background image
background image

prof. dr  hab. Marek Górski

Katedra Prawa Ochrony Środowiska

Wydział Prawa i Administracji

Uniwersytet Szczeciński

Uniwersytet Łódzki

background image

Ustawa z dnia 19 czerwca 1997 r. o zakazie stosowania 

Ustawa z dnia 19 czerwca 1997 r. o zakazie stosowania 

wyrobów zawierających azbest (Dz.U.2004.3.20 z 

wyrobów zawierających azbest (Dz.U.2004.3.20 z 
późn.zm

późn.zm.)

.)

Ustawa z dnia 19 czerwca 1997 r. o zakazie stosowania 

Ustawa z dnia 19 czerwca 1997 r. o zakazie stosowania 

wyrobów zawierających azbest (Dz.U.2004.3.20 z 

wyrobów zawierających azbest (Dz.U.2004.3.20 z 
późn.zm

późn.zm.)

.)

późn.zm

późn.zm.)

.)

••

Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej 

Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej 

z dnia 2 kwietnia 2004 r. w sprawie sposobów i warunków 

z dnia 2 kwietnia 2004 r. w sprawie sposobów i warunków 
bezpiecznego użytkowania i usuwania wyrobów zawierających 

bezpiecznego użytkowania i usuwania wyrobów zawierających 
azbest (Dz.U.2004.71.649)

azbest (Dz.U.2004.71.649)

••

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz.U.2007. 

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz.U.2007. 

39.251 z 

39.251 z późn.zm

późn.zm.)

.)

••

Nowelizacja ustawy o odpadach 

Nowelizacja ustawy o odpadach –

– druk sejmowy nr 2002/2009

druk sejmowy nr 2002/2009

późn.zm

późn.zm.)

.)

••

Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej 

Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej 

z dnia 2 kwietnia 2004 r. w sprawie sposobów i warunków 

z dnia 2 kwietnia 2004 r. w sprawie sposobów i warunków 
bezpiecznego użytkowania i usuwania wyrobów zawierających 

bezpiecznego użytkowania i usuwania wyrobów zawierających 
azbest (Dz.U.2004.71.649)

azbest (Dz.U.2004.71.649)

••

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz.U.2007. 

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz.U.2007. 

39.251 z 

39.251 z późn.zm

późn.zm.)

.)

••

Nowelizacja ustawy o odpadach 

Nowelizacja ustawy o odpadach –

– druk sejmowy nr 2002/2009

druk sejmowy nr 2002/2009

background image

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska 

(Dz.U.2008.25.150 z późn.zm.) – tytuł III dział II rozdz.2

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska 

(Dz.U.2008.25.150 z późn.zm.) – tytuł III dział II rozdz.2

••

rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 

23 października 2003 r. w sprawie wymagań w zakresie 
wykorzystywania i przemieszczania azbestu oraz wykorzystywania i 
oczyszczania instalacji lub urządzeń, w których był lub jest 
wykorzystywany azbest (Dz.U.2003.192.1876 z późn.zm.)

rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 23 lipca 2009 r. w sprawie 

sposobu przedkładania marszałkowi województwa informacji o 
występowaniu substancji stwarzających szczególne zagrożenie dla 
środowiska (Dz.U.2009.124.1033)

••

rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 

23 października 2003 r. w sprawie wymagań w zakresie 
wykorzystywania i przemieszczania azbestu oraz wykorzystywania i 
oczyszczania instalacji lub urządzeń, w których był lub jest 
wykorzystywany azbest (Dz.U.2003.192.1876 z późn.zm.)

rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 23 lipca 2009 r. w sprawie 

sposobu przedkładania marszałkowi województwa informacji o 
występowaniu substancji stwarzających szczególne zagrożenie dla 
środowiska (Dz.U.2009.124.1033)

background image

Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia 

Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia 

Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia 

polityki rozwoju (Dz.U.2009.84.712)

komunikat Ministra Gospodarki z dnia 29 lipca 2009 r. o podjęciu 

przez Radę Ministrów uchwały w sprawie ustanowienia programu 
wieloletniego pod nazwą „Program Oczyszczania Kraju z Azbestu 
na lata 2009-2032” (M.P.2009.50.735)

Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia 

polityki rozwoju (Dz.U.2009.84.712)

komunikat Ministra Gospodarki z dnia 29 lipca 2009 r. o podjęciu 

przez Radę Ministrów uchwały w sprawie ustanowienia programu 
wieloletniego pod nazwą „Program Oczyszczania Kraju z Azbestu 
na lata 2009-2032” (M.P.2009.50.735)

background image

••

Dyrektywa Komisji 1999/77/WE z dnia 26 lipca 1999 r. 

