Opracowanie D. Klamer `2010 

I.  Schemat blokowy – elementy budowy  

 

 

 

  strzałka - wskazuje jednoznacznie powiązania i ich kierunek  
  operand - prostokąt, do którego wpisywane są wszystkie operacje  

z wyjątkiem instrukcji wyboru  

  predykat - romb, do którego wpisywane są wyłącznie instrukcje wyboru  
  etykieta - owal służący do oznaczania początku bądź końca sekwencji schematu 

(kończą, zaczynają lub przerywają/przenoszą schemat)  

 

 

 
połączenie

 

Służy do łączenia bloków, 
tworzy je linia prosta lub 
łamana zakończona strzałką

 

 

 

 

 

początek algorytmu

 

Występuje jeden START, jedno 
połączenie wychodzące, żadnych 
wchodzących 

 

 

 

 

zakończenie algorytmu  

 

Posiada jedno połączenie 
wchodzące, może wystąpić 
wiele operacji KONIEC

 

 

 

 

 

blok wejścia 

Posiada po jednym wchodzącym 
i wychodzącym połączeniu  

 

 

 

 

blok wyjścia 

Posiada po jednym wchodzącym 
i wychodzącym połączeniu 

 

 

blok decyzyjny (warunkowy)  

  

 

Posiada jedno połączenie 
wejściowe, dwa wyjściowe.  

Dla TAK – warunek jest 
spełniony, NIE – warunek 
niespełniony 

 

II. Przykładowy schemat blokowy  

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

III.  Zasady budowania schematów blokowych  



 

każda operacja, relacja lub informacja jest umieszczana w skrzynce  



 

kolejność wykonywania operacji wyznaczają połączenia między skrzynkami  



 

każde połączenie jest zaczepione początkiem do skrzynki, a końcem do innej skrzynki  

lub innego połączenia, żadne połączenie nie rozdziela się  



 

rozgałęzienie sieci działań możliwe jest tylko dzięki skrzynkom warunkowym  



 

schemat posiada jedną skrzynkę START i co najmniej jedną skrzynkę STOP  



 

ze skrzynki START można przejść do skrzynki STOP poruszając się po sieci działań  



 

ze skrzynki START można dotrzeć wzdłuż połączeń do dowolnej innej skrzynki  

schematu  



 

z każdej skrzynki istnieje przejście wzdłuż połączeń do jednej ze skrzynek STOP  

 

Lampa nie działa 

Czy lampa 

podłączona 

do zasilania? 

Podłącz Lampę 

Zmieo żarówkę 

Czy żarówka 

spalona 

Wymieo Lampę 

Na nową 

TAK 

NIE 

TAK 

NIE 

IV. 

Struktury schematów blokowych  

1. 

Schemat blokowy liniowy 

 
Schemat blokowy liniowy występuje w zadaniach,  
w których każda z operacji elementarnych nie zawiera relacji (warunku)  
i powtórzeń (iteracji). 
Realizacja poszczególnych sąsiednich operacji następuje według ustalonej 
 kolejności od operacji początkowej do końcowej.  
 
 

 

 

2.  Schemat blokowy z rozgałęzieniami 

 
Schematy blokowe z rozgałęzieniami spotyka się w zadaniach  
dla których kolejność poszczególnych etapów w rozwiązaniu  
może się zmieniać w zależności od warunków określonych  
w sformułowaniu problemu.  
Cechą tych algorytmów jest to, iż w trakcie realizacji  
przechodzi się tylko po jednej z możliwych dróg, przy czym  
każdy oddzielny etap realizacji algorytmu wykonywany jest  
dokładnie jeden raz.  
W rozwiązaniach wykorzystywane są drzewa logiczne.  
 
 
3. 

Struktury schematów blokowych 

Ze sprawdzeniem warunku na początku

 

 
4. 

Struktury schematów blokowych 

Ze sprawdzeniem warunku na koocu 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 

V. Poprawność algorytmu  

Algorytm, który został poprawnie skonstruowany posiada następujące cechy:  
 
- posiada dane wejściowe – niekoniecznie w formie numerycznej – pochodzące z dobrze 
zdefiniowanego źródła  
 
- produkuje pewien wynik – niekoniecznie numeryczny  
 
- jest precyzyjnie zdefiniowany, tzn. każdy krok algorytmu musi być jednoznacznie 
określony  
 
- jest skończony – każdy algorytm musi dać wynik, rozwiązanie