background image

1

Genetyka molekularna

Genetyka molekularna

Budowa DNA

Budowa DNA





podstawow

podstawow

ą

ą

jednostk

jednostk

ą

ą

strukturaln

strukturaln

ą

ą

DNA  jest 

DNA  jest 

nukleotyd

nukleotyd

(deoksyryboza, 

(deoksyryboza, 

reszta kwasu fosforowego i zasada purynowa lub pirymidynowa)

reszta kwasu fosforowego i zasada purynowa lub pirymidynowa)





zbi

zbi

ó

ó

r nukleotyd

r nukleotyd

ó

ó

w DNA tworzy 

w DNA tworzy 

ł

ł

a

a

ń

ń

cuch 

cuch 

polinukleotydowy

polinukleotydowy





nici DNA s

nici DNA s

ą

ą

antyr

antyr

ó

ó

wnoleg

wnoleg

ł

ł

i skr

i skr

ę

ę

cone spiralnie wok

cone spiralnie wok

ó

ó

ł

ł

siebie 

siebie 

tworz

tworz

ą

ą

c tzw. podw

c tzw. podw

ó

ó

jn

jn

ą

ą

helis

helis

ę

ę





dwa 

dwa 

ł

ł

a

a

ń

ń

cuchy DNA s

cuchy DNA s

ą

ą

komplementarne 

komplementarne 

jeden 

jeden 

okre

okre

ś

ś

la sekwencj

la sekwencj

ę

ę

drugiego

drugiego





dwuniciowa

dwuniciowa

helisa ma 

helisa ma 

ś

ś

rednic

rednic

ę

ę

2nm, na jeden jej obr

2nm, na jeden jej obr

ó

ó

p

p

rzypada 10 par zasad

rzypada 10 par zasad

background image

2

Budowa i organizacja materia

Budowa i organizacja materia

ł

ł

u genetycznego

u genetycznego





Cz

Cz

ą

ą

steczki  DNA  s

steczki  DNA  s

ą

ą

bardzo  g

bardzo  g

ę

ę

sto 

sto 

upakowane  w  j

upakowane  w  j

ą

ą

drze  kom

drze  kom

ó

ó

rkowym 

rkowym 

dzi

dzi

ę

ę

ki 

wielokrotnej 

spiralizacji 

ki 

wielokrotnej 

spiralizacji 

kompleksom z zasadowymi bia

kompleksom z zasadowymi bia

ł

ł

kami 

kami 

histonami

histonami

.

.

Tworz

Tworz

ą

ą

one  23  pary 

one  23  pary 

homologicznych 

chromosom

homologicznych 

chromosom

ó

ó

w, 

w, 

kt

kt

ó

ó

rych 

jeden 

ka

rych 

jeden 

ka

ż

ż

dej 

parze 

dej 

parze 

pochodzi od ojca, a drugi od matki. 

pochodzi od ojca, a drugi od matki. 





Ca

Ca

ł

ł

o

o

ść

ść

informacji 

genetycznej 

informacji 

genetycznej 

zawarta 

chromosomach 

j

zawarta 

chromosomach 

j

ą

ą

dra 

dra 

kom

kom

ó

ó

rkowego 

okre

rkowego 

okre

ś

ś

lana 

jest 

lana 

jest 

genomem

genomem





Pojedyncze  chromosomy  mog

Pojedyncze  chromosomy  mog

ą

ą

by

by

ć

ć

obserwowane 

mikroskopie 

obserwowane 

mikroskopie 

ś

ś

wietlnym  tylko  podczas  metafazy 

wietlnym  tylko  podczas  metafazy 

podzia

podzia

ł

ł

kom

kom

ó

ó

rki, 

kiedy 

ulegaj

rki, 

kiedy 

ulegaj

ą

ą

kondensacji. 

kondensacji. 

Sposób upakowania DNA:

Chromatyna

– kompleks DNA i białek histonowych

Nukleosom

– odcinek DNA nawini

ę

ty na 8 

histonów rdzeniowych– oktamer histonowy

background image

3

Budowa chromosom

Budowa chromosom

ó

ó

w

w





chromosomy sk

chromosomy sk

ł

ł

adaj

adaj

ą

ą

si

si

ę

ę

z dw

z dw

ó

ó

ch identycznych 

ch identycznych 

chromatyd

chromatyd

siostrzanych, 

siostrzanych, 

kt

kt

ó

ó

re 

re 

s

s

ą

ą

po

po

ł

ą

ł

ą

czone 

czone 

centromerami

centromerami

.

.

background image

4

Obraz chromosom

Obraz chromosom

ó

ó

metafazalnych

metafazalnych

-

-

kariotyp

kariotyp

background image

5

Funkcja gen

Funkcja gen

ó

ó

w

w

Podstawow

Podstawow

ą

ą

funkcja  gen

funkcja  gen

ó

ó

w  jest  kodowanie  sekwencji 

w  jest  kodowanie  sekwencji 

aminokwas

aminokwas

ó

ó

tworz

tworz

ą

ą

cych 

polipeptyd. 

Proces 

cych 

polipeptyd. 

Proces 

prowadz

prowadz

ą

ą

cy do pojawienia si

cy do pojawienia si

ę

ę

produktu danego  genu  w 

produktu danego  genu  w 

kom

kom

ó

ó

rce  przebiega  wieloetapowo  i  nazywany  jest 

rce  przebiega  wieloetapowo  i  nazywany  jest 

ekspresj

ekspresj

ą

ą

.

.

background image

6

background image

7

background image

8

T R A N S K R Y P C J A

T R A N S L A C J A

background image

9

T R A N S L A C J A

T R A N S L A C J A

background image

10

T R A N S L A C J A

background image

11

background image

12

background image

13

background image

14