Dyrektywa Komisji 1999/77/WE z dnia 26 lipca 1999 r. 

dostosowująca po raz szósty do postępu technicznego załącznik I do 

dostosowująca po raz szósty do postępu technicznego załącznik I do 
dyrektywy 76/769/EWG w sprawie zbliżenia przepisów ustawowych, 

dyrektywy 76/769/EWG w sprawie zbliżenia przepisów ustawowych, 

dyrektywy 76/769/EWG w sprawie zbliżenia przepisów ustawowych, 

dyrektywy 76/769/EWG w sprawie zbliżenia przepisów ustawowych, 
wykonawczych i administracyjnych Państw Członkowskich 

wykonawczych i administracyjnych Państw Członkowskich 
odnoszących się do ograniczeń we wprowadzaniu do obrotu i 

odnoszących się do ograniczeń we wprowadzaniu do obrotu i 
stosowaniu niektórych substancji i preparatów niebezpiecznych 

stosowaniu niektórych substancji i preparatów niebezpiecznych 
(azbest) (Dz. Urz. WE L 207 z 6.08.1999

(azbest) (Dz. Urz. WE L 207 z 6.08.1999

••

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/98/WE z

Rady 2008/98/WE z dnia 

dnia 

19

19 listopada 2008

listopada 2008 r. w

r. w sprawie odpadów oraz uchylająca niektóre 

sprawie odpadów oraz uchylająca niektóre 

dyrektywy

dyrektywy -- Dz.Urz.UE

Dz.Urz.UE L 312 z 22.11.2008 r. s.3

L 312 z 22.11.2008 r. s.3

Rozporządzenie (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i 

Rady z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie rejestracji, oceny, udzielania 
zezwoleń i stosowanych ograniczeń w zakresie chemikaliów (REACH

background image

Podstawowe założenia –



Zakaz produkcji wyrobów zawierających azbest 

Podstawowe założenia –



Zakaz produkcji wyrobów zawierających azbest 



Zakaz produkcji wyrobów zawierających azbest 

(art.1.1)



Ustalenie  sposobów i warunków bezpiecznego 

użytkowania i usuwania wyrobów zawierających 
azbest (rozporządzenie – art.4.1)



Określenie uprawnień pracowniczych

Ustawa P.o.ś. (art.160.2.1) – azbest to „substancja 
szczególnie niebezpieczna”



Zakaz produkcji wyrobów zawierających azbest 

(art.1.1)



Ustalenie  sposobów i warunków bezpiecznego 

użytkowania i usuwania wyrobów zawierających 
azbest (rozporządzenie – art.4.1)



Określenie uprawnień pracowniczych

Ustawa P.o.ś. (art.160.2.1) – azbest to „substancja 
szczególnie niebezpieczna”

background image

Obowiązki  użytkowników wyrobów zawierających azbest -

wykorzystywanie azbestu lub wyrobów zawierających azbest  w 

Obowiązki  użytkowników wyrobów zawierających azbest -

wykorzystywanie azbestu lub wyrobów zawierających azbest  w 

1

wykorzystywanie azbestu lub wyrobów zawierających azbest  w 

użytkowanych instalacjach lub urządzeniach - dopuszczone nie 
dłużej niż do dnia 31 grudnia 2032 r.

przestrzeganie ustalonych wymagań technicznych dotyczących 

wykorzystywania azbestu lub wyrobów zawierających azbest

przemieszczanie azbestu lub wyrobów zawierających azbest po 

ich usunięciu - na zasadach określonych przepisami ustawy o 
odpadach

wykorzystywanie azbestu lub wyrobów zawierających azbest  w 

użytkowanych instalacjach lub urządzeniach - dopuszczone nie 
dłużej niż do dnia 31 grudnia 2032 r.

