background image

 

 

 

 

Żywienie i wychów 

Żywienie i wychów 

cieląt

cieląt

background image

 

 

Żywienie i wychów cieląt

Żywienie i wychów cieląt

Wahania śmiertelności – kilka do 20%

Wahania śmiertelności – kilka do 20%

Poród – nieobecność cz

Poród – nieobecność cz

ł

ł

owieka - opieka 

owieka - opieka 

matki

matki

 

 

Czynności poporodowe

Czynności poporodowe

background image

 

 

Żywienie i wychów cieląt

Żywienie i wychów cieląt

Odpajanie siarą:

Odpajanie siarą:

Przy matce – 2-5 dni

Przy matce – 2-5 dni

Od

Od

ł

ł

ączenie od matki

ączenie od matki

background image

 

 

Schemat pojenia

Schemat pojenia

Dzień

Dzień

Jak często

Jak często

Ilość/1x

Ilość/1x

(l)

(l)

Ogółem

Ogółem

(l)

(l)

1

1

3-4

3-4

1-1,5

1-1,5

5

5

2

2

3

3

1,5-2,5

1,5-2,5

6-8

6-8

3-5

3-5

3

3

2-2,5

2-2,5

6-8

6-8

6-10

6-10

2-3

2-3

2-3

2-3

6

6

background image

 

 

Schemat karmienia

Schemat karmienia

wiek

wiek

Mlek

Mlek

Mt

Mt

Sian

Sian

K/m

K/m

W

W

1

1

5-8

5-8

-

-

-

-

-

-

-

-

2

2

6

6

0,1

0,1

0,05

0,05

-

-

-

-

3

3

6

6

0,2

0,2

0,1

0,1

-

-

1

1

4

4

6

6

0,3

0,3

0,2

0,2

-

-

2

2

5

5

6

6

0,4

0,4

0,3

0,3

0,3

0,3

3

3

6

6

6

6

0,5

0,5

0,4

0,4

0,5

0,5

3

3

background image

 

 

Schemat karmienia

Schemat karmienia

wiek

wiek

Mlek

Mlek

Mt

Mt

Sian

Sian

K/m

K/m

W

W

7

7

5

5

0,7

0,7

0,5

0,5

0,8

0,8

5

5

8

8

3

3

0,8

0,8

0,6

0,6

1

1

6

6

9

9

2

2

1

1

0,7

0,7

1,3

1,3

8

8

10

10

2

2

1,2

1,2

0,8

0,8

1,6

1,6

9

9

11

11

-

-

1,5

1,5

0,9

0,9

2

2

12

12

12

12

-

-

2

2

1

1

2,5

2,5

12

12

background image

 

 

Higiena !!!

Higiena !!!

Higiena pojenia i świeżości

Higiena pojenia i świeżości

Temperatura pasz p

Temperatura pasz p

ł

ł

ynnych 35-30 st

ynnych 35-30 st

Od 2 – go tyg pasza sta

Od 2 – go tyg pasza sta

ł

ł

a – rozwój 

a – rozwój 

przedżo

przedżo

ł

ł

ądków

ądków

Za wyjątkiem paszy treściwej, do woli

Za wyjątkiem paszy treściwej, do woli

background image

 

 

Ja

Ja

ł

ł

ówki

ówki

Umiarkowana intensywność żywienia

Umiarkowana intensywność żywienia

Namnażanie komórek miąższu wymienia 

Namnażanie komórek miąższu wymienia 

ok. 9 mc życia, syndrom t

ok. 9 mc życia, syndrom t

ł

ł

ustej krowy

ustej krowy

Lato: pastwisko

Lato: pastwisko

Zima: kiszonki (kukurydza 1/3 dawki)

Zima: kiszonki (kukurydza 1/3 dawki)

1 rok – 300 kg

1 rok – 300 kg

2 lata – 580 kg

2 lata – 580 kg

background image

 

 

Ja

Ja

ł

ł

ówki

ówki

 

 

3 mce 95 kg

3 mce 95 kg

6 mcy 160 kg

6 mcy 160 kg

12 mcy 300 kg

12 mcy 300 kg

15 mcy 370 kg

15 mcy 370 kg

24-25 mcy 580 kg

24-25 mcy 580 kg

background image

 

 

Choroby t

Choroby t

ł

ł

a żywieniowego

a żywieniowego

background image

 

 

Wzdęcie i skręt trawieńca u 

Wzdęcie i skręt trawieńca u 

cieląt

cieląt

Szybkie tworzenie się gazu i rozciąganie 

Szybkie tworzenie się gazu i rozciąganie 

trawieńca – 6 – 12 tyg.

trawieńca – 6 – 12 tyg.

