background image

1.Dlaczego skrobie pod koniec? jod jest mocno  kompleksowany przez skrobię, i gdy dodajemy skrobię za wcześnie to pod  koniec  miareczkowania jod jest już  tak  mocno 

skompleksowany,  że  dopiero  po  pewnym  czasie  (i  intensywnym  mieszaniu)  bądź  po  dodaniu  nadmiaru  zobaczymy  zmianę  barwy.  Gdy  dodajemy  skrobię  tuż  przed 

końcem, jod nie ma wystarczająco czasu by "wniknąć" w strukturę skrobi. aby punkt końcowy był wyraźniejszy, bo jak dodas z na samym początku to masz od razu granat i 

koniec, nie ma powolnego przejścia barw, więc łatwo przemiareczkować Odczynnik grupowy Kationy Osady  I 3M HCl Ag+ , Hg22+ , Pb2+, Tl+ , W6+ Chlorki  II H2S w 

środowisku 1M HCl wprowadzany do roztworu jako gazowy H2S lub amin kwasu tiooctowego CH2CSNH4 Hg2+ , Cu2+ , Cd2+ , Bi3+ , AsIII , AsV , SbIII , SbV , SnII , 

SnIV , Mo6+ Pt4+ , Au3+ , Se6+ Siarczki III (NH4)2S w środowisku buforu amonowego (NH3aq + NH4Cl ) wprowadzany do roztworu ja ko roztwór (NH4)2 lub amin 

kwasu tiooctowegoCH2CSNH4 Ni2+ , Co2+ , Fe2+ , Fe3+ , Mn2+, Zn2+ , Al3+ , Cr3+ , V4+ , Ti4+ Zr4+ , Ge4+ , Be2+ Siarczki za wyjątkiem Al3+ i Cr3+ , które strącają 

się jako wodorotlenki IV (NH4)2CO3 w środowisku buforu amonowego (NH3aq + NH4Cl ) Ca2+ , Sr2+ , Ba2+ węglany V brak Mg2+ , Na+ , K+ , NH4+ , Li+ Reakcja: 

2KMnO4  +  5H2O2  +  3H2SO4  2MnSO4  +  5O2  +  K2SO4  +  8H2O  Do  zalet  analizy  wagowej  należy  zaliczyć  (a)  dużą  dokładność  i  precyzję  oznaczeń  (b)  możliwość 

zastosowania  do  mianowania  (standaryzacji)  roztworów  wzorcowych.  Podstawową  wadą  tej  metody  jest  jej  czasochłonność  i  związana  z  tym  niestosowalność  np.  w 

kontroli  procesów  przemysłowych,  gdzie  konieczne  jest  uzyskanie  wyników  w  krótkim  czasie  od  chwili  pobrania  próbki.  Ponadto  jest  to  metoda  oceny  zawartości 

składników występujących zasadniczo w ilości nie mniejszej niż 0,01 g, co wyklucza jej stosowanie w analizie śladowej. 

 

 

 

 

 

Zad. Obliczyć skok krzywej miareczkowania roztworu NaCl o stęż 0,1mol/l roztworem AgNO

3

 o stęż 0,05 mol/l w granicach +/- 0,1 % od punktu równoważnikowego. pIr

AgCl

=9,8. Jeśli miar się v 

ml rozt NaCl to do osiąg PR

 

trzeba dodać 2v ml AgNO

3

 : v=Cnacl vnacl/cagno3=0,1mol/l *v/0,05mol/l=2v W PR całkowita objętość będzie 3v. 0,1% przed PR: pCl=-log(0,001*0.1mol/l*v)/3v po 

PR: pCl= pIr+ log(0,001*0,05mol/l*2v)/3v. Efekt wspólnego jonu: Jeżeli do roztworu wprowadzimy jony wspólne z daną solą, wówczas rozpuszczalność tej soli ulegnie zmniejszeniu, zgodnie z 

równaniami:  dla  wspólnego  kationu  (dodano  łatwo  rozpuszczalną  sól  zawierającą jony  M  w  ilości  odpowiadającej  stężeniu  w  roztworze  C

M

)  [mR'  + C

M

]

m

[xR']

x

  =  Ir  Efekt  solny:

  Jednym  ze 

sposobów zwiększenia  rozpuszczalności  soli  trudno  rozpuszczalnej  jest  dodanie  soli  która  nie  ma  wspólnego  jonu  z  osadem.    iloczyn  rozpuszczalności  jest  stały.  wraz  ze  stężeniem  roztworu 

wzrasta jego siła jonowa – to ma jeszcze swoje dalsze konsekwencje mianowicie wraz ze zwiększeniem siły jonowej- zmniejszają się wartości współczynników aktywności jonów. Jeśli Ir się nie 

zmienia  to  skoro  współczynniki  się  zmniejsza  zwiększamy  rozpuszczalność.  Wtórny  efekt  solny:  Efektem  solnym  nazywamy  zmiany  szybkości  reakcji  jonowych  pod  wpływem  elektrolitu 

obojętnego(nie biorącego udziału w reakcjach). Wraz ze stężeniami elektrolitów zmieniają się współczynniki aktywności reagujących jonów (pierwotny efekt solny), co może pociągać za sobą 

zmiany stężenia tych jonów(wtórny efekt solny). Rodzaje osadów: Krystaliczne, koloidowe, zol jednorody, żel galareta. Warunki strącania: odczynnik strącający dodaje się powoli, osad strąca 

się z rozcieńczonego roztworu, mieszanie, gorący roztwór i gorący odczynnik, przed sączeniem postarza się osady- utrzymywanie roztworu z osadem w wyższej temp, odczynik strącający w 

nadmiarze. Zanieczyszczenia osadów: współstrącenie: adsorpcja, okluzja, kryształy mieszane, wytrącanie następcze: polega na powolnym strącaniu się na otrzymanym osadzie innego jonu, który 

w zasadzie powinien pozostawać w roztw. Wytrącanie osadów z roztworów heterogenicznych: polega na wytwarzaniu czynnika wytrącającego w rozt, w którym znajdują się jony wytrącane za 

pomocą powoli przebiegającej hydrolizy. Istnieją wtedy najlepsze warunki wytrącenia, gdyż czynnik wytrącajacy pojawia się wolno w całej masie roztworu. Powstają wtedy kryształy duże i dobrze 

uformowane. Osad zawiera mniej zanieczyszczeń, daje się łatwiej przemyć i odsączyć. 

 

 

 

 

Aniony:badane  próbki  powinny  mieć  odczyn  obojętny(NaOH  2M,  HNO

3

  1M)  grI:  Cl

-

,  Br,  I,  CN,  SCN, 

[Fe(CN)

6

]

4-

,  [Fe(CN)

6

]

3-

,  ClO,  1  z  Ag

+

(AgNO

3

  0,1M):  osad  nierozpuszczalny  w  HNO

3

(AgBr-żółtawy,  AgI-

żółty, Ag

3

[Fe(CN)

6

]- pomarańczowoczerwony, pozostałe białe) 2 z Ba

2+

 (BaCl

2

 0,3M): brak osadów.  GrII: S

2-

NO

2-

, CH

3

COO, HCOO, 1 osad rozpuszczalny w k. azotowym, (Ag

2

S-czarny, reszta białe)  GrIII: CO

3

2-

, BO

2

BO

3

3-

, B

4

O

7

2-

), SO

3

2-

, C

2

O

4

2-

, C

4

H

4

O

6

2-

 z1: biały osad rozp w k azotowym, z2 biały osad rozp w k. Azo.  GrIV

S

2

O

3

2-

,  CrO

4

2-

,  Cr

2

O

7

2-

,  PO

4

3-,

,AsO

3

3-

,  AsO

4

3-

,  z1:  osad  rozp  w  k  Azo(S

2

O

3

-biały,  chrom-brunatnoczerwony, 

fosfor-żółty, AsO

3

-żółty, AsO

4

-czekoladowy) z2: biały osad lub żółty(BaCrO

4

) rozp w k Azo, grV: NO

3

-

, ClO

3

ClO

4

, MnO

4

, z1: brak osadu, z2: brak osadu. GrVI: SO

4

2 -

, F

-

, SiF

6

2-

, z1: brak osadu, z2: biały osad nierozp w k 

Azo.  GrVII:  SiO

3

2-

,  z1:  żółty  osad  rozp  w  kwasie,  z2:  biały  osad  rozp  w  kwasie.  Reakcje  z  roz  kwasami

powstają  gazy:  ClO

-

+2H

+

+  Cl

-

  Cl

2

  +H

2

O,  HCN,  H

2

S,  octowy,  gazowe  tlenki  azotu,  SO

2

,  CO

2

,  Reakcje  z 

KMnO

4

 0,2M w obecności H

2

SO

4

: jony: Cl, Br, I, SCN, [Fe(CN)

