background image

 

Kierowca mechanik 

(832201) 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Operatorzy i monterzy maszyn i urz

ą

dze

ń

 

background image

Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej, Centrum Rozwoju Zasobów Ludzkich 

Publikacja opracowana w ramach projektu systemowego pn. „Rozwijanie zbioru 
krajowych 

standardów 

kompetencji 

zawodowych 

wymaganych 

przez 

pracodawców”. Priorytet I PO KL, Działanie 1.1  

 

 

 

Krajowy standard kompetencji zawodowych 
Kierowca mechanik (832201) 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
© Copyright by Centrum Rozwoju Zasobów Ludzkich, Warszawa 2013  
 
Kopiowanie i rozpowszechnianie mo

ż

e by

ć

 dokonane za podaniem 

ź

ródła 

 
 
 
 
 
 
ISBN   978-83-7951-000-9 (cało

ść

ISBN   978-83-7951-288-1 (288) 
 
Nakład 1000 egz. 
 
Publikacja bezpłatna 
 

Centrum Rozwoju Zasobów Ludzkich 
00-697 Warszawa, Aleje Jerozolimskie 65/79, tel. (22) 237-00-00, fax (22) 237-00-99  
e-mail: sekretariat@crzl.gov.pl    http://www.crzl.gov.pl 

 

 

Wydawnictwo Naukowe Instytutu Technologii Eksploatacji – Pa

ń

stwowego Instytutu Badawczego 

26-600 Radom, ul. K. Pułaskiego 6/10, tel. centr. (48) 364-42-41, fax (48) 364-47-65 
e-mail: instytut@itee.radom.pl      http://www.itee.radom.pl 

 

 

background image

 

Spis tre

ś

ci 

1.  Dane identyfikacyjne zawodu  .............................................................  

1.1.  Kod, nazwa zawodu i usytuowanie zawodu w klasyfikacjach ...  

1.2.  Notka metodologiczna i autorzy ................................................  

2.  Opis zawodu ..........................................................................................  

2.1.   Synteza zawodu .......................................................................  

2.2.   Opis pracy i sposobu jej wykonywania, obszary wyst

ę

powania 

zawodu  ....................................................................................  

2.3.  

Ś

rodowisko pracy (warunki pracy, maszyny i narz

ę

dzia pracy, 

zagro

ż

enia, organizacja pracy)  ................................................  

2.4.   Wymagania  psychofizyczne,  zdrowotne,  w  tym  przeciwwska-

zania do wykonywania zawodu  ................................................  

2.5.   Wykształcenie  i  uprawnienia  niezb

ę

dne  do  podj

ę

cia  pracy 

w zawodzie ...............................................................................  

2.6.   Mo

ż

liwo

ś

ci  rozwoju  zawodowego,  potwierdzania/walidacji 

kompetencji ...............................................................................  

2.7.   Zadania zawodowe ...................................................................  

2.8.   Wykaz kompetencji zawodowych..............................................  

2.9.  Relacje  mi

ę

dzy  kompetencjami  zawodowymi  a  poziomem 

kwalifikacji w ERK/PRK .............................................................  

3.  Opis kompetencji zawodowych  ..........................................................   10 

3.1.   Realizowanie zada

ń

 przewozowych Kz1  .................................   10 

3.2.   Wykonywanie  przegl

ą

dów  i  napraw  pojazdów  samochodo-

wych Kz2  .................................................................................   11 

3.3.   Kompetencje społeczne KzS  ...................................................   12 

4.  Profil kompetencji kluczowych ............................................................   13 

5.  Słownik ..................................................................................................   14 

 
 
 
 
 
 

 

background image

1. Dane identyfikacyjne zawodu 

1.1. Kod, nazwa zawodu i usytuowanie zawodu  

w klasyfikacjach: 

Według  Klasyfikacji  zawodów  i  specjalno

ś

ci  na  potrzeby  rynku  pracy  (KZiS 

2010): 

832201 Kierowca mechanik 

Grupa wielka 8 – Operatorzy i monterzy maszyn i urz

ą

dze

ń

 (w Mi

ę

dzynaro-

dowej Klasyfikacji Standardów Edukacyjnych ISCED 2011 – poziom 3).  

Grupa  elementarna  8322  –  Kierowcy  samochodów  osobowych  i  dostaw-
czych
  (w  Mi

ę

dzynarodowym  Standardzie  Klasyfikacji  Zawodów  ISCO-08  od-

powiada grupie: 8322 Car, Taxi and Van Drivers). 

Według Polskiej Klasyfikacji Działalno

ś

ci (PKD 2007): 

Sekcja  H.  Transport  i  gospodarka  magazynowa.  Dział  49.  Transport  i  go-
spodarka magazynowa. Grupa 49.4. Transport drogowy towarów oraz dzia-
łalno

ść

  zwi

ą

zana  z  przeprowadzkami.  Grupa  49.3.  Pozostały  transport  l

ą

-

dowy pasa

ż

erski. Sekcja G. Handel hurtowy i detaliczny; Naprawa pojazdów 

samochodowych wł

ą

czaj

ą

c motocykle; Dział 45. Handel hurtowy i detalicz-

ny  pojazdami  samochodowymi;  naprawa  pojazdów  samochodowych.  Gru-
pa 45.2. Konserwacja i naprawa pojazdów samochodowych, z wył

ą

czeniem 

motocykli.  

