1 

 

1. METODYKI  OCENY  ZAGROŻEŃ  POŻAREM  I WYBU-

CHEM 

 

Ocenę  zagrożeń  pożarem  i  wybuchem  ze  względu  na  ich  zróżnicowaną 

specyfikę  należy  przeprowadzać  oddzielnie.  Za  dokonanie  tej  oceny  odpowiedzialny 
jest inwestor, projektant bądź użytkownik decydujący o procesie technologicznym. 
 
 

1.1. OCENA ZAGROŻENIA WYBUCHEM 

 
Zagrożeniem  wybuchem  nazywamy  możliwość  tworzenia  przez  palne  gazy,  pary 
palnych  cieczy,  pyły  lub  włókna  palnych  ciał  stałych,  w  różnych  warunkach, 
mieszanin z powietrzem, które pod wpływem czynnika inicjującego zapłon (iskra, łuk 
elektryczny  lub  przekroczenie  temperatury  samozapalenia)  wybuchają,  czyli  ulegają 
gwałtownemu spaleniu połączonemu ze wzrostem ciśnienia. 
 
 

Oprócz  definicji  zagrożenia,  przy  dokonaniu  oceny  zagrożenia  wybuchem, 

niezbędna jest znajomość następujących pojęć: 
 
 

–  mieszanina wybuchowa – mieszanina gazów, par lub mgieł palnych, cieczy, 

a także pyłów lub włókien z powietrzem lub  innymi  gazami  utleniającymi, 
o stężeniu  substancji  palnej  zawartym  między  dolną  lub  górną  granicą 
wybuchowości,  w  której  po  zaistnieniu  zapłonu  reakcja  przebiega  dalej 
samorzutnie; 

 

–  strefa  zagrożona  wybuchem  –  przestrzeń,  w  której  może  wystąpić 

mieszanina wybuchowa. 

 
 
Przy  ocenie  zagrożenia  wybuchem  dla  każdej  substancji  palnej  należy  określić  jej 
stężenie  minimalne  i  maksymalne  z  powietrzem.  Wartości  tych  stężeń  określają  tzw. 
granice wybuchowości. Wyróżniamy dwie wartości granic wybuchowości: 
 

–  dolną  granicę  wybuchowości  (DGW),  którą  jest  minimalna  zawartość 

składnika  palnego  w  mieszaninie  z  powietrzem  przy  której  zapłon  jest  już 
możliwy; 

–  górną  granicę  wybuchowości  (GGW),  którą  jest  maksymalna  dawka 

składnika  palnego  w  mieszaninie  z  powietrzem,  przy  której  zapłon  jest 
jeszcze możliwy. 

2 

 

 

Tabela 1.Granice  wybuchowości  dla  wybranych  gazów  palnych  i  par  cieczy,  które 

z powietrzem tworzą mieszaninę wybuchową [2]  

 

DGW 

GGW 

Amoniak 

15 

28 

Benzyna samochodowa zwykła 

  0,76 

  7,6 

Benzyna ekstrakcyjna 

  1,1 

  7,5 

Gaz miejski  

  5,3 

40 

Gaz ziemny 

  4,3 

15 

Butan 

  1,5 

  8,5 

Propan 

  2,1 

  9,5 

Tlenek węgla 

12,5 

75 

Wodór 

  4 

75 

 
 

Przeprowadzając 

ocenę 

zagrożenia 

wybuchem 

należy 

pamiętać, 

iż najistotniejsza  jest  znajomość  dolnej  granicy  wybuchowości,  a  nie  górnej,  bowiem 
z reguły  w  przestrzeniach  w których  tworzą  się  mieszaniny  wybuchowe,  następuje 
z wielu powodów obniżenie stężeń poniżej wartości górnej granicy wybuchowości. 

