3a.PLANOWANIE_STRATEGICZNEx

mgr Monika Piątkowska

Akademia Wychowania Fizycznego

w Warszawie

Zbiór decyzji określających cele przedmiotu
planowania

ich

zmiany

wynikające

konieczności przystosowania się do zmian w
otoczeniu, zasoby niezbędne do osiągania
załoŜonych

celów

oraz

sposoby

ich

załoŜonych

celów

oraz

sposoby

ich

pozyskania, rozmieszczania i uŜytkowania.

(Obłój K., Trybuchowski M. 2004 )

Zbiór działań diagnozujących organizację i jej
otoczenie, umoŜliwiającym zbudowanie planu
strategicznego i jego realizację.

(Gierszewska G., Romanowska M. 2007)

sensie czynnościowym

analiza strategiczna

jest zbiorem działań diagnozujących
organizację i jej otoczenie w zakresie
umoŜliwiającym zbudowanie strategii i jej
wdroŜenie,

sensie narzędziowym

analiza strategiczna

jest zestawem metod analizy, które pozwalają
na zbadanie, ocenę i przewidywanie
przyszłych stanów wybranych elementów
przedsiębiorstwa i jego otoczenia z punktu
widzenia moŜliwości przetrwania i rozwoju.

Makrootoczenie

- zespół warunków

funkcjonowania przedsiębiorstwa wynikający z
tego, Ŝe działa ono w określonym kraju i
regionie.

Mikrootoczenie

(otoczenie konkurencyjne) -

Mikrootoczenie

(otoczenie konkurencyjne) -

wszystkie podmioty gospodarcze, które mają z
przedsiębiorstwem powiązania kooperacyjne lub
konkurencyjne;

Przedsiębiorstwo

- analizie podlegają wszystkie

elementy funkcjonalne w przedsiębiorstwie.

Makrootoczenie

Mikrootoczenie

• Ekonomiczne

• Technologiczne

• Społeczne

• Demograficzne

• Polityczno-prawne

• Międzynarodowe

• Dostawcy

• Nabywcy

• Konkurenci

Mikrootoczenie

Organizacja

• Konkurenci

• Agencje rządowe

• Partnerzy

• Zasoby ludzkie

• Zasoby rzeczowe

Technika słuŜąca do analizy pozycji
strategicznej róŜnych podmiotów
organizacyjnych

(Smoleń A., śyśko J. 2005)

Akronim:

•

trenghts – nasze mocne strony,

•

eaknesses – nasze słabe strony,

•

pportunities – szanse w otoczeniu,

•

hreats – zagroŜenia w otoczeniu.

WEWNĘTRZNE

WEWNĘTRZNE POZYTYWNE

POZYTYWNE

POZYTYWNE (MOCNE S.)

(MOCNE S.)

Atuty (walory) organizacji, które w

Atuty (walory) organizacji, które w
pozytywny sposób wyróŜniają ją

pozytywny sposób wyróŜniają ją

pozytywny sposób wyróŜniają ją
spośród innych firm działających na

spośród innych firm działających na

spośród innych firm działających na
tym samym rynku:

tym samym rynku:

tym samym rynku:
-Zasoby ludzkie,

Zasoby ludzkie,

-Zasoby rzeczowe,

Zasoby rzeczowe,

-Czas,

Czas,

-Informacje.

Informacje.

WEWNĘTRZNE

WEWNĘTRZNE NEGATYWNE (SŁABE S.)

NEGATYWNE (SŁABE S.)

Są konsekwencją ograniczeń zasobów i

Są konsekwencją ograniczeń zasobów i
niedostatecznych kwalifikacji:

niedostatecznych kwalifikacji:

niedostatecznych kwalifikacji:
-Zasoby ludzkie,

Zasoby ludzkie,

-Zasoby rzeczowe,

Zasoby rzeczowe,

-Czas,

Czas,

-Informacje.

Informacje.

-Informacje.

Informacje.