1.2. Notka metodologiczna i autorzy 

Opis  standardu  kompetencji  zawodowych  wykonano  na  podstawie:  analizy 

ź

ródeł (akty prawne, klasyfikacje krajowe, mi

ę

dzynarodowe) oraz głównie wyni-

ków  bada

ń

  analitycznych  na  22  stanowiskach  pracy  w  8  przedsi

ę

biorstwach 

(du

ż

e  –  1, 

ś

rednie  –  4,  małe  –  1,  w  tym  usługowe  –  7,  inne  –  1  usługowo- 

-handlowe) przeprowadzonych w marcu 2013 r. 

Zespół Ekspercki: 

  Mariusz Szyma

ń

czak – Zespół Szkół Samochodowych w Radomiu, 

  Ireneusz Osiecki – EMKA-TRANS Sp. z o.o. w Grodzisku Mazowieckim, 

  Piotr Szyma

ń

czak – Usługi roboty ziemne i wodno-kanalizacyjne Piotr Szy-

ma

ń

czak w Tarczynie, 

  Wojciech Oparcik – Instytut Technologii Eksploatacji – PIB w Radomiu. 

Ewaluatorzy: 

  Szymon Jałocha – MOTO – START O

ś

rodek Szkolenia Kierowców w Lubli-

nie, 

  Tadeusz Budzisz – Centrum Kształcenia Rolniczego w Starym Lubiejewie. 

background image

Recenzenci: 

  Jan Rybaczek – ekspert niezale

ż

ny, były wła

ś

ciciel Zakładu Napraw Samo-

chodowych w Lublinie, 

  Janusz Górny – Zespół Szkół Technicznych w Mikołowie. 

Komisja Bran

ż

owa (zatwierdzaj

ą

ca): 

  Tadeusz Wilk (przewodnicz

ą

cy) – Zrzeszenie Mi

ę

dzynarodowych Przewo

ź

-

ników Drogowych w Polsce w Warszawie, 

  Mieczysław  Marosz  –  Polska  Izba  Gospodarcza  Transportu  Samochodo-

wego i Spedycji w Warszawie, 

  Zenon  Kopy

ś

ci

ń

ski  –  Niezale

ż

ny  Zwi

ą

zek  Zawodowy  Kierowców  w  Prusz-

kowie. 

Data zatwierdzenia:  

  07.10.2013 r. 

background image

2. Opis zawodu

 

2.1. Synteza zawodu 

Kierowca mechanik prowadzi pojazdy samochodowe zgodnie z posiadany-

mi  uprawnieniami  oraz  wykonuje  obsług

ę

  i  napraw

ę

  pojazdów  samochodo-

wych. 

 

2.2. Opis pracy i sposobu jej wykonywania,  

obszary wyst

ę

powania zawodu 

Praca kierowcy mechanika polega na bezpiecznym transporcie ludzi lub to-

warów. Kierowca mechanik wykonuje równie

ż

 czynno

ś

ci maj

ą

ce na celu utrzy-

manie samochodu w dobrym stanie technicznym przez cały okres jego eksplo-
atacji.  W  przypadku  wyst

ą

pienia  awarii  pojazdu  podczas  jazdy  podejmuje  si

ę

 

jego  naprawy  zgodnie  z  przewidzian

ą

  technologi

ą

  lub  wzywa  specjalistyczny 

zespół naprawczy, gdy naprawa przekracza jego umiej

ę

tno

ś

ci i dost

ę

pny sprz

ę

techniczny,  zabezpieczaj

ą

c  jednocze

ś

nie  odpowiednio  miejsce  zatrzymania 

pojazdu. Przed przyst

ą

pieniem do wykonania zada

ń

 zwi

ą

zanych ze 

ś

wiadcze-

niem  usług  przewozowych  kierowca  sprawdza  stan  techniczny  pojazdu,  jego 
niezb

ę

dne  wyposa

ż

enie  oraz  potrzebn

ą

  dokumentacj

ę

Ś

wiadczy  usługi 

w przewozach  krajowych  lub  mi

ę

dzynarodowych.  Dba  o  bezpiecze

ń

stwo  wła-

sne,  przewo

ż

onych  osób,  ładunków  oraz  innych  u

ż

ytkowników  drogi.  Udziela 

pomocy  przedmedycznej  ofiarom  wypadków  drogowych.  Kierowca  mechanik 
wykonuje  jazdy  próbne  po  naprawach  pojazdu.  Zabezpiecza  pojazd  przed 
uruchomieniem  przez  osoby  niepowołane  oraz  przewo

ż

ony  ładunek  przed 

zniszczeniem  lub  kradzie

żą

.  Prowadzi  niezb

ę

dn

ą

  dokumentacj

ę

  w  zakresie 

realizacji zada

ń

 przewozowych oraz obsługowo-naprawczych.  

