okres porodu)

krwawienie atoniczne
urazy mechaniczne

Krwawienia podczas porodu

4.

Inne przyczyny

z powodu zaburzeń krzepnięcia, na ogół jako 
powikłanie:

przedwczesnego oddzielania łożyska prawidłowo 
usadowionego
długotrwałego pozostawania w macicy  obumarłego 
płodu 
poronienia septycznego
zatoru płynem owodniowym
dużych krwawień z różnych powodów

Poronienie 

Abortus

jest to wydalenie z jamy macicy jaja 
płodowego do 22 tygodnia ciąży 

(ok. 15 % rozpoznanych ciąż)

poronienie 

nawykowe

 to następujące po 

sobie dwa lub więcej poronienia

Typy poronień



Poronienie zagrażające



Poronienie w toku



Poronienie niezupełne



Poronienie zatrzymane

Przyczyny poronień

a)

genetyczne

ok. 50-60% jest spowodowanych aberracjami 
chromosomalnymi płodu 
zaburzenia chromosomalne rodziców

b)

hormonalne

niewydolność fazy lutealnej wynikająca z 
nieprawidłowego stosunku progesteronu do estradiolu
hyperprolaktynemia
zaburzenia funkcji tarczycy

Przyczyny poronień

c)

immunologiczne

odrzucenie płodu jako przeszczepu; na ogół z uwagi 
na zbyt podobny układ HLA u par małżeńskich
obecność przeciwciał antyfosfolipidowych

d)

czynniki toksyczne

gazy anestetyczne, środki chemiczne używane do 
sterylizacji
alkohol
nikotyna

Przyczyny poronień

e)

zaburzenia metaboliczne

niewyrównana cukrzyca
toczeń układowy (40 % poronień u tych chorych)
zaawansowana kiła

f)

infekcje

czynna toksoplazmoza (20% kobiet z nawykowymi 
poronieniami)
zakażenie wirusem opryszczki (w 34% prowadzi do 
poronień - nie wiem gdzie te 20 t.c włożyć)
zakażenie wirusem różyczki, odry, świnki 

Łożysko przodujące

Placenta praevia

znajduje się nisko w macicy, pokrywając 
mniejszą lub większą część wewnętrznej ściany 
dolnego jej odcinka

Klinika łożyska przodującego

1 przypadek na 200 porodów
nie znana jest etiologia

częściej u wieloródek (2%)
zbyt późna implantacja
duże lub wadliwe łożysko
zmiany doczesnej

Klinika łożyska przodującego - 
objawy

krwawienia z dróg rodnych

na ogół bezbólowe, w drugiej połowie ciąży, bez 
uchwytnych przyczyn, krew na ogół jasnoczerwona
zwykle nie stwierdza się wzmożonego napięcia macicy
kolejne może wystąpić po różnym okresie czasu

częste nieprawidłowe położenie płodu
pierwotnie słaba czynność skurczowa w 
czasie ewentualnego porodu

Łożysko przodujące

Ryzyko dla matki

obfite krwawienie
zakażenia
zator powietrzny 
(rzadko)
śmiertelność 
matek <1%

Ryzyko dla płodu

niedotlenienie
wstrząs 
krwotoczny
śmierć płodu z 
wykrwawienia

Powikłania łożyska 
przodującego

łożysko przyrośnięte 

(pl. accreta)

 lub 

przerośnięte 

(pl. perrcreta)

naczynia przodujące
zahamowanie wewnątrzmacicznego wzrostu 
płodu (16%)
wypadnięcie pępowiny
immunizacja w zakresie układu grupowego Rh

Postępowanie przy łożysku 
przodującym - 

zachowawcze

1.

hospitalizacja ciężarnej

2.

ocena stanu ogólnego ciężarnej

3.

ocena stanu płodu

4.

ocena nasilenia krwawienia

5.

ocena wieku ciążowego i ew. czynności 
skurczowej macicy

Przeciwwskazania do 
postępowania zachowawczego

1.

przedwczesne oddzielanie się łożyska 
przodującego

2.

objawy zagreożenia życia płodu

3.

obfity krwotok zagrażający życiu 
ciężarnej

4.

nasilona czynność skurczowa nie 
poddająca się leczeniu

Przedwczesne oddzielanie się 
łożyska - 

Ablatio placentae 

praecox

częściowe lub całkowite oddzielenie się prawidłowo 
usadowionego łożyska od ścian macicy w czasie ciąży 
lub porodu przed urodzeniem płodu
dochodzi do powstania krwiaka pozałożyskowego 
wskutek krwawienia z naczyń matczynych i 
płodowych.

umieralność płodów 14_67%

umieralność matek 1%

Przedwczesne oddzielanie się 
łożyska - 

przyczyny

w 50-70% przypadków nieznana
50% ciężkich postaci wynika z nadciśnienia tętniczego u matki
mechaniczne

urazy
zmiany objętości macicy

po gwałtownym spadku ciśnienia wewnątrzmacicnego po porodzie I bliźniaka
pęknięcie błon płodowych przy wielowodziu

nadmierna, toniczna czynność skurczowa macicy
silna, nadmierna czynność skurczowa przy niewspółmierności 
porodowej
zmiany naczyniowe w łożysku i doczesnej

Przedwczesne oddzielanie się 
łożyska - 

Objawy kliniczne

1.

ból - silny, nagły, gwałtowny

2.

złe samopoczucie ciężarnej, często spadek RR

3.

osłabienie lub brak ruchów płodu

4.

krwawienie z dróg rodnych (nie zawsze)

5.

objawy wstrząsu hipowolemicznego

6.

napięta, twarda, bolesna macica

7.

krwisty płyn owodniowy

8.

zxaburzenia czynności serca płodu

9.

w usg - krwiak pozałożyskowy

Przedwczesne oddzielanie się 
łożyska - 

Postępowanie

1.

szybkie ukończenie ciąży

2.

stałe monitorowanie stanu ogólnego 
ciężarnej

3.

profilaktyka i leczenie wstrząsu 
hipowolemicznego

Przedwczesne oddzielanie się 
łożyska - 

Powikłania u matki

1.

wstrząs hipowolemiczny

2.

zespół rozsianego krzepnięcia wewnątrznaczyniowego 
(10% przypadków), na skutek uwalniania się 
tromboplastyny tkankowej z łożyska do krwiobiegu matki

3.

Macica Couvelaire’a  udar maciczno-łożyskowy

4.

martwica niedokrwienna narządów - zespół Sheehana

5.

zator płynem owodniowym

6.

immunizacja w zakresie układu RH