- 1 - 

 

 

Wprowadzenie 

Omawiany  plan  finansowy  sporządzany  jest  na  potrzeby  biznes  planu  stanowiącego 

załącznik do wniosku kredytowego na sfinansowanie projektu inwestycyjnego. 

 

Powyższe  stwierdzenie  implikuje  określone  konsekwencje  w  postaci  chociażby 

konieczności zawarcia w planie finansowym spłat rat kapitałowych od kredytu i odsetek. 

 

Ty  niemniej  zdecydowana  większość  prezentowanego  planu  finansowego  ma  charakter 

uniwersalny i nadaje się do wykorzystania w dowolnym planie finansowym bez względu na 

przyjęte źródła finansowania. 

 

 

 

 
 

 
 

- 2 - 

 

Cele planu finansowego 

Podstawowe cele planu finansowego stanowią: 

1.

 

Dokonać  prognozy  przychodów  i  kosztów  na  podstawie  źródłowych  informacji 

dotyczących  nakładów  inwestycyjnych,  planowanych  źródeł  finansowania  oraz 

sporządzonego harmonogramu, jak i sporządzonej analizy strategicznej   

2.

 

Sporządzić  projekcje  wyników  finansowych  Spółki  na  podstawie  prognozy  przychodów  i 

kosztów. 

3.

 

Dokonać  prognozy  sprawozdań  finansowych  spółki  tj.  rachunku  zysków  i  strat,  rachunku 

przepływów pieniężnych jak i bilansu. 

4.

 

Ocenić zdolność Spółki do spłaty kredytu inwestycyjnego, a w tym przede wszystkim 

a)

 

zdolność do terminowego regulowania odsetek  

b)

 

zdolność do spłaty rat kredytowych 

5.

 

Określić  opłacalność  ekonomiczną  planowanego  przedsięwzięcia  inwestycyjnego  za 

pomocą wskaźników NPV i IRR.   

 
 

 
 

- 3 - 

 

 

Zakres czasowy analizy 

Zakres czasowy analizy obejmuje: 

1)

 

okres wyjściowy – okres w którym ponoszone są wydatki inwestycyjne na realizację 

inwestycji 

2)

 

najbliższe 3-5 lat w których dokonuje się dokładnej prognozy przychodów, kosztów, 

wyników finansowych i projekcji sprawozdań finansowych 

3)

 

lata życia inwestycji po okresie szczegółowej projekcji wyników finansowych w których 

prezentowana jest uproszczona prognoza przychodów, kosztów i wyników finansowych 

4)

 

za wyjątkiem harmonogramu spłat kredytu analiza prezentowana jest zwykle w ujeciach 

rocznych 

 
 
 
 

 
 

 
 

- 4 - 

 

 

Zakres rzeczowy inwestycji 

Zakres rzeczowy analizy obejmuje sporządzenie: 

1)

 

zapotrzebowania na kapitał obrotowy netto, 

2)

 

rachunku zysków i strat, 

3)

 

rachunku przepływów pieniężnych, 

4)

 

bilansu uproszczonego , 

5)

 

analizy wskaźnikowej, 

6)

 

rachunku operacyjnych przepływów pieniężnych i NPV, 

7)

 

analizy progu rentowności i marginesu bezpieczeństwa. 

 

 

 

 

 
 

 
 

- 5 - 

 

Zało

żenia dotyczące nakładów inwestycyjnych i źródeł ich finansowania 

1.

 

Założenia dotyczące nakładów inwestycyjnych i źródeł ich finansowania powinny wynikać i być 

spójne z oszacowanymi w rozdziale 3 nakładami i wykazanymi w tym rozdziale źródłami 

finansowania 

2.

 

Nakłady inwestycyjne powinny obejmować wszystkie zamierzone i uwzględnione w 

harmonogramie czynności. 

3.

 

W założeniach należy określić ile zostanie wniesionego kapitału własnego oraz w jakiej wysokości 

planuje się zaciągnięcie kredytu. 

4.

 

Ź

ródła finansowania powinny zapewniać pokrycie w całości nakładów inwestycyjnych oraz 

zapotrzebowania na kapitał obrotowy netto. Wskazane byłoby wystąpienie również określonej 

rezerwy gotówki na nieprzewidziane wydatki. 

5.

 

W przypadku planowanych zysków należy również określić, co będzie się działo z 

wypracowywanym kapitałem Potencjalnie kapitał taki może być wypłacany w postaci dywidend 

lub pozostawiony w spółce, zwiększając tym samym kapitał zapasowy lub rezerwowy. 