przestrzeganie ustalonych wymagań technicznych dotyczących 

wykorzystywania azbestu lub wyrobów zawierających azbest

przemieszczanie azbestu lub wyrobów zawierających azbest po 

ich usunięciu - na zasadach określonych przepisami ustawy o 
odpadach

background image

obowiązek oczyszczenia wycofanych z użytkowania instalacji 

lub urządzeń poprzez usunięcie azbestu lub wyrobów 
zawierających azbest w sposób niestwarzający zagrożenia dla 
środowiska i zdrowia ludzi

prowadzenie oczyszczania w oparciu  o projekt techniczny 

obowiązek oczyszczenia wycofanych z użytkowania instalacji 

lub urządzeń poprzez usunięcie azbestu lub wyrobów 
zawierających azbest w sposób niestwarzający zagrożenia dla 
środowiska i zdrowia ludzi

prowadzenie oczyszczania w oparciu  o projekt techniczny 

2

prowadzenie oczyszczania w oparciu  o projekt techniczny 

usuwania lub wymiany wyrobów zawierających azbest wraz z 
harmonogramem prac

obowiązek poddawania przeglądom miejsc, w których był lub 

jest wykorzystywany azbest lub wyroby zawierające azbest

obowiązek dokonania inwentaryzacji zastosowanych wyrobów 

zawierających azbest i corocznej aktualizacji

przekazywanie informacji marszałkowi 

prowadzenie oczyszczania w oparciu  o projekt techniczny 

usuwania lub wymiany wyrobów zawierających azbest wraz z 
harmonogramem prac

obowiązek poddawania przeglądom miejsc, w których był lub 

jest wykorzystywany azbest lub wyroby zawierające azbest

obowiązek dokonania inwentaryzacji zastosowanych wyrobów 

zawierających azbest i corocznej aktualizacji

przekazywanie informacji marszałkowi 

background image

obowiązek dokumentowania,  przez wykorzystującego substancje 

stwarzające szczególne zagrożenie dla środowiska , rodzaju, ilości i 
miejsc ich występowania oraz sposobu ich eliminowania (art.162.2)

obowiązek okresowego przedkładania marszałkowi województwa 

informacji o rodzaju, ilości i miejscach występowania takich  

obowiązek dokumentowania,  przez wykorzystującego substancje 

stwarzające szczególne zagrożenie dla środowiska , rodzaju, ilości i 
miejsc ich występowania oraz sposobu ich eliminowania (art.162.2)

obowiązek okresowego przedkładania marszałkowi województwa 

informacji o rodzaju, ilości i miejscach występowania takich  

3

informacji o rodzaju, ilości i miejscach występowania takich  
substancji (art.162.3)

osoby fizyczne niebędące przedsiębiorcami – informacje uprosz-

czone do wójta; wójt zbiorczo do marszałka (art.162.4,5)

marszałek prowadzi rejestr rodzaju, ilości oraz miejsc 

występowania substancji stwarzających szczególne zagrożenie dla 
środowiska

wzór informacjo dotyczącej azbestu – rozp. z 23.VII.2009

informacji o rodzaju, ilości i miejscach występowania takich  
substancji (art.162.3)

osoby fizyczne niebędące przedsiębiorcami – informacje uprosz-

czone do wójta; wójt zbiorczo do marszałka (art.162.4,5)

marszałek prowadzi rejestr rodzaju, ilości oraz miejsc 

występowania substancji stwarzających szczególne zagrożenie dla 
środowiska

wzór informacjo dotyczącej azbestu – rozp. z 23.VII.2009

background image

użytkowanie wyrobów zawierających azbest – tylko po 

stwierdzeniu braku widocznych uszkodzeń mogących stwarzać 
warunki dla emisji azbestu do środowiska

zakaz wykorzystywania azbestu lub wyrobów zawierających 

azbest w sposób umożliwiający emisję azbestu do środowiska

użytkowanie wyrobów zawierających azbest – tylko po 

stwierdzeniu braku widocznych uszkodzeń mogących stwarzać 
warunki dla emisji azbestu do środowiska

