background image

2012-12-13 

Choroby zapalne serca

Infekcyjne zapalenie wsierdzia

Infekcyjne zapalenie wsierdzia
• Dotyczy całej struktury wsierdzia, szczególnie „lubi” zastawki
• Śmiertelność ok20%
• Występowanie 3-4/100 000 
• Może prowadzić do poważnych powikłań

Typowe wrota infekcji 

Klasyfikacja IZW w zależności od lokalizacji zakażenia oraz obecności 

lub braku materiału wewnątrzsercowego

• Lewostronne IZW zastawki własnej

• Lewostronne IZW zastawki sztucznej (PVE)

– wczesne  PVE: < 1 roku od operacji zastawki

– późne  PVE: > 1 roku od operacji zastawki

• Prawostronne IZW

• IZW związane z urządzeniem (stałym stymulatorem  lub kardiowerterem-

defibrylatorem)

Klasyfikacja IZW w zależności 

od sposobu zakażenia
• IZW związane z kontaktem z opieką zdrowotną

– szpitalne IZW rozwijające się u pacjenta 

hospitalizowanego > 48 godz. przed wystąpieniem objawów odpowiadających IZW

Klasyfikacja IZW w zależności 

od sposobu zakażenia

• IZW związane z kontaktem z opieką zdrowotną

- Pozaszpitalne: objawy IZW rozpoczynają się < 48 godz. od przyjęcia u chorego po 

kontakcie z opieką zdrowotną, definiowanym jako:

1) domowa opieka pielęgniarska lub leczenie dożylne, hemodializa lub chemioterapia 

dożylna przed < 30 dniami poprzedzającymi wystąpienie IZW 

lub

2) hospitalizacja w placówce intensywnej opieki przed < 90 dniami poprzedzającymi 

wystąpienie IZW; 

lub

3) przebywanie w domu opieki zdrowotnej lub innego rodzaju placówce opieki 

długoterminowej

Klasyfikacja IZW w zależności 

od sposobu zakażenia
• IZW pozaszpitalne :Objawy IZW rozpoczynają się < 48 godz. od przyjęcia u pacjenta 

niespełniającego kryteriów zakażenia związanego z kontaktem z opieką zdrowotną


• IZW u narkomanów stosujących narkotyki dożylne: IZW u osoby aktywnie stosującej 

narkotyki dożylne   narkotyki dożylne przy braku innych źródeł zakażenia

Czynne IZW

•  IZW z przetrwałą  gorączką oraz dodatnimi posiewami krwi 

lub

•  Cechy morfologiczne stanu zapalnego stwierdzane podczas operacji 

lub

•  Chory w trakcie antybiotykoterapii 

lub

•  Dane histopatologiczne  potwierdzające obecność czynnego IZW

Nawrót IZW
• Nawrót zakażenia: Powtarzające się epizody IZW wywołane przez ten sam 

drobnoustrój 

1
2
3

4
5

6

7

8

9

10

11

12

13

14
15
16
17
18
19
20

21
22
23
24
25
26
27

28

29

30

31

32
33

34
35
36

37

38

39

40

41

42

43

44

45

46

47

48

49

50

51

52

53

54

55

56
57

58

59

60

61

62

63

64

65
66

67
68

69
70

71

72

73

74

75

76
77

78
79

80

81

82

83

84

85

86

87

88

89

90

91

92
93

94

95

background image

2012-12-13 

drobnoustrój 

< 6 miesięcy od pierwszego epizodu


• Nowe zakażenie: Zakażenie innym drobnoustrojem. Kolejny epizod IZW wywołany 

przez ten sam drobnoustrój > 6 miesięcy od pierwszego epizodu.