ZEWNĘTRZNE

ZEWNĘTRZNE POZYTYWNE (SZANSE)

POZYTYWNE (SZANSE)

zjawiska i tendencje w otoczeniu, które

zjawiska i tendencje w otoczeniu, które
odpowiednio wykorzystane staną się

odpowiednio wykorzystane staną się

odpowiednio wykorzystane staną się
impulsem do rozwoju oraz osłabią

impulsem do rozwoju oraz osłabią

impulsem do rozwoju oraz osłabią
zagroŜenia.

zagroŜenia.

zagroŜenia.
-Czynniki makroekonomiczne,

Czynniki makroekonomiczne,

polityczne, prawne, technologiczne,

polityczne, prawne, technologiczne,
społeczne, demograficzne,

społeczne, demograficzne,

społeczne, demograficzne,
międzynarodowe.

międzynarodowe.

międzynarodowe.
-Otoczenie

Otoczenie

Otoczenie konkurencyjne.

konkurencyjne.

ZEWNĘTRZNE

ZEWNĘTRZNE NEGATYWNE (ZAGROś.)

NEGATYWNE (ZAGROś.)

Czynniki zewnętrzne, które

Czynniki zewnętrzne, które
postrzegamy jako bariery dla rozwoju

postrzegamy jako bariery dla rozwoju

postrzegamy jako bariery dla rozwoju
firmy, utrudnienia, dodatkowe koszty

firmy, utrudnienia, dodatkowe koszty

firmy, utrudnienia, dodatkowe koszty
działania.

działania.

działania.
-Czynniki makroekonomiczne,

Czynniki makroekonomiczne,

polityczne, prawne, technologiczne,

polityczne, prawne, technologiczne,
społeczne, demograficzne,

społeczne, demograficzne,

społeczne, demograficzne,
międzynarodowe.

międzynarodowe.

międzynarodowe.
-Otoczenie

Otoczenie

Otoczenie konkurencyjne.

konkurencyjne.

do analizy strategicznej, na bazie której mogą być

budowane plany strategiczne,

do wspomagania procesów restrukturyzacyjnych,

których zadaniem jest podwyŜszanie trafności

podejmowanych decyzji kierunkowych,

w celu wypracowania strategii dostosowanej do

gospodarki rynkowej,

w celu poznania i zrozumienia swojego środowiska

wewnętrznego i zewnętrznego, aby opracować

efektywne plany działania swojego przedsiębiorstwa,

w celu określenie kluczowych czynników dla firmy,

mających decydujący wpływ na jej przyszłość,

w celu ustalenia kolejnych wersji rozwojowych dla

róŜnych punktów w przyszłości, zaleŜnie od zakresu i

celu analizy,

w celu zapewnienie spójnego planowania jakości w skali

przedsiębiorstwa (szerokie zastosowanie w ramach

norm ISO).

Wersje proste

mało obiektywne

, polegające

generalnie na odpowiedzi na pytania
kluczowe;

Wersje

zobiektywizowane

, prowadzące do

Wersje

zobiektywizowane

, prowadzące do

obiektywnej oceny poprzez nadanie wag i
miar ocenianym parametrom.

W czym jesteśmy lepsi od
konkurencji ?
Co nas pozytywnie wyróŜnia ?
Co posiadamy, czego inni nie
mają ?
Przewagi techniczne i

Co robimy gorzej niŜ
konkurencja ?
Co wymaga poprawy ?
W czym nie jesteśmy dobrzy ?
Czy konkurencja wykorzystuje
nasze słabości ?

Przewagi techniczne i
technologiczne ?
Czy cały czas myślimy o rozwoju,
postępie, innowacji ?
Co udaje nam się unikać, czego
inni nie robią ?
Czy posiadamy unikalne
zdolności, zasoby, umiejętności ?

nasze słabości ?
Czy konkurencja działa na
osłabienie naszej pozycji ?
Czy nadąŜamy za postępem...
czy w ogóle o nim myślimy i jest
dla nas waŜny ?
Czego nie potrafimy unikać ?

Pracuj nad nimi

To twój atut i podstawa

Szanse w najbliŜszym otoczeniu ?
Szanse ekonomiczne w skali
makro ... i czy w ogóle mają jakiś
wpływ ?
Tendencje, trendy ?
Zmiany technologiczne ?

ZagroŜenia w najbliŜszym
otoczeniu ?
ZagroŜenia ekonomiczne w skali
makro ... i czy w ogóle mają jakiś
wpływ ?
Zmiany technologiczne ?

