background image

Przykłady – Rachunkowość w zarządzaniu przedsiębiorstwem (Małgorzata Rówińska) 

 

Przykład 1 
Dwa wydziały produkcji pomocniczej wykonały w bm. następujące świadczenia: 
1.Warsztat naprawczy na rzecz: 

 

wydziału produkcji podstawowej  1 300 roboczogodzin 

  administracji                                    150 roboczogodzin 
  kompresorowni                                200 roboczogodzin 

2. Kompresorownia na rzecz: 

 

wydziału produkcji podstawowej  20 000 m3 

  administracji                                    1 500 m3 
  warsztatów naprawczych                4 000 m3 

 

Koszty pierwotne wynoszą: 

Wydział warsztatów naprawczych   11 400 zł 

Wydział kompresorowni                   38 250 zł 

 

Należy dokonać rozliczenia kosztów działalności pomocniczej, stosując: 

1) 

układ równań, 

2) 

pominięcie wybranego świadczenia wzajemnego (mniej istotnego), 

3) 

stawkę planowaną do świadczeń wzajemnych warsztatu naprawczego (10 zł/rbh) 

4) 

stawkę planowaną do rozliczenia wszystkich świadczeń warsztatu naprawczego (10 zł/rbh). 

 

Przykład 2 
Przedsiębiorstwo produkuje masowo jeden rodzaj wyrobów.  

Za normalny poziom wykorzystania zdolności produkcyjnych przyjmuje się 1 000 szt. wyrobów.  

W bieżącym okresie wolumen produkcji wyniósł 800 szt. dla każdej kategorii kosztów.  

 

Koszty bezpośrednie wyniosły 4 000 zł 

 

Zmienne koszty pośrednie wytworzenia zmienne 1 600 zł 

 

Stałe koszty pośrednie wytworzenia 3 500 zł 

 

Koszty zarządu 1 000 zł 

 

Koszty sprzedaży 400 zł 

 
 

Należy wyliczyć koszt wytworzenia produktu oraz ustalić wynik finansowy na sprzedaży 500 szt. wyrobów 

po cenie netto 30 zł/szt. 
 

Przykład 3 
Po rozliczeniu kosztów produkcji pomocniczej i kosztów wyd

ziałowych na koncie Produkcja podstawowa 

zgromadzono następujące informacje: 

Materiały bezpośrednie 

2 000 

Płace bezpośrednie 

1 400 

Inne koszty bezpośrednie 

400 

Koszty wydziałowe 

600 

 

W  bieżącym  miesiącu  wytworzono  160  sztuk  jednorodnych  wyrobów  gotowych  oraz  rozpoczęto  produkcję  80 
sztuk. 
 

Należy ustalić koszt wytworzenia produktów gotowych i produkcji w toku wiedząc, że: 

1. Produkcję w toku wyceniono wg kosztu planowanego na kwotę 944 zł 
2

. Stopień zaawansowania przerobu produktów w toku określono na 50% w stosunku do wyrobów gotowych. 

3. Produkty gotowe wyceniono według kosztu planowanego na kwotę 3 584 zł 

background image

Przykłady – Rachunkowość w zarządzaniu przedsiębiorstwem (Małgorzata Rówińska) 

 

 

Przykład 4 

Koszty poniesione w fazie produkcji obejmowały następujące pozycje: 

Materiały bezp.  

4 060 

zł 

Płace bezp. 

 

2 32

0 zł 

Koszty 

wydziałowe 

1 740 z

ł 

 

razem   

8 12

0 zł 

Efektem p

rodukcji w danym okresie było 500 sztuk wyrobów gotowych oraz 200 sztuk rozpoczętych produktów 

przerobionych w 40%. 

Należy przeprowadzić kalkulację kosztu wytworzenia przyjmując, że: 

1)  produkcj

a w toku wyceniana jest w pełnym układzie kalkulacyjnym (wg kosztu wytworzenia), 

2) 

produkcja w toku wyceniana jest na podstawie materiałów bezpośrednich, 

3) 

produkcja w toku wyceniana jest na podstawie kosztów bezpośrednich, materiały wydawane są 

jednorazowo na początku cyklu produkcyjnego. 

 
 

Przykład 5 

Konto Produkcja podstawowa wykazuje następujące pozycje kosztów 
Pozycje kalkulacyjne  Produkcja w toku na 

początek okresu (Rp) 

Koszty bieżącego 

miesiąca (K

Materiały 

bezpośrednie 

210.00 

540.00 

Koszty przerobu 

81.00 

757.50 

Razem 

291.00 

1 297.50 

Dane ilościowe o produkcji: 

• 

remanent początkowy produkcji niezakończonej stanowiło 30 szt. wyrobów zaawansowanych w 30 % z punktu 
widzenia poniesionych kosztów przerobu, 

• 

w bieżącym miesiącu przekazano do magazynu 100 szt. wyrobów gotowych, 

•  remanent k

ońcowy stanowiło 20 szt. wyrobów przetworzonych w 50 % w stosunku do wyrobów gotowych. 

