background image

 

 

Układ Słoneczny- jest zespołem ciał niebieskich, który składa się z gwiazdy 
centralnej (Słooca) i krążących wokół niej planet. Planety są ciałami niebieskimi, 
które świecą światłem odbitym. Krążą one wokół Słooca po eliptycznych orbitach 
(drogach). Inne elementy Układu Słonecznego to 

 

księżyce- ciała niebieskie krążące po orbitach wokół planet. 
Również świecą światłem odbitym; 

 

planetoidy- bardzo małe ciała niebieskie (o średnicy poniżej 100 
km) krążące wokół Słooca. Najwięcej ich znajduje się pomiędzy 
orbitą Marsa i Jowisza; 

 

 meteroidy- drobne cząstki międzyplanetarnej materii (pył, lód) 

 

komety- ciała niebieskie krążące wokół Słooca po bardzo 
wydłużonych orbitach. Jądro komety ma średnicę najczęściej do 
kilku kilometrów i składa się z lodu oraz zestalonych gazów.  

Planety 
wewnętrzne 
(4) Cechy  

-małe rozmiary 
- warstwowa budowa wnętrza oraz istnienie metalicznego jądra 
- stosunkowa duża gęstośd 
-mniej lub bardzie gęsta atmosfera 

Planety 
zewnętrze 

-duże rozmiary 
-mała gęstośd (zbudowane są głównie z cieczy i gazów) 
- bardzo gruba i gęsta atmosfera 

Fazy 
księżyca 

Nów- faza gdy Księżyca nie widad, gdyż znajduje się on pomiędzy 
Słoocem a Ziemią 
Pierwsza kwadra- księżyc pokonał 

¼

 drogi wokół Ziemi , znajduje się 

on pod kątem prostym w stosunku do osi Ziemi-  
Pełnia- faza gdy Ziemia znajduje się pomiędzy księżycem i Słoocem. 
Strona satelity widoczna z Ziemi jest oświetlona w całości 
Ostatnia kwadra- księżyc pokonał 

¾

 drogi i znajduje się pod kątem 

prostym z osią Ziemi 

Zamienie Słooca 

Księżyc pomiędzy Słoocem a Ziemią 

Zamienie Księżyca 

Ziemia pomiędzy Słoocem a Księżycem 

Ruch 
obiegowy 

-zmiana oświetlenie półkuli Ziemi (N i S) w ciągu roku 
-zmiany w intensywności nagrzewania powierzchni planety 
-cykliczne zjawiska np. pory roku 

Strefy 

oświetlenia Z

 

Międzyzwrotnikowaumiarkowanaokołobiegunowa 

Normalny 

Rok podzielny przez 4 i 100 

Przestępny 

Podzielny przez 4,100 i 400 

Ruch 
obrotowy 

-pozorny ruch Słooca i gwiazd na niebie 
- dzieo i noc 
- siła Coriolisa 
-rachuba czasu 
- spłaszczenie Ziemi przy biegunach i wyciągnięcie jej na równiku 

siła 
Coriolisa 

Powoduje ona odchylenie przedmiotów będących w ruchu. Na 
półkuli północnej następuje odchylenie poruszających się ciał w 
prawo, natomiast na półkuli południowej- w lewo. Powoduje np. 
odchylenie kierunków, prądów morskich 

23 wrzesieo 
21 marzec 

H=90

0

-q 

21 czerwiec 

H=90

0

-q+23

0

27

,

 

22 grudzieo 

H=90

0

-q-23

0

27

Czas miejscowy 

To aktualny czas słoneczny na danymi miejscu 

Czas strefowy 

To czas  liczony wg stref (15

0

) od południka 0 

Czas urzędowy 

Czas ustalany przez Paostwo, wg. strefy w której leży 
większośd terytorium. 