2.3. 

Ś

rodowisko pracy (warunki pracy, maszyny i narz

ę

dzia 

pracy, zagro

ż

enia, organizacja pracy) 

Miejscem  pracy  kierowcy  mechanika  jest  pojazd  samochodowy,  zespół  po-

jazdów  lub  stanowisko  naprawcze  w  przedsi

ę

biorstwie,  ewentualnie  miejsce 

załadunku  i  rozładunku  pojazdu.  Kieruj

ą

c  pojazdem,  kierowca  nara

ż

ony  jest  na 

hałas,  wibracje,  spaliny.  Niejednokrotnie  prac

ę

  wykonuje  po  zmierzchu  oraz 

w zmiennych  warunkach  pogodowych.  Pracuje  głównie  w  pozycji  siedz

ą

cej, 

w zwi

ą

zku  z czym  nara

ż

ony  jest  na  choroby  zwi

ą

zane  z  t

ą

  pozycj

ą

  pracy.  Ma 

kontakt  z  substancjami  chemicznymi:  olejami,  smarami  i  płynami  eksploatacyj-
nymi wyst

ę

puj

ą

cymi w poje

ź

dzie samochodowym. Kierowca mechanik wykonuj

ą

-

cy  prac

ę

  na  stanowisku  naprawczym  nara

ż

ony  jest  na  niebezpiecze

ń

stwo  ura-

zów  mechanicznych.  Miejsce  pracy  stwarza  wiele  innych  mo

ż

liwych  zagro

ż

e

ń

takich  jak  poparzenia,  pora

ż

enie  pr

ą

dem  elektrycznym,  zatrucie  spalinami  itp. 

Praca  kierowcy  mechanika  mo

ż

e  by

ć

  nadzorowana,  prowadzona  w  systemie 

zmianowym, wykonywana indywidualnie lub w zespole kierowców. Prac

ę

 mo

ż

na 

wykonywa

ć

 na rzecz pracodawcy b

ą

d

ź

 prowadzi

ć

 własn

ą

 działalno

ść

 gospodar-

background image

cz

ą

  po  uzyskaniu  niezb

ę

dnych  uprawnie

ń

,  o  ile  takie  s

ą

  wymagane.  Kierowca 

mechanik mo

ż

e by

ć

 zatrudniony na ró

ż

nych stanowiskach zwi

ą

zanych z usługa-

mi transportowymi, tj.: kierowca samochodu osobowego, dostawczego, uprzywi-
lejowanego, a w przypadku posiadania wy

ż

szej kategorii prawa jazdy ni

ż

 katego-

ria B odpowiednio do kierowania tymi pojazdami. Wa

ż

ne dla kierowcy mechanika 

jest przestrzeganie przepisów dotycz

ą

cych czasu prowadzenia pojazdów i odpo-

czynku kierowców oraz czasu pracy kierowców.  

2.4. Wymagania psychofizyczne, zdrowotne,  

w tym przeciwwskazania do wykonywania zawodu 

Kierowca mechanik poddaje si

ę

 wymaganym badaniom lekarskim, powinien 

mie

ć

  sprawno

ś

ci  sensomotoryczne  obejmuj

ą

ce  ostro

ść

  wzroku,  rozró

ż

nianie 

barw, widzenie stereoskopowe umo

ż

liwiaj

ą

ce ocen

ę

 odległo

ś

ci, dobre widzenie 

o zmierzchu,  koordynacj

ę

  wzrokowo-ruchow

ą

.  Powinien  tak

ż

e  posiada

ć

  dobry 

słuch,  rozró

ż

nia

ć

  wysoko

ść

  i  nat

ęż

enie  d

ź

wi

ę

ków,  nie  mie

ć

  zaburze

ń

  zmysłu 

równowagi,  powonienia  i  zmysłu  dotyku.  Dodatkowo  wymaga  si

ę

  od  niego  re-

fleksu, spostrzegawczo

ś

ci,  koncentracji  i  podzielno

ś

ci  uwagi,  a  tak

ż

e  umiej

ę

tno-

ś

ci pracy w warunkach monotonnych oraz wytrzymało

ś

ci na długotrwał

ą

 koncen-

tracj

ę

.  Praca  w  tym  zawodzie  wymaga  odporno

ś

ci  emocjonalnej,  samokontroli 

oraz  wytrwało

ś

ci,  cierpliwo

ś

ci  i  odpowiedzialno

ś

ci.  Osoby  chc

ą

ce  wykonywa

ć

 

ten  zawód  musz

ą

  by

ć

  zdrowe  i  odporne  tak  fizycznie,  jak  i  psychicznie  oraz 

uzyska

ć

  stosowne  orzeczenia

 

lekarskie.  Główne  schorzenia  stanowi

ą

ce  prze-

ciwwskazania  do  wykonywania  zawodu  kierowcy  mechanika  to:  cukrzyca,  pa-
daczka, daltonizm, wady wzroku niepoddaj

ą

ce si

ę

 korekcie przy pomocy szkieł 

optycznych,  wady  słuchu,  choroby  układu  kr

ąż

enia,  choroby  ograniczaj

ą

ce 

sprawno

ść

  ruchow

ą

  ko

ń

czyn,  przewlekłe  choroby  układu  oddechowego,  prze-

wlekłe choroby skóry r

ą

k, silne uczulenie na produkty ropopochodne oraz płyny 

syntetyczne stosowane w technice. 