Materiały wydawane są do produkcji w całości z chwilą rozpoczęcia produkcji wyrobów. 

 

Przeprowadzić kalkulację kosztów wytworzenia wyrobów stosując metodę: 

 

1) kosztu pr

zeciętnego, 

2) kosztu okresu bieżącego (metoda FIFO). 
 
 

Przykład 6 

Przedsiębiorstwo produkuje masowo z tych samych surowców i przy zastosowaniu tych samych technologii dwa 

rodzaje wyrobów: F i P. Wyroby te różnią się od siebie wagą oraz pracochłonnością. Zróżnicowanie to (wyrażone 

wskaźnikami) oraz wielkość produkcji jest następujące: 
Wyrób  Waga 

Pracochłonność  

     Produkcja gotowa        Produkcja w toku 

   F 

   2 

           1                             900 szt. 

                      150 szt. w 20% 

   P 

   3 

           2                        600 szt. 

 

Produkcja w toku na początek okresu nie wystąpiła. 

Poniesione w okresie sprawozdawczym koszty wynoszą: 

  koszty wsadu materi

ałowego                9 750 zł 

  koszty przerobu                                   11 

715 zł 

 

Obliczyć koszty jednostkowe wyrobów F i P wiedząc, że koszty wsadu materiałowego kształtują się 

proporcjonalnie do wagi (materiały wydawane są do produkcji na początku procesu technologicznego), a koszty 

przerobu do pracochłonności poszczególnych wyrobów. 
 
 

background image

Przykłady – Rachunkowość w zarządzaniu przedsiębiorstwem (Małgorzata Rówińska) 

 

Przykład 7 

Przedsiębiorstwo „Sigma” posiadające dwa, zróżnicowane pod względem specjalizacji technologicznej, wydziały 
produkcji podstawowej W-1 oraz W-

2,  wytwarzało w okresie sprawozdawczym różnorodne produkty na podstawie 

dwóch zleceń. 
W bada

nym okresie poniesiono koszty wydziałowe w wysokości 480 000 zł, z czego przypadało na: 

W-1 

234 000, 

W-2 

246 000. 

Wybrane wielkości charakteryzujące produkcję podstawową prezentuje tabela: 

Informacje faktyczne za dany miesiąc 
Wyszczególnieni 

Ogółem 

Zlecenie 1 

Zlecenie 2 

Materiały bezpośrednie 

120 000 

60 000 

60 000 

Robocizna bezpośrednia, w 
tym:        W-1 
               W-2 

100 000 
60 000 
40 000 

60 000 
50 000 
10 000 

40 000 
10 000 
30 000 

Inne koszty bezpośrednie 

108 000 

82 000 

26 000 

Razem koszty bezpośrednie 

328 000 

202 000 

126 000 

 

Należy przeprowadzić kalkulację kosztu wytworzenia, przyjmując do rozliczenia kosztów pośrednich produkcji: 
1) 

metodę jednolitego narzutu proporcjonalnie do robocizny bezpośredniej, 

2) 

metodę zróżnicowanych stawek narzutu (dla poszczególnych wydziałów proporcjonalnie do robocizny 

bezpośredniej). 

 
 
 

Przykład 8 

Przedsiębiorstwo produkcyjne „Delta” wytwarza dwa rodzaje wyrobów S i P. Ich produkcja odbywa się w dwóch 

wydziałach: obróbki i montażu. 
Tabela przedstawia koszty wytworzenia, 

ilości oraz pracochłonność wyrobów S i P: 

 

Wyszczególnienie 

Wyrób S 

Wyrób P 

Razem 

1. Materiały bezpośrednie 

540 

460 

1000 

2. Płace bezpośrednie z 
narzutami: 

 

 

 

a) wydziału obróbki 

120 

80 

200 

b) wydziału montażu 

60 

40 

100 

3. Koszty wydziałowe: 

 

 

900 

a

) wydziału obróbki 

 

 

700 

b) wydziału montażu 

 

 

200 

5. Czas pracy maszyn 

wydziału montażu 

8 000 m/godz 

6 000 m/godz 

14 000 m/godz 

6. Efekty produkcji 

 

 

 

a) gotowe wyroby 

300 szt. 

300 szt. 

600 szt 

b) produkcja w toku 

1 000 szt. – 

stopień 

przerobu 20% 

200 szt. – 

stopień 

przerobu 50% 

1 200 szt. 

 

Na podstawie podanych informacji należy dokonać kalkulacji kosztu wytworzenia, rozliczając koszty wydziałowe 

(pośrednie produkcji) dwoma wariantami: 

a) 

narzutem scalonym w stosunku do płac bezpośrednich poniesionych w obu wydziałach, 

b) 

narzutami indywidualnymi, przyjmując za podstawę rozliczania kosztów wydziału obróbki czas pracy 

maszyn i urządzeń, a dla wydziału montażu płace bezpośrednie tego wydziału. 