Klasyfikacja - mikrobiologia
• IZW z dodatnim posiewem krwi

a. powodowane przez paciorkowce i enterokoki

b. powodowane przez gronkowce

• IZW z ujemnymi posiewami w związku z wcześniejszą antybiotykoterapią
• IZW któremu często towarzyszą ujemne posiewy krwi
• IZW zawsze z ujemnymi posiewami krwi

IZW – objawy
• Nowy szmer niedomykalności zastawki mitralnej
• Incydenty zatorowe o nieznanej przyczynie
• Posocznica o nieznanej przyczynie
• Gorączka 

Gorączka  - kiedy się „martwić”?
• Obecność sztucznego materiału w sercu
• Przebyte IZW
• Zastawkowa lub wrodzona wada serca
• Zabieg prowadzący do bakteriemii
• Zastoinowa niewydolność serca
• Zaburzenia przewodnictwa sercowego
• Ogniskowe lub niespecyficzne objawy neurologiczne
• Plamki Rotha, krwawienia podpaznokciowe, zmiany Janewaya, guzki Oslera
• Ropnie obwodowe

Krwawienia podpaznokciowe

Plamki Rotha

„Petechie” 

Guzki Oslera

Plamy Janeway`a

Diagnostyka IZW
• Wywiad (wady aparatu zastawkowego, wcześniej przebyta gorączka reumatyczna, 

obecność sztucznej zastawki serca, stan po wszczepieniu stymulatora, narkotyki iv, 

bakteriemia po zabiegach lub badaniach diagnostycznych)

• Diagnostyka laboratoryjna (CRP, OB, leukocytoza)
• Echokardiografia – TTE (+ TEE)
• Diagnostyka mikrobiologiczna - posiewy
• Kryteria Duke`a

Co możemy zobaczyć?

Kryteria Duke

Diagnostyka IZW

1
2
3

4
5

6

7

8

9

10

11

12

13

14
15
16
17
18
19
20

21
22
23
24
25
26
27

28

29

30

31

32
33

34
35
36

37

38

39

40

41

42

43

44

45

46

47

48

49

50

51

52

53

54

55

56
57

58

59

60

61

62

63

64

65
66

67
68

69
70

71

72

73

74

75

76
77

78
79

80

81

82

83

84

85

86

87

88

89

90

91

92
93

94

95

background image

2012-12-13 

Diagnostyka IZW

Leczenie
• Antybiotykoterapia – w miarę możliwości celowana
• Leczenie przeciwgrzybicze (o ile potrzebne)
• Leczenie operacyjne
• Leczenie p/zakrzepowe 

Wskazania do operacyjnego leczenia IZW
• Niewydolność serca
• Niedające się opanować zakażenie
• Zapobieganie powikłaniom zatorowym

Niewydolność serca
• jest najczęstszym i najcięższym powikłaniem IZW. 
• obecność  niewydolności serca stanowi wskazanie do operacji, o ile nie ma ciężkich 

chorób współistniejących.

Niedające się opanować zakażenie
• jest najczęściej związane z okołozastawkowym szerzeniem się infekcji lub obecnością 

„trudnych w leczeniu” organizmów


• niedające się opanować zakażenie miejscowe jest wskazaniem do wczesnej operacji, o 

ile nie ma ciężkich chorób współistniejących

Powikłania – incydenty zatorowe
• Stanowią powikłanie 20–50% przypadków, a częstość ich występowania spada do 6–

21% po rozpoczęciu antybiotykoterapii. 


• Ryzyko wystąpienia zatorów jest najwyższe w czasie pierwszych 2 tygodni 

antybiotykoterapii i jest związane z rozmiarem i ruchomością wegetacji. Ryzyko jest 

zwiększone w przypadku wegetacji dużych (> 10 mm) i szczególnie wysokie w 

przypadku bardzo ruchomych i większych wegetacji (> 15 mm). 

