background image

 

Ćwiczenie 3. Praca z tabelą cd. 

 

Skopiuj do swojego katalogu na dysku D katalog Dane z I:\TechnInfZSZsem2\Cwiczenie3\. 
 

Otwórz  nowy  projekt  i  zapisz  go  w  swoim  katalogu  na  dysku  H:\ImieNazwisko\Cwiczenie3  z  nazwą 

nazwisko_imie_raport3.mxd. 

Utwórz nowy plik tekstowy 

nazwisko_imie_raport3.doc

 
Dodaj  do  projektu  trzy  następujące  warstwy: 

rzeki.shp, wioski.shp, wody_gruntowe.shp 

używając 

 

katalogu  danych.  Zmień  nazwę  warstwy  (Layer  Name)  wioski  na  „miejscowości”,  wody_gruntowe  na  „I 

horyzont wód gruntowych”. 

 

W tej części ćwiczenia korzystać będziemy z narzędzi 

Field calculator, Calculate Geometry i Summarize.

 

Narzędzi  tych  możemy  używać  w  trybie  edycji  lub  bez  konieczności  rozpoczynania  edycji  zbioru  (tabeli).  W 

drugim  przypadku  nie  będzie  jednak  możliwa  opcja 

Cofnij  edycję

.  Uruchamiamy  je  po  zaznaczeniu  jednej 

kolumny  jako  aktywnej  klikając  na  jej  nagłówek  prawym  klawiszem  myszy  a  następnie  wybieramy  z  menu 
(

Calculate Values Summarize

).  

 

  Calculate  Geometry.  Narzędzie  to  znajduje  zastosowanie  m.in.  w uzyskiwaniu  informacji  o  cechach 

obiektów  graficznych  takich  jak:  długość  obiektu  (dla  obiektów  liniowych  lub  obwód  dla  poligonowych), 

pole powierzchni (obiekty typu poligon) poszczególnych elementów w ramach jednego.  

  Field Calculator. Korzystając z kalkulatora można wykonywać proste operacje na całych kolumnach lub 

na  wybranych  rekordach  (jeśli  zaznaczymy  jakieś  rekordy  obliczenia  wykonywane  są  tylko  dla  tych 

rekordów) a wyniki pojawiają się w wyznaczonej kolumnie. 

Field calculator 

umożliwia również obliczenia 

arytmetyczne  na  istniejących  kolumnach  czy  też  stosowanie  innych  funkcji  matematycznych  i 

statystycznych. 

  Summarize.  Umożliwia  określenie  statystyk,  ale  nie  w  całej  kolumnie,  a według  podanych  w  innej 

kolumnie  powtarzających  się  atrybutów.  Narzędzie  to  pozwala  na  obliczenie  sumy,  średniej,  odchylenia 

standardowego i wariancji, oraz wybranie wartości maksymalnej i minimalnej. Statystyki generowane są w 
tabeli wynikowej zawierającej informacje z kolumny, wg atrybutów której grupujemy dane oraz wybrane 

przez nas statystyki dotyczące jednej lub kilku kolumn tabeli wyjściowej. 

 

 

Zadanie 1.

 Określenie sumarycznej długości rzek w zlewni górnej Biebrzy.  

 

1.  Dodaj  nową  kolumnę  dla  tematu  „Rzeki”,  w  której  umieścimy  informacje  o  długości  rzek  (

Option/Add 

Field

). W pojawiającym się menu wpisz następujące parametry dla tworzonej kolumny: 

 

 Nazwa kolumny (

Name

): Dlugosc;  

 Typ danych (

Type

): 

Long Integer

,  

 Liczba znaków (

Precision

): 20;  

 

2.  Uruchom  narzędzie 

Calculate  geometry

  (po  uprzednim 

zaznaczeniu  nowo  stworzonej  kolumny  i  kliknięciu  prawym 

klawiszem  wybierz  z  rozwijalnego  Menu)  i  następnie  wybierz 

opcję 

Length

 - pozwalającą uzyskać informację o długości. 

 

3.  Na  podstawie  danych  z  kolumny  Dlugosc  stosując  funkcję: 

Summarize

 

(Rys.1) 

policz 

całkowitą 

długość 

rzek 

występujących  w  tabeli  pod  różnymi  nazwami  (Biebrza,  Sidra, 

Kamienna,  itp.).  Wyniki  zapisz  w  postaci  tabeli  o  nazwie 

dlugosc_rzek.dbf

.  Obejrzyj  ją  po  dokonaniu  obliczeń.  Wklej 

okno tej tabeli do raportu. 

