background image

Strona 1  

Inwestycja w nowe okna to nie tylko poważny wydatek ale i 
przeświadczenie,  że spełni ona nasze oczekiwania przez wiele lat. W 
sytuacji gdy na rynku asortyment okien jest bardzo urozmaicony, a 
producenci sugestywnie reklamują się swoimi wyrobami i kuszą 
atrakcyjnymi cenami trudno jest dokonać odpowiedniego wyboru. 
Rodzaje i ilość oferowanych odmian okien nie przypomina czasów 
minionych gdy na rynku warunki dyktował producent a zakup – 
niejednokrotnie wątpliwej jakości okien stanowił istotny problem. W 
czasach obecnych, po okresie stabilnego rozwoju i względnego 
nasycenia rynku,  pojawiły się w Polsce obok okien tradycyjnych i 
powszechnie znanych okna na wskroś nowoczesne, na miarę XXI 
wieku. Prezentowane one były m.in. na  Targach BUDMA w Poznaniu. 
Czym charakteryzują się nowoczesne okna, jakie są kierunki ich 
unowocześniania. Niniejszy artykuł jest prezentacją  wybranych, 
dostępnych w Polsce nowości stolarki okiennej a także rozwiązań 
najnowszych  światowych – przyszłościowych. 

1. Wysoka szczelność okien ich poważną wadą. 
Każde współcześnie wyprodukowane okno z PVC, drewna czy też aluminium 
charakteryzuje się wysoką szczelnością na przenikanie powietrza. W efekcie zbyt 
szczelnych okien powstają różne niedogodności jak chociażby brak wymiany 
powietrza, wzrost zawilgoceń, rozwój pleśni. Niejednokrotnie po zamontowaniu 
nowych okien - inwestycja dość kosztowna - warunki mieszkaniowe pogarszają się 
- zamiast poprawić i nawet częste wietrzenie zawilgoconych mieszkań niewiele 
pomaga. Dla rozwiązania problemu nadmiernie szczelnych okien wprowadzane są 
ich różne modyfikacje poczynając od nieskomplikowanego wycinania uszczelek, 
zakładania uszczelek perforowanych 
i kończąc na instalowaniu w oknach 
elementów stałego nawiewu to jest 
nawiewników. Modyfikacje 
uszczelnienia okien TROCAL 
przedstawiono na rysunkach 1a-c. 
Wymianę pasywną powietrza przez 
otwory frezowane w profilach 
demonstruje rys 1a a wymianę aktywną, przy której przy naporze wiatru przepływ 
powietrza zmniejsza się, rys. 1b – przez uszczelkę  COMFOLIP  i  rys.  1c  – 
przepływ przez prosty element nawiewny. Przykładowo podane rozwiązania to już 
standard u naszych producentów okien – poprawienie infiltracji powietrza przez 
modyfikacje uszczelnienia dostępne jest w każdym rodzaju okien.. 
 
 

background image

Strona 2  

Przykład nawiewnika KBE o nazwie KLIMABOX
instalowanego na ramie okiennej i działającego na 
zasadzie przymykania przepływu powietrza przy jego 
zwiększonym ciśnieniu przedstawiono na rysunku nr 2.  
Pięciokomorowy system GEALAN S 7000
zaprezentowany na rys.3a-b wyposażono w element 
przewietrzający [nawiewnik] GEKKO. Przy otwartej 
osłonie powietrze wnika do mieszkania, przy 
zwiększonym naporze wiatru osłona zamyka się 
automatycznie. 

Obecnie niemal każdy 
producent okien dysponuje 
nowoczesnym sposobem 
wentylowania okien przez 
nawiewniki. Są 

dopuszczone Aprobatą techniczną AT/98-02-0486 nawiewniki higrosterowalne 
AERECO, które można zastosować do każdego rodzaju okna, w tym do okna już 
zamontowanego. Bezobsługowe nawiewniki higrosterowane to najprostszy sposób 
na właściwą wentylację poprzez okna. Nawiewniki dostosowują automatycznie 
ilość dopuszczanego powietrza do rzeczywistych potrzeb mieszkania w zależności 
od poziomu wilgotności względnej pomieszczenia. Zapewniają realne 
zmniejszenie strat ciepła i nie wymagają  żadnej regulacji. Nawiewniki powinny 
być stosowane wszędzie tam, gdzie wymagane jest zwiększone zapotrzebowanie 
na powietrze np. w kuchniach gdzie używa się kuchni gazowych. Spalanie gazu 
zabiera tlen z powietrza. 

