Koncerty brandenburskie (BWV 1046–1051) – zbiór sze ciu koncertów orkiestrowych Jana
ś
Sebastiana Bacha ofiarowanych margrabiemu Brandenburgii Christianowi Ludwigowi w 1721, a
skomponowanych prawdopodobnie w latach 1718-1721.
I Koncert brandenburski F-Dur BWV 1046
1.Allegro
2.Adagio
3.Allegro
4.Menuetto (Trio I , Polacca, Trio II)
Obsada: 2 rogi, 3 oboje, fagot, oraz skrzypce piccolo solo, dwoje skrzypiec, wiolonczela i basso
continuo dla akompaniamentu. Jedyny koncert w tym zbiorze składaj cy si nie z trzech lecz z
ą
ę
czterech cz ci, który po pierwszych trzech cz ciach zamienia si w mał suit . Ostatnia cz
to
ęś
ęś
ę
ą
ę
ęść
rozbudowana i relaksacyjna sekwencja składaj ca si z menuet wykonywanego czterokrotnie z
ą
ę
oddzielnym trio lub polk dla ka dego z tych interwałów. Wcze niejsza wersja tego koncertu
ą
ż
ś
zachowała si jako Sinfonia BWV 1046a.
ę
II Koncert brandenburski F-Dur BWV 1047
1.Allegro
2.Andante 3.Allegro assai
Koncert ten jest w formie concerto grosso i wymaga nieco prostszego lecz mniej spotykanego
zespołu składaj cego si z tr bki, fletu prostego, oboju i skrzypiec solo, z par skrzypiec,
ą
ę
ą
ą
wiolonczel i basso continuo w roli akompaniamentu. Współczesnych badaczy zdumiewa, e tr bacz
ą
ż
ę
w zespole Bacha był w stanie wykona szybkie pasa e tej cz ci graj c na instrumencie, który nie
ć
ż
ęś
ą
posiadał zaworów. Nawet dzisiaj gdy cz sto u ywa si specjalnej małej tr bki z zaworami, partia ta
ę
ż
ę
ą
jest uwa ana za bardzo wymagaj c .
ż
ą ą
III Koncert brandenburski G-Dur BWV 1048
1.Allegro moderato 2.Adagio (Kadenz) 3.Allegro
Ten koncert cz sto jest cytowany jako pierwowzór współczesnego kwartetu smyczkowego, jako e
ę
ż
Bach wymaga tu jedynie instrumentów smyczkowych. Troje skrzypiec, trzy altówki, i trzy
wiolonczele, którym towarzyszy basso continuo. Druga cz
zawiera jedynie dwa akordy, które
ęść
tworz kadencj frygijsk i chocia nie ma na to bezpo redniego dowodu prawdopodobnie akordy
ą
ę
ą
ż
ś
te otaczała lub nast powała po nich kadencja improwizowana przez graj cego na klawesynie lub na
ę
ą
skrzypcach. Czasami druga cz
tego koncertu (Largo) zast powana jest drug cz ci Sonaty na
ęść
ę
ą ęś ą
skrzypce i basso continuo G-dur , BWV. 1021, jako e zawiera ona w akordach ko cz cych
ż
ń ą
identyczn kadencj frygijsk .
ą
ę
ą
IV Koncert brandenburski G-Dur BWV 1049
1.Allegro
2.Andante 3.Presto
Koncert ten na skrzypce i dwa flety proste z towarzyszeniem dwojga skrzypiec, wiolonczeli i basso
continuo. Bach wykorzystuje te typowe instrumenty w do nietypowy sposób. Wymagaj ca partia
ść
ą
solowa skrzypiec momentami na laduje akompaniament basu przenosz c to co tradycyjnie jest
ś
ą
fundamentem do sopranu. We współczesnych wykonaniach flet poprzeczny zast puje czasami flet
ę
prosty.
