Praktyki i sta
Ŝ
e
Młode osoby tu
Ŝ
po zdaniu matury cz
ę
sto zastanawiaj
ą
si
ę
co dalej? Jest to
okres podejmowania wielu decyzji, które zawa
Ŝą
na ich przyszło
ś
ci. Powoli
wkraczaj
ą
w „
ś
wiat dorosłych”, zwi
ą
zany z pierwszym kontaktem z rynkiem pracy,
a cz
ę
sto ich wiedza na ten temat jest niewystarczaj
ą
ca by szybko zaadaptowa
ć
si
ę
do zmian powi
ą
zanych z tym etapem ich
Ŝ
ycia. Wi
ę
kszo
ść
maturzystów wybiera
dalsz
ą
edukacj
ę
, czyli studia. S
ą
przekonani,
Ŝ
e dyplom uko
ń
czenia uczelni wy
Ŝ
szej
zwi
ę
kszy ich szans
ę
na znalezienie dobrej i satysfakcjonuj
ą
cej pracy. Jednak sama
edukacja nie zapewni pracy, cz
ę
sto potrzebne jest równie
Ŝ
minimalne
do
ś
wiadczenie, które mo
Ŝ
na naby
ć
w trakcie praktyk lub sta
Ŝ
y.
Praca wakacyjna, wolontariat, praktyki wszystko to pozwala młodemu
człowiekowi pozna
ć
wymagania stawiane pracownikom przez pracodawc
ę
. Daje to
mo
Ŝ
liwo
ść
skonfrontowania wiedzy i umiej
ę
tno
ś
ci z obowi
ą
zkami zwi
ą
zanymi
z danym zawodem. Takie do
ś
wiadczenie nie tylko umo
Ŝ
liwia sprawdzenie, czy ja
nadaje si
ę
do danej pracy, ale równie
Ŝ
czy dany zawód spełnia moje oczekiwania.
Praktyki
W trakcie roku akademickiego oprócz wykładów i innych zaj
ęć
zwi
ą
zanych
ze studiami młody człowiek powinien podejmowa
ć
te
Ŝ
inne zadania, daj
ą
ce mu
mo
Ŝ
liwo
ść
nabycia do
ś
wiadczenia w jego przyszłym zawodzie. Wi
ę
kszo
ść
uczelni
przewiduje w programach nauczania praktyki pedagogiczne lub zawodowe.
Organizacj
ą
praktyk zajmuj
ą
si
ę
przedstawiciele dziekanatów poszczególnych
wydziałów, a ich program jest
ś
ci
ś
le zwi
ą
zany z charakterystyk
ą
kierunku studiów
i zapisany w regulaminie studiów oraz standardach kształcenia na danym kierunku.
Praktyki pedagogiczne s
ą
obowi
ą
zkowe na specjalizacjach, które umo
Ŝ
liwiaj
ą
dalsz
ą
prac
ę
w systemie o
ś
wiaty. Organizowane s
ą
w ró
Ŝ
nych typach szkół i placówek
o
ś
wiatowych, a obowi
ą
zkowo w tych, do pracy w których absolwent studiów uzyskuje
kwalifikacje. Praktyki zawodowe dla studentów kierunków, na których nie wyst
ę
puje
specjalizacja nauczycielska wygl
ą
daj
ą
troch
ę
inaczej. Praktykant zapoznaj
ą
c si
ę
ze
ś
rodowiskiem pracy jednocze
ś
nie ma mo
Ŝ
liwo
ść
wykorzystania swojej wiedzy
w praktyce. Zadania powierzone praktykantom, cz
ę
sto dotycz
ą
realizacji ró
Ŝ
nych
projektów. Zwłaszcza dla studentów kierunków zwi
ą
zanych z ekonomi
ą
, informatyk
ą
,
czy zarz
ą
dzaniem. Decyzj
ę
dotycz
ą
c
ą
wyboru miejsca praktyk podejmuje student.
Oprócz instytucji i firm, które podpisały umowy z uczelni
ą
mo
Ŝ
liwe jest odbywanie
praktyk w innych firmach, jednak w tym przypadku student jest zobowi
ą
zany do
samodzielnego załatwienia wszelkich formalno
ś
ci. Nale
Ŝ
y pami
ę
ta
ć
,
Ŝ
e praktyki s
ą
zawsze bezpłatne.
