Dla rodziców i opiekunów. 

str. 1 

Źródło: Stowarzyszenie Pomocy Dzieciom  
z Ukrytymi Niepełnosprawnościami 
im. Hansa Aspergera 

Dlaczego powinniśmy uczyć dzieci z ZA 
niezależności?  

 

Dlaczego powinniśmy uczyć niezależności? Diane Adreon. Tłumaczyła Magda Kuś. 

Dzieci z zespołem Aspergera są zazwyczaj traktowane w szkole na równi z innymi uczniami. 
Jednak to, że zdają maturę i idą do szkoły wyższej nie znaczy wcale, że potrafią prowadzić 
samodzielne  życie.  Umiejętności  prowadzenia  samodzielnego  życia  (ILS),  zakładają 
znajomość  mnóstwa  rzeczy,  których  osoby  z  unormowanym  IQ  nie  muszą  się  (zazwyczaj) 
uczyć. Osoby, które znajdują się poza spektrum zaburzeń autystycznych, przyswajają sobie te 
zdolności  dzięki  obserwacji  innych  ludzi.  Osoby  zaliczające  się  do  spektrum  zaburzeń 
autystycznych  (ASDs),  często  potrzebują  pomocy,  aby  nauczyć  się  ILS.  Naturalnym 
środowiskiem  do  nauki  tych  zdolności  jest  dom.  Poniższa  lista  przedstawia  niektóre 
czynności  dotyczące  prac  kuchennych/obchodzenia  się  z  jedzeniem,  nad  którymi  trzeba  się 
skupić. 

Prace kuchenne: 

Nakrywanie do stołu 

Wynoszenie śmieci 

Zmiana worka na śmieci 

Sprzątanie ze stołu 

Przechowywanie jedzenia 

Wiedza jaka ilość jedzenia jest potrzebna 

Wybór odpowiedniego pojemnika i przekładanie do niego jedzenia 

Decyzje, które rzeczy schować do lodówki, a które do spiżarni 

Zmywanie naczyń 

Delikatne obchodzenie się z naczyniami 

Umiejętne obchodzenie się z nożami 

Suszenie przedmiotów 

Wiedza jakie naczynia można włożyć do zmywarki, a jakie nie 

Wiedza, które przedmioty umieszczać na górnych półkach zmywarki 

Wycieranie blatów 

Dla rodziców i opiekunów. 

str. 2 

Źródło: Stowarzyszenie Pomocy Dzieciom  
z Ukrytymi Niepełnosprawnościami 
im. Hansa Aspergera 

W jakich miejscach przechowywać gąbki/ mokre zmywaki/ ścierki 

Wyjmowanie naczyń ze zmywarki 

Dla osób z autyzmem, problemy dotyczące nauki polegają na uogólnieniu problemów. Chodzi 
o  to,  aby  zdobytą  wiedzę  potrafić  zastosować  w  innych  okolicznościach,  posługując  się 
innymi materiałami i konfiguracjami przedmiotów. Często nie zwracamy uwagi, że to właśnie 
takie  problemy  utrudniają  naukę  dzieciom  z  autyzmem  wysoko  funkcjonującym  lub  z 
zespołem Aspergera. 

Niedawno  dostałam  zaproszenie  na  przyjęcie,  na  którym  były  dzieci  z  ASDs.  Mark  (9  lat) 
został poproszony o pomoc w sprzątnięciu jedzenia. Chłopak wszedł do kuchni, spojrzał na 
lodówkę i zapytał: „Czy to jest lodówka?”  

Pewna rodzina opowiedziała następującą historię o ich córce, Lisette. Dziewczynka pomagała 
sprzątać ze stołu. Na obiad było spaghetti. Na talerzu Lisette zostały cztery nitki makaronu, a 
dziewczynka zapytała mamy czy powinna a) znaleźć na nie pojemnik, czy b) wyrzucić je. 

Czasami trzeba zrozumieć, że naszym dzieciom ciężko jest uświadomić sobie czego od nich 
oczekujemy. Jedynie dzięki cierpliwości można je czegoś nauczyć. 

Wskazówki dotyczące nauki: 

Zawsze zwracaj uwagę, czy dany moment jest odpowiedni, aby udzielić dziecku wskazówki 
(np. jaki jest jego humor) 

Nie tylko mów dziecku co zrobiło źle, ale także powiedz co zrobiło dobrze 

Niech twoje poprawki nie będą zbyt długie 

Patrz i słuchaj uważnie! Osoby z ADSs mogą nie radzić sobie z wieloma rzeczami 

Cała lekcja może zająć mniej niż minutę 

Bądź realistą! Możesz pracować tylko nad ograniczoną liczbą umiejętności w danym czasie 

Staraj się, aby cała lekcja miała pozytywny wydźwięk! 

Artykuł pochodzi z FASTimes (Floryda Asperger Syndrome Times).Październik 2003