2.5. Wykształcenie i uprawnienia niezb

ę

dne do podj

ę

cia  

pracy w zawodzie  

Kierowca  mechanik  powinien  posiada

ć

  przynajmniej  wykształcenie  zasadni-

cze, preferowany kierunek samochodowy, a zwłaszcza zawody: 723103 Mecha-
nik pojazdów samochodowych lub 741203 Elektromechanik pojazdów samocho-
dowych. Powinien równie

ż

 posiada

ć

 prawo jazdy minimum kategorii B. W 

ś

wiad-

czeniu usług przewozowych innymi rodzajami pojazdów niezb

ę

dne mog

ą

 okaza

ć

 

si

ę

  dodatkowe  badania  lekarskie  lub  za

ś

wiadczenia  o  uko

ń

czeniu  specjalistycz-

nych  kursów  organizowanych  przez  przedsi

ę

biorstwa,  stowarzyszenia,  o

ś

rodki 

szkoleniowe  i  inne  instytucje  prowadz

ą

ce  szkolenia  kierowców.  W  przypadku 

wykonywania pracy w firmach 

ś

wiadcz

ą

cych usługi w transporcie mi

ę

dzynarodo-

wym  niezb

ę

dna  mo

ż

e  by

ć

  znajomo

ść

  j

ę

zyka  obcego.  Ponadto  zawód  kierowcy 

mechanika jest zawodem, którego wykonywanie jest regulowane licznymi przepi-
sami prawa

 

krajowego i mi

ę

dzynarodowego.  

background image

2.6. Mo

ż

liwo

ś

ci rozwoju zawodowego, potwierdzania/ 

/walidacji kompetencji 

Kierowca  mechanik  poprzez  zdobywanie  kolejnych  kategorii  prawa  jazdy 

uzyskuje  mo

ż

liwo

ść

  prowadzenia  pojazdów  ró

ż

nych  kategorii.  Uczestnicz

ą

w szkoleniach  i  kursach  specjalistycznych  z  zakresu  naprawy  pojazdów  samo-
chodowych  oraz  technik  prowadzenia  pojazdów  samochodowych  aktualizuje 
i rozszerza  swoje  umiej

ę

tno

ś

ci.  Mo

ż

e  on  równie

ż

  uzyska

ć

  uprawnienia  do  prze-

wozów  ładunków  specjalizowanych  np.  nienormatywnych,  niebezpiecznych  – 
ADR  (mi

ę

dzynarodowa  konwencja  dotycz

ą

ca  drogowego  przewozu  towarów 

i ładunków  niebezpiecznych), 

ż

ywych  zwierz

ą

t  itp.

 

Kierowca  mechanik  mo

ż

awansowa

ć

 na stanowisko dyspozytora ruchu lub kierownika mechaników. 

 

2.7. Zadania zawodowe 

Z1.  

Organizowanie  stanowiska  pracy  kierowcy  mechanika  z  uwzgl

ę

dnieniem 

przepisów prawa pracy, zasad i przepisów bezpiecze

ń

stwa i higieny pra-

cy, ergonomii, ochrony przeciwpo

ż

arowej, ochrony 

ś

rodowiska (niezb

ę

dne 

kompetencje: Kz1, Kz2, KzS). 

Z2.  

Planowanie  optymalnej  trasy  przejazdu  (niezb

ę

dne  kompetencje:  Kz1, 

KzS). 

Z3.  

Kierowanie  samochodem  lub  zespołem  pojazdów  (niezb

ę

dne  kompe-

tencje: Kz1, KzS). 

Z4.  

Udzielanie  pierwszej  pomocy  poszkodowanym,  ofiarom  wypadków  drogo-
wych oraz zabezpieczanie miejsca zdarzenia (kolizji, wypadku) (niezb

ę

dne 

kompetencje: Kz1, KzS). 

Z5.  

Prowadzenie dokumentacji pojazdu (niezb

ę

dne kompetencje: Kz1, KzS). 

Z6.  

Prowadzenie  dokumentacji  przewozowej  (niezb

ę

dne  kompetencje:  Kz1, 

KzS). 

Z7.  

Wykonywanie  czynno

ś

ci  regulacyjnych  i  naprawczych  pojazdów  samo-

chodowych (niezb

ę

dne kompetencje: Kz2, KzS). 

Z8.  

