PRÓBNY EGZAMIN MATURALNY
Z BIOLOGII
Arkusz egzaminacyjny II
MODEL ODPOWIEDZI
I SCHEMAT OCENIANIA
Zasady oceniania
1. Za rozwiązanie zadań z arkusza II można uzyskać maksymalnie
60 punktów.
2. Model odpowiedzi uwzględnia jej zakres merytoryczny, a nie
jest ścisłym wzorcem sformułowania (poza odpowiedziami
jednowyrazowymi i do zadań zamkniętych).
3. Za odpowiedzi do poszczególnych zadań przyznaje się pełne
punkty.
4. Za zadania otwarte, za które można przyznać jeden punkt,
przyznaje się punkt wyłącznie za odpowiedź w pełni poprawną.
5. Za zadania otwarte, za które można przyznać więcej niż jeden
punkt, przyznaje się tyle punktów, ile prawidłowych elementów
odpowiedzi (zgodnie z wyszczególnieniem w kluczu)
przedstawił zdający.
6. Jeżeli podano więcej odpowiedzi (argumentów, cech itp.) niż
wynika to z polecenia w zadaniu, ocenie podlega tyle kolejnych
odpowiedzi (liczonych od pierwszej), ile jest w poleceniu.
7. Jeżeli podane w odpowiedzi informacje (również dodatkowe,
które nie wynikają z polecenia w zadaniu) świadczą o zupełnym
braku zrozumienia omawianego zagadnienia i zaprzeczają
udzielonej prawidłowej odpowiedzi, odpowiedź taką należy
ocenić na zero punktów.
ARKUSZ II
MARZEC 2002
BIOLOGIA
O K R Ę G O W A
K O M I S J A
EGZAMINACYJNA
w K R A K O W I E
2
Próbny egzamin maturalny z biologii
Arkusz egzaminacyjny II – Model odpowiedzi i schemat oceniania
Numer
zada-
nia
Oczekiwana odpowiedź
Maksymalna
punktacja za
zadanie
26 Za prawidłowy wybór schematu A – 1 pkt.
Za każdy z dwóch poprawnie sformułowanych argumentów po 1 pkt.
Przykłady:
− Liść sosny posiada aparaty szparkowe zagłębione w skórce na całej
jej powierzchni.
− Liść sosny posiada kanały żywiczne.
− Komórki miękiszu liścia sosny wykazują charakterystyczne
pofałdowania.
− Miękisz liścia sosny nie wykazuje zróżnicowania na palisadowy i gąbczasty.
− Wszystkie komórki miękiszu liścia sosny są jednakowego kształtu
w przeciwieństwie zróżnicowanych kształtów dwóch rodzajów
miękiszu drugiego liścia.
3
27 Za każde z dwóch porównań dotyczących cechy różniącej po 1 pkt.
Przykłady:
− Komórki tkanki nabłonkowej ściśle do siebie przylegają, natomiast
w tkance chrzęstnej są ułożone luźno.
− W tkance nabłonkowej ilość istoty międzykomórkowej jest
niewielka, natomiast w tkance chrzęstnej jest jej dużo.
− Komórki tkanki chrzęstnej tkwią w jamkach, które nie występują
w tkance nabłonkowej.
− Komórki nabłonka wielowarstwowego zmieniają swój kształt
w miarę zbliżania się warstw do jego powierzchni, natomiast
komórki tkanki chrzęstnej są w miarę jednakowej wielkości.
Za podanie po jednym przykładzie lokalizacji dla obu tkanek – 1 pkt.
Przykłady:
Nabłonek wielowarstwowy płaski:
– występuje w jamie ustnej,
– wyściela część środkową i dolną gardła,
– wyściela część przełyku,
– wyściela pochwę,
– wchodzi w skład powłok ciała (naskórek).
Tkanka chrzęstna szklista:
– buduje szkielety zarodków,
– buduje przymostkowe części żeber,
– występuje na powierzchniach stawowych,
– wzmacnia tchawicę i oskrzela.