Zmiany technologiczne ?
Czynnik ludzki ?
Pozycja finansowa: przepływy
pienięŜne, zdolność kredytowa,
opinie banków ?

Zmiany technologiczne ?
Czynnik ludzki ?
Pozycja finansowa: kredyty ?

Eliminuj i unikaj

Znajdź wszystkie moŜliwe i wykorzystaj

MOCNE STRONY

Jakie są mocne strony pracowników?

Jakie są mocne strony pracowników?
W czym tkwi siła zespołu kierowniczego

W czym tkwi siła zespołu kierowniczego

W czym tkwi siła zespołu kierowniczego
szkoły?

szkoły?

szkoły?
Czym pozytywnym wyróŜnia się praca

Czym pozytywnym wyróŜnia się praca

Czym pozytywnym wyróŜnia się praca
dydaktyczno

dydaktyczno

dydaktyczno-

-wychowawcza szkoły?

wychowawcza szkoły?

Jakie są zalety bazy szkolnej?

Jakie są zalety bazy szkolnej?
Co pozytywnego wyróŜnia szkołę w jej

Co pozytywnego wyróŜnia szkołę w jej

Co pozytywnego wyróŜnia szkołę w jej
kontaktach z organem prowadzącym?

kontaktach z organem prowadzącym?

kontaktach z organem prowadzącym?
Jakie pozytywne przesłania wysyła szkoła do

Jakie pozytywne przesłania wysyła szkoła do

Jakie pozytywne przesłania wysyła szkoła do
otoczenia?

otoczenia?

SŁABE STRONY

Jakie są słabe strony pracowników szkoły?

Jakie są słabe strony pracowników szkoły?
Co jest słabością zespołu kierowniczego

Co jest słabością zespołu kierowniczego

Co jest słabością zespołu kierowniczego
szkoły?

szkoły?

szkoły?
Jakie nieprawidłowości występują w pracy

Jakie nieprawidłowości występują w pracy

Jakie nieprawidłowości występują w pracy
opiekuńczo

opiekuńczo

opiekuńczo-

-wychowawczej szkoły?

wychowawczej szkoły?

Jakie są braki bazy szkolnej?

Jakie są braki bazy szkolnej?
Co negatywnego tkwi w kontaktach szkoły z

Co negatywnego tkwi w kontaktach szkoły z

Co negatywnego tkwi w kontaktach szkoły z
organem prowadzącym?

organem prowadzącym?

organem prowadzącym?
Jakie negatywne przesłania wysyła szkoła do

Jakie negatywne przesłania wysyła szkoła do

Jakie negatywne przesłania wysyła szkoła do
otoczenia?

otoczenia?

SZANSE

Jakie zjawiska i jakie procesy zachodzące w

ZAGROśENIA

Jakie zjawiska i jakie procesy zachodzące w

Jakie zjawiska i jakie procesy zachodzące w
otoczeniu szkoły mają korzystny wpływ na jej
pracę?
Jakie pozytywne przesłania są przekazywane z
otoczenia do szkoły?
Na jakie korzyści moŜe liczyć szkoła ze strony
samorządu lokalnego?
Co pozytywnego wnoszą do szkoły rodzice?
Co pozytywnego wnoszą do pracy szkoły
sąsiadujące z nią placówki oświatowe?
Co pozytywnego wnoszą do szkoły instytucje
gospodarcze i społeczne działające w
otoczeniu?
Co pozytywnego wnoszą do szkoły
absolwenci?

Jakie zjawiska i jakie procesy zachodzące w
otoczeniu szkoły utrudniają funkcjonowanie
szkoły?
Jakie negatywne przesłania są przekazywane z
otoczenia do szkoły?
Jakie aspekty działania samorządu lokalnego
mają negatywny wpływ na pracę szkoły?
Czego szkoła obawia się ze strony rodziców?
Czego szkoła obawia się ze strony
sąsiadujących z nią placówek oświatowych?
Czego szkoła obawia się ze strony instytucji
gospodarczych i społecznych działających w
otoczeniu?
Czego szkoła obawia się ze strony
absolwentów?

Charakterystyka podmiotu

II.

Określenie obszarów kluczowych

III.

Określenie parametrów oceny

IV.

Ocena waŜności parametrów

Standaryzacja wagi parametrów

VI.