Ocenę  zagrożenia  wybuchem  pomieszczeń  należy  dokonywać  w  tych 

sytuacjach,  kiedy  takie  zagrożenie  realnie  istnieje.  Otóż  za  pomieszczenie  zagrożone 
wybuchem  przyjmuje  się  takie,  w  którym  może  wytworzyć  się  mieszanina 
wybuchowa  powstała  z wydzielającej  się  takiej  ilości  palnych  gazów,  par,  mgieł  lub 
pyłów,  której  wybuch  mógłby  spowodować  przyrost  ciśnienia  w  tym  pomieszczeniu 
powyżej 5 kPa. 
 

W  pomieszczeniach  należy  wyznaczyć  strefę  zagrożenia  wybuchem,  jeżeli 

może  w  nim  wystąpić  mieszanina  wybuchowa  o  objętości  co  najmniej  0,01  m

3

 

w zwartej przestrzeni.  
 

KLASYFIKACJA STREF ZAGROŻENIA WYBUCHEM 

 

  ZO  –  strefa,  w  której  mieszanina  wybuchowa  gazów,  par  lub  mgieł 

występuje stale lub długotrwale w normalnych warunkach pracy; 

 

  Z1  –  strefa,  w  której  mieszanina  wybuchowa  gazów,  par  lub  mgieł  może 

występować w normalnych warunkach pracy; 

 
  Z2  –  strefa,  której  istnieje  niewielkie  prawdopodobieństwo  wystąpienia 

mieszaniny  wybuchowej  gazów,  par  lub  mgieł,  przy  czym  mieszanina 
wybuchowa może występować jedynie krótkotrwale; 

 

  Z10  –  strefa,  w  której  mieszanina  wybuchowa  pyłów  występuje  często  lub 

długotrwale w normalnych warunkach pracy; 

 
  Z11  –  strefa,  w  której  zalegające  pyły  mogą  krótkotrwale  stworzyć 

mieszaninę wybuchową wskutek przypadkowego zawirowania powietrza. 

3 

 

 

1.2. OCENA ZAGROŻENIA POŻAREM 

 
Zagrożeniem  pożarem  nazywamy  zespół  czynników  wpływających  na  powstanie 
i rozprzestrzenianie  się  pożarów  –  a  przez  to  na  bezpieczeństwo  życia  ludzi. 
Do czynników tych zaliczamy : 

  obecność materiału palnego; 
  dostateczna ilość tlenu; 
  wystąpienie bodźca energetycznego. 

 

Eliminacja  jednego  z  tych  trzech  czynników  czy  też  warunków,  stworzy  stan, 

w którym pożar nie może zaistnieć. Analogicznie nie wystąpi również stan zagrożenia 
pożarowego. 
 

Aby przeprowadzić ocenę zagrożenia pożarem należy znać elementy zagrożenia 

pożarowego: 

  powierzchnię, wysokość i liczbę kondygnacji budynków; 
  odległość od obiektów pośrednich; 
  parametry pożarowe występujących substancji palnych; 
  kategorię  zagrożenia  ludzi,  przewidywalną  liczbę  osób  w  poszczególnych 

pomieszczeniach i na każdej kondygnacji; 

  zagrożenie wybuchem powierzchni oraz przestrzeni zewnętrznych; 
  podział obiektu na strefy pożarowe; 
  klasę  odporności  pożarowej  budynku,  oraz  odporność  ogniową  i  stopień 

rozprzestrzeniania  ognia  poszczególnych  konstrukcyjnych  elementów 
budowlanych; 

  warunki  ewakuacji  a  w  tym  wymagania  budowlane  i  organizacyjno 

 – porządkowe, jak oznakowanie na potrzeby ewakuacji dróg i pomieszczeń, 
oświetlenie  awaryjne  tzw.  oświetlenie  bezpieczeństwa  i  ewakuacyjne  oraz 
przeszkodowe; 

  sposoby 

zabezpieczenia 

przeciwpożarowego 

instalacji 

użytkowych 

tj. wentylacyjnych, 

klimatyzacyjnych, 

grzewczych, 

gazowych, 

elektroenergetycznych, odgromowych, itp.; 