3
28 Za przedstawienie właściwej przyczyny uwzględniającej zniszczenie
centrum aktywnego – 1 pkt. Przykład:
Białko tracąc charakterystyczną dla siebie budowę przestrzenną posiada
zniszczone specyficzne dla siebie miejsca, pasujące do substratu (co
wpływa na utratę jego zdolności katalitycznych).
Za wymienienie prawidłowego czynnika – 1 pkt. Przykłady:
− temperatura 40-45°C i wyższa lub wysoka temperatura,
− alkohole,
− stężone kwasy,
− stężone zasady.
2
Próbny egzamin maturalny z biologii
3
Arkusz egzaminacyjny II – Model odpowiedzi i schemat oceniania
29 Za każde z dwóch prawidłowo określonych przystosowań po 1 pkt.
Przykłady:
− Wykształcenie woskowej kutykuli chroniącej przed utratą wody.
− Posiadanie dużej powierzchni asymilacyjnej (u większości paprotników tę
funkcję pełnią liście, zaś u skrzypów – pęd główny i pędy boczne).
− Wykształcenie skórki pełniącej funkcję ochronną.
− Wykształcenie (typowych) aparatów szparkowych, służących do wymiany
gazowej i transpiracji.
− Wykształcenie wiązek przewodzących, zapewniających transport wody
i soli mineralnych oraz asymilatów.
− Posiadanie korzeni, umożliwiających pobieranie wody i soli mineralnych z gleby.
2
30 Za każdą z dwóch prawidłowo wskazanych różnic po 1 pkt. Przykłady:
− Szczepionki zawierają zabite lub osłabione szczepy bakterii lub ich toksyny,
natomiast surowice przeciwciała przeciwko konkretnym antygenom
chorobotwórczym.
− Szczepionka wywołuje odporność czynną natomiast surowica bierną.
2
31 Za prawidłowe wyjaśnienie – 1 pkt. Przykłady:
− Wiele witamin rozpuszcza się w wodzie np. podczas gotowania
i przechodzi do roztworu.
− Witaminy są związkami łatwo ulegającymi rozpadowi pod wpływem np.
wysokiej czy też niskiej temperatury.
− Witaminy są związkami mało trwałymi, łatwo ulegającymi rozpadowi pod
wpływem różnych czynników fizycznych.
Za prawidłowy przykład skutków awitaminozy (właściwie dobranej witaminy
z A, D, E lub K) – 1pkt. Przykłady:
– Dla wit. A: tzw. kurza ślepota (słabe widzenie o zmroku),
– Dla wit. E: osłabienie pracy mięśni, prawdopodobnie zaburzenia płodności,
– Dla wit. D: krzywica,
– Dla wit.K: słaba krzepliwość krwi.
2
32 Za poprawnie postawioną hipotezę 1 pkt. Przykłady:
− Komórki roślinne umieszczone w roztworze soli kuchennej ulegają plazmolizie.
− Komórki liścia spichrzowego cebuli umieszczone w roztworze
hipertonicznym ulegają odwodnieniu.
Za zaplanowanie kolejnych czynności łącznie 2 pkt. (ocenie podlegają
podkreślone fragmenty w przykładowej wypowiedzi). Przykład:
1. przygotowuję roztwór hipertoniczny (soli kuchennej) tzn. do zlewki z wodą
wsypuję trochę soli kuchennej (1 pkt).
2. przygotowuję preparat mikroskopowy tzn. fragment skórki liścia
spichrzowego cebuli umieszczam na szkiełku podstawowym w kropli
roztworu soli kuchennej i nakrywam szkiełkiem nakrywkowym.
Umieszczam preparat pod mikroskopem i obserwuję zmiany (1 pkt).
3
33 Za stwierdzenie, że hipoteza jest prawdziwa – 1 pkt.
Za podanie prawidłowej nazwy procesu – 1 pkt: oddychanie.