Inne powikłania IZW
• Powikłania neurologiczne
• Tętniak zakaźny
• Ostra niewydolność nerek 
• Powikłania reumatyczne
• Ropień śledziony
• Zapalenie mięśnia sercowego
• Zapalenie osierdzia 

Złe rokowanie u pacjenta z IZW

Złe rokowanie u pacjentów z IZW

Infekcyjne zapalenie na sztucznej zastawce (PVE)
• Odpowiada  za 20% wszystkich przypadków IZW, a zapadalność na nie rośnie. 
• Rozpoznanie jest trudniejsze niż w przypadku NVE. 
• Powikłane PVE, PVE o etiologii gronkowcowej i wczesne  PVE, jeśli leczenie nie 

obejmuje operacji, są związane z gorszym rokowaniem i muszą być leczone 

agresywnie. 

• Pacjenci z niepowikłanym późnym  PVE o etiologii innej niż gronkowcowa mogą być 

leczeni zachowawczo, ale muszą pozostawać pod ścisłą obserwacją.

IZW związane z urządzeniem medycznym (CDRIE)

1
2
3

4
5

6

7

8

9

10

11

12

13

14
15
16
17
18
19
20

21
22
23
24
25
26
27

28

29

30

31

32
33

34
35
36

37

38

39

40

41

42

43

44

45

46

47

48

49

50

51

52

53

54

55

56
57

58

59

60

61

62

63

64

65
66

67
68

69
70

71

72

73

74

75

76
77

78
79

80

81

82

83

84

85

86

87

88

89

90

91

92
93

94

95

background image

2012-12-13 

IZW związane z urządzeniem medycznym (CDRIE)
• Jest jedną z najtrudniejszych do rozpoznania postaci IZW i musi być podejrzewane u 

pacjentów z często mylącymi objawami, zwłaszcza w starszym wieku. 

• Rokowanie jest niekorzystne, nie tyl ko z tego powodu, że ten typ IZW występuje

często u osób starszych, z chorobami współistniejącymi. 

• U większości pacjentów z CDRIE konieczna jest przedłużona antybioty- koterapia i

usunięcie urządzenia.

Prawostronne IZW
• Prawostronne IZW najczęściej obserwuje się u osób przyjmujących narkotyki iv i u 

pacjentów z chorobą wieńcową.

• Obraz kliniczny obejmuje objawy ze strony układu oddechowego i gorączkę. 

• Podstawowe znaczenie ma badanie TTE. 

• Pomimo względnie niskiej śmiertelności wewnątrzszpitalnej, prawostronne IZW 

charakteryzuje się wysoką częstością nawrotów, a postępowanie zachowawcze jest 

preferowanym w stosunku do leczenia chirurgicznego sposobem leczenia.

Opieka nad pacjentem po IZW
• Poinformować pacjenta, że w przypadku gorączki lub objawów NS udać się do lekarza
• Rozważyć regularną kontrolę echokardiograficzną
• Badanie stomatologiczne

Zapalenie mięśnia sercowego

(ZMS) 

ZMS
• ZMS = 

Myocarditis

- Proces zapalny mięśnia sercowego, obejmujący w różnym 

zakresie komórki mięśnia sercowego, tk.śródmiąższową, tk. okołonaczyniową, 

naczynia mikrokrążenia wieńcowego 

• Najbardziej charakterystyczną cechą jest obecność w mięśniu sercowym nacieków 

zapalnych

• Komórkami naciekającymi mięsień sercowy mogą być limfocyty, eozynofile, neutrofile, 

komórki olbrzymie, granulocyty lub ‘mieszanina’ tych komórek

• Rozpoznanie kliniczne jest często trudne i niepewne

Objawy ZMS
• Duszność, osłabienie
• Dolegliwości bólowe w klp
• Bóle mięśniowe
• Niespecyficzne objawy z górnych dróg oddechowych
• Podwyższona temperatura
• Zaburzenia rytmu (tachykardia, migotanie przedsionków)
• Możliwe ataki dusznicy bolesnej
• Możliwe tarcie osierdzia