Zasiedlenie żwacza przez bakt kwasu 

Zasiedlenie żwacza przez bakt kwasu 

mlekowego

mlekowego

2 x pojenie ad libitum, nieregularne picie 

2 x pojenie ad libitum, nieregularne picie 

dużych ilości mleka po d

dużych ilości mleka po d

ł

ł

ugiej 

ugiej 

przerwie, 

przerwie, 

brudny preparat, dodatki fermentujące 

brudny preparat, dodatki fermentujące 

(p

(p

ł

ł

atki, śruta, mączka) 

atki, śruta, mączka) 

background image

 

 

Wzdęcie i skręt trawieńca u 

Wzdęcie i skręt trawieńca u 

cieląt

cieląt

Niepokój, kolki, drżenie mięśni, 

Niepokój, kolki, drżenie mięśni, 

wyginanie grzbietu 

wyginanie grzbietu 

UWYPUKLENIE 

UWYPUKLENIE 

PRAWEGO BOKU 

PRAWEGO BOKU 

(niekiedy 

(niekiedy 

obustronnie)

obustronnie)

Nak

Nak

ł

ł

ucie przezskórne, zabieg

ucie przezskórne, zabieg

background image

 

 

Niedostateczna zdolność 

Niedostateczna zdolność 

flory i fauny żwacza do 

flory i fauny żwacza do 

trawienia i syntezy

trawienia i syntezy.

.

Bakterie

Bakterie

 rozk

 rozk

ł

ł

adające celulozę, skrobię, 

adające celulozę, skrobię, 

cukry, bia

cukry, bia

ł

ł

ka, t

ka, t

ł

ł

uszcze, produkujące lotne 

uszcze, produkujące lotne 

kwasy t

kwasy t

ł

ł

uszczowe, metan itd

uszczowe, metan itd

Przyczyny

Przyczyny

background image

 

 

Niedostateczna zdolność flory i 

Niedostateczna zdolność flory i 

fauny żwacza do trawienia i 

fauny żwacza do trawienia i 

syntezy

syntezy

Niedobór substancji odżywczych: 

Niedobór substancji odżywczych: 

synteza bia

synteza bia

ł

ł

ka bakteryjnego wymaga 

ka bakteryjnego wymaga 

ł

ł

atwo strawnych węglowodanów

atwo strawnych węglowodanów

Niedobór makro i mikroelementów: P, 

Niedobór makro i mikroelementów: P, 

Mg, Na, S, Cu, Co, Zn – potrzebne do 

Mg, Na, S, Cu, Co, Zn – potrzebne do 

rozwoju mikroorganizmów. Brak = 

rozwoju mikroorganizmów. Brak = 

zmiany stosunków jakościowych i 

zmiany stosunków jakościowych i 

ilościowych bakterii

ilościowych bakterii

background image

 

 

Niedostateczna zdolność flory i 

Niedostateczna zdolność flory i 

fauny żwacza do trawienia i 

fauny żwacza do trawienia i 

syntezy

syntezy

Dzia

Dzia

ł

ł

anie substancji hamujących 

anie substancji hamujących 

bakterie: stosowanie antybiotyków

bakterie: stosowanie antybiotyków

Substancje antyżywieniowe

Substancje antyżywieniowe

Niedostateczne rozdrobnienie części 

Niedostateczne rozdrobnienie części 

roślin

roślin

Zmiana paszy: dopasowywanie flory trwa 

Zmiana paszy: dopasowywanie flory trwa 

ok. 2 tyg (żywienie zimowe i letnie)

ok. 2 tyg (żywienie zimowe i letnie)

background image

 

 

Niedostateczna zdolność flory i 

Niedostateczna zdolność flory i 

fauny żwacza do trawienia i 

fauny żwacza do trawienia i 

syntezy - objawy

syntezy - objawy

 