Ocena parametrów

VII.

Obliczenie oceny waŜonej parametrów

VIII.

Obliczenie sumy ocen waŜonych

IX.

Określenie pola strategii

Gorazd S. (1993)

Charakterystyka taka powinna zawierać np.:

formę prawną,

rodzaj prowadzonej działalności,

majątek,

środowisko działania,

liczbę zatrudnionych osób,

liczbę klientów,

sektor obsługiwanego rynku itp.

baza,

finansowanie wewnętrzne,

finansowanie zewnętrzne,

status prawny,

struktura organizacyjna,

kadry,

zawodnicy,

obraz w otoczeniu,

wyniki sportowe,

współpraca z administracją publiczną,

konkurencja.

Parametry

Adekwatność ceny
do segmentu rynku
Asortyment usług

Obszar kluczowy

Obszar kluczowy: oferta klubu rekreacyjnego „XYZ”

klub

Asortyment usług
Jakość usług
Ilość usług

Obszar kluczowy

Obszar kluczowy: oferta klubu rekreacyjnego „XYZ”

- otoczenie

Parametry

Moda, trend
Oferta firm
konkurencyjnych
Poziom zarobków
Zapotrzebowanie
na tego typu ofertę

Parametry

Adekwatność ceny
do segmentu rynku
Asortyment usług
Jakość usług
Ilość usług

7
10
6

Obszar kluczowy: oferta klubu rekreacyjnego „XYZ”

klub

Ilość usług

6
∑w= 32

Obszar kluczowy: oferta klubu rekreacyjnego „XYZ”

- otoczenie

Parametry

Moda, trend
Oferta firm
konkurencyjnych
Poziom zarobków
Zapotrzebowanie
na tego typu ofertę

9
10

9
10
∑w= 38

Standaryzację

wagi

dokonujemy

poprzez

podzielenie wagi danego parametru [w] przez
sumę wag [Σ w] wg wzoru

∑

Parametry

Adekwatność ceny
do segmentu rynku
Asortyment usług
Jakość usług

7
10

0.28

0.22
0.31

Obszar kluczowy: oferta klubu rekreacyjnego „XYZ”

klub

Sw = w/

= w/

= w/ ∑w

∑w

Jakość usług
Ilość usług

10
6
∑w= 32

0.31
0.19

Obszar kluczowy: oferta klubu rekreacyjnego „XYZ”

- otoczenie

Parametry

Moda, trend
Oferta firm
konkurencyjnych
Poziom zarobków
Zapotrzebowanie
na tego typu ofertę

9
10

9
10
∑w= 38

0.24
0.26

Sw = w/

= w/

= w/ ∑w

∑w

Parametry

Adekwatność ceny
do segmentu rynku
Asortyment usług
Jakość usług
Ilość usług

7
10
6

0.28

0.22
0.31
0.19

8
9
3

Obszar kluczowy: oferta klubu rekreacyjnego „XYZ”

klub

Ilość usług

6
∑w= 32

0.19

Obszar kluczowy: oferta klubu rekreacyjnego „XYZ”

- otoczenie

Parametry

Moda, trend
Oferta firm
konkurencyjnych
Poziom zarobków
Zapotrzebowanie
na tego typu ofertę

9
10

9
10
∑w= 38

0.24
0.26

4
6

5
8

Ocenę waŜoną kaŜdego parametru
dokonujemy poprzez pomnoŜenie oceny
parametru [O] przez standaryzację wagi
parametru [Sw], wg wzoru:

parametru [Sw], wg wzoru:

Ow = O x Sw

Parametry

Adekwatność ceny
do segmentu rynku
Asortyment usług
Jakość usług
Ilość usług

7
10
6

0.28

0.22
0.31
0.19

8
9
3

1,68

1,76
2,79
0,57

Obszar kluczowy: oferta klubu rekreacyjnego „XYZ”

klub

Ilość usług

6
∑w= 32

0.19

0,57

Obszar kluczowy: oferta klubu rekreacyjnego „XYZ”

- otoczenie

Parametry

Moda, trend
Oferta firm
konkurencyjnych
Poziom zarobków
Zapotrzebowanie
na tego typu ofertę

9
10

9
10
∑w= 38

0.24
0.26

4
6

5
8

0,96
1,56

1,2
2,08

Obliczenie sumy ocen waŜonych [R] dla klubu i

oddzielnie dla otoczenia. Suma ocen
waŜonych nie moŜe przekraczać 10 punktów.