Linia zmiany daty 

Jest niezbędna, ponieważ przekraczając południk 180

0

 i 

wracając na to samo miejsc stracilibyśmy lub 
zyskalibyśmy jeden dzieo zależnie od strony z której go 
przekraczamy 

Układ Słoneczny- jest zespołem ciał niebieskich, który składa się z gwiazdy 
centralnej (Słooca) i krążących wokół niej planet. Planety są ciałami niebieskimi, 
które świecą światłem odbitym. Krążą one wokół Słooca po eliptycznych orbitach 
(drogach). Inne elementy Układu Słonecznego to 

 

księżyce- ciała niebieskie krążące po orbitach wokół planet. 
Również świecą światłem odbitym; 

 

planetoidy- bardzo małe ciała niebieskie (o średnicy poniżej 100 
km) krążące wokół Słooca. Najwięcej ich znajduje się pomiędzy 
orbitą Marsa i Jowisza; 

 

 meteroidy- drobne cząstki międzyplanetarnej materii (pył, lód) 

 

komety- ciała niebieskie krążące wokół Słooca po bardzo 
wydłużonych orbitach. Jądro komety ma średnicę najczęściej do 
kilku kilometrów i składa się z lodu oraz zestalonych gazów.  

Planety 
wewnętrzne 
(4) Cechy  

-małe rozmiary 
- warstwowa budowa wnętrza oraz istnienie metalicznego jądra 
- stosunkowa duża gęstośd 
-mniej lub bardzie gęsta atmosfera 

Planety 
zewnętrze 

-duże rozmiary 
-mała gęstośd (zbudowane są głównie z cieczy i gazów) 
- bardzo gruba i gęsta atmosfera 

Fazy 
księżyca 

Nów- faza gdy Księżyca nie widad, gdyż znajduje się on pomiędzy 
Słoocem a Ziemią 
Pierwsza kwadra- księżyc pokonał 

¼

 drogi wokół Ziemi , znajduje się on 

pod kątem prostym w stosunku do osi Ziemi-  
Pełnia- faza gdy Ziemia znajduje się pomiędzy księżycem i Słoocem. 
Strona satelity widoczna z Ziemi jest oświetlona w całości 
Ostatnia kwadra- księżyc pokonał 

¾

 drogi i znajduje się pod kątem 

prostym z osią Ziemi 

Zamienie Słooca 

Księżyc pomiędzy Słoocem a Ziemią 

Zamienie Księżyca 

Ziemia pomiędzy Słoocem a Księżycem 

Ruch 
obiegowy 

-zmiana oświetlenie półkuli Ziemi (N i S) w ciągu roku 
-zmiany w intensywności nagrzewania powierzchni planety 
-cykliczne zjawiska np. pory roku 

Strefy 

oświetlenia Z

 

Międzyzwrotnikowaumiarkowanaokołobiegunowa 

Normalny 

Rok podzielny przez 4 i 100 

Przestępny 

Podzielny przez 4,100 i 400 

Ruch 
obrotowy 

-pozorny ruch Słooca i gwiazd na niebie 
- dzieo i noc 
- siła Coriolisa 
-rachuba czasu 
- spłaszczenie Ziemi przy biegunach i wyciągnięcie jej na równiku 

siła 
Coriolisa 

Powoduje ona odchylenie przedmiotów będących w ruchu. Na 
półkuli północnej następuje odchylenie poruszających się ciał w 
prawo, natomiast na półkuli południowej- w lewo. Powoduje np. 
odchylenie kierunków, prądów morskich 

23 wrzesieo 
21 marzec 

H=90

0

-q 

21 czerwiec 

H=90

0

-q+23

0

27

,

 

22 grudzieo 

H=90

0

-q-23

0

27

Czas miejscowy 

To aktualny czas słoneczny na danymi miejscu 

Czas strefowy 

To czas  liczony wg stref (15

0

) od południka 0 

Czas urzędowy 

Czas ustalany przez Paostwo, wg. strefy w której leży 
większośd terytorium. 