 

% zawartości t

% zawartości t

ł

ł

uszczu w mleku

uszczu w mleku

↓ 

↓ 

produkcji mleka, ↑ ketozy, 

produkcji mleka, ↑ ketozy, 

prze

prze

ł

ł

adowanie żwacza, wychudzenie, 

adowanie żwacza, wychudzenie, 

lizawość, cia

lizawość, cia

ł

ł

a ketonowe w moczu i 

a ketonowe w moczu i 

mleku

mleku

background image

 

 

Niedostateczna zdolność flory i 

Niedostateczna zdolność flory i 

fauny żwacza do trawienia i 

fauny żwacza do trawienia i 

syntezy - rozpoznaie

syntezy - rozpoznaie

% zawartości t

% zawartości t

ł

ł

uszczu w mleku, badanie 

uszczu w mleku, badanie 

treści żwacza (ph ok. 7,0; 

treści żwacza (ph ok. 7,0; 

oliwkowobrązowa, ↑sedymentacji, 

oliwkowobrązowa, ↑sedymentacji, 

redukcja b

redukcja b

ł

ł

ękiitu pow 5 min.), cia

ękiitu pow 5 min.), cia

ł

ł

ketonowe w mleku i krwi

ketonowe w mleku i krwi

background image

 

 

Niedostateczna zdolność flory i 

Niedostateczna zdolność flory i 

fauny żwacza do trawienia i 

fauny żwacza do trawienia i 

syntezy - terapia

syntezy - terapia

Usunąć b

Usunąć b

ł

ł

ąd żywieniowy, siano, drożdże 

ąd żywieniowy, siano, drożdże 

200-500 gr, melasa 200-300 gr, 

200-500 gr, melasa 200-300 gr, 

przeniesienie 3-5 l treści od zdrowych (3-

przeniesienie 3-5 l treści od zdrowych (3-

5 x)

5 x)

background image

 

 

Rozk

Rozk

ł

ł

ad gnilny treści żwacza

ad gnilny treści żwacza

Wypieranie fizjologicznej flory

Wypieranie fizjologicznej flory

Podawanie silnie zanieczyszczonej, 

Podawanie silnie zanieczyszczonej, 

nadgni

nadgni

ł

ł

ej paszy zasobnej w bia

ej paszy zasobnej w bia

ł

ł

ko

ko

background image

 

 

Rozk

Rozk

ł

ł

ad gnilny treści żwacza 

ad gnilny treści żwacza 

-diagnostyka

-diagnostyka

Badanie treści żwacza – zielono-czarna, 

Badanie treści żwacza – zielono-czarna, 

wodnista, zapach ka

wodnista, zapach ka

ł

ł

u, pH -7,0

u, pH -7,0

Zmiana karmy, transfuzja treści, terapia 

Zmiana karmy, transfuzja treści, terapia 

farmakologiczna

farmakologiczna

background image

 

 

Zaburzenia mineralne

Zaburzenia mineralne

Wynikają ze sposobu użytkowania

Wynikają ze sposobu użytkowania

Absorpcja z p.pok: Ca do 50%, P do 

Absorpcja z p.pok: Ca do 50%, P do 

60%, Na do 80%, Mg 20%

60%, Na do 80%, Mg 20%

Mleko 1l = 1,2g Ca + 0,9g P + 0,4g Mg

Mleko 1l = 1,2g Ca + 0,9g P + 0,4g Mg

8 i 9 mc ciąży w p

8 i 9 mc ciąży w p

ł

ł

odzie co dzień:4g Ca, 

odzie co dzień:4g Ca, 

2,5g P,   0,1 g Mg

2,5g P,   0,1 g Mg

background image

 

 

Zaburzenia mineralne

Zaburzenia mineralne

Porażenie poporodowe 

Porażenie poporodowe 

Paresis 

Paresis 

Puerperalis, 

Puerperalis, 

gorączka mleczna

gorączka mleczna

Krzywica

Krzywica

Osteomalacja

Osteomalacja

Hipomagnezemia – tężyczka 

Hipomagnezemia – tężyczka 

pastwiskowa

pastwiskowa

background image

 