2
Próbny egzamin maturalny z biologii
4
Arkusz egzaminacyjny II – Model odpowiedzi i schemat oceniania
34 Za każdą z dwóch prawidłowych cech wraz z uzasadnieniem po 1 pkt.
Przykłady:
− Środkową warstwę w budowie tętnicy stanowi gruba warstwa tkanki
mięśniowej (gładkiej), co umożliwia jej transport krwi pod dużym ciśnieniem.
– Tętnica zbudowana jest z dużej ilości włókien elastycznych, co ułatwia jej
transport krwi pod dużym ciśnieniem.
– Najbardziej
wewnętrzną
warstwę
tętnicy
stanowi
nabłonek
jednowarstwowy płaski, co jest przystosowaniem do wymiany gazowej.
2
35 Za każdy poprawnie sformułowany problem badawczy po 1 pkt. Przykłady:
− Jak przeciwciała stosowane w hodowlach komórek wpływają na priony
w żywym organizmie?
− Czy przeciwciała rozpoznające fragmenty prionów umożliwiają leczenie
chorób prionowych?
− Czy przeciwciała niszczące priony w hodowlach komórek, niszczą białka
prionowe w komórkach organizmu?
− Czy przeciwciała rozpoznające fragmenty białek prionowych wpływają na
poziom prionów w organizmie?
2
36 Za każdą z trzech prawidłowo ustalonych nazw wraz z uzasadnieniem po 1 pkt.
Przykłady:
− Płyn A przedstawia skład moczu ostatecznego, o czym może świadczyć
bardzo duża zawartość mocznika.
− Płyn A przedstawia skład moczu ostatecznego, o czym może świadczyć
brak glukozy w jego składzie.
− Płyn A przedstawia skład moczu ostatecznego, o czym może świadczyć
brak aminokwasów w jego składzie.
− Płyn A przedstawia skład moczu ostatecznego, czego potwierdzeniem jest
znacznie większa zawartość kwasu moczowego w stosunku do dwóch
innych płynów.
− Płyn A przedstawia skład moczu ostatecznego, o czym może świadczyć
bardzo mała zawartość soli mineralnych w jego składzie.
− Płyn B to osocze krwi, czego potwierdzeniem jest duża ilość białek w jego
składzie.
− Płyn B to osocze krwi, czego potwierdzeniem jest niewielka ilość
mocznika i równocześnie dużo białek w jego składzie.
− Płyn C to mocz pierwotny, o czym może świadczyć bardzo zbliżony skład
do osocza krwi, z tą jedną różnicą że w moczu pierwotnym
w przeciwieństwie do osocza krwi brak jest białek.
3
37 Za prawidłowe podanie każdej z dwóch cech (w ujęciu porównawczym) po 1 pkt.
Przykłady:
− Wielkość gamet: w izogamii tej samej wielkości, w oogamii komórka jajowa
wyraźnie większa od plemnika.
− Ruchliwość gamet: w izogamii obie ruchliwe (obie mają wici), w oogamii
tylko plemnik ruchliwy.
− Ilość cytoplazmy: w izogamii w obu gametach taka sama ilość, w oogamii
w gamecie żeńskiej znacznie więcej.
2
Próbny egzamin maturalny z biologii
5
Arkusz egzaminacyjny II – Model odpowiedzi i schemat oceniania
38 Za podanie trafnego argumentu – 1 pkt. Przykłady:
− Wewnątrz przewodu pokarmowego, (który jest miejscem życia tasiemca)
spotkanie partnera do rozrodu jest praktycznie niemożliwe i dlatego
posiadanie zarówno męskich, jak i żeńskich gonad umożliwia tym
organizmom rozmnażanie.
− Ze względu na środowisko życia tasiemca (przewód pokarmowy)
posiadanie zarówno męskich, jak i żeńskich gonad warunkuje możliwość
rozrodu (i przetrwanie gatunku).