Linia zmiany daty 

Jest niezbędna, ponieważ przekraczając południk 180

0

 i 

wracając na to samo miejsc stracilibyśmy lub 
zyskalibyśmy jeden dzieo zależnie od strony z której go 
przekraczamy 

Układ Słoneczny- jest zespołem ciał niebieskich, który składa się z gwiazdy 
centralnej (Słooca) i krążących wokół niej planet. Planety są ciałami niebieskimi, 
które świecą światłem odbitym. Krążą one wokół Słooca po eliptycznych orbitach 
(drogach). Inne elementy Układu Słonecznego to 

 

księżyce- ciała niebieskie krążące po orbitach wokół planet. 
Również świecą światłem odbitym; 

 

planetoidy- bardzo małe ciała niebieskie (o średnicy poniżej 100 
km) krążące wokół Słooca. Najwięcej ich znajduje się pomiędzy 
orbitą Marsa i Jowisza; 

 

 meteroidy- drobne cząstki międzyplanetarnej materii (pył, lód) 

 

komety- ciała niebieskie krążące wokół Słooca po bardzo 
wydłużonych orbitach. Jądro komety ma średnicę najczęściej do 
kilku kilometrów i składa się z lodu oraz zestalonych gazów.  

Planety 
wewnętrzne 
(4) Cechy  

-małe rozmiary 
- warstwowa budowa wnętrza oraz istnienie metalicznego jądra 
- stosunkowa duża gęstośd 
-mniej lub bardzie gęsta atmosfera 

Planety 
zewnętrze 

-duże rozmiary 
-mała gęstośd (zbudowane są głównie z cieczy i gazów) 
- bardzo gruba i gęsta atmosfera 

Fazy 
księżyca 

Nów- faza gdy Księżyca nie widad, gdyż znajduje się on pomiędzy 
Słoocem a Ziemią 
Pierwsza kwadra- księżyc pokonał 

¼

 drogi wokół Ziemi , znajduje się 

on pod kątem prostym w stosunku do osi Ziemi-  
Pełnia- faza gdy Ziemia znajduje się pomiędzy księżycem i Słoocem. 
Strona satelity widoczna z Ziemi jest oświetlona w całości 
Ostatnia kwadra- księżyc pokonał 

¾

 drogi i znajduje się pod kątem 

prostym z osią Ziemi 

Zamienie Słooca 

Księżyc pomiędzy Słoocem a Ziemią 

Zamienie Księżyca 

Ziemia pomiędzy Słoocem a Księżycem 

Ruch 
obiegowy 

-zmiana oświetlenie półkuli Ziemi (N i S) w ciągu roku 
-zmiany w intensywności nagrzewania powierzchni planety 
-cykliczne zjawiska np. pory roku 

Strefy 

oświetlenia Z

 

Międzyzwrotnikowaumiarkowanaokołobiegunowa 

Normalny 

Rok podzielny przez 4 i 100 

Przestępny 

Podzielny przez 4,100 i 400 

Ruch 
obrotowy 

-pozorny ruch Słooca i gwiazd na niebie 
- dzieo i noc 
- siła Coriolisa 
-rachuba czasu 
- spłaszczenie Ziemi przy biegunach i wyciągnięcie jej na równiku 

siła 
Coriolisa 

Powoduje ona odchylenie przedmiotów będących w ruchu. Na 
półkuli północnej następuje odchylenie poruszających się ciał w 
prawo, natomiast na półkuli południowej- w lewo. Powoduje np. 
odchylenie kierunków, prądów morskich 

23 wrzesieo 
21 marzec 

H=90

0

-q 

21 czerwiec 

H=90

0

-q+23

0

27

,

 

22 grudzieo 

H=90

0

-q-23

0

27

Czas miejscowy 

To aktualny czas słoneczny na danymi miejscu 

Czas strefowy 

To czas  liczony wg stref (15

0

) od południka 0 

Czas urzędowy 

Czas ustalany przez Paostwo, wg. strefy w której leży 
większośd terytorium. 