zakaz wykorzystywania azbestu lub wyrobów zawierających 

azbest w sposób umożliwiający emisję azbestu do środowiska

4

azbest w sposób umożliwiający emisję azbestu do środowiska

właściciel, użytkownik wieczysty lub zarządca nieruchomości, a 

także obiektu, urządzenia budowlanego, instalacji przemysłowej lub 
innego miejsca zawierającego azbest – obowiązek  prowadzenia 
kontroli stanu tych wyrobów w terminach wynikających z oceny 
stanu tych wyrobów

na podstawie kontroli – obowiązek sporządzenia oceny stanu i 

możliwości bezpiecznego użytkowania wyrobów zawierających 
azbest, przekazanie organowi nadzoru budowlanego 

azbest w sposób umożliwiający emisję azbestu do środowiska

właściciel, użytkownik wieczysty lub zarządca nieruchomości, a 

także obiektu, urządzenia budowlanego, instalacji przemysłowej lub 
innego miejsca zawierającego azbest – obowiązek  prowadzenia 
kontroli stanu tych wyrobów w terminach wynikających z oceny 
stanu tych wyrobów

na podstawie kontroli – obowiązek sporządzenia oceny stanu i 

możliwości bezpiecznego użytkowania wyrobów zawierających 
azbest, przekazanie organowi nadzoru budowlanego 

background image

Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 4 listopada 2008 r. 

w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów 
wielkości emisji oraz pomiarów ilości pobieranej wody (Dz. U. 
Nr 206 poz. 1291)  -

Okresowe pomiary emisji do powietrza prowadzi się dla 

Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 4 listopada 2008 r. 

w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów 
wielkości emisji oraz pomiarów ilości pobieranej wody (Dz. U. 
Nr 206 poz. 1291)  -

Okresowe pomiary emisji do powietrza prowadzi się dla 

5

Okresowe pomiary emisji do powietrza prowadzi się dla 

instalacji do produkcji lub obróbki wyrobów zawierających 
azbest, dopuszczonych do produkcji, obrotu i importu na 
podstawie ustawy z dnia 19 czerwca 1997 r. o zakazie 
stosowania wyrobów zawierających azbest

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 października 2008 r. 
w sprawie opłat za korzystanie ze środowiska 
(Dz.U.2008.196.1217) 

-

stawka opłaty ze emisję azbestu do powietrza

Okresowe pomiary emisji do powietrza prowadzi się dla 

instalacji do produkcji lub obróbki wyrobów zawierających 
azbest, dopuszczonych do produkcji, obrotu i importu na 
podstawie ustawy z dnia 19 czerwca 1997 r. o zakazie 
stosowania wyrobów zawierających azbest

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 października 2008 r. 
w sprawie opłat za korzystanie ze środowiska 
(Dz.U.2008.196.1217) 

-

stawka opłaty ze emisję azbestu do powietrza

background image

Obowiązki wykonawcy prac 

polegających na zabezpieczaniu 

i usuwaniu wyrobów zawierających azbest -

Obowiązki wykonawcy prac 

polegających na zabezpieczaniu 

i usuwaniu wyrobów zawierających azbest -

1

i usuwaniu wyrobów zawierających azbest -

uzyskanie zgody na gospodarowanie odpadami
przeszkolenie przez uprawnioną instytucję zatrudnianych 

pracowników

opracowanie przed rozpoczęciem szczegółowego planu prac
zgłoszenie właściwemu organowi nadzoru budowlanego oraz 

właściwemu okręgowemu inspektorowi pracy zamiaru przystąpienia 
do prac polegających na zabezpieczeniu lub usunięciu wyrobów 
zawierających azbest 

i usuwaniu wyrobów zawierających azbest -

uzyskanie zgody na gospodarowanie odpadami
przeszkolenie przez uprawnioną instytucję zatrudnianych 

pracowników

opracowanie przed rozpoczęciem szczegółowego planu prac
zgłoszenie właściwemu organowi nadzoru budowlanego oraz 

właściwemu okręgowemu inspektorowi pracy zamiaru przystąpienia 
do prac polegających na zabezpieczeniu lub usunięciu wyrobów 
zawierających azbest 

background image

2

transport odpadów zawierających azbest - przepisy o 

przewozie towarów niebezpiecznych

wymagania dotyczące opakowania – szczelność, 

oznakowanie

usuwane odpady zawierające azbest - składowanie na 

transport odpadów zawierających azbest - przepisy o 

przewozie towarów niebezpiecznych

wymagania dotyczące opakowania – szczelność, 

oznakowanie

usuwane odpady zawierające azbest - składowanie na 

usuwane odpady zawierające azbest - składowanie na 

składowiskach odpadów niebezpiecznych lub na 
wydzielonych częściach składowisk odpadów innych niż 
niebezpieczne i obojętne