2. Wielokomorowe systemy „ciepłych” okien PVC 
Trójkomorowe systemy okien z wysokoudarowego PVC to rozwiązania sprzed lat 
niemal dziesięciu, ale cały czas są produkowane i z powodzeniem spełniają 
stawiane im wymagania. W dążeniu do poprawienia izolacyjności cieplnej ram i 
trochę dla urozmaicenia rynku wprowadzane są modyfikacje polegające na 
zwiększaniu ilości komór w ramach. 
Szyby zespolone o współczynniku U 
mniejszym niż 1,3 W/m

2

K to już 

standard, natomiast  „słaby” punkt to 
ramy. Zwiększanie ilości komór ma za 
zadanie poprawić izolacyjność cieplną 
ram okien a im komór w ramach będzie 
więcej tym i okno będzie cieplejsze. 
Obecnie niemal obowiązującym 
standardem jest „posiadać” cztery komory a w niektórych systemach można się 
doliczyć pięciu i więcej komór. „Rozmnażanie” się komór w profilach PVC 

background image

Strona 3  

systemu  ALUPLAST ilustrują rys. 4a-c (odpowiednio 3, 4 i 5 komór). Należy 
jednak wiedzieć,  że jest pewna granica przy której nie ma to uzasadnienia 
technicznego i ekonomicznego – komory muszą mieć pewną minimalną szerokość 
i nie można zwężać komory środkowej do której wsuwane jest stalowe 
usztywnienie, chociażby dla zapewnienia wymaganej sztywności ram. Dla 
standardowych profili o szerokości 60 mm 
najbardziej optymalne są cztery komory. 
Przy większej ilości komór należy 
poszerzyć sam profil.  Dla profili 
pięciokomorowych optymalna szerokość 
wynosi ram 70 mm. Przykład profilu 
sześciokomorowego o szerokości  ramy 80 
mm prezentuje rysunek 4d. Profile mają 
jednocześnie złagodzone kontury i 
„miękkie” krawędzie ram i listew 
przyszybowych. Współczynnik 
izolacyjności cieplnej U ramy wynosi [wg. 
danych niemieckich] 1,1 W/m

2

K. 

 

 

Zamiast zwiększania ilości komór w 
kształtownikach można do sprawdzonych 
rozwiązań zastosować modyfikacje polegające na 
zakładaniu ram zewnętrznych. Ilustruje to rys. 5 - 
jest to system PLUS-PLAN pod nazwą  PlusTec

®

 

plus. Do czterokomorowej ramy ościeżnicy i do 
skrzydła przylega zewnętrzna wysoka rama 
dwukomorowa, w sumie daje to siedem komór. 
Dwukomorowa szyba zespolona (1) osadzona jest 
z zastosowaniem od spodu uszczelniającego 
sznura (2) – w efekcie pod szybą nie ma 
przepływu powietrza. Na rys. oznaczono przebieg izotermy 10

o

C. Współczynnik U 

przy szybie niskoemisyjnej z gazem kryptonem dla okna = 0,7 W/m

2

K.  

Zewnętrzne osłony ocieplające 
do każdego rodzaju okna o 
wprost nieprawdopodobnym 
współczynniku U = 0,35 
W/m

2

K proponuje niemiecka 

firma  FERRATHERM Firma 
deklaruje wykonanie profili 
osłonowych do każdego typu 
okna – z drewna – rys. 6a, 
PVC – rys.6b bądź aluminium. 
Okno ciepłe jak ściana. 

background image

Strona 4  

Tradycyjne profile 
PVC można z 

powodzeniem 

wypełniać materiałem 
izolacji termicznej 
Powiększone modele 
takich okien ilustrują 
rysunki nr 7a – okno 
Interform i 7b 
gaykovision. Okno z 
prawe również ma 
komory wypełnione 

wsuwkami z twardego PVC. Poprawia to zdecydowanie osadzenie wkrętów na 
zawiasy i okucia, np. antywłamaniowe. Tego typu rozwiązania jeszcze w Polsce 
[oficjalnie] nie zagościły. 
3. Modyfikowane usztywnienia 
Zwiększanie ilości komór wypełnianie profili materiałem izolującym cieplnie w to 
nie wszystkie sposoby zwiększenia izolacyjności cieplnej, słabe punkty to stalowe 
usztywnienia dobrze przewodzące ciepło.  

Na kolejnych przykładach można prześledzić 
różne warianty zmodyfikowanych stalowych 
profili usztywniających. Rys. 8a to 
standardowe okno trójkomorowe THYSSEN 
z dzielonym (izolowanym) usztywnieniem 
stalowym - U = 1,4 W/m

2

K, rys. 8b 

przedstawia okno tego samego systemu ze 
specjalnie wyprofilowanym usztywnieniem i z 

ocieplonymi komorami i rys. 8c przedstawia okno VEKA z dzielonym 
usztywnieniem i ocieplonymi dodatkowo 
komorami. 
Zamiast usztywnień stalowych jest dobrym 
rozwiązaniem zastosowanie usztywnień z włókien 
szklanych, cieplejszych i lżejszych niż stalowe. 
Zastosowanie ich poprawia izolacyjność cieplną 
ram aż o 25 %, izoterma 10