  zastosowane  urządzenia  przeciwpożarowe  jak  instalacje  sygnalizacyjno 

 –  alarmowe,  stałe  i  półstałe  urządzenia  gaśnicze,  instalacje  wodociągowe 
przeciwpożarowe,  urządzenia  oddymiające,  zaopatrzenie  wodne  do 
zewnętrznego gaszenia pożaru itp.; 

  wyposażenie  w  podręczny  sprzęt  gaśniczy,  urządzenia  ratownicze  oraz 

sposób i warunki ich rozmieszczenia; 

  drogi pożarowe; 
  inne ważne dane z punktu widzenia bezpieczeństwa pożarowego. 

 

Warunki  zagrożenia  budynków  przed  pożarem  ustala  się  odpowiednio  do  ich 
zagrożenia pożarowego oraz do związanego z tym zagrożeniem ludzi. 

4 

 

 

Z uwagi na bezpieczeństwo pożarowe wszelkie budynki dzielimy na : 

  produkcyjne i magazynowe; 
  zaliczane do kategorii zagrożenia ludzi. 

 

Budynki produkcyjne i magazynowe, w zależności od obciążenia ogniowego dzielimy 
na: 

–  do  500 MJm

-2

; 

–  do 1000 MJm

-2

; 

–  do 2000 MJm

-2

; 

–  do 4000 MJm

-2

; 

–  powyżej 4000 MJm

-2

. 

Tabela 2. Najmniejsza odległość między składowiskami otwartymi a budynkami 

produkcyjnymi i magazynowymi w zależności od obciążenia ogniowego 
strefy pożarowej [2] 

Budynki przeznaczone do 

celów produkcyjnych i 

magazynowych o max. 

obciążeniu ogniowym strefy 

pożarowej w MJm

-2

 

Najmniejsza odległość w metrach od innego budynku 

lub składowiska otwartego o max. obciążeniu 

ogniowym strefy pożarowej w MJm

-2

 

Do 500 

500 – 4000 

Powyżej 4000 

Do 500 

10 

15 

20 

500 – 4000 

15 

15 

20 

Powyżej 4000 

20 

20 

20 

 
Budynki zaliczane do kategorii zagrożenia ludzi dzielimy na: 
 
  ZL I – budynki użyteczności publicznej lub ich części, w których mogą przebywać 

ludzie w grupach ponad 50 osób; 

  ZL  II  –  budynki  lub  ich  części  przeznaczone  do  użytku  ludzi  o  ograniczonej 

zdolności do poruszania się; 

  ZL  III  –  szkoły,  budynki  biurowe,  domy  studenckie,  internaty,  hotele,  ośrodki 

zdrowia,  otwarte  przychodnie  lekarskie,    sanatoria,  lokale  handlowo-usługowe, 
w których  może  przebywać  do  50  osób,  koszary,  pomieszczenia  ETO,  zakłady 
karne i inne pochodne; 

  ZL IV – budynki mieszkalne; 

 

ZL V – archiwa, muzea, biblioteki;

 

 
Wysokość 

budynków 

również 

ma 

znaczenie 

przy 

ocenie 

zagrożenia 

przeciwpożarowego, budynki dzielimy na: 
 
  niskie (N) – do 12 m włącznie nad poziomem terenu lub mieszkalne o wysokości 

do 4 kondygnacji włącznie; 

  średnio-wysokie (SW) – ponad 12 do 25 m włącznie nad poziomem terenu, 

a mieszkalne do 9 kondygnacji włącznie; 

  wysokie (W) – ponad 25 m do 55 m włącznie nad poziomem terenu; 
  wysokościowe (WW) – powyżej 55 m nad poziomem terenu, 

5 

 

 

Tabela 3. Dopuszczalne wartości stref pożarowych dla budynków produkcyjnych 

i magazynowych [2] 