 

 
 

 

 

Rys 1: Formuła Sumarize. 

 

background image

 

Zadanie 2.

 Określenie średniej ważonej głębokości do zwierciadła wód gruntowych. 

 

Analizować będziemy zbiór 

„I horyzont wód gruntowych”

. Najpierw zajmiemy się uzyskiwaniem informacji 

o powierzchni poligonów. Temat ten zawiera mapę głębokości zalegania zwierciadła wód gruntowych w zlewni 
górnej Biebrzy.  

 

1.  Otwórz tabelę dla tematu 

„I horyzont wód gruntowych”

 a następnie dodaj do niej kolumnę, w której 

umieścimy  informacje  o powierzchni  obszarów  cechujących  się  takimi  samymi  poziomami  zalegania 

pierwszego  poziomu  wodonośnego  (

Option/Add  Field

.).  Wpisz  następujące  parametry  dla  tworzonej 

kolumny: 

 Nazwa kolumny (

Name

): Pow;  

 Typ danych (

Type

): 

Short Integer

,  

 Liczba znaków (

Precision

): 20;  

 

2.  Uruchom  narzędzie 

Calculate  geometry

  (po  uprzednim  zaznaczeniu  nowo  stworzonej  kolumny  i 

kliknięciu prawym klawiszem wybierz z rozwijalnego Menu) i następnie wybierz opcję 

Area

 - pozwalającą 

uzyskać informację o powierzchni poligonów. 

 

3.  Następnie  dodaj  nową  kolumnę,  w  której  zostaną  umieszczone  opisy  dla  klas  o  różnych  poziomach 

zalegania wód gruntowych. 

 Nazwa kolumny (

Name

): Opis;  

 Typ danych (

Type

): Text,  

 Liczba znaków (

Length

): 40

 

W tej kolumnie należy umieścić opisy zgodnie z podaną niżej tabelką: 

TO MAMY 

Głębokość zalegania poziomu wodonośnego 

(kolumna o nazwie: Depth_gw_l) 

TO DOŁANCZAMY 

Opis 

0 – 2 

Wody bardzo płytkie 

2 – 5 

Wody płytkie 

2 – 10 

Wody płytkie i średnio głębokie 

5 – 10 

Wody średnio głębokie 

5 – 20 

Wody o zmiennym poziomie 

10 – 20 

Wody głębokie 

Więcej niż 20 

Wody bardzo głębokie 

 

Można  wykonać  to  w  sposób  prostszy  niż 

wpisywanie  w  każde  pole  w  tabeli  opisu 

pojedynczo.  Pomocą  jest  narzędzie 

Field 

Calculator

  pozwalające  wypełniać  wszystkie 

zaznaczone  rekordy  jednocześnie  tym 
samym opisem.  

 

Najpierw  należy  zaznaczyć  wszystkie  rekordy  o 

takim samym poziomie zalegania wód używając 

narzędzia  Select  by  Attributes  następnie 

używając  narzędzia 

Field  calculator

  (po 

uprzednim 

zaznaczeniu 

kolumny 

do 

wypełnienia)  podajemy  tekst,  który  ma  być 

umieszczony w polu opis (Rys 2).  

 

UWAGA:  W  przeciwieństwie  do  liczb,  należy 

pamiętać o ujmowaniu tekstu w cudzysłów! 

 

 

Rys.2.  Wprowadzanie  danych  do  tabeli  przy  użyciu 
narzędzia Field calculator. 

background image

 

4. Na podstawie mapy „I horyzontu wód gruntowych” a właściwie jej tabelarycznej części określimy średnią 

głębokość do zwierciadła wód podziemnych w całej zlewni.  