Sta
Ŝ
Praktyki s
ą
jedn
ą
z podstawowych form nabywania do
ś
wiadczenia zawodowego,
która jest dost
ę
pna dla wszystkich. Kolejn
ą
mo
Ŝ
liwo
ś
ci
ą
zdobycia do
ś
wiadczenia
zawodowego jest sta
Ŝ
. Jest mo
Ŝ
liwo
ść
z korzystania dwóch form sta
Ŝ
y. Pierwsza -
jest oferowane przez firmy prywatne, które s
ą
nastawione na rozwój i utrwalenie
swojej pozycji na rynku. Drug
ą
form
ą
s
ą
sta
Ŝ
e absolwenckie oferowane przez
powiatowe urz
ę
dy pracy. Obie formy maj
ą
wiele wspólnego, ró
Ŝ
ni
ą
je jednak cho
ć
by
ź
ródła finansowania, czy zakres osób, do których s
ą
adresowane. Sta
Ŝ
e
w prywatnych firmach odbywaj
ą
si
ę
bez skierowania z pa
ń
stwowej instytucji ( urz
ą
d
pracy)
oraz stanowi
ą
interesuj
ą
c
ą
propozycj
ę
dla osób ucz
ą
cych si
ę
, zwłaszcza
studentów. Cz
ę
sto okre
ś
lane s
ą
konkretne granice wiekowe, najcz
ęś
ciej do 26 roku
Ŝ
ycia, ale czasem nawet i do 30 lat. Mo
Ŝ
na je porówna
ć
z praktykami jakie odbywaj
ą
adepci niektórych zawodów, jak lekarze czy pedagodzy. Z punktu widzenia studenta
chodzi bowiem o to, by prócz teoretycznej szkolnej wiedzy, nauczył si
ę
tak
Ŝ
e swojej
przyszłej profesji w praktyce, poznał zasady funkcjonowania firm, wdro
Ŝ
ył si
ę
do
pracy w organizacji. Bardzo wa
Ŝ
nym czynnikiem jest tak
Ŝ
e mo
Ŝ
liwo
ść
zdobycia
do
ś
wiadczenia zawodowego tak przydatnego w konstruowaniu CV w przyszło
ś
ci.
Zazwyczaj studenci przyjmowani s
ą
na okres od jednego do trzech miesi
ę
cy, cz
ę
sto
w dogodnym dla nich okresie wakacji, tak by nie musieli godzi
ć
pracy z nauk
ą
. Dzi
ę
ki
temu pracodawca ma mo
Ŝ
liwo
ść
wypełnienia braków kadrowych zwi
ą
zanych
z okresem letnim. Niew
ą
tpliwie jest to wyj
ą
tkowa szansa stworzona dla młodego
człowieka. Zaanga
Ŝ
owanie i dobra wola z jego strony pozwol
ą
mu sprawdzi
ć
si
ę
,
naby
ć
praktyczne umiej
ę
tno
ś
ci, stopniowo wdra
Ŝ
a
ć
si
ę
do zawodu, zdoby
ć
do
ś
wiadczenie, a czasem nawet zarobi
ć
. Rola sta
Ŝ
ysty w firmie zale
Ŝ
y oczywi
ś
cie
wył
ą
cznie od woli stron zawieraj
ą
cych umow
ę
o sta
Ŝ
oraz bran
Ŝ
y w jakiej działa
firma. Zazwyczaj jednak s
ą
to wszelkiego rodzaju prace pomocnicze. W
ś
ród
głównych zada
ń
znajduje si
ę
zbieranie danych, przygotowywanie projektów,
załatwianie spraw bie
Ŝą
cych, wykonywanie telefonów, archiwizacja. Pracodawca ma
mo
Ŝ
liwo
ść
obserwowania potencjalnego pracownika przez miesi
ą
c lub dłu
Ŝ
ej,
poznaj
ą
c tym samym jego umiej
ę
tno
ś
ci, zaanga
Ŝ
owanie, osobowo
ść
. Decyduj
ą
c si
ę
zatem na zatrudnienie nowej osoby w przyszło
ś
ci nie przyjmuje do pracy autora
najlepszego
listu
motywacyjnego
czy
CV,
lecz
człowieka
bezpo
ś
rednio
sprawdzonego w warunkach bardziej wiarygodnych, ni
Ŝ
poszczególne, nawet
najbardziej profesjonalne etapy rekrutacyjne. Warto te
Ŝ
zauwa
Ŝ
y
ć
,
Ŝ
e zatrudniaj
ą
c
sta
Ŝ
yst
ę
pracodawca zyskuje pracownika, który po tygodniu pracy nie b
ę
dzie
rozczarowany zakresem powierzonych mu obowi
ą
zków czy atmosfer
ą
panuj
ą
c
ą
w
firmie. Decyduj
ą
c si
ę
bowiem na pozostanie, sta
Ŝ
ysta doskonale zna realia, w jakich
przyjdzie mu funkcjonowa
ć
, jest wdro
Ŝ
ony w swoje obowi
ą
zki, wie jakie obowi
ą
zuj
ą
procedury. Pracodawca zdaje sobie spraw
ę
,
Ŝ
e osoba bez
Ŝ
adnego do
ś
wiadczenia
zawodowego b
ę
dzie wymagała wsparcia, dlatego zazwyczaj ustanawia
opiekuna
odpowiedzialnego za wszelkie działania sta
Ŝ
ysty, kieruj
ą
cego jego działaniami
i gotowego do ewentualnej pomocy. W zakresie wynagrodzenia przedsi
ę
biorca ma
w zasadzie pełn
ą
swobod
ę
. Sta
Ŝ
bowiem mo
Ŝ
e odbywa
ć
si
ę
zarówno nieodpłatnie,
jak i odpłatnie w wysoko
ś
ci umówionej przez strony. Kwestia ta tak
Ŝ
e musi by
ć
uregulowana w umowie.