Prowadzenie  dokumentacji  wykonanej  obsługi  lub  naprawy  pojazdów  sa-
mochodowych (niezb

ę

dne kompetencje: Kz2, KzS). 

2.8. Wykaz kompetencji zawodowych 

Kz1 –  Realizowanie zada

ń

 przewozowych (potrzebne do wykonywania zada

ń

: Z1, 

Z2, Z3, Z4, Z5, Z6). 

Kz2 –  Wykonywanie przegl

ą

dów i napraw pojazdów samochodowych (potrzebne 

do wykonywania zada

ń

: Z1, Z7, Z8). 

KzS –  Kompetencje społeczne (potrzebne do wykonywania zada

ń

: Z1÷Z8). 

background image

2.9. Relacje mi

ę

dzy kompetencjami zawodowymi  

a poziomem kwalifikacji w ERK/PRK 

Kompetencje  potrzebne  do  wykonywania  zada

ń

  w  zawodzie  sugeruje  si

ę

 

wykorzysta

ć

  do  opisu  kwalifikacji  na  poziomie  3  wła

ś

ciwym  dla  wykształcenia 

zasadniczego  zawodowego  w  Europejskiej  i  Polskiej  Ramie  Kwalifikacji.  Po-
ziom ten jest uzasadniony miejscem usytuowania zawodu w Klasyfikacji zawo-
dów i specjalno

ś

ci (grupa wielka 8 i jej odpowiednik w ISCED 2011).  

Osoba wykonuj

ą

ca zawód kierowcy mechanika: 

1)  w zakresie wiedzy: zna podstawowe fakty, zasady i poj

ę

cia ogólne w zawo-

dzie  kierowcy  mechanika  oraz  zna  i  rozumie  podstawowe  zale

ż

no

ś

ci 

w zawodzie,  a  w  szerszym  zakresie  elementarne  uwarunkowania  prowa-
dzonej  działalno

ś

ci  zwi

ą

zanej  z  transportem  samochodowym  i  mechanik

ą

 

samochodow

ą

2)  w  zakresie  umiej

ę

tno

ś

ci:  ma  umiej

ę

tno

ś

ci  wymagane  do  wykonywania 

niezbyt  zło

ż

onych  zada

ń

  z  zakresu  transportu  i  mechaniki  pojazdowej, 

w tym  dobierania  odpowiednich  metod  kierowania  pojazdem  oraz  obsługi-
wania  i  naprawy  pojazdu;  potrafi  wykonywa

ć

  zadania  zawodowe  według 

przyj

ę

tych  w  przedsi

ę

biorstwie  zasad  i  reguł,  w  cz

ęś

ciowo  zmiennych  wa-

runkach; umie rozwi

ą

zywa

ć

 proste typowe problemy, odbiera

ć

 i formułowa

ć

 

niezbyt  zło

ż

one  wypowiedzi,  tak

ż

e  bardzo  proste  wypowiedzi  w  j

ę

zyku  ob-

cym. 

background image

10 

3. Opis kompetencji zawodowych

 

Opis  kompetencji  dotyczy  tylko  kompetencji  zawodowych  zdefiniowanych 

w badaniach na stanowiskach pracy.  

Wykonanie zada

ń

 zawodowych Z1, Z2, Z3, Z4, Z5, Z6 wymaga posiadania 

kompetencji zawodowych Kz1. 

3.1. Realizowanie zada

ń

 przewozowych Kz1

 

Wiedza  –  zna  podstawowe  fakty, 
zasady, procesy i poj

ę

cia ogólne oraz 

zna i rozumie podstawowe zale

ż

no

ś

ci 

oraz  w  szerszym  zakresie  elementar-
ne  uwarunkowania  prowadzonej  dzia-
łalno

ś

ci  przewozowej,  w  szczególno-

ś

ci zna: 

 

zasady  i  przepisy  BHP,  ochrony 
ppo

ż

.,  ochrony 

ś

rodowiska  oraz 

ergonomii  podczas kierowania  po-
jazdem samochodowym; 

 

przepisy  ustawy  Prawo  o  ruchu 
drogowym; 

 

przepisy  dotycz

ą

ce  czasu  prowa-

dzenia  pojazdów  i  odpoczynku 
kierowców  oraz  czasu  pracy  kie-
rowców; 

 

przepisy  reguluj

ą

ce  warunki  prze-

wozu okre

ś

lonych towarów; 

 

techniki  jazdy  samochodem  w  ró

ż

-

nych warunkach; 

 

warunki  dopuszczenia  pojazdu 
samochodowego  do  ruchu  drogo-
wego; 

 

instrukcje  obsługi  pojazdu  samo-
chodowego; 

 

oznaczenia  na  mapach  i  atlasach 
samochodowych; 

 

zasady  korzystania  z  urz

ą

dze

ń

 

nawigacji samochodowej; 

 

zasady  zabezpieczania  przewo

ż

o-

nego  ładunku  oraz  jego  rozmiesz-
czenia w poje

ź

dzie; 