 

 
 

 
 

- 6 - 

 

Prognoza przychodów ze sprzeda

ży 

1.

 

Na  prognozę  przychodów  ze  sprzedaży  wpływa  ilość  sprzedanych  wyrobów/  usług,  jak  i 

cena po której wyroby/ usługi są sprzedawane. 

Ogólnie zatem przychody ze sprzedaży stanowią: 

Przychody ze sprzeda

ży = ilość sprzedanych wyrobów/ usług * cena 

2.

 

Analiza dla uproszczenia zakłada zwykle tożsamość programu produkcji i programu 

sprzedaży: 

(produkcja = sprzedaż) 

3.

 

Wielkość przychodów szacowana jest na poziomie sprzedaży netto tzn. przed 

opodatkowaniem podatkiem od wyrobów i usług (VAT)  

 

 

 

 

 
 

 
 

- 7 - 

 

 

4.

 

Prognoza ilości sprzedanych wyrobów. 

 

Współcze

śnie o wielkości sprzedaży nie decydują przede wszystkim możliwości wytwórcze 

przedsi

ębiorstwa. Zasadniczo wielkość sprzedaży determinuje popyt. 

Stąd  też  punktem  wyjścia  do  analizy  prognozy  ilości  sprzedanych  wyrobów  powinna  być 

dokonana analiza strategiczna w tym przede wszystkim: 

a)

 

Analiza popytu rynkowego i prognozy wzrostu popytu 

b)

 

Analiza konkurencji 

c)

 

Analiza odbiorców (w tym również sytuacja społeczno-demograficzna) 

d)

 

Analiza zagrożenia nową konkurencją 

e)

 

analiza sytuacji ekonomicznej gospodarki, 

 

 
 

 
 

- 8 - 

 

 

Oszacowanie wielko

ści popytu na oferowane wyroby/ usługi – etapy: 

 

 

Wyznaczenie  obszaru  działalności  firmy  tj.  określenie  terytorium  z  którego  firma 

zamierza  aktywnie  pozyskiwać  klientów  poprzez  wszelkiego  rodzaju  działania 

marketingowe  takie  jak:  roznoszenie  ulotek,  reklama  w  radiu,  prasie,  internecie  itp. 

Obszar taki najlepiej zidentyfikować poprzez określenie państw, województw, miast, czy 

też  np.  zaznaczyć  taki  obszar  na  mapie  zaznaczając  go  okręgiem  o  odpowiednim 

promieniu. 

 

Mając  wyznaczony  obszar  działania  firmy,  posługując  się  danymi  statystycznymi  lub 

spisami  firm  należy  określić  ogólną  liczbę  osób  lub  przedsiębiorstw  na  obszarze 

działania firmy. 

 

 

 
 

 
 

- 9 - 

 

 

Na  podstawie  danych  demograficznych  określenie  ilu  z  ogólnej  liczby  osób 

mieszkających na danym obszarze znajduje się w grupie docelowych klientów firmy. 

Określając grupę docelową należy wziąć pod uwagę przynajmniej takie czynniki jak: 

−

 

przedział wiekowy, 

−

 

płeć, 

−

 

wykształcenie, 

−

 

 zainteresowania/ styl życia. 

Z  założenia  z  grupy  klientów  docelowych  pozyskuje  się  zwykle  ok.  60%-85%  ogólnej 

liczby klientów. 

W  przypadku  oferty  kierowanej  do  firm  określenie  grupy  docelowej  firm  powinno 

uwzględniać: 

−

 

rodzaj działalności firmy, 

−

 

charakter działalności, 

−

 

wielkość firmy. 

 
 

 
 

- 10 - 

 

 

Określenie  co  która  osoba  z  grupy  docelowej  obecnie  korzysta  bądź  zamierza  w 

najbliższym czasie skorzystać z oferowanych przez firmę wyrobów/ usług. 

Metody: 

a)

 

na  podstawie  danych  statystycznych  pozyskanych  z  branżowych  biuletynów,  bądź 

czasopism/ gazet/ pism o charakterze ogólnym; 

b)

 

na  podstawie  danych  pozyskanych  od  konkurencji  (po  odpowiednim  ich 

„przeliczeniu” i zastosowaniu do otoczenia otwieranej firmy); 

c)

 

na podstawie ankiet (uwaga: ważne jest odpowiednie sformułowanie pytań, wybranie 

odpowiednio  licznej  i  prawidłowo  dobranej  próbki  osób  oraz  zachowanie  pewnego 

krytycyzmu co do uzyskanych odpowiedzi). 