Kategoria 
zagrożeni

a ludzi 

Dopuszczalna powierzchnia stref pożarowych dla budynków w m

2

 

Jednokondygnacyjnych 

bez ograniczenia 

wysokości 

O wysokości 

do 12 m 

włącznie 

O wysokości 

do 25 m 

włącznie 

O wysokości 

powyżej 25 m 

1 

        2 

        3 

      4 

      5 

ZL I, ZL 

V 

15000 

10000 

5000 

2500 

ZL II 

  8000 

  5000 

3500 

2000 

 ZL III 

10000 

  8000 

5000 

2500 

 ZL IV 

10000 

  8000 

6000 

2500 

 
 

1.3. OCENA  ZAGROŻENIA  POŻAROWEGO  I  WYBUCHOWEGO 

MATERIAŁÓW 

 

Zarządzenia  Ministra  Spraw  Wewnętrznych  i  oparte  na  nich  zarządzenia 

i wytyczne  resortów  przemysłowych  oraz  Komendanta  Głównego  Straży  Pożarnej 
zalecają  szczegółową  analizę  zagrożeń  wynikających  z  własności  chemicznych  bądź 
fizykochemicznych substancji i układów materiałów oraz związaną z tą analizą ocenę 
zagrożenia. 

Pierwszym  krokiem  przy  ocenie  zagrożenia  pożarowego  i  wybuchowego  jest 

identyfikacja  substancji  lub  materiału  przeznaczonego  do  oceny.  Kolejnym  krokiem 
jest ustalenie parametrów charakteryzujących  daną substancję lub  materiał. Oto  kilka 
przykładów  metod  oceny  zagrożenia  pożarowego  i  wybuchowego  wybranych 
materiałów w zależności od ich stanu skupienia. 
 
 
1.3.1. GAZY I CIECZE 
 
 

W  pełnej  ocenie  zagrożenia  pożarem  i  wybuchem  gazów  oraz  cieczy 

uwzględnia  się  szereg  parametrów  fizykochemicznych  wpływających  na  ich 
zapalność, łatwość tworzenia mieszanin wybuchowych i ich trwałość przestrzenną. 
 
 

W  pierwszej  kolejności  należy  uwzględnić,  że  zagrożenie  pożarowe 

i wybuchowe gazów i cieczy wzrasta: 
 

–  ze spadkiem temperatury samozapalenia i temperatury zapłonu; 
–  ze  spadkiem  dolnej  granicy  wybuchowości  i  zwiększeniem  zakresu 

wybuchowości, tzn. różnicy między poziomami granic górnej i dolnej; 

–  ze spadkiem minimalnej energii zapłonowej. 
 

 

Kolejnymi  parametrami  niezbędnymi  do  oceny  zagrożenia  pożarowego 

i wybuchowego gazów i cieczy są: 

6 

 

 

–  gęstość  względna  gazów  i  par  w  odniesieniu  do  powietrza,  wpływająca  na 

wielkość strefy zagrożenia i jej ukierunkowania w pionie w stosunku do źródła 
wydzielania; 

 

Tabela 4. Podział  gazów  i  par  z  uwagi  na  gęstość  względną  w  odniesieniu  do 

powietrza [3] 

Gęstość względna 

d

p

 

Określenie 

Przykłady 

d

p

<0,8 

gazy unoszące się 

wodór, metan, amoniak, gaz 

miejski, gaz wodny 

0,8<d

p

<1,1 

gazy rozchodzące się we 

wszystkich kierunkach 

acetylen, tlenek węgla, etan, 

etylen, cyjanowodór 

d

p

>1,1 

gazy i pary opadające 

i pełzające wzdłuż podłoża 

gazy o masie cząsteczkowej 

ponad 32 i pary wszystkich 

cieczy. 

