plik

108

Flisz w brzegu Dunajca w Zarzeczu

5492

Lokalizacja:

województwo ma³opolskie

powiat nowos¹decki

gmina £¹cko

miejscowoœæ £¹cko-Zawodzie

Rejon geograficzny:

Zewnêtrzne Karpaty Zachodnie

Beskidy Zachodnie

Beskid S¹decki

Jednostka geologiczna:

Zewnêtrzne Karpaty fliszowe

p³aszczowina magurska

4458

Pi³a

Opisywany obszar nale¿y do pasma Radziejowej,

wchodz¹cego wraz z pasmem Jaworzyny w sk³ad Beskidu

S¹deckiego. Proponowany obiekt geoturystyczny jest natural-

nym ods³oniêciem, po³o¿onym w prawym zboczu doliny Du-

najca. Zaczyna siê ono w odleg³oœci 150 m od funkcjonuj¹cej

przeprawy promowej w £¹cku –Zawodziu i kontynuuje siê

w wysokiej skarpie w kierunku na zachód.

W ods³oniêciu widoczne s¹ warstwy z Zarzecza. W

200-metrowym profilu obserwowaæ mo¿na osady, jakie

utworzy³y siê w trzeciorzêdzie (piêtro eocen), oko³o 34-56

mln lat temu, w wyd³u¿onym zbiorniku morskim, wskutek

dzia³alnoœci pr¹dów zawiesinowych nios¹cych ró¿norodny

materia³ okruchowy i deponuj¹cych go u podnó¿a sk³onu w

formie podmorskiego sto¿ka nap³ywowego. Obserwowane

w Zarzeczu osady s¹ drobnorytmicznym, cienko³awicowym

fliszem - gruboœci poszczególnych warstw s¹ rzêdu centyme-

trów. Warstwy piaskowców o barwach niebiesko-szarych

poprzedzielane s¹ ciemniejszymi wk³adkami ³upków (ska³ o

charakterystycznej p³ytkowej oddzielnoœci). Na przekrojach

poprzecznych warstw piaskowców obserwowaæ mo¿na

struktury sedymentacyjne, takie jak: laminacja równoleg³a,

warstwowanie przek¹tne, warstwowanie konwolutne.

Warstwy widoczne w tym ods³oniêciu zapadaj¹ pod k¹tem

55° w kierunku na po³udniowy-zachód, a w górnej czêœci

ods³oniêcia u³o¿one s¹ niemal poziomo.

Ods³oniêcie powsta³o w korycie Dunajca wskutek jego

dzia³alnoœci erozyjnej - g³êbokiego wcinania siê w pod³o¿e

skalne. Natomiast na przeciwleg³ym brzegu obserwowaæ

mo¿emy doœæ szerok¹ (ok. 10 m) pla¿ê ¿wirow¹. Jest to

przyk³ad dzia³alnoœci akumulacyjnej rzeki. Wœród ¿wirów

(obtoczonych fragmentów skalnych o rozmiarach powy¿ej

2mm) dominuj¹ ska³y buduj¹ce pobliskie wzniesienia, ale

równie¿ i takie, które pokona³y znaczn¹ drogê od obszarów

Ÿród³owych Dunajca, czyli ska³y pochodz¹ce z masywu

tatrzañskiego, fliszu podhalañskiego oraz serii magurskiej.

Rozpoznaæ mo¿na: granitoidy, piaskowce, piaskowce kwar-

cytowe, kwarcyty i inne. Jest to doskona³a sposobnoœæ do

zapoznania siê z ró¿norodnoœci¹ ska³ wystêpuj¹cych w tym

regionie.

Dostêpnoœæ obiektu jest bardzo dobra. Z centrum £¹cka,

na wysokoœci domu nr 411 nale¿y skrêciæ na po³udnie i

drog¹ asfaltow¹, przechodz¹c¹ w œcie¿kê poln¹ dojœæ do

koryta Dunajca.

Na terenie tego obiektu mo¿na spêdziæ aktywnie i w

malowniczej scenerii ca³odniowy wypad „za miasto” i jest

to propozycja zarówno dla grup zorganizowanych, jak i dla

indywidualnego turysty.

The flysch in the Dunajec River bank

in Zarzecze

In £¹cko-Zawodzie village, in the right bank of the Du-

najec River the flysch succession is exposed, known as the

Zarzecze Beds (member of the Magura Unit, Krynica Sub-

unit). In the fine-rhythmic flysch strata, exposed along some

200 meters, typical sedimentary structures can be observed:

beddings and laminations. On the opposite bank the gravel

bar is formed, composed of rock fragment derived from

surrounding hills. The site is easily accessible due to boatlift,

some 150 meters distant from the exposure.

Stary S¹cz

4460

Mszana Dolna