Linia zmiany daty 

Jest niezbędna, ponieważ przekraczając południk 180

0

 i 

wracając na to samo miejsc stracilibyśmy lub 
zyskalibyśmy jeden dzieo zależnie od strony z której go 
przekraczamy 

Układ Słoneczny- jest zespołem ciał niebieskich, który składa się z gwiazdy 
centralnej (Słooca) i krążących wokół niej planet. Planety są ciałami niebieskimi, 
które świecą światłem odbitym. Krążą one wokół Słooca po eliptycznych orbitach 
(drogach). Inne elementy Układu Słonecznego to 

 

księżyce- ciała niebieskie krążące po orbitach wokół planet. 
Również świecą światłem odbitym; 

 

planetoidy- bardzo małe ciała niebieskie (o średnicy poniżej 100 
km) krążące wokół Słooca. Najwięcej ich znajduje się pomiędzy 
orbitą Marsa i Jowisza; 

 

 meteroidy- drobne cząstki międzyplanetarnej materii (pył, lód) 

 

komety- ciała niebieskie krążące wokół Słooca po bardzo 
wydłużonych orbitach. Jądro komety ma średnicę najczęściej do 
kilku kilometrów i składa się z lodu oraz zestalonych gazów.  

Planety 
wewnętrzne 
(4) Cechy  

-małe rozmiary 
- warstwowa budowa wnętrza oraz istnienie metalicznego jądra 
- stosunkowa duża gęstośd 
-mniej lub bardzie gęsta atmosfera 

Planety 
zewnętrze 

-duże rozmiary 
-mała gęstośd (zbudowane są głównie z cieczy i gazów) 
- bardzo gruba i gęsta atmosfera 

Fazy 
księżyca 

Nów- faza gdy Księżyca nie widad, gdyż znajduje się on pomiędzy 
Słoocem a Ziemią 
Pierwsza kwadra- księżyc pokonał 

¼

 drogi wokół Ziemi , znajduje się 

on pod kątem prostym w stosunku do osi Ziemi-  
Pełnia- faza gdy Ziemia znajduje się pomiędzy księżycem i Słoocem. 
Strona satelity widoczna z Ziemi jest oświetlona w całości 
Ostatnia kwadra- księżyc pokonał 

¾

 drogi i znajduje się pod kątem 

prostym z osią Ziemi 

Zamienie Słooca 

Księżyc pomiędzy Słoocem a Ziemią 

Zamienie Księżyca 

Ziemia pomiędzy Słoocem a Księżycem 

Ruch 
obiegowy 

-zmiana oświetlenie półkuli Ziemi (N i S) w ciągu roku 
-zmiany w intensywności nagrzewania powierzchni planety 
-cykliczne zjawiska np. pory roku 

Strefy 

oświetlenia Z

 

Międzyzwrotnikowaumiarkowanaokołobiegunowa 

Normalny 

Rok podzielny przez 4 i 100 

Przestępny 

Podzielny przez 4,100 i 400 

Ruch 
obrotowy 

-pozorny ruch Słooca i gwiazd na niebie 
- dzieo i noc 
- siła Coriolisa 
-rachuba czasu 
- spłaszczenie Ziemi przy biegunach i wyciągnięcie jej na równiku 

siła 
Coriolisa 

Powoduje ona odchylenie przedmiotów będących w ruchu. Na 
półkuli północnej następuje odchylenie poruszających się ciał w 
prawo, natomiast na półkuli południowej- w lewo. Powoduje np. 
odchylenie kierunków, prądów morskich 

23 wrzesieo 
21 marzec 

H=90

0

-q 

21 czerwiec 

H=90

0

-q+23

0

27

,

 

22 grudzieo 

H=90

0

-q-23

0

27

Czas miejscowy 

To aktualny czas słoneczny na danymi miejscu 

Czas strefowy 

To czas  liczony wg stref (15

0

) od południka 0 

Czas urzędowy 

Czas ustalany przez Paostwo, wg. strefy w której leży 
większośd terytorium. 