 

–  szybkość  parowania  cieczy  wskazuje,  jak  szybko  może  być  osiągnięta  DGW 

w strefie awaryjnego rozlania cieczy; 

 
Tabela 5. Wartości szybkości parowania dla wybranych cieczy [3] 

Ciecz 

Temperatura, C 

Szybkość parowania, 

g(cm

2

min)

-1

 

Eter etylowy 

12,5 

54,5 

Aceton 

12,5 

12,7 

Metanol 

16,3 

  8,8 

 

–  współczynnik  dyfuzji,  wpływa  na  szybkość  rozcieńczania  gazów  lub  pary 

powietrzem; 

–  wskaźnikiem  określającym  szybkość  parowania  jest  lotność  względna 

w stosunku do cieczy wzorcowej, którą zazwyczaj jest eter etylowy. 

 
Tabela 6. Współczynnik  dyfuzji  i  lotność  względna  substancji  palnych  w  odniesieniu 

do eteru etylowego (warunki normalne, wilgotność względna 65%) [3] 

Nazwa substancji 

Lotność względna 

Współczynnik dyfuzji, 

cm

2

s

-1

 

Eter etylowy 

1,0 

0,090 

Aceton 

2,1 

 

Octan etylu 

2,9 

0,082 

Benzen 

3,0 

0,089 

Toluen 

6,1 

0,082 

Alkohol metylowy 

6,3 

0,153 

Alkohol etylowy (94% wag.) 

8,3 

0,120 

Terpentyna 

          170,0 

 

Amoniak 

 

0,230 

Wodór 

 

0,690 

7 

 

 

1.3.2. PYŁY 
 
 

Złoża  pyłów  stwarzają  zagrożenie  pożarowe,  natomiast  obłoki  pyłów 

zagrożenie wybuchowe. 
 
 

W ocenie zagrożenia wybuchowego i pożarowego pyłów  duże znaczenie ma: 

 

  temperatura  tlenia  pyłów,  zależy  od  grubości  warstwy  i  stopnia  rozdrobnienia 

materiału; 

 

Tabela 7. Zależność temperatury tlenia od grubości złoża, C [3] 

Rodzaj pyłu 

Grubość warstwy pyłu osiadłego, mm 

3 

5 

6 

10 

20 

50 

100 

Węgiel 

płomienny 

o ziarnie 

poniżej 70 m 

270 

234 

230 

210 

195 

171 

 

Węgiel chudy 

o ziarnie jw. 

340 

288 

280 

265 

245 

 

 

Mączka 

korkowa 

360 

 

320 

297 

280 

222 

200 

 
  dolna  granica  wybuchowości  pyłów  przemysłowych,  stanowiących  głównie 

szczególne zagrożenie  mieści się  w  granicach 15 do 120  gm

-3

. Płomień  może 

się  samoczynnie  przemieszczać  przy  stężeniach  kilku  –  kilkunastu  kgm

-3

. 

Maksymalną  bryzancję  wykazują  obłoki  pyłu  o  stężeniach  około  1000  gm

-3

. 

DGW  jest  podawana  dla  określonego  przedziału  granulacji:  dla  pyłów 
drobniejszych  ulega  ona  obniżeniu,  dla  pyłów  gruboziarnistych  –  podwyż-
szeniu.  Przyjmuje  się,  że  pył  nie  zawierający  ziaren  o  wymiarze  0,4  mm  nie 
stwarza  zagrożenia  wybuchowego  nawet  przy  bardzo  silnym  źródle  zapłonu. 
Wystarcza  jednak  dodatek  do  takiego  pyłu  5  do  10%  pyłu  drobniejszego,  aby 
mógł  być  zainicjowany  zapłon  pyłu  o  większej  granulacji.  W  zależności  od 
DGW  wprowadzono  w  Polsce  podział  na  pyły  wybuchowe  i  niewybuchowe. 
Do wybuchowych zalicza się tylko pyły o DGW do 65 gm

-3

; 

8 

 

 

Rys. 1. Zależności  dolnej  granicy  wybuchowości  (DGW)  pyłu  węgla  brunatnego  od 

udziału ziaren pyłu o wielkości poniżej 60m [3] 

 

  średnie wielkości ziarna; 
  udział ziaren najdrobniejszych; 
  ilość pyłów występująca w pomieszczeniu lub aparaturze; 
  minimalna  dawka  wybuchowa  pyłu  (MDW),  najmniejsza  masa  pyłu,  której 

lokalny  wybuch  może  spowodować  przyrost  ciśnienia  niebezpieczny  dla 
pomieszczenia 

lub 

instalacji. 