0

C jest „schowana” w 

profilach i zagrożenie wyroszenia wilgoci na 
ramach jest mniejsze. Rys. 9 przedstawia taki 
model okna z usztywnieniami z włókien szklanych 
Intra Therm
 

 

background image

Strona 5  

4. Okna wielomateriałowe 
Modyfikacje tradycyjnych okien z PVC, aluminium i z drewna oferuje firma 
INTERFORM. [Na razie nie jest ona w Polsce znana]. Kolejno: rys. 10a - okno 
PVC trend IT z aluminiową osłoną, rys. 10b - okno PVC trend 4 trójszybowe z 
czterema (!) uszczelkami przylgowymi, okno drewniano- aluminiowe trójszybowe, 
również z czterema uszczelkami przylgowymi. Tego typu okna łączą w sobie 
zalety trwałych i odpornych na zewnętrzne warunki atmosferyczne okien 
aluminiowych i łatwych do konserwacji okien z PVC i estetycznych i „ciepłych” 
okien z drewna. Podobne rozwiązania niektóre polskie firmy już oferują. 

 
 
 
 
 
 
 
 
 

 
Dostępne są w Polsce okna aluminiowo drewniane - tradycyjne okna drewniane z 
zewnętrzną osłoną aluminiową pod nazwą HOLZ PLUS, rys. 11a (przekrój) oraz 
Aluvogt Serie Stuttgart ze szkleniem od zewnątrz , rys. 11b oferuje BUG-
Alutechnik
. Okna mają dużą szerokość ramiaków, dobre zabezpieczenie 
szerokimi uszczelkami progów ościeżnic i wygodny sposób mocowania parapetów 
zewnętrznych.  

 
Tak na marginesie obserwuje 
się odejście w oknach 
drewnianych od tzw. złączy 
meblowych – nie klejonych. 
Powrót do złączy czopowych i 
powrót – po okresie radosnej 
twórczości odchudzania 
ramiaków – do ramiaków 
tradycyjnej szerokości 68-78 
mm to renesans okien 
drewnianych

 

Poza nowoczesnym oknem niezbędny jest ich prawidłowy, nowoczesny montaż. 
W przeciwnym przypadku – przy nieprawidłowym montażu - nawet najwyższej 
jakości okno nie będzie spełniało wyznaczonych mu funkcji i szybko ulegnie 
degradacji. Zresztą nie tylko okno, ale i ściana budynku. Wpływ wadliwego  
montażu na komfort mieszkania jest ogromny.  

background image

Strona 6  

5. Montaż okien 
Do montażu okien powszechnie stosowana jest pianka PU, jest bowiem ona łatwa 
w użyciu, szybka w montażu i stosunkowo niedroga. Ma ona jednak pewne wady 
jak brak odporności na promieniowanie ultrafioletowe (wystawiona na działanie 
zewnętrznych czynników atmosferycznych) szybko ulega degradacji. Utwardzona 
w szczelinie pianka jest stosunkowo sztywna i w 
przypadku okien z PVC, których rozszerzalność 
liniowa jest znacząca wypełnione pianką 
szczeliny ulegają po pewnym czasie rozspojeniu, 
powstają mikroszczeliny w które penetruje woda 
opadowa z zewnątrz i wilgoć z wewnątrz.  Tak 
najprościej można wyjaśnić przyczyny 
degradacji złącz okien z murem. Obowiązuje 
następująca zasada: 
Aby uniknąć szkód 
wywołanych przez wilgoć w miejscach łączenia, system okno-spoina-ściana musi 
być rozpatrywany jako całość. Musi być on również realizowany w stosunku do 
dyfuzji pary wodnej zgodnie z zasadą „strona wewnętrzna powinna być zawsze 
szczelniejsza niż zewnętrzna
”. Dlatego też pianka PU nie powinna być stosowana 
jako jedyny materiał uszczelniający

1

. Oprócz pianki PU powinno się stosować inne 

materiały uszczelniające o odpowiednim oporze 
dyfuzyjnym  - celem usuwania wilgoci ze złącz i o 
odpowiedniej  ściśliwości jak elastyczne taśmy, folie 
paroprzepuszczalne, folie paroszczelne, itp. Przy 
„pracy” okna pod wpływem  obciążeń termicznych i 
mechanicznych  ściśliwe gąbki poddają się tym 
ruchom elastycznie i złącze zawsze jest szczelne. 
Sposób zastosowania przykładowych materiałów w 
różnych rodzajach ścian ilustrują poglądowe rysunki 
nr 12a-c. Są to jak na razie materiały dopiero wkraczające na polski rynek ale ich 
stosowanie powinno być powszechne. Sposoby uszczelnienia okien przy 
zastosowaniu nowoczesnych elastycznych materiałów uszczelniających, 
specjalnych listew wykończeniowych, 
genialnie prostych akcesoriach montażowych 
zostaną zaprezentowane w odrębnym artykule. 
 
 

                                                 

1

 

[niestety bardzo często zamiast pianki PU stosowana jest zaprawa tynkarska]