Linia zmiany daty 

Jest niezbędna, ponieważ przekraczając południk 180

0

 i 

wracając na to samo miejsc stracilibyśmy lub 
zyskalibyśmy jeden dzieo zależnie od strony z której go 
przekraczamy 

Układ Słoneczny- jest zespołem ciał niebieskich, który składa się z gwiazdy 
centralnej (Słooca) i krążących wokół niej planet. Planety są ciałami niebieskimi, 
które świecą światłem odbitym. Krążą one wokół Słooca po eliptycznych orbitach 
(drogach). Inne elementy Układu Słonecznego to 

 

księżyce- ciała niebieskie krążące po orbitach wokół planet. 
Również świecą światłem odbitym; 

 

planetoidy- bardzo małe ciała niebieskie (o średnicy poniżej 100 
km) krążące wokół Słooca. Najwięcej ich znajduje się pomiędzy 
orbitą Marsa i Jowisza; 

 

 meteroidy- drobne cząstki międzyplanetarnej materii (pył, lód) 

 

komety- ciała niebieskie krążące wokół Słooca po bardzo 
wydłużonych orbitach. Jądro komety ma średnicę najczęściej do 
kilku kilometrów i składa się z lodu oraz zestalonych gazów.  

Planety 
wewnętrzne 
(4) Cechy  

-małe rozmiary 
- warstwowa budowa wnętrza oraz istnienie metalicznego jądra 
- stosunkowa duża gęstośd 
-mniej lub bardzie gęsta atmosfera 

Planety 
zewnętrze 

-duże rozmiary 
-mała gęstośd (zbudowane są głównie z cieczy i gazów) 
- bardzo gruba i gęsta atmosfera 

Fazy 
księżyca 

Nów- faza gdy Księżyca nie widad, gdyż znajduje się on pomiędzy 
Słoocem a Ziemią 
Pierwsza kwadra- księżyc pokonał 

¼

 drogi wokół Ziemi , znajduje się on 

pod kątem prostym w stosunku do osi Ziemi-  
Pełnia- faza gdy Ziemia znajduje się pomiędzy księżycem i Słoocem. 
Strona satelity widoczna z Ziemi jest oświetlona w całości 
Ostatnia kwadra- księżyc pokonał 

¾

 drogi i znajduje się pod kątem 

prostym z osią Ziemi 

Zamienie Słooca 

Księżyc pomiędzy Słoocem a Ziemią 

Zamienie Księżyca 

Ziemia pomiędzy Słoocem a Księżycem 

Ruch 
obiegowy 

-zmiana oświetlenie półkuli Ziemi (N i S) w ciągu roku 
-zmiany w intensywności nagrzewania powierzchni planety 
-cykliczne zjawiska np. pory roku 

Strefy 

oświetlenia Z

 

Międzyzwrotnikowaumiarkowanaokołobiegunowa 

Normalny 

Rok podzielny przez 4 i 100 

Przestępny 

Podzielny przez 4,100 i 400 

Ruch 
obrotowy 

-pozorny ruch Słooca i gwiazd na niebie 
- dzieo i noc 
- siła Coriolisa 
-rachuba czasu 
- spłaszczenie Ziemi przy biegunach i wyciągnięcie jej na równiku 

siła 
Coriolisa 

Powoduje ona odchylenie przedmiotów będących w ruchu. Na 
półkuli północnej następuje odchylenie poruszających się ciał w 
prawo, natomiast na półkuli południowej- w lewo. Powoduje np. 
odchylenie kierunków, prądów morskich 

23 wrzesieo 
21 marzec 

H=90

0

-q 

21 czerwiec 

H=90

0

-q+23

0

27

,

 

22 grudzieo 

H=90

0

-q-23

0

27

Czas miejscowy 

To aktualny czas słoneczny na danymi miejscu 

Czas strefowy 

To czas  liczony wg stref (15

0

) od południka 0 

Czas urzędowy 

Czas ustalany przez Paostwo, wg. strefy w której leży 
większośd terytorium. 

