background image

2010-03-19

1

Białka osocza 

Biologiczna rola

Rozdział elektroforetyczny białek 

surowicy dla celów diagnostycznych

W buforze o pH 8,6 wszystkie białka osocza mają ładunek 
ujemny i wędrują z różną szybkością do anody, jako podłoże 
stosuje się agarozę lub octan celulozy 

Albuminy

Podczas elektroforezy surowicy na octanie celulozy najszybciej 
wędruje do anody frakcja albuminowa  – stanowi 50-60% białek

Albuminy  ze względu na małą masę cząsteczkową i znaczną 
hydrofilność warunkują w około 80% ciśnienie onkotyczne

Wpływają w ten sposób na rozmieszczenie płynów między 
przestrzenią pozakomórkową a łożyskiem naczyniowym

Spadek stężenia albuminy  (hipoalbuminemia)  wywołany 
zmniejszoną syntezą w przypadku uszkodzenia hepatocytów  lub 
ucieczką albumin  do moczu np. w nerczycy, prowadzi do 
powstawania obrzęków

Albumina  wiąże i transportuje bilirubinę,  jony wapnia, wolne 
kwasy tłuszczowe oraz rozmaite leki.

Globuliny 

We frakcjach 

1

- i 

2

-globulinowych  wędrują białka hamujące 

aktywność różnych enzymów hydrolitycznych,  np. 

1

-antytrypsyna – inhibitor elastazy, kolagenazy, chymotrypsyny i 

trypsyny

Ilość tego białka inhibitorowego wzrasta w stanach zapalnych i w 

uszkodzeniach wątroby

Niedobór 

1

-antytrypsyny może prowadzić do rozedmy płuc, w 

wyniku nie kontrolowanej proteolitycznej degradacji tkanki łącznej 

pęcherzyków płucnych przez elastazę uwalnianą z zaktywowanych 

granulocytów

Do 

1

-globulin  należy protrombina  – prekursor trombiny 

uczestniczącej w procesie krzepnięcia

Do 

2

-globulin  należy ceruloplazmina  – białko wiążące jony 

miedzi, 

oraz transkortyna wiążąca hormony steroidowe (glikokortykoidy) 

we krwi, które w tej postaci nie wykazują aktywności biologicznej

Globuliny 

Ważną funkcją białek osocza jest specyficzne wiązanie i 
transport jonów metali, witamin  lub hormonów sterydowych za 
co odpowiedzialne  są nie tylko 

-globuliny  ale i 

-globuliny,  np. 

-globulina wiąże i transportuje testosteron we krwi

Transferryna – to natomiast 

-globulina transportująca jony żelaza 

do różnych tkanek 

Wśród frakcji 

-globulin  wędrują również :

Fibrynogen – składnik osocza krwi

Plazminogen

bardzo ważne białka zaangażowane w procesie krzepnięcia i 
fibrynolizy

Globuliny 

We frakcji globulin 

wędruje niezwykle heterogenna populacja 

rozmaitych przeciwciał: IgG, IgA, IgM, IgE i IgD

Wzrost stężenia tej frakcji świadczy o toczącym się w 
organizmie procesie zapalnym

Jeśli w obrazie elektroforezy na tle lub zamiast rozmytej smugi 
immunoglobulin pojawia się ostry prążek, to świadczy zwykle o 

rozplemie nowotworowym określonego klonu komórek 
plazmatycznych (szpiczak), produkujących w dużej ilości identyczne 

przeciwciała

W osoczu znajdziemy także białka uczestniczące w degradacji 
kompleksów immunologicznych,  będących składnikami kaskady 
dopełniacza

background image

2010-03-19

2

Podsumowanie

Sam wzrost lub spadek stężenia jakiejś frakcji 

elektroforetycznej  (poza frakcją albuminową) z uwagi 
na ich znaczną heterogenność  czasami trudno 

poprawnie zinterpretować

Potwierdzenie wzrostu lub spadku stężenia 

określonego białka wędrującego w obrębie danej 

frakcji wymaga zastosowania bardziej swoistych 
metod, np. identyfikacji  za pomocą specyficznych 

przeciwciał