1.  Dla  dwóch  mas  tabletkowych  (A  i  B)  wykonano  badania  kąta  zsypu.  Otrzymano  dwa 

stożki  różniące  się  szerokością  podstawy  oraz  wysokością.  Następnie  masy  tabletkowe 

poddano kompresji. 

 

 

           

 

 

 

 

 

                                      A                          B 

 

I.  Jakie  badanie  fizyczne,  w  ramach  oceny  jakościowej  tabletek,  wykaże  różnice  między 

właściwościami zsypowymi mas tabletkowych A i B 

 

              

Jednolitość masy pojedynczych tabletek  

  

Badanie  wykonywane  na  ćwiczeniach.    W  podręczniku  na  stronie  204  opisany  jest  cel 

badania i co wpływa na dokładność wyniku pomiaru. 

 

II.  Która masa tabletkowa charakteryzuje się gorszymi właściwościami zsypowymi  

B

 

podręcznik strona 182  

III.  Wymień  3  substancje  pomocnicze  jakie  poprawiłyby  właściwości  zsypowe  masy 

tabletkowej……. substancje poślizgowe, str 181  

2.  Tabletki konwencjonalne, o składzie jakościowym: winian metoprololu, żelatyna, laktoza, 

talk  i  stearynian  magnezu,  zbadano  pod  kątem  wytrzymałości  mechanicznej  i  czasu 

rozpadu. Uzyskane wartości wynosiły: czas rozpadu = 30 minut, twardość = 170 N. 

I. Czas rozpadu dla tego typu tabletek powinien wynosić nie więcej niż…

15 minut

 

Badanie wykonywane na ćwiczeniach. Po składzie tabletki można wywnioskować, że jest 

to postać niepowlekana o niemodyfikowanym uwalnianiu 

Winian metoprololu – substancja czynna 

Laktoza – substancja wypełniająca 

Żelatyna – lepiszcze 

Talk – substancja poślizgowa 

Stearynian magnezu – substancja smarująca 

 

II. Twardość tabletek powinna wg FP VII wynosić..

nie ma takiego wymogu

 

 

Zagadnienie  omawiane  na  ćwiczeniach.  W  FP  jest  przedstawiony  tok  wykonania 

badania, ale nie ma kryteriów akceptacji. Twardość tabletki ustala wytwórca. 

 

III.  Zmodyfikować  czasu  rozpadu  tabletek  można  poprzez  pewne  zabiegi  lub  zmiany                

w składzie polegające na: 

To  pytanie  było  ogólne.  Na  ćwiczeniach  regulowaliśmy  położenie  stempla  górnego 

tabletkarki, więc można było to napisać.  

      

a) zmniejszenie lub zwiększenie nacisku stempla górnego, co wpływa na twardość 

tabletki, która przekłada się na czas rozpadu 

      b) wprowadzenie substancji rozsadzających  

      c) wprowadzenie substancji hydrofilizujących  

      d)  zmiany ilości substancji smarujących  

str 182 

 

      

lub można było napisać: 

     

powlec tabletkę 

  

włączyć substancje zapobiegające zbyt szybkiemu rozpadowi  

  

       

W pytaniu jest słowo zmodyfikować, co oznacza skrócić lub wydłużyć czas rozpadu.                

 

 

3.  Nazwij  etapy  oraz  wymień  główną  aparaturę,  jakie  pozwolą  na  otrzymanie  aglomeratów 

substancji czynnej o wielkości 1.25 µm, w procesie granulacji na sucho  

Etapy: 

A) mieszanie substancji czynnej z substancjami pomocniczymi 

B) prasowanie i kruszenie 

C) ujednolicanie  

 

Lub 

A)  prasowanie  substancji  czynnej  /z  dodatkiem  lub  bez  dodatku  substancji 

pomocniczych 

B) kruszenie 

C) ujednolicanie  

 

 

 

 

Aparatura/Etapy:  tabletkarka lub kompaktor   

                                  do ujednolicania sita 

 

Podręcznik strona 168 

 

4.  Wymień  aparaturę,  która  pozwala  na  uformowanie  granulatu  w  klasycznej  granulacji  na 

mokro. 

A) granulator oscylacyjny 

B) granulator sitowy 

C) granulator tarczowy 

D) granulator walcowy 

 

Klasyczna granulacja na mokro – podręcznik strona 160 

 

6. W tabletkach służących do sporządzania roztworów, jako substancje smarujące stosowane 

są: 

A)    kwas fumarowy                                                       

B)   laurylosiarczan sodu 

C)    PEG 4000 

 

Podręcznik  strona  174  i  181.  Mamy  uzyskać  roztwór  po  umieszczeniu  tabletki  w  wodzie, 

więc trzeba włączyć substancje smarujące ulegające rozpuszczeniu. 

