background image

 

P L A N   P R A C Y 

 

instruktora na punkcie nauczania 

 
 
TEMAT:   BUDOWA I WSPÓŁDZIAŁANIE CZĘŚCI I MECHANIZMÓW  P - 83 

Czas:     15 min. 

Potrzeby materiałowe: 

-  9 mm pistolet P-83 szkolny   - 2 szt. 

-  9 mm pistolet P-83 przekrój – 1 szt. 

-  9 nb. pist. szkolny – 3 szt. 

-  instrukcja „9 mm pistolet wz. 1983 ( P-83)  Uzbr. 2338/84 – 1 szt. 

-  wskaźnik 

ponadto szkoleni posiadają etatowe uzbrojenie. 

 

PRZEBIEG SZKOLENIA 

 

Lp. 

ZAGADNIENIA I CZYNNOŚCI INSTRUKTORA 

Czas 

w min. 

Podaję temat i cel zajęć: 

TEMAT: Budowa i współdziałanie części 9 mm P-83 

CELE: po zrealizowaniu zajęć szkolony wymieni zasadnicze części i 
mechanizmy pistoletu P-83, objaśni ich położenie i współdziałanie pod-
czas ładowania, strzelania (po uprzednim napięciu kurka i podczas sa-
monapinania kurka), działanie części i zespołów pistoletu po strzale,             
w czasie zabezpieczania pistoletu oraz  zasady przeciwdziałania zacię-
ciom.  

Podczas zajęć prowadzonych po raz pierwszy stosuję metody pokazu,  

objaśnienia, ćwiczenia praktycznego. Szkoleni obserwują, powtarzają 

nazwy części i zespołów broni, wykonując nakazane czynności dopro-

wadzają części broni do określonego położenia w celu obserwacji 

współdziałania poszczególnych części i mechanizmów pistoletu. 

Podczas kolejnych zajęć – pytania kontrolne do materiału poniżej . 

12 

Podsumowuję zagadnienie i wystawiam oceny. Sprawdzam sprzęt, 
podkreślam konieczność znajomości przedstawionej problematyki,  
stawiam zadania na naukę własną. Na komendę kierownika zajęć odsy-
łam grupę na kolejny punkt nauczania. 

 

 

 

 

 

 

background image

 

 

Pistolet P-83 składa się z następujących podstawowych części i zespołów: 

1.  zamka; 

2.  sprężyny powrotnej; 

3.  magazynka; 

4.  szkieletu z lufą; 

 

 

 

 

 

 

Każdy   pistolet   jest   wyposażony   w   futerał,   wycior   i   magazynek  

zapasowy

Do  strzelania  z  pistoletu  używa  się  9  mm  naboju  (9x18)  składającego  się  z  łuski,  spłonki, 

ładunku prochowego i pocisku

 

background image

 

 

DZIAŁANIE CZĘŚCI I MECHANIZMÓW PISTOLETU 

 

POŁOŻENIE CZĘŚCI I ZESPOŁÓW PRZED ŁADOWANIEM 

 

Przed ładowaniem części i zespoły pistoletów znajdują się w następującym położeniu: 

 

Zamek pod działaniem sprężyny powrotnej – w skrajnym przednim położeniu; czół-

ko zamka  opiera się o tylne  ścięcie lufy, w wyniku  czego lufa jest zamknięta przez zamek. 

Prowadnice podłużne zamka wchodzą w rowki szkieletu

 

Skrzydełko bezpiecznika znajduje się w położeniu zabezpieczonym. 

 

Kurek  –  pod działaniem  sprężyny  – znajduje się w położeniu  pośrednim, opiera się 

na żerdzi sprężyny kurka i nie może się przesunąć do przodu. 

 

Zaczep kurka opiera się zębem o ząb kurka. 

 

Spust – poprzez szynę i zaczep- jest unieruchomiony przez dźwignię zwalniania kur-

ka, którą steruje bezpiecznik. 

 

Magazynek jest włożony do chwytu pistoletuDonośnik znajduje się w górnym po-

łożeniu, a ząb (występ) donośnika naciska dźwignię zwalniania zamka po ostatnim strzale.  