1
39 Za podanie właściwego sposobu zapylania po 1 pkt:
A – wiatropylny, B – owadopylny
Za poprawne uzasadnienie dla dowolnego kwiatu – 1 pkt. Przykłady:
− Dla A – brak okwiatu,
− Dla A – zewnętrznie umieszczone pylniki,
− Dla A – duże pylniki,
− Dla B – barwny okwiat,
− Dla B – nektar (gromadzony w ostrodze),
− Dla B – kształt płatków (zwabiający dany rodzaj owadów).
3
40 Za uwzględnienie na schemacie trzech pokoleń: gametofitu (1n),
karposporofitu (2n), tetrasporofitu (2n) i strzałki narysowane we właściwym
kierunku – 1 pkt.
Za zaznaczenie gametangiów: spermatangiów i karpogonów, gamet: plemnika
i komórki jajowej, zygoty – 1 pkt.
Za zaznaczenie: diploidalnych (2n) karpospor, haploidalnych (1n) tetraspor,
i mejozy – 1 pkt. Przykład:
3
41 Za poprawne wskazanie obu błędów – 1 pkt.
Za prawidłowe uzasadnienie w każdym z dwóch przypadków po 1 pkt.
Przykłady:
− Sporofit rozmnaża się bezpłciowo, więc wytwarza zarodniki a nie gamety.
− Gametofit rozmnaża się płciowo, więc wytwarza gamety, a nie zarodniki.
3
GAMETOFIT
spermatangia
(1n)
karpogony
KARPOSPOROFIT
(2n)
TETRASPOROFIT
(2n)
tetraspora (1n)
zygota (2n)
karpospora (2n)
mejoza
plemnik
komórka jajowa
Próbny egzamin maturalny z biologii
6
Arkusz egzaminacyjny II – Model odpowiedzi i schemat oceniania
42 Za każde z dwóch prawidłowych porównań po 1 pkt. Przykłady:
− Koordynacja hormonalna jest wolniejsza od koordynacji nerwowej.
− Regulacja hormonalna koordynuje pracę wnętrza ciała, a nerwowa oprócz
tego, że reguluje pracę narządów wewnętrznych, utrzymuje także łączność
organizmu ze środowiskiem zewnętrznym.
− Regulacja nerwowa jest charakterystyczna wyłącznie dla organizmów
zwierzęcych i ludzkich, a hormonalna zachodzi zarówno w organizmach
roślinnych jak i zwierzęcych i ludzkich.
− Koordynacja hormonalna odbywa się za pomocą hormonów (substancji
chemicznych), natomiast przewodzenie impulsów nerwowych polega na
przesuwaniu się fali depolaryzacji we włóknach nerwowych.
− Pobudzenie nerwowe odbywa się wzdłuż błon wypustek nerwowych,
a z jednego neuronu do drugiego za pośrednictwem synaps, natomiast
hormony gruczołowe wydzielane są do krwi i wraz z nią docierają do
wszystkich komórek ciała.
− Bodziec nerwowy ma naturę elektryczną, natomiast hormonalny
chemiczną.
Za podanie właściwego przykładu – 1 pkt. Przykłady:
− Wydzielanie soku żołądkowego pobudzane jest nerwowo oraz przez
gastrynę (hormon tkankowy).
− Adrenalina (hormon strachu) produkowana przez rdzeń nadnerczy
wydzielana jest dzięki pobudzeniu nerwowemu z podwzgórza.
− Działalność podwzgórza obierającego i analizującego bodźce nerwowe
i kierującego wydzielaniem hormonów przez przysadkę mózgową.
3
43 Za podanie prawidłowej przyczyny uwzględniającej fakt, że usunięcie
przysadki
mózgowej
uniemożliwia
wydzielanie
hormonu
adrenokortykotropowego (ACTH) – 1 pkt. Za wyjaśnienie roli ACTH – 1 pkt.
Przykład:
Hormon ACTH stymuluje wytwarzanie hormonów przez korę nadnerczy,
dlatego też jego brak spowodowany usunięciem przysadki mózgowej był
przyczyną wykształcenia się znacznie mniejszej warstwy korowej
w nadnerczu badanego szczura.
