background image

W Y K Ł A D   5  

1 4 . 1 1 . 2 0 0 8 R .  

 

P

OLITYKA KONTROLI RYNKU

 ......................................................................................................................................... 1

 

I

NSTRUMENTY RYNKOWE SKŁADAJĄCE SIĘ NA 

W

SPÓLNĄ 

P

OLITYKĘ 

R

OLNĄ

 ............................................................................ 2

 

Ś

RODKI INTERWENCJI WEWNĘTRZNEJ

 ........................................................................................................................ 2

 

Ś

RODKI INTERWENCJI ZEWNĘTRZNEJ

 ......................................................................................................................... 2

 

Z

ASADY 

W

SPÓLNEJ 

P

OLITYKI 

R

OLNEJ

 ............................................................................................................................ 2

 

Z

ASADA JEDNOLITOŚCI RYNKU

 .................................................................................................................................. 2

 

Z

ASADA 

P

REFERENCJI 

W

SPÓLNOTY

 .......................................................................................................................... 2

 

Z

ASADA SOLIDARNOŚCI FINANSOWEJ

......................................................................................................................... 3

 

Z

ASADA WSPÓŁODPOWIEDZIALNOŚCI PRODUCENTÓW

 .................................................................................................. 3

 

R

EFORMA 

CAP ........................................................................................................................................................ 3

 

CELE.................................................................................................................................................................. 3

 

Ś

RODKI ZARADCZE

 ................................................................................................................................................. 3

 

C

ELE Z 

A

GENDY 

2000 ............................................................................................................................................ 3

 

R

EFORMA Z 

2003

 ROKU

 ........................................................................................................................................ 4

 

 

WSPÓLNA POLITYKA ROLNA 

W

SPÓLNA POLITYKA ROLNA 

to jedna z pierwotnych polityk Unii Europejskiej. Jej podstawy zapisano już w Traktacie 

Rzymskim w 1957 roku. Określono wówczas jej 

CELE

. Sformułowano je następująco: 

⇒  zwiększenie  produktywności  rolnictwa  poprzez  wspieranie  postępu  technicznego  i  optymalne 

wykorzystanie czynników produkcji; 

⇒  zapewnienie zadowalającego standardu życiowego społeczności wiejskiej poprzez wzrost dochodu 

per capita; 

⇒  stabilizacja rynków; 
⇒  zapewnienie dostępności towarów rolno-spożywczych; 
⇒  zapewnienie konsumentom możliwości zakupu żywności po rozsądnych cenach. 

Wspólna  Polityka  Rolna  wykorzystuje  dwa  typy  instrumentów,  a  mianowicie 

POLITYKĘ  KONTROLI  RYNKU 

oraz 

POLITYKĘ STRUKTURALNĄ

POLITYKA KONTROLI RYNKU 

Obejmuje: 

⇒  działania  regulacyjne,  w  tym:  powołanie  organu  interwencyjnego,  zasady  konkurencji  i  zasady 

prowadzenia wymiany z zagranicą; 

⇒  politykę  cenową,  która  polega  na  ustalaniu  cen  minimalnych  w  oparciu  o  możliwie  obiektywne 

kryteria; 

⇒  fundusz dla wypłaty cen gwarantowanych; 

 

 

background image

Ekonomia Integracji Europejskiej – Wykład 5 

 

2 | 

S t r o n a  

14.11.2008 r. 

INSTRUMENTY RYNKOWE SKŁADAJĄCE SIĘ NA WSPÓLNĄ 

POLITYKĘ ROLNĄ 

ŚRODKI INTERWENCJI WEWNĘTRZNEJ 

⇒  ustalenie cen interwencyjnych; 

⇒  zakupy interwencyjne; 
⇒  składowanie nadwyżek; 

ŚRODKI INTERWENCJI ZEWNĘTRZNEJ 

⇒  cła; 

⇒  importowe opłaty wyrównawcze; 
⇒  subwencje eksportowe; 

⇒  kontyngenty; 
⇒  normy techniczne; 

⇒  przepisy sanitarne; 
⇒  standardy; 

 

ZASADY WSPÓLNEJ POLITYKI ROLNEJ 

ZASADA JEDNOLITOŚCI RYNKU 

Artykuły  rolno-spożywcze  mogą  przekraczać  granice  wewnętrzne  Unii  Europejskiej  bez  żadnych  przeszkód 

(takich jak cła, ograniczenie ilościowe, normy techniczne, ograniczenia jakościowe). 

ZASADA PREFERENCJI WSPÓLNOTY 

Pierwszeństwo  zbytu  na  rynku  Wspólnot  Europejskich  mają  artykuły  rolno-spożywcze  wyprodukowane 

w krajach Wspólnot Europejskich. 

 

 

background image

Ekonomia Integracji Europejskiej – Wykład 5 

 

3 | 

S t r o n a  

14.11.2008 r. 

ZASADA SOLIDARNOŚCI FINANSOWEJ 

Wszystkie państwa Wspólnot Europejskich solidarnie ponoszą koszty prowadzenia Wspólnej Polityki Rolnej, bez 
względu na to jaki jest aspekt rzeczowy i geograficzny wykorzystania tych środków. 

ZASADA WSPÓŁODPOWIEDZIALNOŚCI PRODUCENTÓW 

Cena minimalna gwarantowana jest tylko do pewnego górnego pułapu, tzw. progu gwarancji. 

REFORMA CAP 

1991 rok – projekt reformy CAP – R. MacShany 

Realizację tego etapu reform zaprezentowano w 1995r. 

Określono  wówczas  nowe  cele  Wspólnej  Polityki  Rolnej,  akcentujące  cele  ogólnogospodarcze,  a  nie  funkcje 
produkcyjne rolnictwa. 

CELE 

I tak za cele Wspólnej Polityki Rolnej uznano: 

⇒  zrównoważenie rynków rolnych Wspólnot Europejskich; 
⇒  poprawę konkurencyjności unijnego rolnictwa; 

⇒  ekstensyfikacje gospodarowania w celu ochrony środowiska i zmniejszenia nadwyżek rolnych; 
⇒  redystrybucję środków z budżetu Unii Europejskiej między większą liczbę gospodarstw rolnych; 

⇒  zachowanie niezbędnej liczby gospodarstw rolnych. 

ŚRODKI ZARADCZE 

Zgodnie z założeniami reform R. MacShany’ego zastosowano środki zaradcze: 

⇒  wyłączenie gruntów rolnych spod upraw; 
⇒  obniżki cen gwarantowanych; 

⇒  zalesienie użytków rolnych; 
⇒  wcześniejsze emerytury rolne. 

CELE Z AGENDY 2000 

Cele polityki rozwoju obszarów wiejskich wynikają z Agendy 2000: 

⇒  wsparcie restrukturyzacji regionów słabiej rozwiniętych; 

⇒  promocja rolnictwa konkurencyjnego i wielofunkcyjnego; 
⇒  modernizacja gospodarstw rolnych; 

⇒  wsparcie przetwórstwa i sprzedaży produktów rolnych; 
⇒  promowanie uzupełniające oraz alternatywne formy działalności na wsi; 

⇒  wsparcie dla gospodarstw ekologicznych; 
⇒  wspieranie gospodarstw położonych na terenach o niekorzystnych warunkach naturalnych; 
⇒  wsparcie dla wykwalifikowanych, młodych rolników rozpoczynających działalność; 

⇒  wcześniejsze emerytury rolnicze; 
⇒  rozwój systemu szkoleń dla rolników; 

 

 

background image

Ekonomia Integracji Europejskiej – Wykład 5 

 

4 | 

S t r o n a  

14.11.2008 r. 

REFORMA Z 2003 ROKU 

W styczniu 2003 roku Komisja Europejska wystąpiła z propozycją reformy Wspólnej Polityki Rolnej. 

W

YTYCZNE 

dotyczące przyszłości Wspólnej Polityki Rolnej przyjęte w czerwcu 2003 roku: 

1)  Założenie  zniesienia  znacznej  części  dotacji  finansowych  uzależnionych  od  rozmiarów  upraw  bądź 

produkowanej  żywności.  Mają  one  być  zastąpione  przez  jednolitą  bezpośrednią  płatność  dla  rolnika 

(JPG).  Jednolita  płatność  rolna  ma  być  szacowana  dla  każdego  gospodarstwa  na  podstawie  sum 

referencyjnych z lat 2000-2002. Ma ona zastąpić większość płatności w ramach wspólnych organizacji 

rynków rolnych. 

2)  Przyznawanie  jednolitej  płatności  rolnej  oraz  innych  płatności  miałoby  być  uzależnione  od  dobrego 

jakościowo  zarządzania  gospodarstwem,  przestrzegania  norm  ochrony  środowiska,  bezpieczeństwa 

żywności, zdrowia roślin i zwierząt. 

3)  Redukcja dotacji dla dużych gospodarstw rolnych w celu pozyskania dodatkowych środków na rozwój 

obszarów wiejskich i finansowania kolejnych reform. 

1) 

Wprowadzenie  w  roku  2007  nowego  mechanizmu  dyscypliny  finansowej,  który  miałby  zapewnić 

przestrzeganie ścisłych norm wydatków Unii Europejskiej na rolnictwo, tj. osiąganie stanu, gdy wydatki 

na  środki  polityki  rynkowo-cenowej  stanowiącej  część  Wspólnej  Polityki  Rolnej  nie  będą  wzrastaj 

więcej niż o 1% rocznie w stosunku do poziomu wydatków z roku 2006.