background image

 

Imię i nazwisko    

 

 

 

 

 

 

Data 

 
………………………………………….. 

 

 

 

 

………………………………. 

 
Grupa    

 

 

 

 

 

 

 

Podpis prowadzącego 

 
…………………………………………. 

 

 

 

 

……………………………….

 

 

 

 

 

 

SPRAWOZDANIE 

 

LABORATORIUM  POFA/POFAT  - ĆWICZENIE NR 1 

 
 

Zadanie nr 1 

(plik „strip.pro” ,nazwa ośrodka wypełniającego prowadnicę - "airlossy")

 

 

Rozważamy przypadek prowadnicy fali TEM, wypełnionej bezstratnym dielektrykiem o różnych 
wartościach przenikalności elektrycznej 

ε

r

 i magnetycznej 

µ

r

, w której rozchodzi się fala bieżąca. 

Narysować  obwiednie  oraz  przykładowe  rozkłady  pól  E(x)/E

0

  i  H(x)/H

0

  dla  jednego  z 

poniższych przypadków, wskazanego przez prowadzącego ćwiczenie ( pole E - kolor czerwony, 
pole H - kolor niebieski): 
  
a)  f = 4 GHz  

ε

r

 = 1 

µ

r

 = 1 

 

 

 

 

b)  f = 8 GHz  

ε

r

 = 1 

µ

r

 = 1 

c)  f = 4 GHz  

ε

r

 = 4 

µ

r

 = 1 

 

 

 

 

d)  f = 4 GHz  

ε

r

 = 1 

µ

r

 = 4 

 

 

 

Wyznaczyć wszystkie niżej podane parametry procesu falowego:

 

 
a) 

α

 =                   

λ

 =                    Z = E/H =                    WFS =                        

β

 = 

b) 

α

 =                   

λ

 =                    Z = E/H =                    WFS =                        

β

 = 

c) 

α

 =                   

λ

 =                    Z = E/H =                    WFS =                        

β

 = 

d) 

α

 =                   

λ

 =                    Z = E/H =                    WFS =                        

β

 = 

Uwaga!!! W trakcie wyznaczania wartości impedancji Z proszę zwrócić szczególną uwagę na 

wartości  amplitud  pól  E  i  H.  Wartość  WFS  proszę  wyznaczać  w  oparciu  o  kształt  obwiedni 

pola E oraz zależność WFS=E

max

/E

min

 

background image

 

Wnioski: 
 
Jak  zmiana  częstotliwości  f  fali  TEM  rozchodzącej  się  w  ośrodku  bezstratnym  wpływa  na 

następujące parametry procesu falowego: 

- długość fali λ -………………………………………………………………………………… 

………………………………………………………………………………………………… 

- współczynnik fazy β - ………………………………………………………………………. 

………………………………………………………………………………………………… 

- impedancję falową Z - ………………………………………………………………………. 

………………………………………………………………………………………………… 

Jak  zmiana  przenikalności  elektrycznej  ε

r

  ośrodka  bezstratnego  wpływa  na  następujące 

parametry procesu falowego: 

- długość fali λ -………………………………………………………………………………… 

………………………………………………………………………………………………… 

- współczynnik fazy β - ………………………………………………………………………. 

………………………………………………………………………………………………… 

- impedancję falową Z - ………………………………………………………………………. 

………………………………………………………………………………………………… 

Jak  zmiana  przenikalności  magnetycznej  µ

r

  ośrodka  bezstratnego  wpływa  na  następujące 

parametry procesu falowego: 

- długość fali λ -………………………………………………………………………………… 

………………………………………………………………………………………………… 

- współczynnik fazy β - ………………………………………………………………………. 

………………………………………………………………………………………………… 

- impedancję falową Z - ………………………………………………………………………. 

………………………………………………………………………………………………… 

Jaka  funkcja  matematyczna  opisuje  kształt  obwiedni  E(x)/E

0

  gdzie  x  jest  kierunkiem 

propagacji fali? 

…………………………………………………………………………………………………

…………………………………………………………………………………………………

…………................................................................................................................................... 

Jakie wartości przyjmują składowe pola H

x

, H

z

, E

x

, E

y

 i dlaczego? 

…………………………………………………………………………………………………

…………………………………………………………………………………………………

…………..................................................................................................................................... 