 

sposoby  i  techniki  zabezpieczania 
pojazdu  przed  kradzie

żą

  lub  nie-

uprawnionym u

ż

yciem; 

 

Umiej

ę

tno

ś

ci  –  dobiera  odpowiednie 

metody kierowania pojazdem podczas 
wykonywania  zada

ń

  przewozowych; 

potrafi wykonywa

ć

 zadania zawodowe 

według  przyj

ę

tych  w  miejscu  zatrud-

nienia  zasad  i  reguł,  w  cz

ęś

ciowo 

zmiennych warunkach, potrafi: 

 

organizowa

ć

 

stanowisko 

pracy 

zgodnie  z  zasadami  i  przepisami 
BHP,  ochrony  ppo

ż

.,  ochrony 

ś

ro-

dowiska  oraz  ergonomii  podczas 
kierowania  pojazdem  samocho-
dowym; 

 

stosowa

ć

 przepisy prawa dotycz

ą

ce 

kierowania  pojazdami  obowi

ą

zuj

ą

ce 

na terenie kraju oraz w przewozach 
mi

ę

dzynarodowych; 

 

stosowa

ć

  przepisy  dotycz

ą

ce  czasu 

prowadzenia  pojazdów  i  odpoczyn-
ku kierowców oraz czasu pracy kie-
rowców;  

 

stosowa

ć

  przepisy  reguluj

ą

ce  wa-

runki  przewozu  okre

ś

lonych  towa-

rów; 

 

sprawdza

ć

  i  ocenia

ć

  stan  tech-

niczny pojazdu przed wyjazdem; 

 

kierowa

ć

  pojazdem  samochodo-

wym  w  ró

ż

nych  warunkach  dro-

gowych; 

 

u

ż

ytkowa

ć

  pojazd  zgodnie  z  in-

strukcj

ą

  obsługi  i  jego  przezna-

czeniem; 

 

analizowa

ć

  i  dostosowa

ć

  tras

ę

 

przejazdu  do  wykonywania  zada

ń

 

transportowych; 

 

korzysta

ć

  z  map,  atlasów,  planów 

miast oraz urz

ą

dze

ń

 nawigacyjnych; 

background image

11 

 

rodzaje,  zasady  dobierania  par-
kingów oraz zasady bezpiecznego 
postoju pojazdu. 

 

dokumentacj

ę

  niezb

ę

dn

ą

  do  wy-

konywania usług przewozowych; 

 

zasady ewidencji i rozliczania czasu 
pracy; 

 

zasady  wypełniania  i  zabezpie-
czania dokumentacji; 

 

zasady  rozliczania  wykonanych 
zada

ń

 przewozowych; 

 

zasady  udzielania  pomocy  przed-
medycznej; 

 

sposoby  zabezpieczania  miejsca 
wypadku, kolizji, zdarzenia; 

 

procedury  post

ę

powania  w  przy-

padku  zaistnienia  kolizji  lub  wy-
padku drogowego. 

 

zabezpiecza

ć

  ładunek  podczas 

transportu. 

 

zabezpiecza

ć

  pojazd  przed  kra-

dzie

żą

  lub  nieuprawnionym  u

ż

y-

ciem;  

 

prowadzi

ć

  dokumentacj

ę

  jazdy 

zgodn

ą

  z  wykonywanym  zada-

niem przewozowym; 

 

rozlicza

ć

  wykonane  zadania  prze-

wozowe; 

 

stosowa

ć

 procedury post

ę

powania 

w przypadku  zaistnienia  zdarzenia 
drogowego; 

 

udziela

ć

 pomocy przedmedycznej; 

 

okre

ś

la

ć

 

precyzyjnie 

poło

ż

enie 

miejsca wypadku oraz jego skutki; 

 

zapewnia

ć

  bezpiecze

ń

stwo  sobie 

oraz  osobom  poszkodowanym  na 
miejscu  wypadku,  kolizji,  zdarze-
nia. 

Wykonanie zada

ń

 zawodowych Z1, Z7, Z8 wymaga posiadania kompeten-

cji zawodowych Kz2. 

3.2. Wykonywanie przegl

ą

dów i napraw pojazdów  

samochodowych Kz2 

Wiedza  –  zna  i  rozumie  podstawowe 
fakty, poj

ę

cia i zale

ż

no

ś

ci oraz w szer-

szym  zakresie  elementarne  uwarun-
kowania  z  zakresu  wykonywania  prze-
gl

ą

dów  i  napraw  pojazdów  samocho-

dowych, w szczególno

ś

ci zna: 

 

zasady  i  przepisy  BHP,  ochrony 
ppo

ż

.,  ochrony  przeciwpora

ż

enio-

wej,  ochrony 

ś

rodowiska  oraz  er-

gonomii  podczas  naprawy  pojaz-
dów samochodowych; 

 

podstawy  budowy  pojazdów  sa-
mochodowych; 

 

wyposa

ż

enie podstawowe i dodat-

kowe pojazdów; 