 

 

 

 

 
 

 
 

- 11 - 

 

 

 

Określenie planowanego udziału w rynku w pierwszym roku działalności.  

Szacując planowany udział w rynku pod uwagę należy ocenić w stosunku do swojej firmy jak 

i konkurentów przynajmniej następujące parametry: 

d)

 

lokalizacja, 

e)

 

godziny otwarcia, 

f)

 

powierzchnia użytkowa lokalu, 

g)

 

liczba zatrudnionych osób. 

Uwzględnić  należy  również,  że  firma  dopiero  powstaje  i  nie  jest  znana  na  rynku.  Wśród 

konkurentów  uwzględnia  się  wszystkie  firmy,  które  pozyskują  klientów  z  obszaru  działania 

„naszej” firmy, a zatem nie tylko te, które na tym obszarze mają swoją siedzibę! 

 

 

 

 
 

 
 

- 12 - 

 

 

Określenie planowanego wzrostu przychodów firmy w kolejnych latach. 

Wzrost przychodów firmy w kolejnych latach jest wypadkową: 

a)

 

wzrostu rynku do którego określenia należy wziąć pod uwagę: 

•

 

wzrost gospodarczy, 

•

 

fazę cyklu życia oferowanych produktów.  

b)

 

wzrostu udziału w rynku będącego efektem lepszej znajomości firmy.  

 

Dochodzenie do docelowego udziału w rynku przyjmuje się najczęściej na 3-5 lat.  

Prognozując  przychody  w  kolejnych  latach  wziąć  pod  uwagę  należy  również  przewidywaną 

nową  konkurencję,  która  w  istotny  sposób  może  ograniczać  przewidywane  udziały  firmy  w 

rynku. 

 

 

 

 
 

 
 

- 13 - 

 

Przykładowy schemat dochodzenia przez firmę do docelowego udziału przedstawia poniższy 

schemat: 

 

Wzrost udziału w rynku w zale

żności od okresu istnienia firmy. 

 

 

 

 

 

 

1 

 

2 

 

3 

 

4 

 

 

 

Udział w 
rynku 

Czas w latach 

 
 

 
 

- 14 - 

 

 

5.

 

Prognoza ceny 

Prognozując cenę należy uwzględnić: 

a)

 

ceny konkurencji 

b)

 

koszty wytworzenia usługi/ wyrobu 

c)

 

zmiany  cen  w  kolejnych  latach  wskutek  inflacji,  pojawienia  się  nowej  konkurencji  i 

innych czynników zidentyfikowanych w analizie strategicznej, 

d)

 

ceny  hurtowe/  detaliczne,  bądź  abonamentowe/  jednorazowe  oraz  ewentualne 

planowane upusty/ rabaty. 

 

Zadanie 

Określ etapy procedury szacowania przychodów ze sprzedaży 

 

 

 
 

 
 

- 15 - 

 

 

Pozostałe zało

żenia do przychodów stosowane w planach finansowych 

 

Prognoza przychodów pomija nieodłącznie towarzyszące każdej działalności: 

−

 

przychody z operacji finansowych, 

−

 

pozostałą sprzedaż 

−

 

zyski nadzwyczajne, 

ponieważ odgrywają one marginalną rolę z punktu widzenia generowania dochodów, a stopień 

ich przewidywalności jest bardzo mały 

 

 

 

 

 

 
 

 
 

- 16 - 

 

Prognoza kosztów podstawowej działalno

ści operacyjnej 

Prognoza  kosztów  działalności  powinna  stanowi  efekt  wnikliwej  kalkulacji  jednostkowych  kosztów 

produkcji  oraz  oszacowania  kosztów  stałych  działalności  dotyczących  zwłaszcza  amortyzacji, 

wynagrodzeń oraz obsługi administracyjnej. 

Dokonując prognozy kosztów należy uwzględnić wszystkie rodzaje ponoszonych w przedsiębiorstwie 

kosztów rodzajowych tj.: 

−

 

wartość towarów w cenie nabycia, 

−

 

amortyzacja, 

−

 

zużycie materiałów,  

−

 

usługi obce, 

−

 

podatki i opłaty  

−

 

wynagrodzenia,  

−

 

ubezpieczenia społeczne i inne świadczenia,  

−

 

pozostałe koszty. 

 
 

 
 

- 17 - 

 

Koszt:  „wartość  towarów  w  cenie  nabycia”  występuje  w  przedsiębiorstwach  handlowych  i 

określa ile firma zapłaciła za towary, które następnie podlegają odsprzedaży. 