Przy wyborze firmy nie powinno si
ę
kierowa
ć
tym czy jest to wielka korporacja, czy
te
Ŝ
mniejsza firma. Nale
Ŝ
y pami
ę
ta
ć
,
Ŝ
e to wła
ś
nie małe i
ś
rednie przedsi
ę
biorstwa
tworz
ą
najwi
ę
cej miejsc pracy, zatem wi
ę
kszo
ść
osób, które nie zamierzaj
ą
prowadzi
ć
własnej działalno
ś
ci gospodarczej, wła
ś
nie w nich wcze
ś
niej czy pó
ź
niej
znajdzie zatrudnienie. Pracodawcy poszukuj
ą
c sta
Ŝ
ystów, cz
ę
sto nawi
ą
zuj
ą
współprac
ę
z uczelni
ą
. Te ostatnie zazwyczaj bardzo ch
ę
tnie przyjmuj
ą
wszelkie
inicjatywy tego typu, przejmuj
ą
c jednocze
ś
nie na siebie obowi
ą
zki zwi
ą
zane
z naborem ch
ę
tnych i ich wst
ę
pn
ą
selekcj
ą
. Ogłoszenia o naborze pojawiaj
ą
si
ę
cz
ę
sto na tablicach informacyjnych Akademickich Biur Karier lub na stronach
internetowych poszczególnych wydziałów, których studentami pracodawca jest
szczególnie zainteresowany. Oprócz uczelni pracodawcy cz
ę
sto umieszczaj
ą
ogłoszenia w prasie, czy na portalach oferuj
ą
cych ogłoszenia z ofertami pracy.
Szukaj
ą
c informacji o mo
Ŝ
liwo
ś
ciach odbycia sta
Ŝ
u powinno si
ę
te
Ŝ
zwróci
ć
uwag
ę
na ogłaszane przez firmy konkursy, w których nagrod
ą
cz
ę
sto s
ą
wła
ś
nie sta
Ŝ
e,
w trakcie których student ma równie
Ŝ
mo
Ŝ
liwo
ść
porównania swoich mo
Ŝ
liwo
ś
ci
z innymi młodymi lud
ź
mi oraz sprawdzenia si
ę
w rywalizacji, co cz
ę
sto b
ę
dzie miało
miejsce w przyszło
ś
ci, gdy b
ę
dzie szuka
ć
pracy. Istotne jest wykorzystywanie przez
niektóre organizacje dokumentów aplikacyjnych zdobytych dzi
ę
ki tym konkursom
w przyszłych procesach rekrutacyjnych. Cz
ęść
firm korzysta ze zdobytych w ten
sposób CV i listów motywacyjnych, gdy poszukuje nowych pracowników. Udział
w konkursie o sta
Ŝ
, b
ą
d
ź
praktyki jest wi
ę
c szans
ą
na znalezienie pracy.