Podejrzenie ZMS
• Objawy kardiomiopatii rozstrzeniowej bez innej przyczyny
• Przebycie choroby infekcyjnej poprzedzającej objawy „sercowe”
• Zaburzenia rytmu o niejasnej etiologii
• W materiale biopsyjnym obecność nacieków zapalnych

ZMS
• Piorunujące – nagły, wyraźny początek i szybkie narastanie objawów NS do wstrząsu 

włącznie

1
2
3

4
5

6

7

8

9

10

11

12

13

14
15
16
17
18
19
20

21
22
23
24
25
26
27

28

29

30

31

32
33

34
35
36

37

38

39

40

41

42

43

44

45

46

47

48

49

50

51

52

53

54

55

56
57

58

59

60

61

62

63

64

65
66

67
68

69
70

71

72

73

74

75

76
77

78
79

80

81

82

83

84

85

86

87

88

89

90

91

92
93

94

95

background image

2012-12-13 

włącznie

• Ostre – mało wyraźny początek, u części chorych dysfunkcja LK postępuje do 

kardiomiopatii rozstrzeniowej

• Podostre lub przewlekłe – nie do odróżnienia od kardiomiopatii rozstrzeniowej, 

najczęściej prowadzi do NS

Diagnostyka ZMS
• Biopsja
• Badania laboratoryjne 
• Badanie elektrokardiograficzne (?)
• Rtg klp (?)
• Echokardiografia (?)
• Rezonans magnetyczny (?)
• Cewnikowanie lewego i prawego serca (?)

Biopsja endomiokardialna
cechy charakterystyczne dla ZMS zgodnie z WHO

Liczba komórek nacieku zapalnego nie może być mniejsza niż 14 leukocytów 

w 1 mm

2

materiału (głównie limfocytów T). 

Diagnostyka ZMS
• Histopatologiczna – stwierdzenie obecności intensywnych nacieków zapalnych z 

towarzyszącą destrukcją kardiomiocytów

• Immunohistologiczna – ocena jakościowa i ilościowa komórek zapalnych; ocena innych 

markerów (antygeny układu HLA l i ll klasy na powierzchni kardiomiocytów, cząsteczki 

adhezyjne)

• Wirusologiczne – PCR, hybrydyzacja in situ

Powikłania biopsji
• Miejscowe – krwiak
• Nakłucie tętnicy szyjnej
• Perforacja serca (0,3 – 0,4%) prowadząca do tamponady
• Pobudzenie n. błędnego
• Odma opłucnowa
• Blok odnogi pęczka Hisa
• Przemijająca arytmia
• Dysfunkcja zastawki trójdzielnej
• Zatorowość – uwolniony materiał zatorowy z koszulek
• Zator powierzny
• Zgon - 0,1%

ZMS – badania laboratoryjne

Nie ma typowych badań laboratoryjnych potwierdzających ZMS ale..

• Wzrost OB. (70% chorych)
• Leukocytoza z przewagą neutrofilów (50%)
• Wzrost CKMB
• Miano wirusów

ZMS - EKG
• Prawie zawsze nieprawidłowy

1
2
3

4
5

6

7

8

9

10

11

12

13

14
15
16
17
18
19
20

21
22
23
24
25
26
27

28

29

30

31

32
33

34
35
36

37

38

39

40

41

42

43

44

45

46

47

48

49

50

51

52

53

54

55

56
57

58

59

60

61

62

63

64

65
66

67
68

69
70

71

72

73

74

75

76
77

78
79

80

81

82

83

84

85

86

87

88

89

90

91

92
93

94

95

background image

2012-12-13 

• Prawie zawsze nieprawidłowy
• Zwykle zmiany odcinka ST i załamka T w wielu odprowadzeniach
• Arytmie nadkomorowe i komorowe
• Zaburzenia przewodnictwa AV i śródkomorowego

Rtg klp
• Sylwetka serca zwykle prawidłowa, ale..
• Możliwe powiększenie sylwetki serca
• Możliwe objawy zastoju w krążeniu płucnym -