Linia zmiany daty 

Jest niezbędna, ponieważ przekraczając południk 180

0

 i 

wracając na to samo miejsc stracilibyśmy lub 
zyskalibyśmy jeden dzieo zależnie od strony z której go 
przekraczamy 

Układ Słoneczny- jest zespołem ciał niebieskich, który składa się z gwiazdy 
centralnej (Słooca) i krążących wokół niej planet. Planety są ciałami niebieskimi, 
które świecą światłem odbitym. Krążą one wokół Słooca po eliptycznych orbitach 
(drogach). Inne elementy Układu Słonecznego to 

 

księżyce- ciała niebieskie krążące po orbitach wokół planet. 
Również świecą światłem odbitym; 

 

planetoidy- bardzo małe ciała niebieskie (o średnicy poniżej 100 
km) krążące wokół Słooca. Najwięcej ich znajduje się pomiędzy 
orbitą Marsa i Jowisza; 

 

 meteroidy- drobne cząstki międzyplanetarnej materii (pył, lód) 

 

komety- ciała niebieskie krążące wokół Słooca po bardzo 
wydłużonych orbitach. Jądro komety ma średnicę najczęściej do 
kilku kilometrów i składa się z lodu oraz zestalonych gazów.  

Planety 
wewnętrzne 
(4) Cechy  

-małe rozmiary 
- warstwowa budowa wnętrza oraz istnienie metalicznego jądra 
- stosunkowa duża gęstośd 
-mniej lub bardzie gęsta atmosfera 

Planety 
zewnętrze 

-duże rozmiary 
-mała gęstośd (zbudowane są głównie z cieczy i gazów) 
- bardzo gruba i gęsta atmosfera 

Fazy 
księżyca 

Nów- faza gdy Księżyca nie widad, gdyż znajduje się on pomiędzy 
Słoocem a Ziemią 
Pierwsza kwadra- księżyc pokonał 

¼

 drogi wokół Ziemi , znajduje się on 

pod kątem prostym w stosunku do osi Ziemi-  
Pełnia- faza gdy Ziemia znajduje się pomiędzy księżycem i Słoocem. 
Strona satelity widoczna z Ziemi jest oświetlona w całości 
Ostatnia kwadra- księżyc pokonał 

¾

 drogi i znajduje się pod kątem 

prostym z osią Ziemi 

Zamienie Słooca 

Księżyc pomiędzy Słoocem a Ziemią 

Zamienie Księżyca 

Ziemia pomiędzy Słoocem a Księżycem 

Ruch 
obiegowy 

-zmiana oświetlenie półkuli Ziemi (N i S) w ciągu roku 
-zmiany w intensywności nagrzewania powierzchni planety 
-cykliczne zjawiska np. pory roku 

Strefy 

oświetlenia Z

 

Międzyzwrotnikowaumiarkowanaokołobiegunowa 

Normalny 

Rok podzielny przez 4 i 100 

Przestępny 

Podzielny przez 4,100 i 400 

Ruch 
obrotowy 

-pozorny ruch Słooca i gwiazd na niebie 
- dzieo i noc 
- siła Coriolisa 
-rachuba czasu 
- spłaszczenie Ziemi przy biegunach i wyciągnięcie jej na równiku 

siła 
Coriolisa 

Powoduje ona odchylenie przedmiotów będących w ruchu. Na 
półkuli północnej następuje odchylenie poruszających się ciał w 
prawo, natomiast na półkuli południowej- w lewo. Powoduje np. 
odchylenie kierunków, prądów morskich 

23 wrzesieo 
21 marzec 

H=90

0

-q 

21 czerwiec 

H=90

0

-q+23

0

27

,

 

22 grudzieo 

H=90

0

-q-23

0

27

Czas miejscowy 

To aktualny czas słoneczny na danymi miejscu 

Czas strefowy 

To czas  liczony wg stref (15

0

) od południka 0 

Czas urzędowy 

Czas ustalany przez Paostwo, wg. strefy w której leży 
większośd terytorium. 

Linia zmiany daty 

Jest niezbędna, ponieważ przekraczając południk 180

0

 i 

wracając na to samo miejsc stracilibyśmy lub 
zyskalibyśmy jeden dzieo zależnie od strony z której go 
przekraczamy