background image

Leki miejscowo-

znieczulające

mgr Krystyna Cegielska-Perun
Warszawski Uniwersytet 
Medyczny

background image

Rodzaje znieczulenia 
miejscowego

Znieczulenie powierzchniowe

Znieczulenie nasiękowe (infiltracyjne)

Znieczulenie przewodowe

Znieczulenie rdzeniowe

nadoponow
e

podoponowe

background image

Znieczulenie nasiękowe

Znieczulenie rdzeniowe

background image

Rodzaje środków 

znieczulających miejscowo

Pochodne kwasu benzoesowego (kokaina, 
oksybuprokaina, proksymetakaina)

Pochodne kwasu p-aminobenzoesowego 
(benzokaina, prokaina,, tetrakaina)

Pochodne amidów (lidokaina, mepiwakaina, 
bupiwakaina, lewobupiwakaina)

Środki drażniące zakończenia czuciowe 
(mentol, kapsaicyna, kamfora)

background image

Mechanizm działania

background image

Mechanizm działania

Blokują napięciowo-zależne kanały 

sodowe i uniemożliwiają w ten 

sposób istotny dla procesu 

depolaryzacji szybki napływ jonów 

Na+ do komórki, co prowadzi do 

zahamowania przewodnictwa 

impulsów nerwowych.

(BH – droga hydrofilowa; przenikanie 

przez błonę)

background image

Leki miejscowo-

znieczulające -

budowa chemiczna

background image

Kokaina

liści krzewu Erythroxylon coca 
rosnącego w Ameryce Południowej 

benzoilometyloekgoni
na

background image

Mechanizm działania

Hamuje procesy depolaryzacji 
poprzez stabilizację błony 
komórkwowej neuronów czuciowych

background image

Działanie miejcowe

Bardzo mocne działanie miejscowo 
znieczulające (do znieczulenia 
powierzchniowego w okulistyce i 
laryngologii)

background image

Działanie ogólne

1.

Układ krążenia

2.

OUN

3.

Układ współczulny

background image

Działania niepożądane

1.

Uczulenia (nagłe osłabienie, uczucie lęku, 

zimne poty, bladość, duszność, zapaść)

2.

Zaburzenia w układzie sercowo-

naczyniowym (niedokrwienie mięśnia 

sercowego, zawał, nadciśnienie tętnicze)

3.

Pobudzenie ośrodkowe (podniecenie, 

gadatliwość, agresywność,wzrost 

temperatury ciała, zaburzenia snu)

4.

Martwica błony śłuzowej

background image

Przeciwwskazania:

1.

Nadciśnienie tętnicze

2.

Zaburzenia rytmu serca

3.

Tarczyca

4.

Choroba wieńcowa

5.

Niewydolność mięśnia sercowego

6.

Miażdżyca

7.

Osoby uczulione

8.

Osoby ze skłonnością do drgawek

background image

Prokaina (Novocaina, 
Polocaina)

Działa szybko i krótko

Słabiej od kokainy, ale mniej 
toksyczna

Dobrze rozpuszczalna w wodzie

Działanie miejscowe i ogólne

Zastosowanie: znieczulenie 
nasiękowe, przewodowe, rdzeniowe

background image

Działania niepożądane

1.

Ostre zatrucia (zawroty głowy, 
niepokój, drżenie, zaburzenia rytmu 
serca)

2.

Uczulenia (swędzenie, pokrzywka, 
wypryski, wstrząs anafilaktyczny)

background image

Interakcje

1.

Inhibitory cholinoesterazy

2.

Sulfonamidy

3.

Penicylina prokainowa

4.

Suksametonium

background image

Benzokaina (Anestezyna)

Działa słabiej od kokainy, ale dłużej

Zastosowanie w zmnieczulenie 
powierzchniowym (maści, zasypki, 
czopki, pastylki so ssania)

Nie rozpuszczalna w wodzie, dobrze 
w alkoholu

background image

Lidokaina (Lignokaina, 
Xylokaina)

Najczęściej stosowany lek 
znieczulający

Działa silnie (2xod prokainy) i dłużej

Działanie miejscowe i ogólne (układ 
sercowo-naczyniowy i OUN)

background image

Działania niepożądane

1.

Senność

2.

Zawroty głowy

3.

Zamroczenia

4.

Zaburzenia widzenia

5.

Drgawki

6.

Niewydolność wątroby

7.

Uszkodzenia rogówki

background image

Mepiwakaina

Bupiwakaina

Lewobupiwakaina

Ropiwakaina

background image

Inne środki miejscowo-

znieczulające

Chinizokaina

Edan

Promokaina

Chlorek etylu

Etanol

Mentol

Kapsaicyna

Kamfora


Document Outline