Echokardiografia
• Pomocna przy piorunującym ZMS

• Uogólnione, znaczne upośledzenie kurczliwości i pogrubienie ściany LK, ale 

prawidłowe objętości rozkurczowe


• W miarę rozwijania się NS – obraz jak w kardiomiopatii rozstrzeniowej

Rezonans magnetyczny
• Jedynie u chorych z klinicznie uzasadnionym podejrzeniem ZMS
• Pozwala wykryć zmiany nieodwracalne w mięśniu sercowym – przydatne przed biopsją 

miokardialną

Postępowanie i leczenie
• Znaczne ograniczenie aktywności fizycznej
• Ograniczenie picia alkoholu
• Unikać stosowania NLPZ, które mogą nasilać ZMS oraz leków mogących wywołać 

zaburzenie mikrokrążenia wieńcowego

• Leczenie objawowe (NS, zaburzeń rytmu serca itd.)
• Leczenie przyczynowe
• Leczenie immunosupresyjne

Rokowanie
• W piorunującym i ostrym – korzystne, w niewielu przypadkach postępowanie 

subkliniczne prowadzące do kardiomiopatii rozstrzeniowej

• W podostrym – rokowanie niekorzystne

Zapalenie osierdzia

Zapalenie osierdzia
• Pierwotny lub wtórny proces zapalny blaszek osierdzia, któremu zazwyczaj towarzyszy 

gromadzenie się płynu w worku osierdziowym


• Epidemiologia: dokładne dane nieznane, przyczyna około 5% zgłoszeń do oddziałów 

ratunkowych

ZO - Etiologia

Zakaźne
• wirusowe
• ropne
• gruźlicze
• grzybicze
• Inne…

ZO – etiologia 

Niezakaźne
• zawał serca

1
2
3

4
5

6

7

8

9

10

11

12

13

14
15
16
17
18
19
20

21
22
23
24
25
26
27

28

29

30

31

32
33

34
35
36

37

38

39

40

41

42

43

44

45

46

47

48

49

50

51

52

53

54

55

56
57

58

59

60

61

62

63

64

65
66

67
68

69
70

71

72

73

74

75

76
77

78
79

80

81

82

83

84

85

86

87

88

89

90

91

92
93

94

95

background image

2012-12-13 

• zawał serca
• mocznica
• nowotwory (pierwotne i przerzutowe)
• obrzęk śluzowaty
• uraz klatki piersiowej
• po radioterapii
• ostre idiopatyczne

ZO - etiologia

Związane prawdopodobnie z nadwrażliwością i autoimmunizacją
• gorączka reumatyczna
• kolagenozy (SLE, rzs, sklerodermia)
• polekowe
• Zespół Dresslera
• zespół po perikardiektomii

Objawy
• Ból w okolicy zamostkowej lub przedsercowej, promieniujący do pleców, szyi, ramion 

lub barku; nasilający się w pozycji leżącej a zmniejszający w pozycji siedzącej przy 

pochyleniu do przodu

• Stan podgorączkowy lub gorączka
• Tarcie osierdziowe – najlepiej słyszalny podczas wydechu chorego, w pozycji 

siedzącej, lekko pochylonego do przodu

• Objawy tamponady serca
• Objawy ZMS

Diagnostyka ZO
• Badania laboratoryjne
• EKG
• Rtg klp
• Echo 
• TK
• Badanie płynu osierdziowego / biopsja osierdzia

Badania laboratoryjne
• Wzrost OB, CRP
• Rzadziej leukocytoza (zakażenia bakteryjne)
• Troponiny sercowe – przy zajęciu także mięśnia sercowego

EKG
• Uogólnione, poziome uniesienie odcinków ST i poziome obniżenie PQ
• Zmiany w ekg mogą ulegać ewolucji!!!