 

7.  Napisz na jakie parametry fizyczne tabletki wpływają podczas kompresji: 

    A) położenie stempla górnego  

twardość tabletki

 

    B) położenie stempla dolnego  

masa tabletki

 

 

Zagadnienie omawiane na ćwiczeniach  

 

8.  Zaznacz  nieprawidłową  odpowiedź  dotyczącą  inkorporowania  substancji  czynnej  na 

nośnikach lipofilowych: 

A) Jako substancje lipofilowe można wykorzystać np. wosk pszczeli lub kwas stearynowy 

B)Substancje  pomocnicze  i    substancje  czynne  można  rozpuścić  w  rozpuszczalniku 

organicznym i wysuszyć rozpyłowo. W ten sposób uzyskuje się granulat. 

C) Celem inkorporowania jest uzyskanie przedłużonego uwalniania 

D) Nośniki są wydalane przez pacjenta w postaci niezmienionej. 

E) Uzyskane granulaty poddaje się tabletkowaniu lub umieszcza się w kapsułce 

 

Nośniki ulegają enzymatycznemu trawieniu lub rozpuszczaniu. Podręcznik strona 199 

Pytanie na logikę, co się dzieje z tłuszczami w  przewodzie pokarmowym ? 

 

9. W tabletkach matrycowych uzyskiwanych metodą wtryskową jako tworzywo wykorzystuje 

się:  (pytanie wielokrotnego wyboru) 

A) alginiany 

B) półsyntetyczne pochodne celulozy 

C) żywice poliwinylowe 

D) poliamidy 

Podręcznik strona 200 

 

10. Metoda wiązania substancji czynnej na jonitach ma ograniczone zastosowanie z uwagi na  

 

Podręcznik strona 202 

„…Mimo  tych  zalet  uwarunkowania  fizjologiczne  ograniczają  ich  wykorzystanie. 

Uwalnianie  jest  bowiem  uzależnione  od  siły  jonowej  i  pH  soku  żołądkowego  oraz 

jelitowego. Stąd też możliwość różnic osobniczych w uwalnianiu..”   

Można też wspomnieć o zaburzeniu gospodarki elektrolitowej. 

 

11.  Porofory są to 

 Podręcznik strona 197 

 

12. Zaznacz nieprawidłową odpowiedź odnośnie paletyzacji na drodze stapiania: 

A)  Można tą metodą otrzymać peletki o przedłużonym uwalnianiu 

B) Ten typ paletyzacji możliwy jest do przeprowadzenia w szybkoobrotowym granulatorze 

C) 

Zawartość substancji czynnej  w otrzymanych peletkach jest nie większa niż 10%

 

D) Do składu peletek można włączyć woski 

 

Podręcznik strona 167.  

 

13.  Napisz dla jakich substancji, pod kątem ich właściwości biofarmaceutycznych, sporządza 

się tabletki  dopoliczkowe 

 

Substancje nie wchłaniające się z przewodu pokarmowego lub ulegające w nim efektowi 

pierwszego przejścia 

 

Podręcznik strona 173. Podział tabletek 

 

14. Zanurzanie kapsułek żelatynowych w etanolowym roztworze formaldehydu ma na celu 

Hartowanie  (utwardzanie)  żelatyny.  Uzyskane  w  ten  sposób  poprzeczne  usieciowanie 

żelatyny, spowoduje wydłużenie czasu rozpadu kapsułki (postać dojelitowa) 

Podręcznik str 221 

 

15. Zaznacz prawidłową odpowiedź: 

A) Kapsułki twarde otrzymywane są metodą wytłaczania 

B) 

W kapsułkach miękkich powłoczka może być twarda

 

C) W kapsułkach miękkich wypełnienie może stanowić sproszkowana substancja czynna 

D) W kapsułkach twardych można umieszczać zarówno roztwory wodne jaki i zawiesiny. 

 

Podręcznik strona 216.  

 

16.  W pastylkach typu toffi główne substancje pomocnicze, które włącza się do składu to: 

 

Tłuszcz utwardzony, wosk pszczeli i cukry 

 

Podręcznik strona 193 

http://www.doz.pl/apteka/p9744-Glucardiamid_pastylki_do_ssania_10_szt 

 

 

17. W celu obliczenia współczynnika twardości należy w tabletce zmierzyć: 

Grubość tabletki, promień (lub średnica) i siła potrzebna do zgniecenia tabletki 

Zagadnienie omawiane na ćwiczeniach. Współczynnik obliczany przez Studentów 

Podręcznik strona 211 

 

18.  Napisz  na  czym  polega  metoda  sporządzania  tabletek  musujących  z  uwzględnieniem 

granulacji  –  metoda  mokra.  Jakie  substancje  pomocnicze  są  stosowane  w  tego  typu 

tabletkach. 

Podręcznik strona 184.