……………………………………………………………………………………………….... 

background image

 

Zadanie nr 2

 (plik „stripm.pro” ,nazwa ośrodka wypełniającego prowadnicę- "dielektryk") 

 

Rozważamy  przypadek  prowadnicy  fali  TEM,  zakończonej  metalową  płytą  i  wypełnionej 
bezstratnym  dielektrykiem  o  różnych  wartościach  przenikalności  elektrycznej 

ε

r

  i 

magnetycznej 

µ

r

, w której  generuje się fala stojąca. Narysować obwiednie pól E(x)/E

0

 oraz 

H(x)/H

dla  jednego  z  poniższych  przypadków,  wskazanego  przez  prowadzącego  ćwiczenie 

(pole E - kolor czerwony, pole H - kolor niebieski).  
 
a)  f = 5 GHz  

ε

r

 = 1 

µ

r

 = 1 

 

 

 

 

b)  f = 10 GHz  

ε

r

 = 1 

µ

r

 = 1 

c)  f = 5 GHz  

ε

r

 = 4 

µ

r

 = 1 

 

 

 

 

d)  f = 5 GHz  

ε

r

 = 1 

µ

r

 = 4 

 

 

Wyznaczyć wszystkie niżej wymienione parametry procesu falowego: 
 
a) 

α

 =                   

λ

 =                    Z = E/H =                    WFS =                        

β

 = 

b) 

α

 =                   

λ

 =                    Z = E/H =                    WFS =                        

β

 = 

c) 

α

 =                   

λ

 =                    Z = E/H =                    WFS =                        

β

 = 

d) 

α

 =                   

λ

 =                    Z = E/H =                    WFS =                        

β

 = 

Uwaga!!!  Proszę  wyznaczać  wartość  impedancji  falowej  w  miejscu,  w  którym  wstawiona 
została metalowa płyta. Wartość WFS proszę wyznaczać w oparciu o kształt obwiedni pola E 
oraz zależność WFS=E

max

/E

min

 
Wnioski: 
Jak zmiana częstotliwości f fali TEM rozchodzącej się w prowadnicy zakończonej metalową 

płytą  i  wypełnionej  materiałem  bezstratnym  wpływa  na  następujące  parametry  procesu 

falowego: 

- długość fali λ -………………………………………………………………………………… 

………………………………………………………………………………………………… 

Jaka  funkcja  matematyczna  opisuje  kształt  obwiedni  E(x)/E

0

  gdzie  x  jest  kierunkiem 

propagacji? 

………………………………………………………………………………………………… 

Jaka jest odległość między węzłem a strzałką obwiedni? 

………………………………………………………………………………………………… 

background image

 

Jaka jest wartość współczynnika odbicia 

Γ

 na granicy z płytą metalową? 

………………………………………………………………………………………………… 

Jakie wartości przyjmują całkowite pola E i H na granicy z płytą metalową w odniesieniu do 

amplitud E

0

 i H

0

…………………………………………………………………………………………………

…………………………………………………………………………………………………

………….................................................................................................................................... 

Jaki jest sens fizyczny współczynnika fali stojącej WFS? 

…………………………………………………………………………………………………

…………………………………………………………………………………………………

………….................................................................................................................................... 

 

Zadanie nr 3

 (plik „strip”, nazwa ośrodka wypełniającego prowadnice - "airlossy") 

 

W  dwóch  prowadnicach  fali  TEM  wypełnionych  dielektrykiem  stratnym  o  określonych 
wartościach  przenikalności  elektrycznej 

ε

r

  i  magnetycznej 

µ

r

  jest  tłumiona  fala  płaska. 

Wyznaczyć przewodność elektryczną 

σ

 tak, aby w jednej prowadnicy uzyskać: 

 
a)  f =1    GHz          

ε

r

=4    

µ

r

=1              tg

δ

=1 

 

σ

 = … 

b)  f =1    GHz          

ε

r

=4    

µ

r

=1              tg

δ

=0.1   

σ

 = … 

 
Oszacować w trakcie symulacji wartość współczynnika tłumienia 

α

 w obu ośrodkach 

korzystając z zależności: 
 

 

)

(

)

(

)

(

ln

1

2

2

1

x

x

x

E

x

E





=

α

 

 
Porównać z pracą domową i skomentować. 
  
a)  

α

 = 

 
b)  

α

 = 

 
...................................................................................................................................................... 
...................................................................................................................................................... 
....................................................................................................................................................... 
 
 
 
 
 
 
 
 

background image

 

Narysować obwiednie pól E i H korzystając z poniższych wykresów (pole E - kolor 
czerwony, pole H - kolor niebieski): 
 

 

 

Wnioski: 
Jaka  funkcja  matematyczna  opisuje  kształt  obwiedni  E(x)/E

0

  gdzie  x  jest  kierunkiem 

propagacji? 

…………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………… 
Jak  zmienia  się  wzajemne  położenie  pól  E  i  H  w  porównaniu  z  ośrodkami  bezstratnymi  i 
dlaczego? 
…………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………………… 
Jaki jest sens fizyczny kąta impedancji?  