Wartość 

MDW 

zależy 

od 

kubatury 

i wytrzymałości obiektu. Wartości te należy każdorazowo obliczać; 

  podobne  znaczenie  jak  MDW  ma  zalecenie  niedopuszczania  do  gromadzenia 

się  pyłów  na  podłogach  pomieszczeń  w  warstwie  o  grubości  rzędu  dziesiątek 
części  milimetra.  Uniesienie  z  podłogi  warstwy  pyłu  o  grubości  około  1mm 
może  wytworzyć  mieszaninę  wybuchową  wypełniającą  pomieszczenie 
o wysokości 6 m; 

  stała K, której wielkość została przyjęta za podstawę klasyfikacji pyłów pod 

względem dynamiki wybuchu. 

 
Tabela 8. Klasyfikacja wybuchowości pyłów według wartości stałej K[3] 

Klasa 

wybuchowości 

Określenie umowne 

pyłu 

Stała K, 

MPams

-1

 

Przykłady 

P0 

niewybuchowy 

0 

 

P1 

słabo wybuchowy 

020 

pyły węgla, z przemysłu 

spożywczego, tworzyw 

sztucznych 

P2 

silnie wybuchowy 

2030 

pył pigmentu organicznego 

P3 

bardzo silnie 

wybuchowy 

ponad 30 

pył aluminium 

 

D

G

W

[g

/m

]

3

100

200

300

0

20

40

60

80

100

Udział ziarn pyłu poniżej 60 um [%]

9 

 

 

1.3.3. TWORZYWA SZTUCZNE 
 
 

Wzrastające  zastosowanie  tworzyw  sztucznych  powoduje  konieczność  oceny 

zagrożenia pożarowego i wybuchowego tych materiałów. 
 

Kryteria  oceny  zagrożenia  pożarowego  i  wybuchowego  dla  tworzyw 

sztucznych są następujące: 
 

  toksyczność  produktów  spalania  lub  rozkładu.  Gazy  pożarowe  tworzyw 

sztucznych  zawierają  atomy  N,  S,  oraz  chlorowców.  W  każdym  przypadku 
w produktach spalania występuje tlenek węgla, który jest przyczyną 55 do 60% 
śmiertelnych zatruć notowanych w czasie pożarów; 

  intensywność dymienia, ma wpływ na ograniczenie widoczności, która czasem 

powstaje tak szybko, że ludzie przebywający w pomieszczeniu tracą orientację 
co do położenia wyjść ewakuacyjnych, a straż pożarna nie  może zlokalizować 
ogniska pożaru i podjąć skutecznego działania; 

  zdolność  do  „kroplenia”,  czyli  do  tworzenia  ściekających  i  płonących  kropel. 

Zdolność ta połączona z topliwością materiałów ma duże znaczenie ze względu 
na możliwość bardzo szybkiego rozszerzenia pożaru i zagrożenia poparzeniem 
ludzi.  Najbardziej  niebezpiecznym  pod  tym  względem  tworzywem  jest: 
polietylen, polipropylen, polistyren oraz styropian; 

 
Tabela 9. Klasyfikacja pożarowa tworzyw sztucznych [3] 