 

Zapotrzebowanie

Zapotrzebowanie

Ca/g

Ca/g

dzień

dzień

P/g

P/g

dzień

dzień

Mg/g

Mg/g

dzień

dzień

Bytowe

Bytowe

36

36

27

27

12

12

+ 1 l mleka

+ 1 l mleka

5

5

2

2

0,6

0,6

background image

 

 

Zapotrzebowanie - 

Zapotrzebowanie - 

zasuszone

zasuszone

Ca g/dzień

Ca g/dzień

P g/dzień

P g/dzień

Mg g/dzień

Mg g/dzień

Bytowe

Bytowe

60

60

37

37

15

15

background image

 

 

Porażenie POPORODOWE

Porażenie POPORODOWE

Krowy wysokomleczne (3-8 wycielenie)

Krowy wysokomleczne (3-8 wycielenie)

Hipoklcemia 

Hipoklcemia 

→przechodzenie Ca do 

→przechodzenie Ca do 

mleka

mleka

Objawy: zanik apetytu, utrudnione 

Objawy: zanik apetytu, utrudnione 

poruszanie, chwiejny chód, drżenie 

poruszanie, chwiejny chód, drżenie 

mięśni, porażenie kończyn, opistotonus, 

mięśni, porażenie kończyn, opistotonus, 

ciężkie przypadki śmierć w ciągu 48 h

ciężkie przypadki śmierć w ciągu 48 h

background image

 

 

Porażenie POPORODOWE

Porażenie POPORODOWE

Przemiany Ca – Kalcytonina, PTH, vit D

Przemiany Ca – Kalcytonina, PTH, vit D

Odk

Odk

ł

ł

adanie Ca w kościach

adanie Ca w kościach

Uśpienie PTH ok. 48h

Uśpienie PTH ok. 48h

Postępowanie dietetyczne - ↓Ca          

Postępowanie dietetyczne - ↓Ca          

(20 g/dzień) ostatni tydzień, po porodzie 

(20 g/dzień) ostatni tydzień, po porodzie 

norma

norma

background image

 

 

Krzywica

Krzywica

Niedostateczne kostnienie szkieletu – 

Niedostateczne kostnienie szkieletu – 

tzw tkanka kostnawa

tzw tkanka kostnawa

P, ↑Ca – 2:1, ↓wit D (b.b. rzadko)

P, ↑Ca – 2:1, ↓wit D (b.b. rzadko)

Deformacje nasad kości d

Deformacje nasad kości d

ł

ł

ugich, 

ugich, 

zaburzenia ruchu

zaburzenia ruchu

Rozpoznanie: obraz kliniczny, P<1,6 

Rozpoznanie: obraz kliniczny, P<1,6 

mmol/l

mmol/l

background image

 

 

Krzywica

Krzywica

Zmiana żywienia, Fosforan sodu 30 

Zmiana żywienia, Fosforan sodu 30 

g/zwierzę, wit D 200 000 jm/zwierzę

g/zwierzę, wit D 200 000 jm/zwierzę

Kontrola P we krwi

Kontrola P we krwi

background image

 

 

Osteomalacja

Osteomalacja

Osteomalacja: doros

Osteomalacja: doros

ł

ł

e byd

e byd

ł

ł

wysokomleczne

wysokomleczne

Patogeneza: laktacja = demineralizacja 

Patogeneza: laktacja = demineralizacja 

szkieletu; ↓P = zahamowanie 

szkieletu; ↓P = zahamowanie 

remineralizacji po laktacji (tk kostnawa)

remineralizacji po laktacji (tk kostnawa)

Ca 2,25 -3,03 mmol/l

Ca 2,25 -3,03 mmol/l

P 1,00 – 2,71 mmol/l

P 1,00 – 2,71 mmol/l

background image

 

 

Krzywica/Osteomalacja

Krzywica/Osteomalacja

Bogate w P

Bogate w P

Trawa 

Trawa 

ł

ł

ąkowa, 

ąkowa, 

koniczyna, 

koniczyna, 

lucerna (siano), 

lucerna (siano), 

grochowiny, 

grochowiny, 

s

s

ł

ł

oma sojowa

oma sojowa

Ubogie w P

Ubogie w P

Liście buraczane, 

Liście buraczane, 

kiszonka, melasa, 

kiszonka, melasa, 

s

s

ł

ł

oma

oma

background image

 