 

background image

 

DZIAŁANIE CZĘŚCI I ZESPOŁÓW PISTOLETU PODCZAS ŁADOWANIA 

 

W  celu załadowania pistoletu należy: 

-  wyjąć magazynek z chwytu; 

-  załadować magazynek nabojami; 

-  włożyć magazynek do chwytu; 

-  odbezpieczyć, odciągnąć  zamek do tyłu i puścić go. 

 

 

 

Uwaga!   Pistolet   można   załadować   (wprowadzić   nabój   do   komory  

nabojowej) również w stanie zabezpieczonym, lecz przy użyciu większej siły. 

Ten sposób ładowania pistoletu zwiększa bezpieczeństwo posługiwania się nim. 

 

Podczas ładowania magazynka naboje układają się na donośniku jeden na drugim w 

rzędzie, ściskając sprężynę magazynka; ściśnięta sprężyna naciskając donośnik od dołu uno-

si naboje do góry. Górny nabój utrzymują szczęki pudełka magazynka

 

Po włożeniu załadowanego magazynka do chwytu pistoletu zaczep magazynka za-

skakuje za występ znajdujący się na ścianie pudełka magazynka i utrzymuje magazynek w 

chwycie. Górny nabój opiera się o dolną powierzchnię zamka.   

Podczas odciągania zamka do tyłu, zamek przesuwając się po prowadnicach obraca 

(napina) kurek. Zaczep kurka zaskakuje swoim zębem za ząb zaczepu kurka. Donośnik 

magazynka podnosi pod działaniem sprężyny naboje do góry tak, że górny nabój ustawia się 

na linii dosyłania. 

 

Podczas przesuwania zamka do przodu sprężyna powrotna przesuwa zamek. Zamek, 

przesuwając się po prowadnicach, popycha dosyłaczem górny nabój, przesuwa go do komory 

nabojowej. Nabój, przesuwając się pod szczękami pudełka magazynka i po wślizgu lufy

wchodzi do komory nabojowej. Drugi nabój podnosi się pod działaniem sprężyny magazynka 

aż do oparcia się o dolną powierzchnię zamka. Gdy zamek dochodzi do skrajnego przedniego 

położenia, nabój opiera się przednim ścięciem łuski o występ pierścieniowy komory nabojo-

wej, a wyciąg zaskakuje za kryzę łuski; przewód lufy zostaje zamknięty zamkiem. 

 

Kurek jest napięty. Pistolet jest gotowy do oddania strzału. 

 

 
 

background image

 

DZIAŁANIE CZĘŚCI I ZESPOŁÓW PISTOLETU PODCZAS SAMONAPINANIA 

KURKA 

 

 

Podczas naciskania spustu szyna spustowa zazębia się swym zębem samonapinania 

z  odpowiednim  zębem  samonapinania  kurka;  jednocześnie  występ  szyny  spustowej  za-

czyna odchylać zaczep kurka. Napinający się kurek ściska poprzez żerdź  sprężynę kurka

Przy końcu drogi obrotu kurka wyzębia się on z szyny spustowej i wraca pod działaniem siły 

ściśniętej sprężyny, uderza w iglicę i powoduje strzał. 

 

DZIAŁANIE CZĘŚCI I ZESPOŁÓW PISTOLETU PO UPRZEDNIM NAPIĘCIU 

KURKA 

 
 

W stanie napiętym kurek jest utrzymywany przez zaczep kurka. Podczas naciskania 

spustu szyna spustowa zaczyna odchylać swym występem dolne ramię zaczepu kurka aż do 

wyzębienia  się  go  z  zębem  zasadniczym  kurka.  Górne  ramię  zaczepu  kurka  jest  podparte 

przez sprężynę zaczepu kurka, która utrzymuje go w ustalonym położeniu i umożliwia za-

zębienie się z kurkiem. Po wyzębieniu się z zaczepu kurek pod działaniem siły sprężyny kur-

ka uderza w iglicę powodując strzał. 

