Mszał Rzymski

Mszał   Rzymski–   najważniejsza   księga   liturgiczna   w   Kościele   katolickim   obrządku 
rzymskiego, zawierająca teksty stałych i zmiennych części Mszy. Mszał zawiera wskazówki 
potrzebne do sprawowania tej Najświętszej Ofiary oraz dotyczące szczególnych celebracji 
związanych z poszczególnymi obchodami i okresami roku liturgicznego.

Uproszczona budowa



Ogólne wprowadzenie do Mszału Rzymskiego 



Formularze mszalne na każdy okres roku liturgicznego



Obrzędy Mszy Świętej

o Obrzędy wstępne 
o Liturgia Słowa 
o Przygotowanie darów [ Początek Liturgii Eucharystycznej]
o 90 prefacji recytowanych 
o 97 prefacji śpiewanych 
o Modlitwy eucharystyczne 

I Modlitwa Eucharystyczna tzw. Kanon Rzymski
II Modlitwa Eucharystyczna [ najczęściej stosowana ]
III Modlitwa Eucharystyczna
IV Modlitwa Eucharystyczna
V Modlitwa Eucharystyczna
I Modlitwa Eucharystyczna o tajemnicy pojednania 
II Modlitwa Eucharystyczna o tajemnicy pojednania
I Modlitwa Eucharystyczna w Mszach z udziałem dzieci
II Modlitwa Eucharystyczna w Mszach z udziałem dzieci
III Modlitwa Eucharystyczna w Mszach z udziałem dzieci

o Obrzędy Komunii tzn. od wstępu do Ojcze nasz do Komunii św. 
o Obrzędy Zakończenia
o Uroczyste błogosławieństwa



Formularze na Msze własne o Świętych (uroczystości, święta i wspomnienia) 



Formularze na Msze wspólne, obrzędowe i w różnych potrzebach 



Msze za zmarłych 



Obrzędy Mszy Świętej po łacinie

Organizacja i sposoby uporządkowania treści w Mszale

W Mszale Rzymskim mamy do czynienia z dwoma rodzajami znaczników. Są to wstążki i 
zakładki.   Wstążki   -   Jest   ich   przeważnie   6,   lecz   nie   wszystkie   są   używane   jednocześnie. 
Przede wszystkim tasiemki służą do zaznaczenia tych tekstów, które są "ruchome" i często 
mogą być zmieniane. Takim tekstem ruchomym jest formularz Mszy Świętej, zawierający 
teksty odmawiane przez kapłana, przypisane do tajemnicy dnia. Formularz zawiera przede 
wszystkim   teksty:   Kolekty,   Modlitwy   nad   darami,   Modlitwy   po   Komunii.   Teksty   te   są 
konieczne do sprawowania każdej Mszy Świętej. Formularz Mszy Świętej zawiera jeszcze: 
Antyfonę   na   Wejście,   Antyfonę   na   Komunię   (używane   podczas   Mszy   św.   bez   śpiewu), 
czasem informację o Prefacji, o odmawianiu Chwała i Credo, krótki- rys historyczny życia 
Świętego (Msze o Świętych), krótką historię powstania święta lub uroczystości oraz myśl 
teologiczną. Wstążkami zaznaczamy też prefacje. 
Zakładkami   zaznaczone   są   takie   treści   które   się   nie   zmieniają.

 

Są to : Obrzędy  wstępne; Przygotowanie darów;     Modlitwy  Eucharystyczne ; Obrzędy 
Komunii; Obrzędy zakończenia; Uroczyste błogosławieństwa. Ważne jest to aby zwrócić 
uwagę na sposób organizacji zakładek. Tworzą one nie jako dwa rzędy. Pierwszy zawiera: 
Obrzędy wstępne; Przygotowanie darów. Drugi pozostałe elementy. 

Rys. Układ zakładek w mszale

Posługiwanie przy Mszale 

Przed   celebracją   Mszy   świętej   posługujący   przy   Mszale   powinien   sprawdzić   i   ustalić   z 
celebransem następujące rzeczy:

- Jaki formularz mszalny 
- Czy będzie czy nie hymn  ,,Chwała na wysokości Bogu”
- Którą prefacje celebrans będzie odmawiał i czy będzie ona śpiewana czy recytowana
- Którą Modlitwa Eucharystyczna będzie odmawiana
- Czy są jakieś wstawki np. tajemnica dnia w Modlitwie Eucharystycznej

  

Posługa   Ministranta   Mszału   polega   na   "przekładaniu   kartek"   w   Mszale.   Poniżej 
przedstawiono schemat czynności usługującego przy Mszale. Zakładamy, że jest to Msza 
Święta niedzielna, teksty są już odpowiednio zaznaczone (formularz i prefacja). 

Zakładka 1

 - Obrzędy wstępne

» [znak : przewracanie kartek aż do zakończenia tego elementu mszy św.]
Tasiemka

 - Kolekta [ Formularz Mszalny ]

Wierzę w jednego Boga...

 - Zakładka druga kartka w prawo 

Zakładka 2 -

 Przygotowanie Darów

» 
Tasiemka

 - Modlitwa nad darami [ Formularz Mszalny ]

Tasiemka

 - Prefacja

Zakładka

 - wybrana Modlitwa Eucharystyczna 

»
4 zakładka

 od dołu -  Ojcze nasz...

»
Tasiemka

 - Modlitwa po Komunii [ Formularz Mszalny ]

Trzecia zakładka od dołu

 – Błogosławieństwo

Przewracający w Mszale musi się stosować do pewnych reguł. Kartki przewracamy ręką 
trzymając za jej górną cześć. W tym samym czasie druga ręka spoczywa na klatce piersiowej. 
Kartki przewracane z prawej części mszału na lewą obsługuje ręka LEWA. Z lewej na prawą 
w 50 % prawa – praktyka pokaże. Usługujący ma pomagać a nie przeszkadzać celebransowi 
więc należy robić to w sposób taki aby nie zabierać miejsca celebransowi i nie przyklejając się 
do   ołtarza.   W   zależności   od   Modlitwy   Eucharystycznej   posługa   ministranta   mszał   nie 
ogranicza się do usługiwania celebransowi ale i pozostałym kapłanom.