6

]

4-

, S

2 -

, NO

2

-

, HCOO, SO

3

2-

, C

2

O

4

2 -

, C

4

H

4

O

6

2-

, redukują  mangan na  +2 stopień Mn

2+

. Reakcje  z KI  2%  i roz HCl:  pojawienie się niebieskiego zabarwienia 

świadczy  o  obecności:  2[Fe(CN)

6

]

3-

  +2I

-

2[Fe(CN)

6

]

4-

+  I

2

,  ClO,  NO

2

,  Cr

2

O

7

2-

,  AsO

4

3-

,  ClO

3

-

,  MnO

4

-

+  10I

-

16H

+

2Mn

2+

+ 5I

2

+  8H

2

O, Reakcje charakterystyczne Ag

+

:  AgCl-biały serowaty osad,  2MnO

4

-

+10Cl+  16 

H  5Cl

2

+  2Mn

2+

+  8H

2

O,  z  H

2

SO

4

+NaCl  NaHSO

4

+HCl,  HCl+  NH

3

NH

4

Cl  białe  dymy,  Br

-

:  z  wodą 

chlorową  wydziela  się  brom,  Z  KBrO

3

+  5Br

-

+6H3Br

2

+3H

2

O  brom  barwi  paierek  jodkowo  skrobiowy  na 

niebiesko,  I

-

:z  wodą  chlorową  wolny  jod,  PbI

2

-żółty  osad,  HgI

2

-ceglastoczerwony,  CuI-biały,  CN

-

:  Fe(CN)

2

-

 

brunatno  żółte,  z  H+  wydziela  się  HCN  o  zapachu  gorzkich  migdałów,  Ni(CN)

2

-jasnozielony,  SCN-: 

Fe

3+

+6SCN[Fe(SCN)

6

]  –krwistoczer,  Co

2+

+4SCN[Co(SCN)

4

]

2—

niebieska  barwa  alkoholu  amylowego, 

[Fe(CN)

6

]

4-

 z Fe

3+

-błękit pruski, z Cu

2+

  czerwonobrunatne, [Fe(CN)

6

]

3-

 z Fe

2+

 błękit Turnbulla,  z Cu

2+ 

zielony 

osad.  GrII:  S

2-

:  z  H+  wydziela  się  H

2

S,  CdS-żóty  osad,  NO

2

-

(C

6

H

5

)

2

NH,  difenyloamina  powstaje  niebieskie 

zabarwienie.  CH

3

COO-  z  Fe

3+ 

  czerwonobrunatny,  z  etanolem  ester  owocowy  zapach  HCOO-  z  etanolem 

zapach rumu,  i z Fe,  GrIII: CO

3

2-

 z Ba biały osad, z H+ wydziele się CO

2,

 BO

2

-

: z Ag biały  osad,  z Ba biały 

osad, zielony kolor płomienia, SO

3

2-

: z Ag biały z Ba biały, z H+ SO

2

 C

2

O

4

: zAg biały, zBa b, z Ca b, C

4

H

4

O

6

2-

: zAg b, zBa b, z Ca b rozp occie w odróżnieniu od szczawianów. GrIV: S

2

O

3

2-:]

:z Ag biały zółknie i ciemnieje, 

z Fe

3+

 fioletowy[Fe(S

2

O

3

)

2

]

-

 CrO

4/7

2-

:z Ag czerwonobr, z Ba żółty,  z Hg

2

2+ 

brunatny  i czerwony  po gotowaniu 

PO

4

2-

:  z  Ag  żółty,  z  Ba  b,  12(NH

4

)