 

background image

 

PODSTAWOWE CZĘŚCI I ZESPOŁY PISTOLETU ORAZ ICH DZIAŁANIE                   

W CZASIE STRZELANIA 

 
 

Pistolet  jest  bronią  automatyczną  (samopowtarzalną).  Przeładowanie  pistoletu  na-

stępuje automatycznie, a ogień prowadzi się tylko strzałami pojedynczymi. Działanie to jest 

oparte na zasadzie odrzutu zamka. Dzięki zastosowaniu w pistolecie mechanizmu spustowo-

uderzeniowego  z  samonapinaniem  kurka  można  szybko  otworzyć  ogień,  naciskając  bezpo-

średnio język spustowy bez uprzedniego napięcia kurka. 

 

Bezpieczeństwo w obchodzeniu się z pistoletem zapewnia umieszczony z lewej strony 

zamka  bezpiecznik  skrzydełkowy  ryglujący  iglicę  i  przesuwający  wyłącznik,  który  unie-

możliwia napięcie kurka, a tym samym oddanie strzału. 

 

 

Zasada działania pistoletu podczas strzelania 

 

Po naciśnięciu języka spustowego  kurek wyzębia się z szyny spustowej  w przypad-

ku  samonapinania)  lub  z  zaczepu  kurka  (w  przypadku  wcześniejszego  „napięcia”  kurka)  i 

uderza pod działaniem siły ściśniętej sprężyny w iglicę, która nakłuwa  spłonkę i  powoduje 

zapłon  materiału  inicjującego  –  ten  z  kolei  powoduje  zapalenie      ładunku  prochowego

Podczas spalania się ładunku prochowego w lufie powstają gazy prochowe.  

  

Pocisk  pod  działaniem  ciśnienia  gazów  prochowych  zostaje  wyrzucony  z  przewodu 

lufy;  jednocześnie zamek  pod  działaniem  gazów  prochowych  na  dno  łuski  przesuwa  się  do 

tyłu, wyciąga łuskę z komory nabojowej i ściska sprężynę powrotną. Wskutek zetknięcia się z 

wyrzutnikiem łuska zostaje wyrzucona przez okno zamka na zewnętrz. 

 

Zamek przesuwając się do tyłu napina kurek, który następnie zazębia się z zaczepem 

kurka  i  pozostaje  w  położeniu  napiętym.  Po  dojściu  do  skrajnego  tylnego  położenia  zamek 

zaczyna przesuwać się do przodu pod działaniem siły ściśniętej sprężyny powrotnej, dosyła-

jąc do komory nabojowej kolejny nabój. Przewód lufy zostaje zamknięty przez zamek; pisto-

let jest ponownie gotowy do strzelania. 

 

W celu dania kolejnego strzału należy zwolnić język spustowy, a następnie powtór-

nie go nacisnąć. W ten sposób można prowadzić ogień aż do wystrzelania ostatniego naboju 

z magazynka. 

 

Po wystrzeleniu wszystkich nabojów z magazynka zamek zatrzymuje się na zaczepie 

zamka i pozostaje w tylnym położeniu. 

 

 

 

 

background image

 

DZIAŁANIE CZĘŚCI I ZESPOŁÓW PISTOLETU PO STRZALE 

 

 

Ciśnienie gazów prochowych działające na zamek przez dno łuski powoduje jego od-

rzut do tyłu. Zamek przesuwając się do tyłu ściska sprężynę powrotną umieszczoną na lufie. 

Wyciąg  osadzony  w  prawej  ściance  zamka  wyciąga  łuskę  z  komory  nabojowej;  przed  doj-

ściem zamka do skrajnego tylnego położenia łuska zostaje wyrzucona na zewnątrz przez wy-

rzutnik znajdujący się z lewej strony zamka. 