• EKG w tamponadzie: zwykle tachykardia zatokowa, mała amplituda QRS i załamków T, 

naprzemienność elektryczna QRS,w stadium schyłkowym bradykardia, w ostrej 
tamponadzie zmiany przypominające zawał serca

Rtg klp
• Przy nagromadzeniu powyżej 250 ml płynu w worku osierdziowym, poszerzenie 

sylwetki serca („butelka”, „karafka”) bez zastoju w krążeniu płucnym

Echokardiografia
• U chorych z ostrym zapaleniem osierdzia (suchym) obraz prawidłowy

1
2
3

4
5

6

7

8

9

10

11

12

13

14
15
16
17
18
19
20

21
22
23
24
25
26
27

28

29

30

31

32
33

34
35
36

37

38

39

40

41

42

43

44

45

46

47

48

49

50

51

52

53

54

55

56
57

58

59

60

61

62

63

64

65
66

67
68

69
70

71

72

73

74

75

76
77

78
79

80

81

82

83

84

85

86

87

88

89

90

91

92
93

94

95

background image

2012-12-13 


• Może ujawnić płyn w worku osierdziowym – szczególnie istotne w diagnostyce 

tamponady w przebiegu zapalenia osierdzia – separacja skurczowa blaszek osierdzia

TK i badanie płynu
• TK – ocena gęstości płynu (podejrzenie ropnego zapalenia osierdzia)

• Badanie płynu – pozwala ustalić etologię zakażenia

• Biopsja osierdzia – w przypadku nowotworowego lub ziarniniakowatego zapalenia 

osierdzia

Leczenie
• NLPZ  (ibuprofen) i / lub kolchicyna 
• Glikokortykosteroidy
• Perikardiocenteza

• Leczenie przyczynowe

Zaciskające zapalenie osierdzia
• Najczęściej w bakteryjnym lub gruźliczym zapaleniu osierdzia

• Zarośnięcie osierdzia, zgrubienie i zwapnienie

• Sztywny worek osierdziowy uniemożliwia napływ krwi do serca w fazie rozkurczu 

(wzrost ciśnień napełniania i rozwój NS)

ZZO - Objawy
• Postępujące osłabienie
• Ból w klp
• Uczucie niemiarowej pracy serca
• Objawy przewlekłego zastoju żylnego – poszerzenie żył szyjnych, objaw Kussmaula

(brak zapadania się żył szyjnych podczas wdechu), wodobrzusze, obrzęki, 

powiększona i tętniąca wątroba

• Stuk osierdziowy (wczesnorozkurczowy ton serca)
• Hipotensja 

Diagnostyka
• Ekg – mała amplituda załamków QRS lub spłaszczenie T, poszerzenie załamków P, 

czasami migotanie przedsionków lub zaburzenia przewodzenia AV

• Rtg – zwapnienia osierdzia, powiększenie przedsionków, płyn w jamie opłucnowej
• Echo – najlepiej TEE, powiększenie przedsionków, przy zachowanej wielkości komór; 

poszerzenie ż.g d i ż. wątrobowej

Diagnostyka
• Cewnikowanie serca – pozwala ocenić stopień ciężkości ZZO, ocena wartości ciśnień 

napełniania oraz rzutu serca

• Objaw „pierwiastka kwadratowego” – wczesnorozkurczowy spadek ciśnienia po którym 

utrzymuje się na stałym, wysokim poziomie (prawa komora)

Leczenie
• Perikardiektomia
• Nawroty ZZO często spowodowane są niekompletną resekcją chirurgiczną, co wymaga 

kolejnego zabiegu obarczonego dużym ryzykiem 

KARDIOMIOPATIE

KARDIOMIOPATIE

1
2
3

4
5

6

7

8

9

10

11

12

13

14
15
16
17
18
19
20

21
22
23
24
25
26
27

28

29

30

31

32
33

34
35
36

37

38

39

40

41

42

43

44

45

46

47

48

49

50

51

52

53

54

55

56
57

58

59

60

61

62

63

64

65
66

67
68

69
70

71

72

73

74

75

76
77

78
79

80

81

82

83

84

85

86

87

88

89

90

91

92
93

94

95

background image

2012-12-13 

KARDIOMIOPATIE

Definicja: Szeroka grupa chorób serca charakteryzująca się pierwotnym uszkodzeniem 

mięśnia sercowego, ew. zaburzeniami kurczliwości i struktury komórek mięśnia 

sercowego.

Podział:

• Rozstrzeniowa

• Przerostowa

• Restrykcyjna
• Arytmogenna kardiomiopatia prawej komory

Kardiomiopatia rozstrzeniowa
• Powiększenia jam serca (typowa jest rozstrzeń wszystkich 4 jam)
• Łagodne zwiększenie grubości ścian komór, nieproporcjonalne do powiększenia jam 

serca

• Degeneracja miocytów, atrofia miofibrylli, włóknienie śródmiąższowe
• Wiele potencjalnych czynników uszkadzających i często nakładających się na siebie

Przyczyny

1. Toksyny:

• Etanol (najczęstsza przyczyna, mężczyźni w średnim wieku), Kokaina

• Leki antyretrowirusowe, chemioterapeutyki.

• Radioterapia

2. Zaburzenia metaboliczne:

• Endokrynologiczne (niedoczynność tarczycy, akromegalia, pheochromocytoma).

• Hemochromatoza
• Zaburzenia elektrolitowe

Przyczyny

3. Czynniki zapalne, infekcyjne

• Wirusowe (Coxsackie, CMV), bakteryjne (błonica), toksoplazmoza, HIV

• Sarkoidoza

• Zapalenie mięśnia sercowego

• Połogowa (okres okołoporodowy)

4. Idiopatyczna

5. Genetycznie uwarunkowana (białka cytoszkieletowe: dystrofina, desmina i inne).

Objawy
• Stopniowe narastanie objawów (duszność wysiłkowa i spoczynkowa, ograniczenie 

tolerancji wysiłku, męczliwość, osłabienie, obrzęk płuc).

• Cechy niewydolności prawokomorowej (późny i niekorzystny rokowniczo objaw).
• Stenokardia
• Pobudzenia dodatkowe nadkomorowe i komorowe

Objawy
• Rytm cwałowy (III i IV ton)
• Szmer skurczowy
• Trzeszczenia nad polami płucnymi
• Wypełnienie żył szyjnych
• Wyraźne, rozlane i przemieszczone w lewą stronę uderzenie koniuszkowe
• Zaburzenia rytmu serca, zaburzenia przewodnictwa (niemiarowość)

Diagnostyka
• RTG

1
2
3

4
5

6

7

8

9

10

11

12

13

14
15
16
17
18
19
20

21
22
23
24
25
26
27

28

29

30

31

32
33

34
35
36

37

38

39

40

41

42

43

44

45

46

47

48

49

50

51

52

53

54

55

56
57

58

59

60

61

62

63

64

65
66

67
68

69
70

71

72

73

74

75

76
77

78
79

80

81

82

83

84

85

86

87

88

89

90

91

92
93

94

95

background image

2012-12-13 

10 

• RTG

• Morfologia, biochemia, hormony tarczycy

• EKG

• Echokardiografia (dobutamina)

• SPECT

• Cewnikowanie serca

• Koronarografia

• Biopsja endomiokardialna

Leczenie
• Abstynencja

• Leczenie niewydolności krążenia

• Wyrównanie zaburzeń hormonalnych i elektrolitowych

• Leczenie przeciwzakrzepowe

• Leczenie przeciwarytmiczne

• Rewaskularyzacja wieńcowa (CABG, PCI)

Kardiomiopatia przerostowa

1. Nieprawidłowy przerost miokardium, obejmujący zwykle

przegrodę międzykomorową oraz hiperdynamiczną czynność

lewej komory. Przegroda jest pogrubiała nieproporcjonalnie

bardziej niż wolna ściana lewej komory.

2. Dysfunkcja rozkurczowa związana z nieprawidłową

sztywnością ścian lewej komory. 

3. Występowanie dynamicznego gradientu ciśnień w drodze

odpływu lewej komory.

Obraz kliniczny

- łagodny , bezobjawowy lub ciężka niewydolność serca, udar mózgu w przebiegu 

incydentu zatorowego, nagły zgon sercowy

-

ból w klatce piersiowej, kołatanie serca, zasłabnięcia, utrata przytomności

-

duszność podwyższone ciśnienie późnoskurczowe w lewej komorze

-

dusznica bolesna- obniżona rozkurczowa perfuzja naczyń wieńcowych

-

omdlenia utrata przytomności przy wysiłku, codziennych czynności lub wypoczynku

Objawy
• Chybkie tętno (zwiększona szybkość wznoszenia, dwubitne)

• Hiperdynamiczne uderzenie koniuszkowe przesunięte ku dołowi i bocznie

• IV ton serca

• Zaburzenia rytmu serca

Diagnostyka
• EKG - cechy przerostu lewej komory, powiększenia lewego przedsionka, patologiczny 

załamek Q, nieprawidłowy załamek P, ujemne załamki T – mogą poprzedzać objawy 
kliniczne)

• RTG (powiększenie lewego przedsionka, lewej komory )
• Echokardiografia

• Badanie Holterowskie

• Koronarografia

• Badania elektrofizjologiczne

Leczenie
• Leczenie farmakologiczne :BB, Blokery kanału wapniowego, leczenie NS – jeżeli 

potrzebne; leczenie antyarytmiczne, profilaktyka udaru u chorych z AF

1
2
3

4
5

6

7

8

9

10

11

12

13

14
15
16
17
18
19
20

21
22
23
24
25
26
27

28

29

30

31

32
33

34
35
36

37

38

39

40

41

42

43

44

45

46

47

48

49

50

51

52

53

54

55

56
57

58

59

60

61

62

63

64

65
66

67
68

69
70

71

72

73

74

75

76
77

78
79

80

81

82

83

84

85

86

87

88

89

90

91

92
93

94

95

background image

2012-12-13 

11 

potrzebne; leczenie antyarytmiczne, profilaktyka udaru u chorych z AF

• Leczenie operacyjne: wycięcie części przegrody międzykomorowej zawężającej drogę 

odpływu,  ablacja przegrody międzykomorowej, elektrostymulacja dwujamowa, ICD

Kardiomiopatia restrykcyjna

Kardiomiopatia restrykcyjna

1. Najrzadsza kardiomiopatia

2.

2. Dominują zaburzenia funkcji rozkurczowej LK

3. Sztywna i niepodatna ściana komory nie pozwala na

prawidłowe napełnianie komory w okresie rozkurczu

4. Funkcja skurczowa jest zazwyczaj zachowana aż do

okresu schyłkowego choroby

Objawy
• Objawy niewydolności prawokomorowej

• Wypełnienie żył szyjnych (objaw Kussmaula)

• Obrzęki obwodowe

• Powiększenie wątroby i wodobrzusze (w zaawansowanej postaci choroby)

• III i IV ton serca

• Niedomykalność mitralna i trójdzielna

• Uderzenie koniuszkowe najczęściej prawidłowe, wyczuwalne

Leczenie
• Niemal wyłącznie objawowe
• Leczenie p/zakrzepowe – profilaktyka zatorów u chorych z AF
• Rozważyć przeszczep serca

1
2
3

4
5

6

7

8

9

10

11

12

13

14
15
16
17
18
19
20

21
22
23
24
25
26
27

28

29

30

31

32
33

34
35
36

37

38

39

40

41

42

43

44

45

46

47

48

49

50

51

52

53

54

55

56
57

58

59

60

61

62

63

64

65
66

67
68

69
70

71

72

73

74

75

76
77

78
79

80

81

82

83

84

85

86

87

88

89

90

91

92
93

94

95