R = Σ Ow

Parametry

Adekwatność ceny
do segmentu rynku
Asortyment usług
Jakość usług
Ilość usług

7
10
6

0.28

0.22
0.31
0.19

8
9
3

1,68

1,76
2,79
0,57

Obszar kluczowy: oferta klubu rekreacyjnego „XYZ”

klub

Ilość usług

6
∑w= 32

0.19

0,57

Rx=6,8

Obszar kluczowy: oferta klubu rekreacyjnego „XYZ”

- otoczenie

Parametry

Moda, trend
Oferta firm
konkurencyjnych
Poziom zarobków
Zapotrzebowanie
na tego typu ofertę

9
10

9
10
∑w= 38

0.24
0.26

4
6

5
8

0,96
1,56

1,2
2,08

Ry=5,8

klub/szkoła

Źródło Smoleń A., śyśko J. (2005) Planowanie strategiczne. W: Jaczynowski L. (red) Techniki
organizatorskie w teorii i praktyce kultury fizycznej. AWF, Warszawa.) na podstawie S. Gorazd (1993).

pole obniŜonego ryzyka, moŜliwa

pole obniŜonego ryzyka, moŜliwa
strategia kontynuacji i rozwoju

strategia kontynuacji i rozwoju

strategia kontynuacji i rozwoju
(wykorzystanie mocnych stron

(wykorzystanie mocnych stron

(wykorzystanie mocnych stron
organizacji w warunkach przychylności

organizacji w warunkach przychylności

organizacji w warunkach przychylności
otoczenia).

otoczenia).

pole średniego ryzyka, konieczna

pole średniego ryzyka, konieczna
zmiana rozwiązań systemowych w

zmiana rozwiązań systemowych w

zmiana rozwiązań systemowych w
organizacji (przezwycięŜenie słabości

organizacji (przezwycięŜenie słabości

organizacji (przezwycięŜenie słabości
klubu poprzez wykorzystanie

klubu poprzez wykorzystanie

klubu poprzez wykorzystanie
moŜliwości płynących z otoczenia).

moŜliwości płynących z otoczenia).

pole średniego ryzyka, konieczna
zmiana strategii głównie części
rynkowej (wykorzystanie mocnych
stron organizacji w celu
przezwycięŜenia zagroŜeń, które
istnieją w otoczeniu ).

pole duŜego ryzyka, konieczna
wszechstronna zmiana strategii
(minimalizacja skutków słabej kondycji
organizacji działającego w
niesprzyjającym otoczeniu)

Organizacja

Obszar kluczowy: oferta

((((Rx

Rx = 6,8; Ry=5,8)

= 6,8; Ry=5,8)

Oferta

Analiza SWOT wykazała, Ŝe obszar kluczowy
„oferta” znalazł się polu strategicznym OS.
Jest to pole obniŜonego ryzyka. Sugeruje się
zatem strategię kontynuacji i rozwoju. NaleŜy

zatem strategię kontynuacji i rozwoju. NaleŜy
wykorzystać

mocne

strony

regionu

przychylność

otoczenia.

JednakŜe

naleŜy

zasugerować

władzom

klubu

pewne

usprawnienia.

Elsner D. (2001) Jak planować rozwój placówki
oświatowej? Teoria i praktyka. Chorzów.

Gierszewska G., Romanowska M. (1995) Analiza
strategiczna przedsiębiorstwa. PWE, Warszawa.

Gorazd S. (1993) Planowanie strategiczne w klubie
sportowym. Trening. Nr3.

sportowym. Trening. Nr3.

Obłój K., Trybuchowski M. (2004) Zarządzanie
strategiczne w:Koźmiński A.K., Piotrowski W. (2004)
Zarządznie. Teoria i praktyka. Wydawnictwo Naukowe
PWN, Warszawa

Smoleń A., śyśko J. (2005) Planowanie strategiczne.
W: Jaczynowski L. (red) Techniki organizatorskie w
teorii i praktyce kultury fizycznej. AWF, Warszawa.