 

rodzaje  przegl

ą

dów  technicznych, 

legalizacji,  dopuszcze

ń

  do  u

ż

yt-

kowania; 
 

Umiej

ę

tno

ś

ci  –  realizuje  zadania 

zwi

ą

zane  z  mechanik

ą

  pojazdow

ą

umie  rozwi

ą

zywa

ć

  typowe  problemy 

podczas  obsługiwania  i  naprawy  po-
jazdu, w szczególno

ś

ci potrafi: 

 

organizowa

ć

 

stanowisko 

pracy 

zgodnie  z  zasadami  i  przepisami 
BHP,  ochrony  ppo

ż

.,  ochrony  prze-

ciwpora

ż

eniowej,  ochrony 

ś

rodowi-

ska  oraz  ergonomii  podczas  napra-
wy pojazdów samochodowych; 

 

dobiera

ć

  układy,  zespoły,  podze-

społy  i cz

ęś

ci  pojazdów  samocho-

dowych do napraw; 

 

sprawdza

ć

  wyposa

ż

enie  podsta-

wowe i dodatkowe pojazdów; 

 

wykonywa

ć

  regulacje  podzespo-

łów pojazdów samochodowych; 
 

background image

12 

 

rodzaje  obsług  oraz  napraw  po-
jazdów; 

 

narz

ę

dzia  i  przyrz

ą

dy  do  diagno-

zowania,  regulacji  i  napraw  pojaz-
dów samochodowych; 

 

rodzaje  i  wła

ś

ciwo

ś

ci  smarów, 

olejów  i  innych  płynów  eksploata-
cyjnych; 

 

zasady  wymiany  płynów  eksplo-
atacyjnych  pojazdu  samochodo-
wego; 

 

dokumentacj

ę

 obsługi lub naprawy 

pojazdu; 

 

normy  czasochłonno

ś

ci  operacji 

obsługowych i naprawczych; 

 

dane  regulacyjne  pojazdów,  ukła-
dów,  podzespołów  pojazdów  sa-
mochodowych; 

 

zasady prowadzenia dokumentacji 
obsługowo-naprawczej; 

 

zasady  rozliczania  wykonanych 
usług obsługowo-naprawczych. 

 

usuwa

ć

  usterki  pojazdów  samo-

chodowych; 

 

dobiera

ć

  narz

ę

dzia  i  przyrz

ą

dy  do 

diagnozowania,  regulacji  i  napraw 
pojazdów samochodowych; 

 

dobiera

ć

  i  wymienia

ć

  płyny  eks-

ploatacyjne pojazdu; 

 

wypełnia

ć

  dokumentacj

ę

  obsługi 

lub naprawy pojazdu; 

 

oblicza

ć

  czasochłonno

ś

ci  operacji 

obsługowych i naprawczych; 

 

korzysta

ć

  z  danych  regulacyjnych 

pojazdów,  układów,  podzespołów 
pojazdów samochodowych; 

 

rozlicza

ć

  wykonane  usługi  obsłu-

gowo-naprawcze. 

 

Wykonanie  wszystkich  zidentyfikowanych  w  standardzie  zada

ń

  zawodo-

wych wymaga posiadania kompetencji społecznych KzS. 

3.3. Kompetencje społeczne KzS: 

–  ponosi  odpowiedzialno

ść

  za  wykonywane  przewozy  oraz  naprawy  pojazdów 

samochodowych, 

–  dostosowuje  zachowanie  do  zmiennych  sytuacji  podczas  kierowania  i  na-

prawiania pojazdów samochodowych, 

–  pracuje  samodzielnie  oraz  podejmuje  współprac

ę

  w  zorganizowanych  wa-

runkach podczas kierowania i naprawiania pojazdów samochodowych, 

–  ocenia swoje działania w zakresie transportu oraz naprawy  pojazdu samo-

chodowego,  wykonywane  podczas  współpracy  zespołowej,  oraz  przyjmuje 
odpowiedzialno

ść

 za ich skutki. 

background image

13 

4. Profil kompetencji kluczowych 

 

Ocen

ę

  wa

ż

no

ś

ci  kompetencji  kluczowych  dla  zawodu  kierowcy  mechanika 

przedstawia rys. 1. 

Wykaz  kompetencji  kluczowych  opracowano  na  podstawie  wykazu  stoso-

wanego  w  Mi

ę

dzynarodowym  Badaniu  Kompetencji  Osób  Dorosłych  −  projekt 

PIAAC (OECD). 