 

Hipomagnezemia, 

Hipomagnezemia, 

tężyczka pastwiskowa

tężyczka pastwiskowa

Choroba byd

Choroba byd

ł

ł

a mlecznego

a mlecznego

Wch

Wch

ł

ł

anianie 

anianie 

5-30% wartości przyjętej, 

5-30% wartości przyjętej, 

ma

ma

ł

ł

e rezerwy ustrojowe

e rezerwy ustrojowe

Pierwiastek obecny w glebie, tereny 

Pierwiastek obecny w glebie, tereny 

tężyczkowe (monitoring stężenia Mg)

tężyczkowe (monitoring stężenia Mg)

Pora roku

Pora roku

 

 

Funkcje Mg

Funkcje Mg

background image

 

 

Hipomagnezemia, 

Hipomagnezemia, 

tężyczka pastwiskowa

tężyczka pastwiskowa

Objawy zależne od stężenia we krwi

Objawy zależne od stężenia we krwi

Postać ostra 

Postać ostra 

↓ 0,41 mmol/l, 6-12 h, 

↓ 0,41 mmol/l, 6-12 h, 

pobudliwość, skurcze toniczno-kloniczne, 

pobudliwość, skurcze toniczno-kloniczne, 

opistotonus, ślinotok, temp 40stC, 30-60 

opistotonus, ślinotok, temp 40stC, 30-60 

min śmierć

min śmierć

Postać podostra: 0,41-0,74 mmol/l, 

Postać podostra: 0,41-0,74 mmol/l, 

sztywny chód, drżenia w

sztywny chód, drżenia w

ł

ł

ókienkowe, 

ókienkowe, 

częste oddawanie ka

częste oddawanie ka

ł

ł

u, 2-3 dni

u, 2-3 dni

background image

 

 

Hipomagnezemia, 

Hipomagnezemia, 

tężyczka pastwiskowa

tężyczka pastwiskowa

Postać przewlek

Postać przewlek

ł

ł

a: 0,74-1,23 mmol/l, 

a: 0,74-1,23 mmol/l, 

spadek produjcji mleka, lizawość, 

spadek produjcji mleka, lizawość, 

Monitoring Mg w krwi i moczu/0,5 roku

Monitoring Mg w krwi i moczu/0,5 roku

Preparaty mineralne

Preparaty mineralne

Leczenie: Mg iv PODGRZANY DO TEMP 

Leczenie: Mg iv PODGRZANY DO TEMP 

CIA

CIA

Ł

Ł

A( siarczan, glukonian: antiparen, 

A( siarczan, glukonian: antiparen, 

tetanusan 50% i 24%) 

tetanusan 50% i 24%) 

background image

 

 

Stężenie minera

Stężenie minera

ł

ł

ów

ów

Ca = 2,25-3,03 mmol/l / 9-12,1 mg/dl 

Ca = 2,25-3,03 mmol/l / 9-12,1 mg/dl 

P = 1-2,27 mmol/l / 3,1-8,4 mg/dl

P = 1-2,27 mmol/l / 3,1-8,4 mg/dl

Mg =

Mg =

 0,78-1,23 mmol/l / 1,9 -3 mg/dl

 0,78-1,23 mmol/l / 1,9 -3 mg/dl

background image

 

 

Preparaty mineralne

Preparaty mineralne

Hipocalcemia – Calcium borogluconatum 

Hipocalcemia – Calcium borogluconatum 

iv, Calciglut iv, Glucalvet iv, 250 -500 ml

iv, Calciglut iv, Glucalvet iv, 250 -500 ml

Hipomagnezemia  - Antiparen N iv, 

Hipomagnezemia  - Antiparen N iv, 

Tetanusan 50 i 24% iv sc, Duphalythe iv 

Tetanusan 50 i 24% iv sc, Duphalythe iv 

sc ip, Siarczan magnezu 20% sc.   

sc ip, Siarczan magnezu 20% sc.   

background image

 

 

Stężenie minera

Stężenie minera

ł

ł

ów

ów


Document Outline