 
 

background image

Przykłady – Rachunkowość w zarządzaniu przedsiębiorstwem (Małgorzata Rówińska) 

 

 

Przykład 9 

Spółka wytwarza dwa produkty: A i B. 

Materiałami bezpośrednimi są: materiał X, Y, W, Z. 
Na wytworzenie 10 szt. produktów A potrzeba: 

10 kg materiałów X 

 

 

2 kg materiałów Y 

Na wytworzenie 20 szt. produktów B potrzeba: 

20 kg materiałów W 

 

  

6 kg materiałów Z 

 

Zapas początkowy produktów A wynosi 200 szt., B – 400 szt. 

Globalna sprzedaż produktów A to 4000 szt. miesięcznie, B – 6000 szt. 
 

Spółka przewiduje utrzymywanie zapasu produktów w wysokości 10% miesięcznej sprzedaży. 
 

Zapas początkowy materiałów jest następujący: 

10 kg po 6 zł/kg  

 

10 kg po 4 zł/kg 

5 kg po  8 zł/kg  

 

8 kg po 10 zł/kg 

 

Zapas końcowy materiałów powinien zapewnić 50% miesięcznej wielkości normalnej produkcji wyrobów A i B. 

Cena materiałów w najbliższym miesiącu nie ulegnie zmianie. 
 

Wytworzenie 10 szt. produktu A wymaga zużycia: 
5 godzin roboczych pracowników wykwalifikowanych oraz  
2 godziny robocze pracowników niewykwalifikowanych. 
 

Wytworzenia 20 szt. produktów B wymaga natomiast zużycia: 
12 godzin roboczych pracowników wykwalifikowanych oraz  
14 godzin roboczych pracowników niewykwalifikowanych. 
 

1 godz. robocza pracownika wykwalifikowanego kosztuje 8 zł, a niewykwalifikowanego 5 zł. 
 

Koszty pośrednie produkcji rozliczane są w stosunku do roboczogodzin: 

zmienne koszty pośrednie wynoszą 6 zł/godzinę roboczą, 

stałe koszty pośrednie miesięcznie 30 900 zł. 
 

Cena każdego produktu ustalana jest poprzez doliczenie 20% marży w odniesieniu do wyrobu A oraz 10% - do 

wyrobu B (w zaokrągleniu do 1 zł). 
 

Na podstawie danych należy sporządzić budżet wielkości produkcji, budżet kosztów produkcji, budżetowany 
rachunek zysków i strat. 
 

 
Przykład 10 
[C.Drury, Rachunke kosztów, zad.12.10] 

Należy  sporządzić  następujące  budżety  dla  roku  następnego,  opierając  się  na  przedstawionych  poniżej 
danych: 

budżet produkcji, 

budżet zakupów, 

budżet kosztów produkcji. 

background image

Przykłady – Rachunkowość w zarządzaniu przedsiębiorstwem (Małgorzata Rówińska) 

 

Koszty standardowe są następujące: 
 

Wyszczególnienie 

Ilość 

Jednostkowa 

cena (£) 

Produkt ( £) 

Materiały 

bezpośrednie, 

tym: 

produkcie A 

(kg) 

produkcie 

B (kg) 

24 

30 

2,00 

48,00 

60,00 

10 

5,00 

50,00 

40,00 

10 

6,00 

30,00 

60,00 

Płace bezpośrednie,  
w tym: 

Na rzecz 

produktu A 

(godz.) 

Na rzecz 

produktu B 

(godz.) 

Koszt 

roboczogodziny 

(£) 

 

 

Robotnicy 

niewykwalifikowani 

10 

3,00 

30,00 

15,00 

Robotnicy 

wykwalifikowani 

5,00 

30,00 

25,00 

 

Pośrednie  koszty  produkcji  są  rozliczane  w  stosunku  do  bezpośrednich  roboczogodzin,  natomiast  inne 

koszty  pośrednie  są  rozliczane  według  stawki  20%  w  stosunku  do  kosztów  produkcji.  Narzut  zysku 

wynosi 20% kosztu własnego. 
 

Inne budżetowane wielkości w roku są następujące: 
 

Wyszczególnienie 

Materiał 

Zapas  początkowy  w  cenie  standardowej 
(£) 

60 000 

125 000 

72 000 

Zapas końcowy w cenie standardowej (£) 

70 000 

135 000 

75 000 

Pośrednie koszty produkcji (£) 

90 000 

 

 

Bezpośrednie roboczogodziny 

75 000 

 

 

 

Produkty 

 

 

Zapas początkowy wyrobów gotowych (£) 

152 000 

256 000 

 

Zapas końcowy wyrobów gotowych (£) 

190 000 

352 000 

 

Sprzedaż w cenach standardowych (£) 

1 368 000 

1 536 000 

 

 

 


Document Outline