2

MoO

4

+  Na

2

HPO

4

+23HNO

3

21NH

4

NO

3

+  (NH

4

)

3

P(Mo

3

O

10

)

4

  jasnożóty 

osad+  2NaNO

3

+  12H

2

O  AsO

4

3-

  z  molibdenianem  na  gorąco  GrV:4NaNO

3

+  2H

2

SO

4

2Na

2

SO

4

+  2H

2

O+ 

4NO

2

brunatny+ O

2

 ClO

3

-

  z HCl daje chlor  ClO

4

-

:  z K+ b  MnO

4

-

: reakcje kameleonowa: 4MnO

4

-2

fioletowe+ 

4H2MnO

4

-

zielone  +O

2

+  2H

2

O  GrVI:  SO

4

2-

:  zPb  i Sr  białe F: z Ca biały szlamowaty  osad, reakcja Feigla: 

K

2

Cr

2

O

i H

2

SO

4

 w obecności  F wydziela się HF  i di chromian przestaje zwilrzać szkło  SiF

6

-

: z K  daje biały 

galaretowaty GrVII: SiO

3

2-

+ 2H

+

+H

2

O H

4

SiO

żel 

 

Aniony  przeszkadzające  w  analizie  kat:  PO

4

3-

  przeszkadza z  3  gr,  usuwa  się  FePO

4

,  F

-

 

usuwa się  HCl  odparowując  HF,  BO

2

-

  III  i  IV  HCl  metanol  i  odparowuje  się  jako ester, 

C

2

O

iC

4

H

4

O

6

 odparowanie nie do sucha z HNO

jako CO

2

Sole: barwy: niebieska-miedz i 

bezwodny Co, różowa- uwodnione Co i Mn, fioletowa-KMnO

4

 i niektóry Cr, zielona- Ni, 

Cr, uwodnione Fe, CuCl

2

, Cu(OH)

2

CO

3

, żółta- chromiany, niektóre Fe, cyjanożelaziany II i 

III,  pomarańczowa  dichromiany,  czerwona  HgI

2, 

Czekoladowa-  Ag

3

AsO

4

,  Czarna  HgS, 

PbS,  CuS,  FeS,  CoS.  Rozpuszczalność:BaSO

stapia  się  z  Na

2

CO

3

  otrzymując  węglany 

rozpuszczalne  w  Roz  kwasach.  Roz  w  H

2

O-  azotany  V(SbONO

3

,  BiONO

3

)  azotany  III 

(AgNO

3

) octany( Ag, Hg

2

) chlorki(Ag, Pb, Tl, Cu, BiClO, Zn

2

Cl

2

O) bromki( Ag, Pb, Cu, 

Mg

2

Br

2

O) jodki(Ag, Pb, Tl, Cu, BiIO) siarczanyVI(Ba, Sr, Pb, ) nierozp w H

2

O: siarczany 

iv(amonu)  tiosiarczany(jw.)  węglany,  fosforany  siarczki,  szczawiany,  fluorki,  borany, 

chromiany vi, krzemiany( z wyjątkiem soli metali alkalicznych, amonu) Podział stopów: Ze 

względu  na  skład:1.  Aluminium-  duraluminium,  magnal,  silumin,  aeral.  2.  Magnezu.  3. 

Miedzi:  brąz,  fosfobraz,  miedzonikiel,  miedź  stopowa,  mosiądz,  spiż,  tombak.  4.  Stopy 

niklu: nikielina, manganin, monel, inwar. 5. Stopy ołowiu. 6. Rtęci: amalgamat. 7. Żelaza: 

stal,  staliwo,  żeliwo.  8.  Inne:  Wironit-kobaltowo  chromowy,  inmet.  Ze  względu  na 

zastosowanie: Devardy-miedź – 50%, glin – 45%, cynk – 5%. w postaci sproszkowanej jest 

stosowany w laboratoriach jako środek redukujący (np. azotany do amoniaku, chlorany do 

chlorków)  stop  drukarski:  ołowiu  i  cyny  do  odlewania  czcionek,  łożyskowy-  cynowo-

ołowiowe,  niskotopliwe-  dentystyka  modelarstwo  odlewnicze,  czcionkowe,  lutowniczy

cyny ołowiu i srebra