2
44 Za podanie każdego z dwóch właściwych przykładów po 1 pkt. Przykłady:
− Rejestracja
heterozygotycznych
nosicieli
niepożądanych
alleli
recesywnych.
− Porady dla par małżeńskich z podwyższonym współczynnikiem ryzyka
urodzenia chorego dziecka.
− Uświadamianie niebezpieczeństwa związanego z późnym zawieraniem
małżeństw i rodzeniem dzieci przez kobiety powyżej 35 roku życia.
− Wyjaśnianie przeciwwskazań dla małżeństw wśród osób blisko
spokrewnionych ze sobą.
2
Próbny egzamin maturalny z biologii
7
Arkusz egzaminacyjny II – Model odpowiedzi i schemat oceniania
45 Za poprawnie narysowany schemat zawierający wszystkie elementy składowe
połączone strzałkami wskazującymi kierunek przepływu informacji – 1 pkt.
Za poprawne podpisanie procesów nad strzałkami – 1 pkt. Przykład:
RNA odwrotna transkrypcja DNA transkrypcja RNA translacja Białko
Za podanie odpowiedniego przykładu – 1 pkt:
Powyższe procesy występują u retrowirusów (wirusów RNA) podczas infekcji
komórek.
3
46 Za podanie właściwej cechy – 1 pkt. Przykłady:
− wyprostowana postawa,
− pionizacja postawy ciała,
− zmiany krzywizny kręgosłupa.
Za podanie każdego z dwóch prawidłowych przykładów po 1 pkt. Przykłady:
− wzrost masy mózgu,
− wzrost objętości mózgu,
− komplikacja budowy kory mózgowej,
− przekształcenie kończyn przednich w ręce,
− rozwój wyższych czynności nerwowych,
− zdolność do abstrakcyjnego myślenia,
− wykształcenie i rozwój mowy,
− zdolność do celowego działania i pracy.
3
47 Za prawidłowo sformułowany wniosek – 1 pkt. Przykłady:
− Wielkość zagęszczenia populacji nurzyka ma wpływ na skuteczność
reprodukcji.
− Im większe zagęszczenie populacji nurzyka tym większa skuteczność jego
reprodukcji.
1
48 Za opisanie osi X (kolejne lata z tabeli) oraz opisanie osi Y (ilość pyłów w tonach)
– 1 pkt.
Za zaznaczenie punktów odpowiadających ilości ton pyłów w poszczególnych
latach i wykreślenie krzywej – 1 pkt.
Za podanie właściwego sposobu – 1 pkt. Przykłady:
− Stosowanie odpylaczy.
− Modernizacja urządzeń przemysłowych, podczas pracy których powstają
duże ilości pyłów.
− Wprowadzanie technologii bezodpadowych.
3
Próbny egzamin maturalny z biologii
8
Arkusz egzaminacyjny II – Model odpowiedzi i schemat oceniania
49 Za stwierdzenie faktu, że dzięki mikoryzie związki mineralne szybciej (lub
w większej) ilości są pobierane z gleby – 1 pkt.
Za wyjaśnienie związku między mikoryzą i produkcją drewna – 1 pkt.
Przykład:
Drzewa żyjące w symbiozie z grzybami mogą wykorzystać więcej związków
mineralnych z gleby. Zwiększa to intensywność fotosyntezy i produktywność
ekosystemów leśnych, a tym samym produkcję drewna.
2
50 Za każdy z trzech prawidłowo przedstawionych argumentów po 1 pkt.
Przykłady:
− Nie emituje szkodliwych pyłów i gazów, przez co w ograniczonym stopniu
degraduje środowisko.
− Ilość odpadów w elektrowni jądrowej jest znikoma w porównaniu z odpadami
elektrowni węglowej o porównywalnej mocy.
− W związku z małą ilością odpadów, powierzchnia ich składowania jest też
bardzo niewielka.
− Zajmuje niedużą powierzchnię.
− Ilość zużytego paliwa na rok w przypadku elektrowni jądrowej jest bardzo
mała.