Nazwa tworzywa 

Klasa 

zagrożenia 

pożarowego 

Klasa 

toksyczności 

Klasa 

dymienia 

Klasa kroplenia 

Żywice epoksydowe 

III 

3 

1 

4 

Nitroceluloza 

I 

1 

2 

4 

Polietylen 

IIIIV 

3 

3 

1 

Poliamid 

III 

3 

3 

2 

Polimetakrylany 

III 

3 

3 

2 

Polipropylen 

III 

3 

3 

1 

Polistyren 

III 

2 

1 

4 

Teflon (Tarflen) 

V 

2 

4 

4 

Poliuretany 

III 

2 

1 

34 

PCV 

IIIIV 

2 

2 

4 

I.1.1.1 – najwyższa klasa niebezpieczeństwa 
V.4.4.4 – najniższa klasa niebezpieczeństwa 
 

  wskaźnik  tlenowy  OI,  wprowadzony  w  1966r  jest  obecnie  najbardziej 

wartościową metodą badania zapalności względnej, nie zastępuje jednak innych 
poprzednio  wymienionych  kryteriów  oceny  zagrożenia  pożarowego  tworzyw 
wskaźnik ten określa objętościowo najmniejszą zawartość tlenu w mieszaninie 
tlenowo-azotowej,  która  w  znormalizowanych  warunkach  podtrzymuje  stałe 
spalanie  próbek  badanego  materiału  OI  zależy  od:  temperatury,  wymiarów 
próbki,  zawartości  wilgoci  itp.  Znormalizowana  metoda  wyznaczania  OI 

10 

 

 

tworzyw sztucznych ujęta jest w PN-76/C-89020, która ustala wymiary próbki, 
temperaturę badawczą i sposób postępowania. Wskaźnik tlenowy oblicza się ze 
wzoru: 

100

O

N

O

OI

2

2

2







 

gdzie: O

2

  –  graniczna  zawartość  tlenu,%  obj.  Poniżej  której  następuje  zgaśnięcie 

próbki. 

 

Materiał traktuje się jako zapalny, jeżeli wartość OI<26 

 
Tabela 10. Wartości wskaźnika tlenowego OI tworzyw sztucznych [3] 

Nazwa polimeru 

Wartość OI wg pracy 

E.M. Bulewicz  D.W. van Krewelen 

Poliformaldehyd 

15,0 

15,0 

Polietylen 

18,4 

18,0 

Polistyren 

19,2 

18,5 

Bawełna (celuloza) 

18,4 

19,0 

Nylon 66 

23,9 

23,0 

Wełna 

 

25,0 

Żywice fenylowo-
formaldehydowe 

 

35,0 

PCV 

47,0 

42,0 

Uwaga: linia przerywana określająca tworzywa o wartości OI<26 

oddziela tworzywa uważane za zapalne w warunkach normalnych 

 
 
 

1.4. WYKWALIFIKOWANE  JEDNOSTKI  ZAJMUJĄCE  SIĘ  OCENĄ 

ZAGROŻENIA POŻAREM I WYBUCHEM 

 

  Centrum Naukowo Badawcze Ochrony Pożarowej; 
  Instytut Techniki Budowlanej; 
  Stowarzyszenie Inżynierów i Techników Pożarnictwa; 
  Stowarzyszenie Pożarników Polskich. 

 

LITERATURA 
 

1.  Arwid  Hansen:  Bezpieczeństwo  i  higiena  pracy.  Warszawa.  Wydawnictwa 

Szkolne i pedagogiczne, 1997. 

2.  Bogdan  Rączkowski:  BHP  w  praktyce.  Gdańsk.  Ośrodek  Doradztwa 

i Doskonalenia Kadr sp.z o. o.,1996. 

3.  Marian  Ryng:  Bezpieczeństwo  techniczne  w  przemyśle  chemicznym 

 – poradnik. Warszawa. Wydawnictwo Naukowo Techniczne, 1985. 

4.  Praktyczny  poradnik  dla  specjalisty  –  bhp.  Warszawa.  Wydawnictwo  Alf 

 – Weka sp. z o.o.,1998.