Kosztem  odpowiadającym  „wartości  towarów  w  cenie  nabycia”  w  firmach  produkcyjnych  jest 

zużycie  materiałów  określające  koszty  zakupu  i  przetworzenia  materiałów    procesie 

produkcyjnym. 

Koszt amortyzacji określa roczne zużycie poszczególnych składników majątku trwałego.  

Obliczając roczną amortyzację należy pamiętać przede wszystkim, że grunty oraz dzieła sztuki 

nie podlegają amortyzacji. Zatem inwestując w nieruchomości należy określić, ile z jej wartości 

przypada na: 

−

 

grunty, 

−

 

budynki i budowle, 

−

 

wyposażenie budynków i budowli. 

Poddaje  się  amortyzacji  jedynie  budynki  i  budowle  oraz  ich  wyposażenie.  Stawki  amortyzacji 

muszą być zgodne z przepisami obowiązującego prawa. 

 
 

 
 

- 18 - 

 

Koszty  usług  obcych  obejmują  świadczenie  usług  na  rzecz  przedsiębiorstwa  przez  inne 

podmioty gospodarcze lub osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą 

W  ramach  pozycji  „usług  obcych”  należy  przede  wszystkim  uwzględnić  ewentualnie 

prognozowane koszty: 

−

 

wynajmu, 

−

 

usług transportowych,  

−

 

usług sprzątania,  

−

 

usług naprawczych i remontowych,  

−

 

usług telekomunikacyjnych i pocztowych  

−

 

związanych z promocją i reklamą. 

 

 

 

 

 
 

 
 

- 19 - 

 

W  ramach  prognozowanych  kosztów  działalności  operacyjnej  podatków  i  opłat  uwzględnić 

należy przede wszystkim: 

−

 

podatki od nieruchomości, 

−

 

podatki od środków transportowych, 

−

 

podatek od czynności cywilno-prawnych, 

−

 

opłaty notarialne i sądowe (niezwiązane z zakupem środków trwałych), 

−

 

opłaty za korzystanie ze środowiska. 

 

W ramach kosztów wynagrodzeń należy uwzględnić wynagrodzenia brutto zatrudnianych osób 

zarówno etatowych jak i w oparciu o umowy zlecenia, czy też umowy o dzieło. 

 

Koszty „ubezpieczeń społecznych i innych świadczeń” obejmują przede wszystkim obciążające 

pracodawcę  –  składki  z  tytułu  ubezpieczenia  społecznego,  na  Fundusz  Pracy  i  Fundusz 

Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. 

 
 

 
 

- 20 - 

 

„Pozostałe koszty” w przypadku nowo-zakładanej działalności gospodarczej mogłyby dotyczyć 

kosztów  planowanych  delegacji  służbowych,  czy  też  ryczałty  za  używanie  samochodów  do 

celów służbowych. 

 

Prognoz

ę  kosztów  podstawowej  działalności  operacyjnej  należy  oprzeć  o  analizę 

strategiczn

ą  tj.  uwzględnić  zmiany  cen  oraz  wielkość  ponoszonych  kosztów  w  związku  ze 

wzrostem skali działalno

ści! 

 

Po  dokonaniu  wst

ępnej  prognozy  kosztów  należy  jeszcze  raz  przeczytać  analizę 

strategiczn

ą, by sprawdzić, czy uwzględniono koszty wszystkich planowanych działań! 

 

 

 

 

 
 

 
 

- 21 - 

 

Pozostałe zało

żenia do kosztów stosowane w planach finansowych 

1.

 

Podobnie jak w przypadku przychodów prognoza kosztów pomija nieodłącznie 

towarzyszące każdej działalności: 

−

 

Pozostałe koszty operacyjne, 

−

 

straty nadzwyczajne. 

ponieważ odgrywają one marginalną rolę z punktu widzenia generowania dochodów, a stopień 

ich przewidywalności jest bardzo mały. 

2.

 

W ramach kosztów finansowych uwzględnia się przede wszystkim koszty odsetek od 

kredytów. Szacując prognozowane odsetki od kredytu w określonym roku należy je 

oszacować zgodnie z prognozowaną na ten rok stopą procentową (uwzględniając prognozy 

z analizy strategicznej) 

3.

 

W założeniach należy określić również planowaną stawkę podatku dochodowego (zgodnie 

z planowanymi stawkami wynikającymi z analizy strategicznej). 