 

Głębokość do zwierciadła wód podziemnych 

Ma

 w danej zlewni będzie określona w obrębie całej zlewni 

jako średnia ważona głębokość do pierwszego zwierciadła wód podziemnych (Ma) wyrażającego się wzorem: 

 

]

m

Az

Ma

A

Ma

i

i

i

 

gdzie: 

Ma

i

  –  średnia  głębokość  występowania  zwierciadła  wód  podziemnych  w 

i

-tym  obszarze 

głębokościowym o powierzchni (A

i

), [m] 

A

i

 – powierzchnia obszarów głębokościowych zwierciadła wód podziemnych, [km

2

A

Z

 = powierzchnia całej zlewni, [km

2

 

Aby wykonać to zadanie powinieneś:  

1.  Stworzyć  nową  kolumnę  o  nazwie  Srednia_glebokosc.  Typ  danych:  Double,  Liczba  znaków 

(

Precision

): 5; Miejsca po przecinku (Scale): 1 

2.  Wypełnić kolumnę informacjami o średnim położeniu zwierciadła wody w danym obszarze, w sposób 

opisany w tabeli poniżej:  

 

TO MAMY 

Głębokość zalegania poziomu wodonośnego 

(kolumna o nazwie: Depth_gw_l) 

TO DOŁANCZAMY 

Srednia_glebokosc 

0 – 2 

2 – 5 

3.5 

2 – 10 

5 - 10 

7.5 

5 - 20 

12.5 

10 - 20 

15 

Więcej niż 20 

20 

 

 

 

Wstaw do raportu Print Screen tabeli z wybranymi rekordami o głębokości zalegania 5-20. 

 

3.  Stworzyć  nowe  pole  o  nazwie  Pojemnosc  typu  Double,  Precision  0  (0-  przyjmie  maksymalna 

dopuszcalna czyli 36 znaki) 

4.  Pomnóż  dwie  kolumny  przez  siebie:  Srednia_glebokosc*Powierzchnia;  Wynik  wstaw  do  nowo 

stworzonej  kolumny.  Użyj  w  tym  celu 

Field  calculator. 

Uzyskałeś  w  ten  sposób 

i

i

Ma

A

  ze  wzoru 

podanego wcześniej.  

5.  Przy użyciu 

Statistic

 określ sumaryczną wartość 

i

i

Ma

A

 oraz całkowitą powierzchnię zlewni i podziel 

je  przez  siebie  (

Sum:Ai  *Mai 

Sum:

  Powierzchnia).  To  końcowe  obliczenie  robimy  już  poza 

programem ArcMap. 

6.  Uzyskaną wartość wpisz do raportu!!! 

 

 

 

Zadanie  3.

  Dopracuj  Layout  i  przedstaw  w  nim  w  czytelny  sposób  wszystkie  warstwy. 

Zastosuj następujące typy legend: 

 

I horyzont wód gruntowych – typ legendy: 

Unique value

, Values field: 

Opis

; (pamiętaj o dodaniu “Add all 

value”) 

Rzeki  na  terenie  BPN  –  typ  legendy: 

Graduated  Symbol

,  Classification  field: 

Dlugosc

,  Metoda  klasyfikacji 

(Type): 

Natural Breaks

, Liczba klas: 

4

Miejscowości – typ legendy: 

Single symbol 

, kształt i kolor wg własnego uznania. 

Długosc_rzek.dbf – dodaj do Layout tabelę statystyk określonych dla rzek w postaci wykresu słupkowego, w 

którym  każdy  słupek  jest  podpisany  wartością  sumarycznej  długości  a  w  legendzie  wykresu  kolory  opisano 

nazwą rzeki. 

 

background image

 

Stworzoną 

Kompozycję

  zapisz  w  formacie  graficznym 

nazwisko_imię_cwiczenie4.png 

200dpi 

następnie wstaw do swojego pliku raportowego. 

Zadanie 4.

 Nauka obsługi ArcCatalogu.

 

 

Nauka  obsługi  ArcCatalogu 

,  który  służy  do  tworzenia  nowych  warstw,  zmiany  nazw,  usuwania  i 

porządkowania katalogów roboczych a przede wszystkim do obsługi geobaz. Wykonaj konwersję wykonanych 

map do formatu Personal Geodatabase.  W tym celu wykonaj następujące czynności: 

 

- uruchom ArcCatalog 

 

- przejdź do katalogu roboczego przy użyciu ArcCatalogu. 

- PKM na białym tle katalogu 

New/File Geodatabase

  i nadaj jej nazwę cw03.gdb 

-  następnie  przejdź  do  wnętrza  pliku  cw30.gdb  i  PKM  zaimportuj  do  niego  warstwy  ćwiczeniowe  (rzeki.shp 

itp….) wybierając opcję Import/Feature Class (Multiple) 

- skorzystaj z zakładki 

Preview

, żeby obejrzeć zaimportowane warstwy i ich tabele (zrób Print Screen dla rzek)