− Z elektrowni jądrowej uzyskuje się znaczną ilość energii elektrycznej, bez
konieczności wykorzystania, będących na wyczerpaniu naturalnych paliw
kopalnych.
3
Wykaz źródeł: rysunków i schematów, danych liczbowych i informacji słownych, które w formie
zmodyfikowanej zostały wykorzystane w konstrukcji zadań:
• B. Bartecka, M. Niemierko: Ćwiczenia z biologii dla liceum ogólnokształcącego. WSiP, Warszawa 1975 – zad. 37.
• M. Begon, M. Mortimer: Ekologia populacji. PWRiL, Warszawa 1989 – zad. 47.
• Biologia (praca zbiorowa): PWRiL, Warszawa 1991 – zad. 41.
• E. Bobrzyńska: Sprawdzanie i utrwalanie wiadomości z nauki o człowieku. WSiP, Warszawa 1987 – zad. 12.
• Fizjologia zwierząt (praca zbiorowa pod red. T. Krzymowsakiego: PWRiL, Warszawa 1975 – zad. 43.
• W. Gajewski, A.Putrament: Biologia część 4 WSiP, Warszawa 1989 – zad. 1.
• W. Grębecka: Ewolucjonizm – podręcznik do techników rolniczych. PWRiL, Warszawa 1974 – zad. 21.
• L. Hausbrandt, W. Kot: Biologia dla techników i liceów ogólnokształcących dla pracujących. WSiP,
Warszawa 1995 – zad. 2, 3, 8.
• A. Jerzmanowski, K. Staroń, C.W. Korczak: Biologia z higieną i ochroną środowiska. Podręcznik do klasy
IV LO, WSiP, Warszawa 1990 – zad. 18, 19.
• J.W. Kimball: Biologia, PWN, Warszawa 1979 – zad. 9, J.W. Kimball: Biologia, PWN, Warszawa 1979 – zad. 36.
• A. Kozik, B. Turyna: Molekularne podstawy biologii. Wydawnictwo „Zamiast Korepetycji”, Kraków 1993 – zad. 17.
• W. Lewiński: Cytologia i anatomia z wybranymi zagadnieniami z organografii. Wydanie III zmienione.
Wydawnictwo „Operon” – zad. 11.
• W. Lewiński: Genetyka. Wydawnictwo „Operon”, 1997 – zad. 17.
• W. Michajłow: Biologia dla klasy IV LO, WSiP, Warszawa 1970 – zad. 46.
• Ocena efektów ekologicznych w zakładach przemysłowych na liście wojewódzkiej woj. nowosądeckego:
WIOŚ w Nowym Sączu, 1998 – zad. 48.
• E. P. Odum: Podstawy ekologii. PWRiL, Warszawa 1982 – zad. 49.
• M. Podbielkowska, Z. Podbielkowski: Biologia z higieną i ochroną środowiska. Podręcznik dla klasy
pierwszej liceum ogólnokształcącego. WSiP, Warszawa 1989 – zad. 26, 29, 40.
• E. Pyłka-Gutowska: Ekologia z ochroną środowiska. Wyd. Oświata, Warszawa 1996 – zad. 50.
• E. Pyłka-Gutowska: Vademecum maturzysty. Biologia. Wydawnictwo Oświata, Warszawa 1988 – zad. 27, 31.
• Strony internetowe: www.biologia.pl – zad. 35.
• Świat Nauki, czerwiec 1997 – zad. 22.
• H. Wiśniewski: Biologia z higieną i ochroną środowiska. Podręcznik do klasy trzeciej. Wydawnictwo
Agmen, Warszawa 1995 – zad. 16, 28, 34.
Próbny egzamin maturalny z biologii
9
Arkusz egzaminacyjny II – Model odpowiedzi i schemat oceniania
Kartoteka do obu arkuszy egzaminacyjnych zawiera przyporządkowanie każdego z zadań do standardu
wymagań egzaminacyjnych oraz podstawy programowej (T = treści, O = osiągnięcia, C = cele edukacyjne,
Z = zadania szkoły):
Uczeń potrafi:
ZAD. 1: 1b / opisać budowę i funkcję komórek uwzględniając składniki komórkowe. T1, O2, Z2.