 

1

2

3

4

5

Umiejętność obsługi komputera i wykorzystania Internetu

Umiejętności matematyczne

Umiejętność czytania ze zrozumieniem i pisania

Sprawność motoryczna

Planowanie i organizowanie pracy

Wywieranie wpływu/przywództwo

Komunikacja ustna

Współpraca w zespole

Rozwiązywanie problemów

Serie1

Zbędne

Mało ważne

Ważne

Istotne

Bardzo ważne

 

Rys. 1. Profil kompetencji kluczowych dla zawodu 832201 Kierowca mechanik 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

background image

14 

5. Słownik 

Zawód 

  zbiór  zada

ń

  (zespół  czynno

ś

ci)  wyodr

ę

bnionych  w  wyniku  społecz-

nego podziału pracy, wykonywanych stale lub z niewielkimi zmianami 
przez poszczególne osoby i wymagaj

ą

cych odpowiednich kwalifikacji 

i  kompetencji  (wiedzy,  umiej

ę

tno

ś

ci  oraz  kompetencji  społecznych) 

zdobytych  w  wyniku  kształcenia  lub  praktyki.  Wykonywanie  zawodu 
stanowi 

ź

ródło dochodów. 

Specjalno

ść

 

  jest  wynikiem  podziału  pracy  w  ramach  zawodu,  zawiera  cz

ęść

 

czynno

ś

ci  o  podobnym  charakterze  (zwi

ą

zanych  z  wykonywan

ą

 

funkcj

ą

  lub  przedmiotem  pracy)  wymagaj

ą

cych  pogł

ę

bionej  lub  do-

datkowej  wiedzy  i  umiej

ę

tno

ś

ci  zdobytych  w  wyniku  dodatkowego 

szkolenia lub praktyki. 

Zadanie  
zawodowe 

  logiczny wycinek lub etap pracy w ramach zawodu o  wyra

ź

nie okre-

ś

lonym  pocz

ą

tku  i  ko

ń

cu,  wyodr

ę

bniony  ze  wzgl

ę

du  na  rodzaj  lub 

sposób  wykonywania  czynno

ś

ci  zawodowych  powi

ą

zanych  jednym 

celem, ko

ń

cz

ą

cy si

ę

 produktem, usług

ą

 lub decyzj

ą

.  

Kompetencje 
zawodowe 

  wszystko to, co pracownik wie, rozumie i potrafi wykona

ć

, odpowied-

nio do sytuacji w miejscu pracy. Opisywane s

ą

 trzema zbiorami: wie-

dzy, umiej

ę

tno

ś

ci oraz kompetencji społecznych. 

Wiedza 

  zbiór opisów faktów, zasad, teorii i praktyk przyswojonych w procesie 

uczenia si

ę

, odnosz

ą

cych si

ę

 do dziedziny uczenia si

ę

 lub działalno-

ś

ci zawodowej. 

Umiej

ę

tno

ś

ci 

  zdolno

ść

  wykonywania  zada

ń

  i  rozwi

ą

zywania  problemów  wła

ś

ci-

wych dla dziedziny uczenia si

ę

 lub działalno

ś

ci zawodowej. 

Kompetencje 
społeczne 

  zdolno

ść

 autonomicznego i odpowiedzialnego uczestniczenia w 

ż

yciu 

zawodowym  i  społecznym  oraz  kształtowania  własnego  rozwoju, 
z uwzgl

ę

dnieniem kontekstu etycznego.  

Kompetencje 
kluczowe 

  wiedza,  umiej

ę

tno

ś

ci  i  postawy  odpowiednie  do  sytuacji,  niezb

ę

dne 

do samorealizacji i rozwoju osobistego, bycia aktywnym obywatelem, 
integracji społecznej i zatrudnienia. 

Standard 
kompetencji 
zawodowych 

  norma opisuj

ą

ca kompetencje zawodowe konieczne do wykonywania 

zada

ń

  zawodowych  wchodz

ą

cych  w  skład  zawodu,  akceptowana 

przez  przedstawicieli  organizacji  zawodowych  i  bran

ż

owych,  praco-

dawców, pracobiorców i innych kluczowych partnerów społecznych. 

Kwalifikacja  
 

  zestaw efektów uczenia si

ę

 (zasób wiedzy, umiej

ę

tno

ś

ci oraz kompe-

tencji  społecznych),  których  osi

ą

gni

ę

cie  zostało  formalnie  potwier-

dzone przez uprawnion

ą

 instytucj

ę

.  

Europejska 
Rama  
Kwalifikacji  

  przyj

ę

ta  w  Unii  Europejskiej  struktura  i  opis  poziomów  kwalifikacji, 

umo

ż

liwiaj

ą

cy  porównywanie  kwalifikacji  uzyskiwanych  w  ró

ż

nych 

krajach.  W  Europejskiej  Ramie  Kwalifikacji  wyró

ż

niono  8  poziomów 

kwalifikacji  opisywanych  za  pomoc

ą

  efektów  uczenia  si

ę

;  stanowi

ą

 

one układ odniesienia krajowych ram kwalifikacji. 

Polska Rama 
Kwalifikacji 

  opis  hierarchii  poziomów  kwalifikacji  wpisywanych  do  zintegrowane-

go rejestru kwalifikacji w Polsce. 

Krajowy 
System 
Kwalifikacji 

  ogół  rozwi

ą

za

ń

  słu

żą

cych  ustanawianiu  i  nadawaniu  kwalifikacji 

(potwierdzaniu efektów uczenia si

ę

) oraz zapewnianiu ich jako

ś

ci.