…………………………………………………………………………………………………

…………………………………………………………………………………………………

………………………………………………………………………………………………… 

background image

 

 
 

Zadanie  nr  4

  (pliki  „stripdi1”,  „stripdi2”,  nazwa  ośrodków  wypełniających  prowadnice  -"air"  oraz 

"dielektryk2") 
 

Rozważamy 2 przypadki: 
a) 

Padanie  fali  TEM  (f=2.5  [GHz])  z  powietrza,  do  bezstratnego  (

σ

=0), 

niemagnetycznego  (

µ

r

=1)  dielektryka  o  względnej  przenikalności  elektrycznej 

ε

r

=4 

(stripdi1.pro)

b) 

Propagacja  fali  TEM  (f=2.5  [GHz])  przez  umieszczoną  w  powietrzu  wkładkę 
dielektryczną o długości d=30 mm i parametrach 

ε

r

=4, 

µ

r

=1, 

σ

=0 

(stripdi2.pro)

 

a)

 

b)

 

 

Rozmiary i własności ośrodków wypełniających prowadnice w modelu komputerowym: 
a) powietrze 0-100 [mm] (

ε

r1

=1, 

µ

r1

=1, 

σ

1

=0), dielektryk 100-200 [mm] (

ε

r2

=4, 

µ

r2

=1, 

σ

2

=0) 

b)  powietrze  0-50  [mm]  (

ε

r1

=1, 

µ

r1

=1, 

σ

1

=0),  dielektryk  50-80  [mm]  (

ε

r2

=4, 

µ

r2

=1, 

σ

2

=0), 

powietrze 80-130 [mm] (

ε

r3

=1, 

µ

r3

=1, 

σ

3

=0) 

 
Okre
ślić dla wszystkich przypadków: 
 

 

a) f =2.5    GHz    

  

WFS1  =             

WFS2 = 

b) f =2.5    GHz          

WFS1 =             

WFS2 = 

 

WFS3= 

Narysować  obwiednie  pól  E  i  H  na  jednym  rysunku,  oddzielnie  dla  obydwu  przypadków 
(pole E - kolor czerwony, pole H - kolor niebieski): 

 

 
 

background image

 

 

Wnioski: 
 
Jaki rodzaj fali obserwujemy w ośrodku pierwszym, a jaki w drugim w podpunkcie a) ?

 

…………………………………………………………………………………………………

…………………………………………………………………………………………………

………………………………………………………………………………………………… 

Podać  wzór  i  obliczyć  długość  fali  TEM  (f=2.5[GHz])  rozchodzącej  się  we  wkładce 
dielektrycznej z podpunktu b). Jaka jest grubość wkładki w stosunku do długości fali. 
………………………………………………………………………………………………… 

………………………………………………………………………………………………… 

………………………………………………………………………………………………… 

………………………………………………………………………………………………… 

………………………………………………………………………………………………… 

………………………………………………………………………………………………… 

Jaką  wartość  ma  współczynnik  odbicia 

Γ

  na  granicy  ośrodków  1  i  2  z  podpunktu  b)? 

Obliczenia przeprowadzić w oparciu o wyznaczoną wartość WFS. 
…………………………………………………………………………………………………

…………………………………………………………………………………………………

………………………………………………………………………………………………… 

Co to jest i do czego służy transformator półfalowy? 

………………………………………………………………………………………………… 

………………………………………………………………………………………………… 

………………………………………………………………………………………………… 

………………………………………………………………………………………………… 

 
 
 
 
 
 
 

background image

 

Zadanie nr 5

 (pliki „layer1”, „layer2”, „layer3” nazwa ośrodków wypełniających prowadnice -"air" oraz 

"dielektryk1" i "dielektryk2") 
 

Rozważamy  propagację  fali  TEM  z  powietrza  do  dielektryka  ε

r3

=16,  µ

r3

=1,  σ

3

=0  przez 

warstwę pośredniczącą o parametrach ε

r2

=4, µ

r2

=1, σ

2

=0. 

 

 

 

Uruchomić symulacje dla następujących parametrów: 
 
a) (layer1.pro) - d

2

=15mm    f = 2.5 GHz     

ε

1

 = 1    

ε

2

 = 4     

ε

3

 = 16 

 
b) (layer2.pro) - d

2

=15mm   f = 5.0 GHz    

ε

1

 = 1    

ε

2

 = 4     

ε

3

 = 16 

 
c) (layer3.pro) - d

2

=45mm   f = 2.5 GHz    

ε

1

 = 1    

ε

2

 = 4     

ε

3

 = 16 

 

Narysować obwiednie pól E i H na jednym rysunku oddzielnie dla wszystkich przypadków 
(pole E - kolor czerwony, pole H - kolor niebieski): 
 

 

 

background image

 

 

Co to jest transformator ćwierćfalowy? 

………………………………………………………………………………………………… 

………………………………………………………………………………………………… 

………………………………………………………………………………………………… 

Jaki  warunek  na  współczynnik  odbicia 

Γ

  na  granicy  dwóch  pierwszych  ośrodków  jest 

spełniony dla transformatora ćwierćfalowego? 
…………………………………………………………………………………………………

…………………………………………………………………………………………………

………………………………………………………………………………………………… 

Przy  jakiej  liczbie  ćwiartek  fali  odłożonych  w  ośrodku  dopasowującym  transformator 
ćwierćfalowy działa poprawnie? 
…………………………………………………………………………………………………

…………………………………………………………………………………………………

…………………………………………………………………………………………………