ZAD. 2: 1b / opisać budowę i funkcje tkanek roślinnych. T1, Z2.
ZAD. 3: 1b / opisać budowę i funkcję komórek – pierwotniaków. T1, Z2.
ZAD. 4: 1b / opisać budowę i funkcję komórek uwzględniając składniki komórkowe. T1, O2, Z2.
ZAD. 5: 1b / opisać budowę morfologiczną i anatomiczną oraz podstawowe funkcje wegetatywnych organów
roślin nasiennych. T1, O4, C4.
ZAD. 6: 1c / przedstawić współdziałanie między organellami w procesach życiowych komórki. T1.
ZAD. 7: 1b / przedstawiać i wyjaśniać przebieg procesu wchłaniania w układzie pokarmowym człowieka. T 2.1,
Z2, Z4, C4.
ZAD. 8: 1b / opisywać budowę i funkcje struktur służących do wymiany gazowej zwierząt. T 2.2, Z2.
ZAD. 9: 1b / opisać budowę i funkcje struktur służących do wymiany gazowej u zwierząt. T 2.2.
ZAD. 10: 1d / uzasadniać kataboliczny charakter określonego procesu metabolicznego (oddychania). T 2.2.
ZAD. 11: 1b / przedstawić podłoże strukturalne i znaczenie fizjologiczne transportu u zwierząt. T 2.3.
ZAD. 12: 1b / przedstawić budowę i funkcje poszczególnych części układu wydalniczego człowieka. T 2.4, C7, Z4.
ZAD. 13: 1c / przedstawić rozmnażanie jako proces prowadzący do wydania potomstwa. T 2.5, C4, Z2, O2.
ZAD. 14: 1d / wyjaśnić znaczenie mitozy we wzroście i regeneracji oraz rozmnażaniu organizmów. T 2.5, 02.
ZAD. 15: 1b / przedstawić budowę i funkcję poszczególnych części układów wewnętrznych człowieka. T 2.6, C7, Z2.
ZAD. 16: 1c / przedstawiać i wyjaśniać mechanizm powstawania przewodzenia i przekazywania impulsu
nerwowego. T 2.6, C7, Z2.
ZAD. 17: 1b / przedstawić budowę, właściwości i funkcje kwasów nukleinowych. T3, C8.
ZAD. 18: 1b / przedstawić budowę, właściwości i funkcje kwasów nukleinowych oraz strukturę chromosomów.
T3, Z2, O2.
ZAD. 19: 1c / wyjaśnić mechanizm i rolę biologiczną replikacji DNA. T3, Z2, O2.
ZAD. 20: 1d / przedstawić cechy kodu genetycznego. T3, C8.
ZAD. 21: 1a / posługiwać się poprawną terminologią biologiczną w przedstawianiu, wyjaśnianiu i porównywaniu
zjawisk i procesów biologicznych. T4, Z2, O2.
ZAD. 22: 1a / posługiwać się poprawną terminologią biologiczną w przedstawianiu, wyjaśnianiu i porównywaniu
zjawisk i procesów biologicznych. T4, Z2, O2.
ZAD. 23: 1b / przedstawić grupy organizmów zaliczane do producentów, konsumentów. T5, C1, O5.
ZAD. 24: 1c / przedstawić i wyjaśniać znaczenie zależności między organizmami tej samej i różnych populacji.
T5, C1, O5.
ZAD. 25: 1c / określać czynniki i mechanizmy zakłócające stan równowagi ekologicznej. T5,O5, Z3.
ZAD. 26: 2a / porównać budowę i funkcje organów wegetatywnych roślin nasiennych. T1, O2.
ZAD. 27: 2a / porównywać budowę i funkcję różnych komórek (tkanek).T1, C7, Z4.
ZAD. 28: 2c / powiązać rolę biologiczną składników chemicznych komórki z ich podstawowymi właściwościami.