Szczególne wymagania dotyczące usuwania z 
określonych wyrobów (przepisy odrębne) -

zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny
wraki samochodowe

usuwane odpady zawierające azbest - składowanie na 

składowiskach odpadów niebezpiecznych lub na 
wydzielonych częściach składowisk odpadów innych niż 
niebezpieczne i obojętne

Szczególne wymagania dotyczące usuwania z 
określonych wyrobów (przepisy odrębne) -

zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny
wraki samochodowe

background image

Art.2.3.4 – przepisy ustawy o odpadach nie naruszają przepisów 
ustawy z 1997 r.

Administracyjna reglamentacja postępowania z odpadami:

Art.2.3.4 – przepisy ustawy o odpadach nie naruszają przepisów 
ustawy z 1997 r.

Administracyjna reglamentacja postępowania z odpadami:

Administracyjna reglamentacja postępowania z odpadami:

obowiązek uzyskania zgody na wytwarzanie odpadów :

pozwolenie na wytwarzanie odpadów

zatwierdzenie programu gospodarowania odpadami 

niebezpiecznymi

zatwierdzenie programu gospodarowania odpadami

zgoda dorozumiana – informacja o wytworzonych odpadach

obowiązek uzyskania zgody na gospodarowanie odpadami

Administracyjna reglamentacja postępowania z odpadami:

obowiązek uzyskania zgody na wytwarzanie odpadów :

pozwolenie na wytwarzanie odpadów

zatwierdzenie programu gospodarowania odpadami 

niebezpiecznymi

zatwierdzenie programu gospodarowania odpadami

zgoda dorozumiana – informacja o wytworzonych odpadach

obowiązek uzyskania zgody na gospodarowanie odpadami

background image

Art.17 ust.1a - Wytwórca odpadów, który prowadzi 

działalność polegającą na świadczeniu usług w zakresie 
budowy, rozbiórki, remontu obiektów, czyszczenia 
zbiorników lub urządzeń oraz sprzątania, konserwacji i 
napraw, a także przetwarzania odpadów zawierających 

Art.17 ust.1a - Wytwórca odpadów, który prowadzi 

działalność polegającą na świadczeniu usług w zakresie 
budowy, rozbiórki, remontu obiektów, czyszczenia 
zbiorników lub urządzeń oraz sprzątania, konserwacji i 
napraw, a także przetwarzania odpadów zawierających 

napraw, a także przetwarzania odpadów zawierających 
azbest w urządzeniach przewoźnych, jest obowiązany do 
uzyskania decyzji zatwierdzającej program gospodarki 
odpadami
.

Art.21a – właściwość miejscowa wg miejsca 

przetwarzania

Art.21b – termin obowiązywania decyzji nie dłużej niż 

5 lat

napraw, a także przetwarzania odpadów zawierających 
azbest w urządzeniach przewoźnych, jest obowiązany do 
uzyskania decyzji zatwierdzającej program gospodarki 
odpadami
.

Art.21a – właściwość miejscowa wg miejsca 

przetwarzania

Art.21b – termin obowiązywania decyzji nie dłużej niż 

5 lat

background image

Art.27 – zezwolenie na odzysk lub unieszkodliwianie ; 

Art.27 – zezwolenie na odzysk lub unieszkodliwianie ; 

we wniosku (ust.1 pkt.5) - wskazanie sposobu oraz 

rodzaju magazynowanych odpadów zawierających 
azbest, przetworzonych w urządzeniach  
przewoźnych

w zezwoleniu (ust.2 pkt.) - wskazanie sposobu oraz 

rodzaju magazynowanych odpadów

we wniosku (ust.1 pkt.5) - wskazanie sposobu oraz 

rodzaju magazynowanych odpadów zawierających 
azbest, przetworzonych w urządzeniach  
przewoźnych

w zezwoleniu (ust.2 pkt.) - wskazanie sposobu oraz 

rodzaju magazynowanych odpadów

background image