 

 
 

 
 

- 22 - 

 

Podstawowe zało

żenia i parametry kredytu inwestycyjnego 

 

Do podstawowych parametrów związanych z kredytem inwestycyjnym zaliczyć należy: 

1)

 

wielkość kredytu, 

2)

 

okres kredytowania, 

3)

 

ilość i wysokość poszczególnych transz 

4)

 

karencja spłaty kredytu, 

5)

 

karencja spłaty odsetek, 

6)

 

okresy spłaty rat kapitałowych i odsetek, 

7)

 

oprocentowanie w skali roku, 

8)

 

metodologia spłaty odsetek i rat kapitałowych 

 

 

 

 
 

 
 

- 23 - 

 

Wielko

ść kredytu oznacza kwotę zaciąganego kredytu. 

Okres  kredytowania  oznacza  okres  na  który  kredyt  jest  zaciągany.  Okres  ten  należy  podać  w 

latach. 

Często  wypłata  kredytu  inwestycyjnego  występuje  w  ratach  (transzach)  w  zależności  od 

zapotrzebowania  na  kapitał  w  związku  z  realizacją  określonego  etapu  inwestycji.  W  takim 

przypadku  należy  określić  na  ile  transz  kredyt  ma  zostać  podzielony  oraz  w  jakiej  wysokości 

mają być wypłacane poszczególne transze.  

Karencja  spłaty  kredytu  oznacza  odroczenie  w  spłacie  rat  kredytowych.  Często  stosuje  się  w 

praktyce  zasadę,  że  kredyt  nie  podlega  spłacie  aż  do  zakończenia  procesu  inwestycji  i  wypłaty 

ostatniej transzy kredytu. 

Karencja  spłaty  odsetek  oznacza  analogicznie  jak  karencja  spłaty  kredytu,  odroczenie  w 

płatności, z tym, że w tym przypadku odroczenie dotyczy spłaty odsetek. Najczęściej odsetki nie 

podlegają  karencji.  Gdyby  natomiast  odsetki  podlegały  karencji,  oznaczałoby  to  wzrost  sumy 

kredytu o naliczone a niezapłacone jeszcze odsetki. 

 
 

 
 

- 24 - 

 

Okresy  spłaty  rat  kapitałowych  i  odsetek  oznaczają,  w  jakich  odstępach  czasu  będzie 

następowała  spłata  kredytu.  Najczęściej  kredyty  spłacane  są  w  odstępach  miesięcznych,  tym 

niemniej może zostać ustalony inny okres np. kwartał, półrocze, czy rok. 

Oprocentowanie w skali roku oznacza stopę procentową wg której naliczane są odsetki. Często 

oprocentowanie kredytów inwestycyjnych uzależnione jest od jakieś zmiennej. W przypadku gdy 

prognozuje  się  zmiany  tej  zmiennej  w  przyszłości  należy  również  uwzględnić  to  w 

oprocentowaniu kredytu i ostatecznie w wysokości płaconych odsetek. 

Zasadniczo  występują  dwa  sposoby  spłaty  kredytu  tj.  w  ratach  równych  lub  w  ratach 

malejących.  

Spłata w ratach malejących polega na wyznaczeniu równej raty kapitałowej od kredytu w całym 

okresie inwestycyjnym oraz naliczenia odpowiednich – przypadających na ten okres odsetek. 

Spłata  kredytu  w  ratach  równych  oznacza,  że  spłacający  spłaca  co  miesiąc  taką  samą  kwotę 

(przy  założeniu,  że  oprocentowanie  nie  ulega  zmianie).  To  znaczy  nie  zmienia  się  suma 

płatności  raty  kapitałowej  i  odsetek.  Oznacza  to  w  praktyce,  że  comiesięcznie  zmniejsza  się 

wielkość płaconych odsetek, natomiast wzrasta rata kapitałowa od kredytu. 

 
 

 
 

- 25 - 

 

Test sprawdzaj

ący 

1.

 

Wymień cele planu finansowego. 

2.

 

Co obejmuje zakres czasowy planu finansowego? 

3.

 

Co obejmuje zakres rzeczowy planu finansowego? 

4.

 

Omów procedurę prognozy planu finansowego. 

5.

 

Jakie są etapy wyznaczania wielkości popytu? 

6.

 

Przedstaw graficznie wzrost udziału w rynku w zależności od okresu istnienia firmy. 

7.

 

Jakie czynniki bierze się pod uwagę ustalając prognozę cen? 

8.

 

Dlaczego nie dokonuje się prognozy przychodów z operacji finansowych, pozostałej 

sprzedaży, jak i zysków nadzwyczajnych? 

9.

 

O czym należy pamiętać prognozując koszty amortyzacji? 

10.

 

Co oznacza karencja spłaty kredytu?