T1, O2.
ZAD. 29: 2c / wykazać, że budowa i modyfikacje organów wegetatywnych i generatywnych roślin mają związek
z warunkami życia. T1, C1, O3, O4.
ZAD. 30: 2d / wyjaśniać rolę szczepionek i surowic. T1, C7, C9, Z4, O7.
ZAD. 31: 2d / określić zasady prawidłowego żywienia człowieka. T 2.1, O7, C9.
ZAD. 32: 3b / sformułować hipotezę, wyjaśniającą przedstawione na rysunku wyniki doświadczenia oraz zaplanować
sposób jej weryfikacji. T1, C1, Z1, Z2, O1.
ZAD. 33: 3c / zweryfikować hipotezę, na podstawie analizy wyników doświadczenia oraz zanalizować je jakościowo
i ilościowo. T 2.2, Z1, O1.
ZAD. 34: 2c / wykazać zależność między budową narządów człowieka (np. tętnica), a pełnionymi przez nie
funkcjami. T 2.3.
ZAD. 35: 3a / sformułować problem badawczy do opisanych tekstem wyników eksperymentów dotyczących roli
przeciwciał w zwalczaniu chorób prionowych. T 2.3, C1, C7, C9, Z1, Z4, O1, O2.
ZAD. 36: 3d / zanalizować i zinterpretować tabele ilustrujące zjawiska i procesy biologiczne. T 2.4, C7, Z2, O2.
ZAD. 37: 2b / porównać cechy i rodzaje rozmnażania płciowego. T 2.5, Z2, O2.
ZAD. 38: 2c / wykazać zależność między budową narządów zwierząt (układ rozrodczy), a pełnionymi przez nie
funkcjami i środowiskiem. T 2.5, Z2, O4.
ZAD. 39: 2c / wykazać związek między sposobem rozmnażania, zapłodnienia i rozwoju organizmów a ich
środowiskiem i trybem życia. T 2.5, Z2, O3, O4.
Próbny egzamin maturalny z biologii
10
Arkusz egzaminacyjny II – Model odpowiedzi i schemat oceniania
ZAD. 40: 3d / wykonać schematyczny rysunek ilustrujący przebieg procesu rozmnażania krasnorostów na
podstawie podanych informacji. T 2.5, C1, C4, Z2, O2.
ZAD. 41: 3d / rozpoznać na podstawie schematu elementy budowy organów roślin oraz zanalizować zjawiska
i procesy biologiczne. T 2.5, Z2, O2.
ZAD. 42: 2b / porównywać cechy koordynacji nerwowej i hormonalnej u człowieka. T 2.6, Z2, O2.
ZADANIE 43: 2c / wykazać współdziałanie układu nerwowego i dokrewnego w regulacji. T 2.6, Z2, O2.
ZAD. 44: 2d / określić rolę współczesnej biologii i medycyny w ratowania zdrowia człowieka. T3, C7, C9, Z4, O7.
ZAD. 45: 3d / wykonać schematyczny rysunek ilustrujący odwrotną transkrypcję. T3, C8, Z2, O2.
ZAD. 46: 2a / przedstawiać cechy budowy i zachowania człowieka, wyróżniające go spośród innych ssaków
naczelnych. T4, C2, O2.
ZAD. 47: 3c / sformułować wnioski na podstawie analizy przedstawionych wyników obserwacji. T5, C1, Z1, O2.
ZAD. 48: 3d / na podstawie danych zestawionych w tabeli wykonać wykres ilustrujący zmiany emisji pyłów
w określonym czasie. T5, C5, Z3, O2.
ZAD. 49: 4a / wskazać i zinterpretować związki między przytaczanymi faktami na temat mikoryzy oraz wnioskować
na ich podstawie. T5, C1, Z2, Z3, O2, O4.
ZAD. 50: 4b / ocenić proporcje między korzyściami i stratami wynikającymi z działalności człowieka w przyrodzie.
T5, C5, C6, Z3, O1, O2, O6.