 

Zamek przesuwając się do tyłu obraca kurek i powoduje obniżenie wyłącznika, rozłą-

czając  szynę  z  zaczepem  kurka,  który  następnie  zazębia  się  z  kurkiem,  uniemożliwiając 

samoczynne danie następnego strzału. Wyłącznik spełnia tu rolę przerywacza. Kurek pozo-

staje  w  położeniu  napiętym.  Po  dojściu  do  skrajnego  tylnego  położenia  zamek  zaczyna  się 

przesuwać do przodu pod działaniem siły sprężyny powrotnej, dosyłając kolejny nabój. 

 

Danie następnego strzału będzie możliwe dopiero wtedy, gdy

-  zamek dojdzie do położenia przedniego, wskutek czego górna krawędź wyłącznika 

znajdzie się na wprost wycięcia bezpiecznika

-  nacisk palca na język spustowy zostanie zwolniony, wskutek czego ramię  szyny 

spustowej znajdzie się ponownie w zazębieniu z zaczepem kurka

-  naciśnie się ponownie język spustowy

Po oddaniu ostatniego strzału zamek zatrzyma się wrębem na  dźwigni zwalniania zamka. 

 

DZIAŁANIE CZĘŚCI I ZESPOŁÓW W CZASIE ZABEZPIECZANIA PISTOLETU 

 

 

Pistolet zabezpiecza się przesuwając w dół skrzydełko bezpiecznika. Wykonanie tej 

czynności jest możliwe zarówno po napięciu kurka, jak i po zwolnieniu go. W położeniu za-

bezpieczonym bezpiecznik blokuje podwójnie iglicę (uniemożliwienie jej ruchu wzdłuż osi i 

uniemożliwienie  zbicia  jej  przez  kurek).  Odpowiednia  krawędź  bezpiecznika  powoduje 

również przesunięcie się w dół  wyłącznika, który  swą dolną krawędzią naciska tylną część 

szyny spustowej i rozłącza ją z zaczepem kurka i z kurkiem. Równocześnie wyłącznik na-

ciska  boczną  skośną  krawędzią  występ  zaczepu  kurka  i  rozłącza  go  z  kurkiem,  który  pod 

działaniem  sprężyny  kurka  przemieszcza  się  do  położenia  przedniego,  a  następnie  pośred-

niego. W ten sposób za pośrednictwem wyłącznika pistolet jest całkowicie zabezpieczony; nie 

ma wtedy możliwości dania strzału. 

 

 

background image

 

ZAPOBIEGANIE POWSTAWANIU ZACIĘĆ I USUWANIE ICH 

 

 

Części i zespoły pistoletu działają niezawodnie, jeżeli przestrzega się zasad prawidło-

wego obchodzenia się z nim. Jednak wskutek niewłaściwego obchodzenia się   z pistoletem, 

zanieczyszczenia zespołów, zużycia części i stosowania niesprawnych nabojów mogą po-

wstać zacięcia i uszkodzenia podczas strzelania. 

 

W celu uniknięcia zacięć podczas strzelania należy: 

-  stale utrzymywać pistolet w całkowitej sprawności; 

-  regularnie przeglądać,  czyścić i  smarować pistolet,  w szczególności należy  zwra-

cać  uwagę  na  czystość  i  należyty  stan  techniczny  części  ruchomych                                

i przewodu lufy; 

-  przed  strzelaniem  sprawdzić  przewód  lufy,  oczyścić  go,  a  powierzchnie  cierne 

części lekko nasmarować smarem karabinowym, obetrzeć pistolet i naboje;  

-  nie używać do strzelania nabojów niesprawnych i zanieczyszczonych; 

-  w  czasie  strzelania  i  noszenia  chronić  pistolet  przed  zanieczyszczeniem                         

i uderzeniami. 

 

W razie powstania zacięcia w czasie strzelania należy spróbować usunąć je przez prze-

ładowanie  pistoletu.  Jeżeli  po  przeładowaniu  pistoletu  zacięcie  nie  zostało  usunięte  lub  po 

usunięciu  powtarza  się  ponownie,  to  należy  pistolet  rozładować,  ustalić  przyczynę  zacięcia              

i postępować zgodnie z zaleceniami podanymi w instrukcji. 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

          OPRACOWAŁ: