Kaktusarium 10 | grudzień 2012

Polskie Towarzystwo
Kaktusowo-Sukulentowe

by pomagać... by poznawać... by chronić...

Od redakcji

Szanowni Państwo!

      Mamy 10-ty numer „Kaktusarium”.
Pisemko zaczęło być wydawane w
sierpniu 2011r., do lipca br. ukazało się
9 numerów, a to oznacza, Ŝe było ono
wydawane ok. 9 razy rocznie - „prawie
jak miesięcznik” ! W ostatnm czasie by-
ła wprawdzie dłuŜsza przerwa, lecz
Kaktusarium nie ma przecieŜ bardzo
ścisłych ram czasowych,
      Numer jest świąteczny, więc z oka-
zji Świąt BoŜego Narodzenia po raz ko-
lejny publikujemy kaktusową szopkę z
kolekcji państwa Garrick’a i Ginger Hy-
de z Utah, USA, przedstawiającą Świę-
tą Rodzinę w towarzystwie kaktusów
Trichocereus pasacana. Szopka ta ilu-
struje Ŝyczenia boŜonarodzeniowe....
poniŜej.

AKTUSARIUM

numer 10, wrzesień 2012

KAKTUS NA OKŁADCE

Pilosocereus gounellei

(F.A.C. Weber) Byles & G.D. Rowley

Spis treści

  Od redakcji
  Kaktus na okładce. Pilosocereus gounellei
  Od Edytora KI
  Nowe ksiąŜki
  Kaktusowe graffiti
  Warto wiedzieć
  Kolejne czasopisma po angielsku
  Na  kolejnym  stanowisku  w  pustynui  Anza

Borrego. Część 10

      Pilosocereus  gounellei,  zwany  przez  miejsco-
wą ludność xique-xique, to jeden z najbardziej roz-
powszechnionych gatunków w rodzaju, jednak jeśli
chodzi o wygląd jest chyba jednym z mniej intere-
sujących.  Występuje  na  duŜym  obszarze  suchej
formacji roślinnej, zwanej caatinga, w Brazylii. Ro-
śnie  krzaczasto,  dość  pospolicie,  i  właściwie  jest
typowym chwastem. Jest rozpowszechniony na ca-
łym  świecie  jako  jeden  z  popularniejszych  kaktu-
sów w handlu, i jest bardzo prosty w uprawie.

Kaktusarium 10 | grudzień 2012

Nowe ksiąŜki

Cacti and Succulents for

Cold Climates

Leo Chance

Autor,

zawodowy

ogrodnik, na podstawie
swoich

doświadczeń

uprawy  kaktusów  i  suku-
lentów  w  stanie  Colora-
do,  przedstawia  gatunki,
które  moŜna  traktować
jako  mrozoodporne,  oraz
warunki  ich  pomyślnej
uprawy.  Oczywiście  do
mrozoodporności  w  naszych  warunkach  roślin,
które udają się w Colorado naleŜy podejść z duŜą
rezerwą,  nie  mniej  wiadomości  zawarte  przez  au-
tora mogą być pewnymi wskazówkami - wszak dla
niektórych  kaktusiarzy  juŜ  moŜliwość  zimowania
swoich  kaktusów  i  sukulentów  w  nieogrzewanej
szklarnii jest duŜą zaletą. Obok sukulentów, autor
podaje  równieŜ  propozycje  roślin  niesukulentycz-
nych,  które  ładnie  komponowałyby  sie  z  sukulen-
tami.  Fragmenty  ksiąŜki  moŜna  obejrzeć  na  stro-
nie.

http://www.amazon.com/Cacti-Succulents-Cold-

Climates-Outstanding/dp/1604692642

. KsiąŜka ma

ok. 330 stron.

Agaves: Living Sculptures

for Landscapes and Conta-
iners

Greg Starr

      Kolejna  ksiąŜka  o  aga-
wach,  tym  razem  napisana
przez  Amerykanina,  eks-
perta  od  tzw.  „xeriscaping”,
czyli modelowania „terenów
zieleni”  pod  kątem  kserofi-
tycznym.

KsiąŜka

jest

oczywiście przeznaczona
nie dla taksonomów, ale dla
osób, które po prostu chcą mieć ładne agawy w
swoim ogrodzie, widzieć jak one wyglądają, i wie-
dzieć jak je uprawiać. Na 350 stronach autor, obok
wiadomości ogólnych, przedstawia 75 gatunków a

takŜe trochę kultywarów i mieszańców, i wkazówki
jak je uprawiać. Więcej informacji na stronie:

http://www.timberpress.com/books/agaves/starr/97
81604691986

. Fragmenty ksiąŜki moŜna zobaczyć

na stronie:

http://www.amazon.com/Agaves-Living-

Sculptures-Landscapes-Containers/dp/1604691980

edytor KI

O d e d y t o r a K I

      Szanowni Państwo, niestety z wielu przyczyn-
nastąpiło bardzo duŜe spóźnienie w wydaniu
ostatniego numeru KI. Było to związane głównie z
moimi sprawami osobistymi, mimo to chcę za
spóźnienie przeprosić.
       Niestety w przypadku mojej niemoŜności pracy
nad kolejnym numerem KI, nie ma osoby, która
mogłaby mnie w tym zastąpić. To oczywiście nie
dlatego, Ŝe nie obowiązuje tu zasada, iŜ nie ma lu-
dzi niezastąpionych, ale dlatego, Ŝe osoba taka
musiałaby jednocześnie być zaznajomiona z tech-
nicznymi sprawami dotyczącymi składu, znać język
angielski by tłumaczyć zagraniczne artykuły, mieć
duŜą ogólną wiedzę dotyczącą sukulentów, móc
poświęcić czas. Znaleźć kogoś takiego wśród ma-
łej liczby kaktusiarzy jest trudno, a gdyby nawet się
takowa osoba znalazła, to zaznajomienie jej z
technicznymi meandrami składu KI w krótkim cza-
sie byłoby chyba niemoŜliwe.
       Najnowszy numer zostanie wydany w wersji
„papierowej”, póki co jednak rozesłaliśmy człon-
kom PTKS jego wersję elektroniczną, bo naprawdę
nie moŜna było juŜ czekać - gwiazdka! Ponadto
została ona a ona oficjalnie umieszczona na na-
szej stronie internetowej, aby słuŜyła jako reklama
czasopisma dla kaktusiarzy, którzy nie czytają KI
(wciąŜ są tacy!), (adres www:

http://www.kaktusy-sukulenty.pl/Kaktusy_i_Inne_8_2.pdf

)

Postaram się o wydanie obecnego numeru w
jak najszybszm czasie, przystępuję takŜe, jeszcze
przed Świętami, do pracy nad kolejnym numerem,
z czym związana jest tradycyjna prośba o artykuły i
artykuliki, a takŜe uwaga, Ŝe materiał nie musi być
merytorycznie mocno „zaawansowany”, czy obję-
tościowo rozbudowany..
z pozdrowieniami i Ŝyczeniami

radosnych i rodzinnych
Świąt BoŜego Narodzenia

Kaktusarium 10 | grudzień 2012

Kaktusowe graffiti

Prezentowany rysunek, pochodzi z jednej ze stron
internetowych,  i  jest  polityczną  satyrą  przeciwko
prezydentowi  Trumanowi.  Autorami  byli  zapewne
członkowie partii demokratycznej...

Marek Gajewski

Warto wiedzieć

      Oto  zdjęcie  ze  szklarni  p.  Andrzeja  Mrowca  z
Ochab na Górnym Śląsku, u którego moŜna nabyć
kaktusy. Pan Mrowiec ma kilka szklarni,  sprzedaje
teŜ  kaktusy  i  sukulenty  na  wystawach  i  giełdach.
Ostatnio  poszedł  w  kierunku  innych  sukulentów
(Adenium, Pachypodia, Euphorbie i inne). Niestety
nie  prowadzi  sprzedaŜy  wysyłkowej.  E-mail:

andrzejmrowiec@wp.pl

Katarzyna Florjańska

K O L E J N E C Z A S O P I S M A P O A N G I E L S K U

Piante Grasse

„Piante

Grasse”

włoskie czasopismo o kak-
tusach

sukulentach,

kwartalnik,  wydawany  od
1979r.  przez  Associazione
Italiana  Amatori  delle  piante
succulente  AIAS  (Włoskie
Towarzystwo

Miłośników

Roślin

Sukulentycznych).

Dotychczas czasopismo było
wydawane kwartalnie, w zasadzie tylko po włosku,
choć  w  numerach  zdarzały  sie  równieŜ  artykuły,
które  obok  wersji  włoskiej  miały  angielskie  tłuma-
czenie. Od 2012r. pismo jest wydawane równieŜ w
wersji  angielskiej  -  jako  osobne  wydanie.  Dotych-
czas ukazały się dwa numery angielskojęzyczne, i
ich układ graficzny jest lepszy niŜ wcześniejszych
wersji  włoskich.  Więcej  informacji  o  wersji  angiel-

skiej moŜna przeczytać na stronie www

www.piantegrassejournal.it/eng/index.htm

, a strona

internetowa towarzystwa znajduje się pod adresem

www.cactus.it

- tam teŜ moŜna znaleźć spis treści

ostatniego  numeru  pisma.  Warto  wspomnieć,  Ŝe
towarzystwo wydaje takŜe raz  rocznie numer spe-
cjalny.

Gymnocalycium

       Kolejnym pismem po angielsku staje się publi-
kowany od 25 lat kwartalnik „Gymnocalycium”, wy-
dawany  dotychczas  po  niemiecku  przez  grupę
specjalistyczną dedykowaną temu rodzajowi. Cena
rocznej subskrybcji to 30 euro. Więcej informacji u
p.  Helmuta  Amerhausera  pod  adresem  e-mail:
dha.gymno@aon.at.  Warto  zaznaczyć  jednak,  Ŝe
taksonomiczne  koncepcje  zawarte  w  piśmie  były
często krytykowane przez wielu znawców rodzaju.

Kaktusarium 10 | grudzień 2012

Na kolejnym stanowisku w
pustyni Anza Borrego

      Miło  jest  zobaczyć  na  pustyni
rośliny,  które  są  rzadkie  na  co
dzień.  Tak  więc  jeśli  natrafiam  na
trzygłową Mammillaria tetrancistra,
która  jest  pękata  i  dobrze  rośnie,
czuję  się  w  obowiązku  zrobić  jej
zdjęcie.  Właściwie  to  ta  trzygłowa
roślina  wcześniej  miała  cztery
głowy,  ale  poniewaŜ  cztery  głowy
dla  oka  nie  są  tak  atrakcyjne  jak
trzy  lub  pięć  głów,  jedna  z  nich
uległa i roślina stała się trzygłowa.
ZauwaŜcie  jak  cienkie  hakowate
ciernie  centralne  dodają  roślinie
szyku.  Mogą  wyrastać  zarówno  w
górę, w dół, jak i na boki. Ładnie to
wygląda,  co  widać  na  zdjęciu  1.
Pięknie  wygląda  teŜ  pieciogłowa
kępa  Ferocactus  cylindraceus  na
zdjęciu 2, choć sądzę, Ŝe te głowy
mogłyby  się  bardziej  ścieśnić  -
wtedy  kępa  wyglądałaby  jeszcze
ładniej.  MoŜna  zauwaŜyć,  Ŝe
cztery z głów rosną i mają pąki, ale
piąta  jest  bezczynna  -  to  ta
najdalsza  po  prawej  stronie.  Nie
pamiętam  juŜ  czy  głowa  ta  była  u
szczytu  uszkodzona,  czy  dopiero
zaczynała  wzrost,  jako  Ŝe  miała
kilka czerwonych cierni.
       Kiedy badałem tę piątą głowę,
zwrócił  moją  uwagę  Echinocereus
na  zdjęciu  3,  bo  wydawał  się
bardzo  zgrabną  kępą.  Z  tej
odległości  nie  było  widać  długich
cierni  i  podszedłem  sprawdzić  dlaczego.  Czy  to
moŜe jakiś inny echinocereus niŜ E. engelmannii?
Oops!  Gdy  podszedłem  blizej  zobaczyłem,  Ŝe  to
nie  Echinocereus  ale  Mammillaria,  dokładniej
Mammillaria  dioica.  Widziałem  wcześniej  tysiące
Mammillaria  dioica  na  pustyni,  ale  nigdy  nie  wi-
działem  jej  z  tyloma  głowami.  Byłem  naprawdę
zaszokowany  rozmiarem  kępy.  Pięć  lub  sześć

głów było z otwartymi kwiatami, jak widać na zdje-
ciu  4  i  5.  To  kolejna  oznaka  jak  rośliny  mogą  być
rozsiewane  przez  ptaki  bo  to  jedyna  Mammillaria
dioica, jaką widziałem na całym tamtejszym obsza-
rze - spędziłem trzy lub cztery godziny przeszuku-
jąc go. Na wyŜszej wysokości, ok. 20 mil dalej, są
tysiące  tych  roślin,  ale  nie  zbliŜają  się  do  takich
wymiarów kępy. Jeśli ta roślina moŜe tu tak dobrze

Kaktusarium 10 | grudzień 2012

rosnąć,  to  dlaczego  nie  ma  ich  tu
więcej?  Wnioskuję,  Ŝe  tylko  jedno
nasiono  tu  upadło  i  wykiełkowało,
wydając  tylko  tę  jedną  roślinę.
Przeszukałem  kilkaset  akrów  i  nie
znalazłem

Ŝadnej

innej.

wspomnianej

wyŜszej

wysokości

widziałem  kilka  roślin,  które  miały
rozpiętość podobną lub większą niŜ ta
jedna, ale to dlatego, Ŝe miały one po
jednej  głowie  rosnącej  grzebieniasto
(cristata).  Tej  roślinie  naprawdę
muszą  odpowiadać  tutejsze  warunki
jeśli wyrosła na tak duŜą. Nie liczyłem
dokładnie  głów,  bo  myślałem,  Ŝe
natrafię  na  więcej  tych  roślin  na  tym
obszarze.  Błąd!!  Przypuszczam,  Ŝe
roślina  ma  ok.  70  głów.  Ma  rozmiary
ok. 30 x 35 cm. Jej roślina cieniująca,
Cylindropuntia

echinocarpa,

nie

wygląda  na  to  by  była  w  najlepszej
kondycji,  ale  wypuściła  kilkanaścia
nowych  członów.  Zapisałem  GPS,
więc  jeśli  będę  tędy  kiedyś  przejeŜ-
dŜał  ponownie,  jak  mam  nadzieję,
zatrzymam  się  by  zobaczyć  jak
rośliny sobie radzą.

tekst i zdjęcia:
Elton Roberts
1cactus1@verizon.com

Kaktusarium 10 | grudzień 2012

Chcesz się wymienić
kaktusami / sukulentami z innymi?
Poszukujesz ciekawych okazów?
Jeśli tak, to miejscem, które warto
odwiedzić jest

znajdująca się na naszym forum

www.kaktusy-sukulenty.pl/forum

APRASZAMY

N A S I O N A

       W  związku  ze  spóźnieniem  z  wydaniem  naj-
nowszego  numeru  Kaktusy  i  Inne,  osoby,  które
zamówiły nasiona mogą je otrzymać osobną pocz-
tą - koszt wysyłki listu to 3 zł. Prosimy o zgłasza-
nie takiego Ŝyczenia na email: okmks@post.com

N A   N A S Z E J
S T R O N I E
I N T E R N E T O W E J

       Na naszej stronie jest niewiele zmian - doda-
no  kilka  krótkich  notek  charakteryzujących  kilka
kolejnych rodzajów kaktusów,  a takŜe uporządko-
wana została lista linków do innych stron, usunięte
zostały  odnośniki  nieaktywne,  i  dodano  kilka  in-
nych.  Podstrona  z  linkami  do  innych  stron  www
zawiera tylko adresy stron, na których umieszczo-
no  link  do  strony  PTKS,  dlatego  nasza  lista  nie
obejmuje  wielu  ciekawych  kaktusowych  adresów
www.
      Jak zwykle zapraszamy na nasze forum!

www.kaktusy-sukulenty.pl/

Zapraszamy...

      ...do nadsyłania materiału do publikacji w
Kaktusarium. Chodzi głównie o informacje ze
świata  kaktusów  i  sukulentów  -  nowości  wy-
dawnicze, informacje o giełdach, a takŜe cie-
kawostki,  anegdoty,  relacje  z  wizyt  w  kolek-
cjach,  ogrodach  botanicznych,  mogą  to  być
takŜe  drobne  artykuły  o  kaktusach  i  sukulen-
tach,  choć  te  zachęcamy  do  publikowania  w
Kaktusy i Inne.
      Następny  numer  Kaktusarium  planowany
jest na luty, osoby, które chciałyby dostarczyć
jakiś  materiał  do  publikacji,  prosimy  o  prze-
słanie  go  do  ok.  10-go  lutego,  na  email
okmks@post.com.

Polecamy ksiąŜkę Raquel Pinto o

kaktusach - głównie kolumnowych i

opuncjowych - najbardziej

północnej części Chile

Więcej informacji i zamawiańie:

http://librodecactus.blogspot.com

Polecamy
ksiąŜkę o rodzaju Ariocarpus
Jerzego Woźniaka

Uwaga: w przypadku
zamówienia dwóch pozycji -
Ariokarpusy

i Ferokaktusy,

łączna cena obu ksiąŜek
wynosi tylko 55zł, wraz z
wysyłką.
Zamówienia:

aeonium@wp.pl

lub telefonicznie:
0-606 266 724