Sta
Ŝ
absolwencki
Oprócz sta
Ŝ
y organizowanych przez prywatne firmy, mo
Ŝ
liwe jest równie
Ŝ
skorzystanie ze sta
Ŝ
y oferowanych przez powiatowe urz
ę
dy pracy. S
ą
one
skierowane wył
ą
cznie dla absolwentów oraz studentów studiów niestacjonarnych,
zarejestrowanych jako bezrobotni we wła
ś
ciwym dla miejsca zameldowania urz
ę
dzie
pracy. Sta
Ŝ
absolwencki jest to nabywanie umiej
ę
tno
ś
ci praktycznych do
wykonywania pracy przez realizacj
ę
powierzonych zada
ń
w miejscu pracy bez
nawi
ą
zania stosunku pracy z pracodawc
ą
. Mo
Ŝ
e trwa
ć
przez okres nie
przekraczaj
ą
cy 12 miesi
ę
cy, jednak nie krócej ni
Ŝ
3 miesi
ą
ce. Przez ten okres
bezrobotnemu przysługuje stypendium w wysoko
ś
ci 140 % zasiłku dla bezrobotnych
( 791 zł. – stan na 15.07.2009 r.), które wypłaca urz
ą
d pracy ze
ś
rodków Funduszu
Pracy. Sta
Ŝ
absolwencki przeznaczony jest dla bezrobotnych w wieku do 25 roku
Ŝ
ycia oraz bezrobotnych do 27 roku
Ŝ
ycia, którzy posiadaj
ą
status bezrobotnego
absolwenta. Status bezrobotnego absolwenta wygasa z upływem 12 miesi
ę
cy od
dnia uko
ń
czenia szkoły lub nauki. Je
Ŝ
eli wi
ę
c osoba, która uko
ń
czyła szkoł
ę
zarejestruje si
ę
w urz
ę
dzie pracy dopiero po 5 miesi
ą
cach od dnia uko
ń
czenia tej
szkoły, b
ę
dzie posiada
ć
status absolwenta jeszcze tylko przez okres 7 miesi
ę
cy. Sta
Ŝ
odbywa si
ę
na podstawie umowy zawartej przez starost
ę
z pracodawc
ą
, według
programu okre
ś
lonego w umowie. Przy ustalaniu programu sta
Ŝ
u uwzgl
ę
dnia si
ę
predyspozycje
psychofizyczne
i
zdrowotne,
poziom
wykształcenia
oraz
dotychczasowe kwalifikacje zawodowe bezrobotnego. Młody sta
Ŝ
ysta zobowi
ą
zany
jest do przestrzegania ustalonego przez pracodawc
ę
czasu pracy, sumiennego
i starannego wykonywania zada
ń
obj
ę
tych programem sta
Ŝ
u, przestrzegania
przepisów i zasad obowi
ą
zuj
ą
cych w przedsi
ę
biorstwie. Jednym z obowi
ą
zków jest
równie
Ŝ
sporz
ą
dzenie sprawozdania z przebiegu sta
Ŝ
u, w którym nale
Ŝ
y poda
ć
informacje o wykonywanych zadaniach oraz uzyskanych kwalifikacjach lub
umiej
ę
tno
ś
ciach. Nadzór nad odbywaniem sta
Ŝ
u bezrobotnego sprawuje urz
ą
d
pracy.
Pracodawca po zako
ń
czeniu realizacji programu, wydaje opini
ę
zawieraj
ą
c
ą
informacje o zadaniach realizowanych przez bezrobotnego oraz kwalifikacjach lub
umiej
ę
tno
ś
ciach zawodowych pozyskanych w trakcie sta
Ŝ
u. Po zako
ń
czeniu sta
Ŝ
u
bezrobotny otrzymuje za
ś
wiadczenie. Za ka
Ŝ
de 30 dni sta
Ŝ
u przysługuj
ą
dwa dni
urlopu. Za dni wolne sta
Ŝ
ysta równie
Ŝ
otrzymuje stypendium. Osoba bezrobotna,
która z własnej winy nie uko
ń
czy sta
Ŝ
u jest zobowi
ą
zana do zwrotu kosztów
poniesionych przez urz
ą
d pracy oraz zostaje pozbawiony statusu osoby bezrobotnej
na okres 120 dni, w przypadku pierwszego przerwania sta
Ŝ
u, 180 dni je
ś
li jest to
drugi raz i 270 dni w przypadku kolejnego.
Współcze
ś
nie pracodawcy cz
ę
sto oferuj
ą
praktyki i sta
Ŝ
e, w trakcie których
młodzi ludzie s
ą
traktowani jak pozostali pracownicy, a czasy parzenia herbaty
i kserowania ju
Ŝ
min
ę
ły. Odpowiedzialne zadania stawiane studentom i absolwentom
pozwalaj
ą
im si
ę
wykaza
ć
i naby
ć
niezb
ę
dne do
ś
wiadczenie. Wła
ś
nie dlatego nale
Ŝ
y
jak najlepiej wykorzysta
ć
czas studiów i nie ogranicza
ć
si
ę
wył
ą
cznie do nauki,
a najlepsza form
ą
aktywno
ś
ci b
ę
d
ą
wła
ś
nie praktyki lub bardziej odpowiedzialne
sta
Ŝ
e.
Opracowanie:
Paulina Pluchci
ń
ska
Ź
ródła:
1. Zarz
ą
dzenia Rektora nr 2 z dnia 2007-10-08 w sprawie: zawodowych praktyk
studenckich studentów Uniwersytetu Łódzkiego.
http://www.unistudent.pl/index.php/strefa/uchwala,szczegoly,11
– dost
ę
pna 6.04.2009 r.
2. Ustawa Prawo o szkolnictwie wy
Ŝ
szym (Dz. U. z 2005 r. Nr 164, poz.1365)
3. Ustawa
o
promocji
zatrudnienia
i
instytucjach
rynku
pracy
(Dz. U Nr 69 z 2008 r., poz. 415)
4.
http://www.praca.egospodarka.pl
– dost
ę
pna 6.04.2009 r.